တရုတ်နဲ့ အာဆီယံတို့က တောင်တရုတ်ပင်လယ်ဆိုင်ရာ ကျင့်ဝတ်စည်းကမ်း (COC) ကို အပြီးသတ်ချမှတ်ဖို့ အရှိန်မြှင့် ဆွေးနွေးနေပြီး နိုင်ငံတကာဥပဒေကို အခြေခံထားတဲ့ ထိရောက်တဲ့ သဘောတူညီချက်တရပ် အခုနှစ်ကုန်ပိုင်းမှာ ထွက်လာနိုင်တယ်ဆိုတဲ့ အကောင်းမြင် သဘောထားကို အာဆီယံအတွင်းရေးမှူးချုပ်က ဖော်ပြပါတယ်။
ပဋိပက္ခတွေ ဆက်ရှိနေပြီး ပြင်ပအင်အားကြီးနိုင်ငံတွေက ရေပြင်မှာ ပူးတွဲလေ့ကျင့်တာတွေ ဆက်လုပ်နေချိန်မှာ ဒေသတွင်းနိုင်ငံတွေက ဆွေးနွေးပွဲတွေရဲ့ တိုးတက်မှုကို အနီးကပ် စောင့်ကြည့်နေပါတယ်။
တနင်္ဂနွေနေ့က ထုတ်ပြန်ခဲ့တဲ့ CGTN နဲ့ သီးသန့်တွေ့ဆုံမေးမြန်းခန်းမှာ အာဆီယံအတွင်းရေးမှူးချုပ် ကာအိုကင်ဟောင်က ညှိနှိုင်းမှုတွေရဲ့ အနေအထားကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာပြီး ကျင့်ဝတ်စည်းမျဉ်းကို နိုင်ငံတကာဥပဒေနဲ့ ချိန်ညှိခဲ့ပါတယ်။
တောင်တရုတ်ပင်လယ်ကို “ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှုနဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ပင်လယ်” အဖြစ် ပြောင်းလဲဖို့ သူ့ရဲ့အမြင်ကိုလည်း ချိန်ညှိခဲ့ပါတယ်။
“ဒီကျင့်ဝတ်စည်းမျဉ်းက အလားအလာရှိတဲ့ ပြဿနာတွေကို လျှော့ချဖို့၊ အခုနဲ့ အနာဂတ်မှာ ပေါ်ပေါက်လာနိုင်တဲ့ ပြဿနာတွေကို ဖြေရှင်းရာမှာ ကူညီပေးနိုင်ဖို့ ကျင့်ဝတ်စည်းမျဉ်းဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုတွေကို ကျနော်တို့ အရှိန်မြှင့် လုပ်ဆောင်နေတယ်” လို့ အတွင်းရေးမှူးချုပ်က ပြောပါတယ်။
“နောက်ဆုံးမှာ ကျနော်တို့လုပ်ရမှာက လက်ရှိ ဆွေးနွေးပွဲတွေကနေတဆင့် သဘောတူညီမယ်ဆိုတဲ့ ကျနော်တို့ရဲ့ မျှော်လင့်ချက်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ ထိရောက်ပြီး အနှစ်သာရရှိတဲ့ ကျင့်ဝတ်စည်းမျဉ်းတခု ရှိဖို့ပါပဲ” လို့လည်း သူက ဆက်ပြောပါတယ်။
COC ဟာ ၁၉၈၂ ခုနှစ် UNCLOS အပါအဝင် နိုင်ငံတကာဥပဒေနဲ့ ကိုက်ညီမှုရှိစေဖို့ သေချာစေချင်ပါတယ်လို့လည်း သူက ပြောခဲ့ပါတယ်။
အာဆီယံ အတွင်းရေးမှူးချုပ်က “လုပ်စရာတွေ အများကြီး ကျန်နေသေးပေမဲ့ လစဉ်အစည်းအဝေးတွေ ခေါ်ယူခြင်းအားဖြင့် လက်ရှိဆွေးနွေးပွဲတွေကို အရှိန်မြှင့် လုပ်ဆောင်နေတာကြောင့် ဒီနှစ်အတွင်းမှာ COC ကို အပြီးသတ်နိုင်မယ်လို့ ကျနော် ယုံကြည်နေတယ်။ နှစ်ဖက်စလုံးက အာရုံစိုက်ပြီး ကွဲပြားမှုတွေကို ဖြေရှင်းဖို့ ကတိကဝတ်တွေ ရှိလာမယ်လို့ မျှော်လင့်ပါတယ်” လို့ အလေးပေး ပြောဆိုခဲ့ပါတယ်။
Source: Reuters
