ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံဟာ သူငယ္နာ အေၾကာေသ ေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္တဲ့ ပိုလီယိုေရာဂါ ျဖစ္ပြားေနဆဲ ျဖစ္ပြားေလ့ရွိတဲ့ ႏိုင္ငံ ၃ ႏိုင္ငံထဲက တႏိုင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။ မႏွစ္ကေတာ့ ပိုလီယိုေရာဂါ အေျခအေနေပါင္း ၈၀ ေက်ာ္ ရွိတယ္လို႔ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီႏွစ္မွာေတာ့ ပိုလီယိုကင္းစင္တဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳးပမ္းလုပ္ေဆာင္မယ္လို႔ အစိုးရက သႏၷိဌာန္ ခ်ထားပါတယ္။
ရာမီ အူလာက အသက္ ၁၃ ႏွစ္၊ သူ႔ညီမေလး ဘာတူးလ္က ၁၀ ႏွစ္နဲ႔ သူ႔ညီေလး ဂူးလူးကေတာ့ ၄ ႏွစ္ပဲ ရွိေသးတယ္။ သူ႔မိဘေတြက အလုပ္အရမ္းႀကိဳးစားၾကၿပီး သူတို႔ေတြဟာ က်န္းက်န္းမာမာ ေနထိုင္ေနၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူတို႔ရဲ႕အိမ္နိးခ်င္း အမီနာကေတာ့ ပိုလီယိုေၾကာင့္ ေသဆံုးသြားပါတယ္။
သူ႔ညီေလးနဲ႔ညီမေလးကို ပိုလီယိုေရာဂါကေန ကင္းေ၀းေအာင္ ကာကြယ္ဖို႔ သႏၷိ႒ာန္ ခ်ထားတဲ့ ရာမီအူလာ က“ပိုလီယို ဆိုတာ ကေလးငယ္ေလးေတြကို တိုက္ခိုက္တဲ့ ေရာဂါ တမ်ဳိးပါ။ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးဟာ ခပ္ျမန္ျမန္ ပ်ံ႕ႏွံ႔သြားၿပီး ကေလးငယ္ေတြကို သူတို႔ဘ၀ တေလွ်ာက္လံုး မသန္စြမ္း ျဖစ္သြားေစၿပီး တခါတေလမွာေတာ့ သူတို႔အသက္ေတာင္ ႏႈတ္ယူသြားတတ္ပါတယ္”လို႔ ဆိုပါတယ္။
ဒီဇာတ္လမ္းဟာ ပါကစၥတန္ ရိုတာရီ အင္တာေနရွင္နယ္ ေခၚတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔က ထုတ္ေ၀ထားၿပီး အူရဒူ၊ ပက္ရွ္တို စတဲ့ ဘာစကားေတြနဲ႔ ေနာက္ခံစကားေျပာ အသံသြင္းထားတဲ့ က်န္းမာေရးဇာတ္လမ္းတပုဒ္ အမည္ရွိတဲ့ အသံထြက္စာအုပ္ထဲက တစိတ္တပိုင္း ျဖစ္ပါတယ္။
ဒီအသံသြင္းစာအုပ္ဟာ ပါကစၥတန္လို စာမတတ္သူ မ်ားလွတဲ့ ႏိုင္ငံအတြက္ ျပည့္စံုတဲ့ စာအုပ္တအုပ္ ျဖစ္တယ္လို႔ အဖြဲ႔ေခါင္းေဆာင္ အဇစ္ မန္မြန္က “ဒါက အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ေတာင္ပိုင္း ကယ္ရိုလိုင္းနားက ရိုတာရီ အဖြဲ႔၀င္ေတြရဲ႕ အိုင္ဒီယာပဲေပါ့။ သူတို႔က ဒီစိတ္ကူး အေတြးေလးကို ရခဲ့ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ေရွ႕ဆက္လုပ္ခဲ့တာပါ။ စာအုပ္ကို ဒီဇိုင္း ထုတ္ခဲ့တာေပါ့ေလ။ ဒီ က်န္းမာေရး ဇာတ္လမ္း ဆိုတဲ့ စာအုပ္က ပိုလီယိုေရာဂါ အေၾကာင္းကို ဦးတည္ထားတာပါ”လို႔ ဆိုပါတယ္။
ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံဟာ ပိုလီယိုေရာဂါ ျဖစ္ပြားေနဆဲ ျဖစ္ပြားေလ့ရွိတဲ့ ႏိုင္ငံ ၃ ႏိုင္ငံထဲက တႏိုင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။ မႏွစ္ကေတာ့ ပိုလီယိုေရာဂါ အေျခအေနေပါင္း ၈၀ ေက်ာ္ ရွိတယ္လို႔ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ေရာဂါျဖစ္ပြားသူ တ၀က္ေလာက္က ခိုင္ဘာ ပြတ္သြန္ခြာ နယ္ေျမကပါ။
အာဏာရ ပါကစၥတန္ သရိခ္-အီ-အင္ဆာ့ဖွ္ ပါတီဟာ ခုေတာ့ ပိုလီယိုေရာဂါကို တိုက္ဖ်က္ႏိုင္ဖို႔ အထင္ကရ လုပ္ငန္းစဥ္ တရပ္ကို လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ ပါတီေခါင္းေဆာင္ အင္မ္ရန္ခန္ ဦးေဆာင္တဲ့ ဒီလႈပ္ရွားမႈကေန လာမယ့္လေတြမွာ နယ္ေျမထဲက ကေလး ၂ သန္းေက်ာ္ကို ကာကြယ္ေဆး ထိုးေပးဖို႔ ရည္ရြယ္ ထားတာပါ။ တာလီဘန္ရဲ႕ ဖခင္ႀကီးလို႔ သိၾကတဲ့ အစြန္းေရာက္ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္ ေမာ္လနာ ဆာမီ အူလ္ ဟက္ကေတာင္ ခန္ကို လာေရာက္ဆက္သြယ္ထားပါတယ္။
ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္အနည္းငယ္အတြင္းကေတာ့ ပိုလီယိုကာကြယ္ေဆး ထိုးေပးလို႔ဆိုၿပီး က်န္းမာေရး လုပ္သားေတြဟာ တာလီဘန္ေတြရဲ႕ ပစ္မွတ္ထား သတ္ျဖတ္တာေတြ ခံခဲ့ရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ခုေတာ့ ခန္ဟာ ကေလးေတြကို ကာကြယ္ေဆး ထိုးေပးၾကဖို႔ ကေလးမိဘေတြအားလံုးကို ေခၚယူေတြ႔ဆံုၿပီး ကာကြယ္ေဆး ထိုးေပးျခင္းဟာ အစၥလာမ္ဥပေဒနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြ ျဖစ္ပါတယ္လို႔ ေျပာဆိုရွင္းျပေနပါတယ္။ ဘာသာေရးဆိုင္ရာ ပညာရွင္ မိုလ္ဗီ ဒို႔စ္ထ္ မူဟမ္မဒ္ကေတာ့ ဒီအဆိုကို ေထာက္ခံေပးပါတယ္။
“ပိုလီယိုေဆးရည္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဆိုး၀ါးတာ၊ မွားယြင္းတာမ်ိဳး မရွိပါဘူး။ ဒီကာကြယ္ေဆးထိုးတာ အျငင္းအခံုျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေနတဲ့ တခ်ိဳ႕ပုဂၢိဳလ္ေတြက က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ၀ါဒျဖန္႔ေနတာလဲ ရွိပါတယ္။ ကမၻာႀကီးမွာ ပိုလီယိုေရာဂါကို အျမစ္ျပတ္ ေခ်မႈန္းထားပါၿပီ။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔က ဒါေတြလုပ္ရဦးမယ့္ ေနာက္ဆံုးက်န္ေနတဲ့သူထဲ ပါေနတုန္းပဲ။”
မႏွစ္က ပိုလီယို ေဆးရည္ တိုက္ေကၽြးတာကို ခိုင္ဘာ ပက္သြန္ခြာျပည္နယ္က ကေလး ၈ ေသာင္း ေလာက္ဟာ မရခဲ့ၾကပါဘူး။
ပိုလီယို ကာကြယ္ေဆးတိုက္ေကၽြးတဲ့ လႈပ္ရွားမႈလုပ္ငန္းစဥ္အသစ္ကို အားေပးကူညီေနတဲ့ အာမဒ္ မူစတာဖွာက “က်ေနာ္တို႔ ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံကေန ပိုလီယိုေရာဂါကို လံုး၀ တိုက္ဖ်က္ပစ္ မွာပါ။ ေနာက္ၿပီး အစိုးရက ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ အကူအညီနဲ႔ အဆင့္ဆင့္ တိုးတက္တဲ့ လႈပ္ရွားမႈလုပ္ငန္းစဥ္ကို စတင္လုပ္ေဆာင္ေနတာေၾကာင့္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ဟာ ပိုလီယိုေရာဂါအတြက္ ေနာက္ဆံုးႏွစ္ ျဖစ္ေတာ့မွာပါ”လို႔ ေျပာပါတယ္။
ပိုလီယိုအေၾကာင္း အသံထြက္စာအုပ္ကို မိတၱဴေပါင္း ၅ ေထာင္ ျဖန္႔ခ်ိေနတာဟာ ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံဟာ မၾကာခင္မွာ ပိုလီယိုကင္းစင္တဲ့ ႏိုင္ငံျဖစ္ေတာ့မယ္ဆိုတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ ျမင့္လာခဲ့ပါတယ္။
အစၥလာမ္မာဘဒ္က မိခင္တစ္ေယာက္ျဖစ္တဲ့ မာဟီရာခန္ကေတာ့ ဒီစာအုပ္ထဲက ဇာတ္လမ္းေလးကို သူ႔ကေလးေတြကို ေျပာျပဖို႔ အဆင္သင့္ျဖစ္ေနပါၿပီ။
“ဒီလို ဂီတသံေတြနဲ႔ ပံုျပင္ဇာတ္လမ္း စာအုပ္ေတြကေနတဆင့္ ကေလးေတြ ဆီကို အားေကာင္းတဲ့ သတင္းစကားေပးတာဟာ ရိုတာရီ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႔ဆီက စိတ္ကူးေကာင္း တခုပါပဲ။ ဒါက ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ စိတ္ကူးခံစားခ်က္အတိုင္း ပံုစံထုတ္ထားတာပါ။”
အာရွေဒသ သတင္းေဆာင္းပါးအတြက္ သတင္းေထာက္ မာလစ္ အာယြဘ္ ဆမ္ဘာလ္က အစၥလာမ္မာဘက္ကေန သတင္းေပးပို႔ခဲ့တာပါ။
