ပြည်တွင်း ပဲမျိုးစုံ အထွက်နှုန်းလျော့ကျမှုနဲ့အတူ ပို့ကုန်ပဲစျေးတွေ အမြင့်ဆုံး ရောက်ရှိလာတယ်လို့ ပဲကုန်သည်တွေက ပြောပါတယ်။

မြန်မာပြည်တွင်း ပဲအဓိကစိုက်ပျိုးတဲ့ ဒေသတွေမှာ နယ်မြေမတည်ငြိမ်မှုတွေကြောင့် စိုက်ဧကနဲ့ အထွက်နှုန်းတွေ လျော့ကျခဲ့ပါတယ်။ တဖက်မှာလည်း ရာသီဥတု ဖောက်ပြန်မှုကြောင့် ပဲအထွက်နှုန်း လျော့ကျမှုနဲ့ ရင်ဆိုင်ခဲ့ရတဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံမှာ ပြည်တွင်းပဲလိုအပ်ချက်က မြင့်တက်နေပြီး မြန်မာ့ပဲတွေကို ဝယ်လိုအား ရှိနေပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ပြည်တွင်းပဲစျေးကွက်မှာ ဝယ်လိုအားများပြီး ရောင်းလိုအား နည်းနေတာကြောင့် ပဲမျိုးစုံစျေးတွေ မြင့်တက်နေတာ ဖြစ်တယ်လို့ ပဲကုန်သည်တဦးက ပြောပါတယ်။

“အိန္ဒိယကလည်း လိုအပ်ချက်ရှိနေတယ်။ တောက်လျှောက် ဝယ်လိုအားရှိနေပေမဲ့ ရောင်းအားက နည်းနေတာ။ အထွက်နှုန်းကလည်း လျော့တယ်လေ။ အိန္ဒိယသွားတဲ့ပဲတင် မဟုတ်ဘူး၊ ပဲမျိုးစုံ အကုန်တက်နေတာ။”

လက်ရှိမှာ စျေးကွက်ထဲ ကုန်ရှားပါးနေပြီး လှောင်ကုန်တွေကိုသာ အဓိကရောင်းချနေကြတဲ့ အခြေအနေလို့လည်း ကုန်သည်တွေဆီက သိရပါတယ်။

လတ်တလော မြန်မာပြည်တွင်း ပဲစျေးကွက်မှာ ပြည်ပကို အများဆုံးတင်ပို့နေတဲ့ မတ်ပဲ၊ ပဲစင်းငုံ၊ ပဲတီစိမ်းတို့လို ပို့ကုန်ပဲတွေအပြင် ပြည်တွင်းစားသုံးမှုများတဲ့ ပဲအမျိုးအစားတွေလည်း အထွက်နှုန်းလျော့ကျလို့ စျေးမြင့်တက်နေပါတယ်။

ဒါ့အပြင် စစ်အာဏာသိမ်းမှု နောက်ဆက်တွဲအနေနဲ့ သီးနှံစိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်တင်ပို့မှု ကွင်းဆက်တလျှောက် ကုန်ကျစရိတ်တွေ အဆမတန် တိုးမြင့်လာတာကလည်း ပို့ကုန် ပဲမျိုးစုံတွေ မြင့်တက်လာဖို့ အကြောင်းတရပ် ဖြစ်နေပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံက ထွက်ရှိတဲ့ မတ်ပဲနဲ့ ပဲစင်းငုံ စျေးကွက်ဟာ အိန္ဒိယနိုင်ငံရဲ့ ပဲလိုအပ်ချက်အပေါ် မူတည်နေပြီး ငွေတန်ဖိုးနဲ့ ဆိပ်ကမ်းအရောက်တန်ဖိုး (CNF) ပေါက်ဈေး၊ ပြည်တွင်းနဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံတို့ရဲ့ ရာသီဉတု၊ ပဲအထွက်နှုန်းတို့ အပေါ်မှာပဲ မူတည်နေတယ်လို့ စျေးကွက်ကျွမ်းကျင်သူတွေက သုံးသပ်ထားကြပါတယ်။

လတ်တလော နိုင်ငံတကာ စျေးကွက်မှာလည်း ပဲစျေးနှုန်းတွေ အမြင့်ပိုင်း ရောက်ရှိနေတာကြောင့် စျေးဆက်တက်နိုင်တယ်လို့ ကုန်သည်တွေက ခန့်မှန်းထားကြပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့နှစ် ကာလတူအချိန်မှာ မတ်ပဲတတန်ကို ၁,၄၄၀,၀၀၀ ကျပ်၊ ပဲစင်းငုံတတန်ကို ၁,၃၅၅,၀၀၀ ကျပ် ဝန်းကျင်မှာပဲရှိခဲ့ပြီး အခုနှစ်က ပဲစျေး စံချိန်တင်မြင့်တက်တဲ့နှစ် ဖြစ်ပါတယ်။

ရန်ကုန် ဘုရင့်နောင်ကုန်စည်ဒိုင် စျေးကွက်မှာ လက်ရှိ မတ်ပဲ တတန်ကို ၂,၁၈၅,၀၀၀ ကျပ်၊ ပဲစင်းငုံတတန်ကို ၂,၄၉၇,၅၀၀ ကျပ်နဲ့ အရောင်းအဝယ်ဖြစ်နေပြီး ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်ထက် မတ်ပဲ တတန်ကို ကျပ် ၇ သိန်းကျော်၊ ပဲစဉ်းငုံတတန်ကို ၁၁ သိန်းကျော်ထိ မြင့်တက်လာပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံအနေနဲ့ ပဲမျိုးစုံ ပြည်ပတင်ပို့ရာမှာ မတ်ပဲ၊ ပဲစင်းငုံနဲ့ ပဲတီစိမ်းကို အိန္ဒိယနိုင်ငံဆီ အဓိကတင်ပို့ပြီး ပဲတီစိမ်းကို တရုတ်နဲ့ ဥရောပနိုင်ငံတွေကို အများဆုံးတင်ပို့နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၂-၂၀၂၃ ဘဏ္ဍာနှစ်မှာ ပင်လယ်ရေကြောင်းနဲ့ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းတို့ကနေ ပဲမျိုးစုံ စုစုပေါင်း တန်ချိန် ၁ ဒသမ ၉ သန်း တင်ပို့နိုင်ခဲ့ပြီး ၂၀၂၀-၂၀၂၁ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်မှာတော့ တန်ချိန် ၂ သန်းကျော်ထိ တင်ပို့နိုင်ခဲ့တယ်လို့ စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်တဲ့ ကိန်းဂဏန်းတွေအရ သိရပါတယ်။