ဧရာ၀တီအတြက္ အႏၱရာယ္မ်ားအေၾကာင္းကို ဘူမိေဗဒ၊ ဧရာ၀တီလင္းပိုင္ေလ့လာသူနဲ႔ ငလ်င္ပိုင္းဆိုင္ရာ ပထ၀ီပညာရွင္တို႔က ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ မႏၱေလး ေစ်းခ်ိဳဟိုတယ္မွာ ဇူလုိင္ ၂၆ ရက္ေန႔က ေဟာေျပာ ေဆြးေႏြးပါတယ္။
ဘူမိေဗဒသံုးသပ္ခ်က္ အရ ငါးလုပ္ငန္းဦးစီးဌာနက လင္းပိုင္ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္မႈ၊ ငလ်င္နဲ႔ ပက္သက္တဲ့ ပထ၀ီအေၾကာင္း အရာအခ်က္ေတြ ကို ေျပာသြားပါတယ္။
ဧရာ၀တီလင္းပိုင္နဲ႔ ပက္သက္ၿပီး လက္ရွိ အဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ သုေတသနျပဳေနတဲ့ ဦးျမသန္းထြန္းက သစ္ေတာေတြ ေလ်ာ့နည္းလာလို႔ ရာသီဥတု သိသာစြာ ေျပာင္းလဲတာ၊ ေရႊက်င္ရာမွာ အသံုးျပဳတဲ့ ျပဒါးေတြ ဧရာ၀တီျမစ္ထဲကို ေရာက္လာတာ၊ ငါးဖမ္းဆီးမႈ လြန္ကဲတာ၊ ဘက္ထရီ ေရွာ့တိုက္ၿပီး ငါးဖမ္းတာေတြနဲ႔ ငါးမ်ိဳးစိတ္ေလ်ာ့နည္းတာေတြက လင္းပိုင္ေကာင္ေရကို ေလ်ာ့က်သြားေစႏိုင္ဖို႔ အဓိကၿခိမ္းေျခာက္မႈေတြ ျဖစ္ေစတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
အခုအခါမွာ ဧရာ၀တီျမစ္ေရ ညစ္ညမ္းလာလို႔ စိုးရိမ္မႈရွိလာတဲ့ အခ်က္ေတြထဲမွာလည္း တခ်က္ အပါအ၀င္ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။
ဧရာ၀တီလင္းပိုင္နဲ႔ ပက္သက္ၿပီး သုေတသနျပဳေနသူ ငါးလုပ္ငန္းဦးစီးဌာန ညႊန္ၾကားေရးမွဴး (အၿငိမ္းစား) ဦးျမသန္းထြန္းက “ျပဒါးေၾကာင့္ ျမစ္ေရညစ္ညမ္းတယ္ဆုိရင္ ျပဒါးက ေရထဲမွာ ညစ္ညမ္းမယ္။ ျပဒါး ညစ္ညမ္းမယ္ဆုိရင္ ျပဒါးကုိ အပင္ငယ္ေလးေတြက စုပ္ထားလုိက္မယ္။ အဲဒီအပင္ေလးေတြကုိ ငါးအေကာင္ေလးေတြက စားတယ္။ ငါးသတၱ၀ါေတြရဲ႕သေဘာက အႀကီးေကာင္ေတြက အငယ္ေတြကုိ စားတယ္။ ငါးႏုသန္းကုိ လင္းပုိင္ကစားရင္ လင္းပုိင္ကုိယ္ထဲ ျပဒါးက ၀င္သြားမွာပဲ။ ဥပမာ ၀က္ေတြ၊ ၾကက္ေတြကုိ လူေတြက စားရင္ လူေတြရဲ႕ ခႏၶာကုိယ္ထဲ ေရာက္သြားတာပဲ။ တုိက္ရုိက္နည္းမဟုတ္လည္း သြယ္၀ုိက္တဲ့နည္းနဲ႔ လူဆီ ေရာက္သြားတာပဲ။ ျပဒါးက လူကုိယ္ထဲေရာက္သြားၿပီး ၾကာသြားရင္ ေရာဂါျဖစ္တယ္။ ျပဒါးက မေပ်ာက္သြားဘူး။ အဲဒီက်မွ ကေလးေတြ ေမြးတဲ့အခါ မသန္စြမ္းတာတုိ႔၊ ဆြံ႔အတာတုိ႔၊ ၾကပ္မျပည့္တာတုိ႔ ျဖစ္လာတယ္။ ျမစ္ေရညစ္ႏြမ္းတာက ၇၀ ရာခုိင္ႏႈန္းေလာက္ေတာင္ ရွိတယ္။ အရမ္းမ်ားလာတယ္၊ ေရက မၾကည္သေလာက္ကုိ ျဖစ္ေနၿပီ” လုိ႔ ေျပာပါတယ္။
ဧရာ၀တီျမစ္ရဲ႕ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္မႈ အဓိကက်တဲ့အခ်က္မွာ ေရေ၀ေရလဲေဒသ ေတြလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။
ျမစ္ေခ်ာင္းအင္းအိုင္ေတြရဲ႕ အသက္ေသြးေၾကာက ေရေ၀ေရလဲဧရိယာ ျဖစ္သလို အဲဒီဧရိယာအတြက္ အသက္ေသြးေၾကာက သစ္ေတာသစ္ပင္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။
လက္ရွိမွာ ဧရာ၀တီျမစ္ရဲ႕ ေရေ၀ေရလဲ ဧရိယာဟာ သိသာထင္ရွားစြာ ေလ်ာ့နည္းသြားလို႔ ေသာင္ထြန္းတာ၊ ျမစ္ေရတိမ္တာနဲ႔ ျမစ္ေရေနာက္က်ိတာေတြ ျဖစ္ေပၚလာတာကို သေဘၤာေမာင္းသူေတြထံက သိရပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ေရေ၀ေရလဲဧရိယာကို ပိုမို ထိန္းသိမ္းသင့္တယ္လို႔ ဘူမိေဗဒပညာရွင္ေတြက ဆိုထားပါတယ္။
ဘူမိေဗဒဌာန ပါေမာကၡ ေဒါက္တာေဇာ္ျမင့္နီက “ေရေ၀ေရလဲ ဧရိယေတြ ေလ်ာ့နည္းသြားရျခင္း အေၾကာင္းက သစ္ပင္သစ္ေတာေတြ ျပဳန္းတီးကုန္တာက ပထမဆုံးအခ်က္ပါပဲ။ ဒီလုိျပဳန္းတီးရျခင္းက အေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိး ရွိပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာ တႏုိင္တပုိင္ သစ္ေတာေတြ ခုတ္ယူတာ၊ က်န္တဲ့ လုပ္ငန္းကုိင္ငန္းေတြေၾကာင့္လည္း သူက ျပဳန္းတီးႏုိင္ပါတယ္” လုိ႔ ေျပာပါတယ္။
အဲဒီအေၾကာင္းအရာေတြအျပင္ ဧရာ၀တီျမစ္မွာ ဆည္ေတြ တည္ေဆာက္ပါက ငလ်င္လႈပ္တဲ့အခါ ျမစ္ေအာက္ပိုင္းေဒသမ်ားကို ေရလႊမ္းမိုးမႈ သက္ေရာက္ႏိုင္ေၾကာင္းကို ငလ်င္ပညာရွင္ေတြက ေလ့လာေတြ႔ရွိခ်က္ေတြကို သံုးသပ္ေျပာဆိုသြားပါတယ္။
