ဂ်ပန္ရဲ႕ႏိုင္ငံေတာ္ လွ်ဳိ႕၀ွက္မႈဥပေဒကို နိုင္ငံရဲ႕ စစ္ၿပီးကာလ သမိုင္းမွာ “ ဒီမိုကေရစီကို အႀကီးမားဆံုး ၿခိမ္းေျခာက္မႈ” အျဖစ္ ေဖာ္ျပခဲ့ၾကပါတယ္။
ဥပေဒက ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ လွ်ဳိ႕၀ွက္ခ်က္ေတြကို ေပါက္ၾကားေအာင္ လုပ္တဲ့ ျပည္သူ႔၀န္ထမ္းေတြကို ေထာင္ဒဏ္ ၁၀ ႏွစ္ထိ ျပစ္ဒဏ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။ သတင္းစာသမားေတြ အေနနဲ႔လည္း အဲဒီလို ေပါက္ၾကားမႈေတြကို အားေပးအားေျမႇာက္လုပ္လို႔ အျပစ္ရွိတယ္ဆိုရင္ ေထာင္ဒဏ္ ၅ ႏွစ္အထိ က်ခံရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
[caption id="attachment_48615" align="alignright" width="300"]
Photo by Reuters[/caption]
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ရွင္ဇို အေဘးကေတာ့ အဲဒါဟာ လိုအပ္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဆန္႔က်င္ ကန္႔ကြက္မႈေတြ ဆက္လက္ႀကီးထြားလာတဲ့ အခ်ိန္မွာ သူအေနနဲ႔ ဥပေဒကို လူထုကို ရွင္းျပႏိုင္ခဲ့ရင္ ေကာင္းမယ္ ဆိုတာကိုေတာ့ ၀န္ခံခဲ့ပါတယ္။
ဥပေဒသစ္အရ ၀န္ႀကီးဌာနအားလံုးက ထိပ္တန္း ဂ်ပန္အရာရွိေတြ အားလံုးဟာ ကာကြယ္ေရး၊ သံတမန္ေရး၊ အၾကမ္းဖက္မႈ ဆန္႔က်င္ေရးနဲ႔ သူလွ်ဳိလုပ္မႈဆိုတဲ့ အတန္းအစား ၄ မ်ဳိး ေအာက္မွာ အထူးႏိုင္ငံေတာ္ လွ်ဳိ႕၀ွက္မႈေတြအျဖစ္ သတ္မွတ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။
ေနာက္ သူတို႔က အဲဒါေတြကို ႏွစ္ ၆၀ အထိ၊ တခ်ိဳ႕ကိစၥေတြမွာ ဒီထက္ ပိုၾကာတဲ့ကာလ အထိ လွ်ဳိ႕၀ွက္ခ်က္ေတြအျဖစ္ သိမ္းဆည္းထားႏိုင္ပါတယ္။
လွ်ဳိ႕၀ွက္ဥပေဒဆိုင္ရာ တာ၀န္ခံ ၀န္ႀကီး မာဆာကိုမိုရီက အဲဒါေတြ အားလံုးဟာ အမ်ဳိးသားလံုၿခံဳေရးနဲ႔ ပတ္သက္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
မာဆာကိုမိုရီက "ႏိုင္ငံတကာ အ၀န္းအ၀ိုင္းမွာ ေလာေလာဆယ္ ျဖစ္ေနတဲ့ တင္းမာမႈေတြအရ အသက္ေမြးမႈနဲ႔ က်မတို႔ ႏိုင္ငံသားေတြရဲ႕ ႏိုင္ငံကို အကာအကြယ္ေပးဖို႔ အဲဒီဥပေဒကို လိုအပ္ပါတယ္။ ဒီဥပေဒၾကမ္းကို ခ်က္ခ်င္း ျပ႒ာန္းအတည္ျပဳေပးဖို႔လည္း လိုပါတယ္” လို႔ ဆိုပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ မီဒီယာေတြ၊ ေရွ႕ေနေတြနဲ႔ အခြင့္အေရးအုပ္စုေတြကေတာ့ သတင္းစာ လြတ္လပ္ခြင့္နဲ႔ ျပည္သူလူထုရဲ႕ သိရွိပိုင္ခြင့္ အခြင့္အေရးအတြက္ စိုးရိမ္မႈေတြ ရွိေနၿပီး အဲဒါကို ေ၀ဖန္ခဲ့ႀကပါတယ္။
