အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာပြင့္လင္းျမင္သာမႈအဖြဲ႔(တီအိုင္)က ထုတ္ျပန္တဲ့ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ကမၻာ့ အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈအမ်ားဆံုးႏိုင္ငံေတြရဲ႕စာရင္းမွာ အမ်ားဆံုးအဆင့္ ၁၇၄ မွာ ေျမာက္ကိုရီးယားနဲ႔ ဆိုမာလီယာႏိုင္ငံတို႔ ရွိေနၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံကေတာ့ အဆင့္ ၁၅၆ မွာ ရွိေနပါတယ္။ တရုတ္ႏိုင္ငံကေတာ့ အဆင့္ ၁၀၀ ေနရာမွာပါ။ အဆင့္အရ ျမန္မာႏိုင္ငံထက္စာရင္ အမ်ားႀကီးေလ်ာ့နည္းတယ္လို႔ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ အဲဒီလိုအေျခအေနမွာေတာင္ သမၼတ ရွီက်င္းပင္ေခါင္းေဆာင္တဲ့ တရုတ္အစိုးရက သူ႔ႏိုင္ငံမွာ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ ပေပ်ာက္ေရးကို အထူးအေလးထားၿပီး ေဆာင္ရြက္ေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။
သမၼတရွီက်င္းပင္ဟာ တရုတ္ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ ႏိုင္ငံေရးဦးေဆာင္အဖြဲ႔ အၿမဲတမ္းေကာ္မတီကေန စုေပါင္းအႀကံျပဳမႈလုပ္ငန္းစဥ္အရ ပထမဆံုး ေရြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ခံရတဲ့ တရုတ္ႏိုင္ငံကြန္ျမဴနစ္ပါတီ ေခါင္းေဆာင္ပါ။ သူကစၿပီး သမၼတတာ၀န္ကို ထမ္းေဆာင္တဲ့အခ်ိန္ကစၿပီး သူ႔သက္တမ္း အတြင္းမွာ တရုတ္ႏိုင္ငံမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈေတြ(အထူးသျဖင့္ ပါတီတြင္းနဲ႔ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဆိုင္ရာ တာ၀န္ရွိပုဂၢိဳလ္ေတြ) ကို တိတိက်က် ျပင္းျပင္းထန္ထန္ အေရးယူသြားမယ္လို႔ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ သူ႔ကို ၿပိဳင္ဘက္ႏိုင္ငံေရးသမားေတြကို ရွင္းပစ္ဖို႔ လုပ္တဲ့ နည္းပရိယာယ္ ဆင္ၿပီးလုပ္ေနတယ္လို႔ တခ်ိဳ႕ တာ၀န္ရွိပုဂၢိဳလ္ ေတြက စြတ္စြဲေျပာဆိုခံေနရေပမယ့္ ရွီက “ က်ေနာ္လုပ္ေနတဲ့ အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈတိုက္ဖ်က္ေရးေဆာင္ရြက္ရာမွာ က်ေနာ္က ေသမလား ရွင္မလားဆိုတာ၊ က်ေနာ္ရဲ႕ဂုဏ္သိကၡာကို ထိခိုက္မွာေတြကို က်ေနာ္ ဂရုမစိုက္ပါဘူး”လို႔ ေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္း ေျပာၾကား ခဲ့ပါတယ္။
ေဘဂ်င္းက အာဏာပိုင္ေတြက ျပည္နယ္အစိုးရအရာရွိေတြအေပၚ အနီးကပ္ ေစာင့္ၾကည့္ စစ္ေဆးေနသလို အစိုးရနဲ႔ ပါတီရွိ အရာရွိ ၁၈၀၀၀၀ ကို စည္းကမ္းပိုင္းအရ အေရးယူထားၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။
ရွီက တရုတ္ျပည္ရဲ႕ စီးပြားေရး ဂုရုႀကီးျဖစ္ခဲ့တဲ့ တိန္ေရွာက္ဖိန္ရဲ႕ေျခရာကို နင္းၿပီး ဘာမွ အလုပ္မျဖစ္တဲ့ ႏိုင္ငံပိုင္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြ ရွိေနတဲ့ တရုတ္ႏိုင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးက႑ ကို တရုတ္ႏိုင္ငံ စီးပြားေရးရဲ႕ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈကို ပိုၿပီး အဆံုးအျဖတ္ေပးႏိုင္တဲ့ အခန္းက႑မွာ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္တဲ့ ဒုတိယ စီးပြားေရးေတာ္လွန္ေရး လုပ္ပစ္ဖို႔ အခိုင္အမာ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ရွီက