ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေတြအတြက္ စိုးရိမ္စရာ အေကာင္းဆံုး အခက္အခဲနဲ႔ စိန္ေခၚမႈဟာ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ ျဖစ္တယ္လို႔ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးစစ္တမ္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။
စာမ်က္ႏွာ ၁၈ မ်က္ႏွာရွိတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံက လက္ရွိ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြကို အျပည့္အ၀ နားလည္ဖို႔နဲ႔ ျမန္မာ့အေျခအေနကို နားလည္ဖို႔ ကုလသမဂၢ အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ေဒသ စီးပြားေရးနဲ႔ လူမႈေရးေကာ္မရွင္ (ယူအန္အီးအက္စ္စီေအပီ)၊ စီးပြားေရး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးနဲ႔ ဖံြ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအဖဲြ႔ (အိုအီးဒီစီ)၊ ျမန္မာႏုိင္ငံ ကုန္သည္မ်ားနဲ႔ စက္မႈလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းခ်ဳပ္ (ယူအမ္အက္ဖ္စီစီအိုင္)တို႔ ပထမဆုံး ႏုိင္ငံတ၀န္း ေကာက္ယူထားတဲ့ ဒီစစ္တမ္းမွာ အခုလို ေထာက္ျပထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။
စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေဆာင္ရာမွာ အဓိကက်တဲ့ အခက္အခဲ ၃၄ ခုအထဲကေန ေရြးခ်ယ္ၾကရာမွာ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈက အဆိုး၀ါးဆုံး အခက္အခဲ ျဖစ္တယ္ဆိုတာကို သတ္မွတ္ခဲ့တယ္လို႔ ဒီစစ္တမ္းက ေရးပါတယ္။
သက္ဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္ေတြနဲ႔ ဆက္သြယ္ေဆာင္ရြက္ရတဲ့ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းကိစၥေတြမွာ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈေတြ ရွိေနေပမယ့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းအတြက္ လိုင္စင္၊ လုပ္ကိုင္ခြင့္နဲ႔ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ရဖို႔အတြက္ လူမသိသူမသိ ေပးရတဲ့ ေငြေၾကးနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ေမးခြန္းကို ဒီစစ္တမ္းက အထူးအေလးထား ေမးျမန္းစုံစမ္းထားတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
စီးပြားေရးလုပ္ငန္း တ၀က္ေလာက္က မွတ္ပုံတင္ လိုင္စင္နဲ႔ လုပ္ပိုင္ခြင့္အတြက္ က်ပ္ေငြ ၅ သိန္း၊ ေဒၚလာ ၅၀၀ နီးပါး ပိုေပးရသလုိ တခ်ိဳ႕ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြက ျမန္မာ က်ပ္ေငြ ၁၀ သန္း နီးပါး ေပးရတယ္လို႔လည္း စစ္တမ္းက ေရးပါတယ္။
အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈၿပီးရင္ တျခားအေရးႀကီးတဲ့ အတားအဆီးေတြကေတာ့ ကၽြမ္းက်င္ လုပ္သားခန္႔ထားႏုိင္မႈနဲ႔ နည္းပညာတို႔ ျဖစ္သလို စက္ရုံ၊ ရုံးနဲ႔ ေျမေနရာရရွိတို႔ကလည္း အေရးႀကီးတဲ့ အခက္အခဲေတြျဖစ္တယ္လို႔ ဒီစာတမ္းက ေရးပါတယ္။
ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ ကမၻာ့အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈ အဆုိးရြားဆံုး အဆင့္ ၁၈၂ ကို ေရာက္ေနတဲ့ ႏုိိင္ငံတႏုိင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။