ႏိုင္ငံတြင္း ႏိုင္ငံေရး တည္ၿငိမ္မႈ မရွိတာ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံေတြနဲ႔ မေျပမလည္ ျဖစ္တာေတြဟာ အာရွရဲ႕ တရား၀င္ေခါင္းေဆာင္ႏိုင္ငံ ျဖစ္လာဖို႔ရည္ရြယ္ထားတဲ့ ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံရဲ႕ ေရရွည္အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ မေကာင္းဘူးဆိုတာကို နားလည္ထားခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတြင္းမွာ ႏိုင္ငံေရးအရ တည္ၿငိမ္ဖို႔ ျပည္သူေတြက အစိုးရနဲ႔ ပါတီတာ၀န္ရွိ ပုဂၢိဳလ္ေတြက မေတာ္မတရားရယူ စီးပြားေရးအရ ထူေဆာက္ထားတာေတြအေပၚ အျမင္ရွင္းရွင္းလင္းလင္းရွိဖို႔နဲ႔ အဲဒီအစိုးရ တာ၀န္ရွိပုဂၢိဳလ္ေတြ၊ ပါတီတာ၀န္ရွိပုဂၢိဳလ္ေတြ အေပါင္းအပါေတြရဲ႕ ဥစၥာဓန ပိုင္ဆိုင္မႈေတြဟာ တရားဥပေဒနဲ႔ ညီညြတ္ရဲ႕လား၊ မေတာ္မတရားရယူ ပိုင္ဆိုင္ထားတာေတြလားဆိုတာကို အေသအခ်ာ စံုစမ္းၿပီး မေတာ္မတရား ရယူထားတာ၊ ႏိုင္ငံေရးၾသဇာအာဏာအရ မတရား ရယူထားတာေတြ ေတြ႔ရွိရင္ ဘယ္သူမ်က္ႏွာ၊ ဘယ္ရာထူး အရွိန္အ၀ါကိုမွ မေထာက္ထားဘဲ အေရးယူ အျပစ္ေပးမႈေတြကို လုပ္ေဆာင္လာခဲ့၊ လုပ္ေဆာင္ေနခဲ့တာေတြ႔ရပါတယ္။
တာ၀န္ႀကီးႀကီး၊ ရာထူးႀကီးႀကီး ယူထားသူေတြက အဲဒီလို ေဖာက္ျပန္ပ်က္စီး အက်င့္ပ်က္ ျခစားတာေတြကို သက္ေသအေထာက္အထားနဲ႔ အခိုင္အမာေတြ႔ရၿပီဆိုရင္လည္း ေသဒဏ္အထိအျပစ္ေပးတာေတြကို ေတြ႔ေနျမင္ေနရဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ပါတီထိပ္ပိုင္း တာ၀န္ရွိပုဂၢိဳလ္ေတြ အမ်ားႀကီး ေသဒဏ္အထိ က်သြားခဲ့ႀကပါၿပီ။ ခုထိလည္း အဲဒီ အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈေတြကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ စံုစမ္းအေရးယူ အျပစ္ေပးေနဆဲဆိုတာ ေတြ႔ေနရပါတယ္။
က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံက သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရအဖြဲ႔၀င္ေတြ ရာထူးမယူခင္ ကိုယ္ပိုင္ဆိုင္ထားတဲ့ ပိုင္ဆိုင္မႈေတြ အားလံုးကို ျပည္သူလူထု သိေအာင္ ေၾကညာထားဖို႔ လႊတ္ေတာ္မွာ တင္သြင္းတဲ့ အဆိုက ရံႈးနိမ့္သြားလို႔ က်ေနာ္တို႔ ျပည္သူေတြက အစိုးရတာ၀န္ရွိပုဂၢိဳလ္ေတြမွာ ဘယ္ေလာက္ ပိုင္ဆိုင္ထားတယ္ဆိုတာကို မသိရတဲ့အတြက္ ဒု၀န္ႀကီးတေယာက္က ကား ၁၇ စီး၊ ၀န္ႀကီးက ၃၄ စီး၊ တိုက္တာအိမ္ေျခေတြက ဘယ္ေလာက္ဆိုတာဟာ တရား၀င္ဟုတ္ရဲ႕လား ခိုးရာပါ တိုက္ရာပါ ပစၥည္းေတြလား ဆိုတာကို မသိႏိုင္ၾကေတာ့ပါဘူး။ ဘယ္ေလာက္အက်င့္ပ်က္ ျခစား ထားခဲ့တယ္ဆိုတာလည္း မသိႏိုင္ၾကပါဘူး။ သနားစရာ ေကာင္းေအာင္ ေအာ္ သူတို႔ ေတာ္ေတာ္ အတိတ္ကုသိုလ္ေကာင္းခဲ့တဲ့ သူေတြပဲလို႔ ထင္ေနႀကရွာပါတယ္။ တရားဥပေဒရဲ႕ အထက္မွာ ေနႏိုင္တဲ့သူေတြ ရွိေနဆဲ က်ေနာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈေတြကို တကယ္တမ္း တိုက္ဖ်က္ႏိုင္ႀကပါ့မလား မတိုက္ဖ်က္ ႏိုင္ၾကျပန္ရင္လည္း တိုင္းျပည္တြင္းမွာ ဥစၥဓန ပိုင္ဆိုင္မႈအရ လူတန္းစားကြာဟမႈေတြ သိပ္ႀကီးေနၿပီး လူတန္းစားပဋိပကၡေတြ ဆက္ျဖစ္ေနၾကမယ္ဆိုရင္ ႏိုင္ငံေရးပဋိပကၡေတြကို ေျပေျပလည္လည္ ေျဖရွင္းႏိုင္ၾကမယ္ ဆိုရင္ေတာင္ လူတန္းစားပဋိပကၡေတြနဲ႔ လူတန္းစားလြတ္ေျမာက္ေရး တိုက္ပြဲေတြ ေတာ္လွန္ေရးေတြ ဆက္ျဖစ္လာမယ္ဆိုတာ ေသခ်ာပါေၾကာင္း။