ဒါ့အျပင္ လွ်ပ္စစ္မီးရရွိမႈကလည္း အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ၊ ကၽြမ္းက်င္မႈနဲ႔ ေငြေၾကးဆိုင္ရာ ကိစၥေတြအၿပီး ေနာက္က အခက္အခဲျဖစ္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။
ဆန္းသစ္ေျပာင္းလဲ တီထြင္မႈက အေရးႀကီးတယ္လို႔ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြက စဥ္းစားၾကေပမယ့္လည္း တ၀က္ေလာက္ပဲ ဒီအတြက္ ေငြနည္းနည္းသုံးတယ္လို႔ စစ္တမ္းမွာ ေရးပါတယ္။
ကုမၸဏီ ၁၅ ရာခုိင္ႏႈန္းေလာက္က ႏုိင္ငံက သတ္မွတ္ထားတဲ့ ရုံးပိတ္ရက္ၿပီးရင္ ႏွစ္ပတ္လည္ခြင့္ မေပးဘူးလို႔လည္း ပါရွိပါတယ္။
ျမန္မာမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း လုပ္တာဟာ အမ်ိဳးသားေတြထက္ ပိုခက္တယ္ဆိုတာကို စီးပြားေရးလုပ္ငန္း တ၀က္ခန္႔က လက္မခံသလို အမ်ိဳးသားနဲ႔ အမ်ိဳးသမီး လစာ ကြာဟခ်က္ဟာ မရွိေတာ့ဘူးလို႔လည္း ဆိုပါတယ္။
ယူအမ္အက္ဖ္စီစီအိုင္ရဲ႕ အတြင္းေရးမွဴး ဦးေအာင္ခင္ျမင့္ကေတာ့ ဒီရလာတဲ့ စာတမ္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေနာင္မွာ အစိုးရက ေတာင္းဆိုလာတဲ့အခ်ိန္မွာ မွန္ကန္တဲ့ သြင္းအားစု ေကာင္းမြန္တဲ့ အေတြးအေခၚေတြ ေထာက္ပံ့ႏုိင္လိမ့္မယ္ထင္တဲ့အတြက္ အခုလို စစ္တမ္းကို လုပ္ေဆာင္ရတာလို႔ ေျပာပါတယ္။
“က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔က ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရကို အခုေနာက္ပိုင္း ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ျပန္ျပန္ေမးတယ္။ ဘာကိစၥပဲ လုပ္ေတာ့မယ္ျဖစ္ျဖစ္ ယူအမ္အက္ဖ္စီစီအိုင္ရဲ႕ သေဘာထားေပးပါ။ ယူအမ္အက္ဖ္စီစီအိုင္ရဲ႕ သေဘာထားမွတ္ခ်က္ကို ေပးပါ။ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ သေဘာထားမွတ္ခ်က္ကို အျမဲတမ္းေတာင္းတဲ့ အခါက်ေတာ့ အဲဒီလို အခါမ်ဳိးမွာ သူတို႔လိုခ်င္တဲ့ သေဘာထား မွတ္ခ်က္ေလးေတြကို က်ေနာ္တို႔ ျပန္ေပးႏိုင္မယ္ထင္တာပဲ။ ဥပမာ အားျဖင့္ SME ေပၚလစီေပါ့ဗ်ာ၊ အဲဒါေတြက အခုထက္ထိ ေဆြးေႏြးလို႔ မၿပီးေသးဘူး။ SME Law ဆိုရင္ ျပင္ရင္း ျပင္ရင္းနဲ႔ အခုထက္ထိ ထြက္မလာေသးဘူး။ ထြက္ေတာ့လည္း ထြက္ေတာ့မွာေပါ့။ အဲဒီလို ဟာမ်ဳိးေတြမွာျဖစ္ျဖစ္ ေနာက္ထပ္ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ ႏိုင္ငံေတာ္ကတခုခု လုပ္မယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ကို ေမးတဲ့အခါမွာ က်ေနာ္တုိ႔က သူတို႔ကို စီးပြားေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ မွန္ကန္တဲ့ သြင္းအားစု၊ မွန္ကန္တဲ့ အေတြးအေခၚ၊ မွန္ကန္တဲ့ သံုးသပ္ခ်က္ေလးေတြ ျပန္ေပးႏိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ယူဆပါတယ္ခင္ဗ်။ အဲဒါေၾကာင့္ ဒီစာအုပ္ကို ထုတ္လိုက္တာပါ။”
ကနဦး သုေတသနစာတမ္းကို ျဖန္႔ခ်ိတာျဖစ္ၿပီး ေနာက္ထပ္ အေသးစိတ္ေရးဆြဲထားတဲ့ စာအုပ္တအုပ္ ထပ္မံ ထြက္လာဦးမယ္လို႔လည္း သူက ေျပာပါတယ္။
ဒီ စစ္တမ္းကို ျပည္နယ္နဲ႔ တုိင္း ၁၄ ခုက စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ ထုတ္လုပ္ေရး၊ ကုန္သြယ္ေရး၊ ဟိုတယ္နဲ႔ စားေသာက္ကုန္၊ တူးေဖာ္ေရးလုပ္ငန္းနဲ႔ တျခားလုပ္ငန္းေပါင္း ၃၀၀၀ ေက်ာ္ ဆီကေန ေကာက္ခံခဲ့တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