တည္ရွိဆဲ ဥပေဒအရ သတိထားရမယ့္ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြကို အကာအကြယ္ ေပးထားတဲ့ ဥပေဒရွိႏွင့္ၿပီး ျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒီဥပေဒသစ္က ဘာလို႔ လိုအပ္ရတာပါလဲ။
လွ်ိဳ႕၀ွက္ဥပေဒဆိုင္ရာ တာ၀န္ခံ ၀န္ႀကီး မာဆာကိုမိုရီက "အရာရာက တကယ္တမ္း အကဲဆတ္တဲ့ဟာေတြ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဗ်ဴရိုကရက္ေတြအတြက္ကေတာ့ ရုတ္တရက္ လွ်ဳိ႕၀ွက္လို႔ နာမည္တပ္လိုက္ရင္ အဆင္မေျပ ျဖစ္ေကာင္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ အဲဒီ သတင္းအခ်က္အလက္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဘယ္သူမွ ရွာလို႔ရေတာ့မွာ မဟုတ္ပါဘူး" လို႔ ဆိုပါတယ္။
တိုက်ဳိ တင္းမ္ပဲလ္တကၠသိုလ္က ေဒါက္တာ ဂ်က္ဖ္ကင္းစတန္ကေတာ့ မၾကာခင္ ၁၀ စုႏွစ္ေတြအတြင္းက ဂ်ပန္မွာ ဗ်ဴရိုကရက္ေတြ ပါ၀င္ပတ္သက္တဲ့ အက်င့္ပ်က္ ျခစားေလာက္ကိုက္မႈ မေကာင္းသတင္း အေတာ္မ်ားမ်ားရွိခဲ့တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ေနာက္ အဲဒါေတြကို ျပည္သူလူထု သိသြားခဲ့ၾကၿပီး သူတို႔က ပိုျပီး သိခ်င္လာခဲ့ႀကပါတယ္။
ေဒါက္တာ ဂ်က္ဖ္ကင္းစတန္က "လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၀ ႏွစ္ေက်ာ္ေက်ာ္က လူ႔အဖြဲ႔အစည္းထဲမွာ သတင္းအခ်က္အလက္ လြတ္လပ္မႈကို ေထာက္ခံတာေတြ တိုးတက္ မ်ားျပားလာခဲ့ပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ျပည္သူေတြက ပြင့္လင္းျမင္သာမႈနဲ႔ တာ၀န္ရွိ္မႈဟာ ေကာင္းမြန္တဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအတြက္ အဓိက ေသာ့ခ်က္ေတြ ျဖစ္တယ္လို႔ ယံုၾကည္ၾကလို႔ပါ။ တကယ္လုိ႔ ဗ်ဴရုိကရက္ေတြက ဘယ္သူမွ သူတို႔ ပခံုးေတြအေပၚက ေက်ာ္ၿပီး ၾကည့္မယ့္သူ မရွိဘူးလို႔ သိေနရင္ ဘာျဖစ္မယ္ဆိုတာ ျပည္သူေတြ သိၾကပါတယ္။ အဲဒါက ဆိုး၀ါးတဲ့အုပ္ခ်ဳပ္မႈေၾကာင့္ပဲ" လို႔ ေျပာပါတယ္။
ဥပေဒသစ္က တတိယလိင္အုပ္စုရဲ႕ အမွတ္မထင္ အမွားမ်ဳိးအတြက္ေတာင္မွ ေထာက္ခံ အားေပးထားတာ မရွိပါဘူး။ အစိုးရက ပါးစပ္ကပဲ ကတိေပးထားတဲ့အရာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
ေဒါက္တာ ဂ်က္ဖ္ကင္းစတန္က "အဲဒါဟာ သူတို႔ တကယ္ပူပင္ေနတဲ့ဟာပါပဲဗ်ာ။ အစိုးရက ျပည္သူလူထုရဲ႕ လြတ္လပ္ခြင့္ကို ကန္႔သတ္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနတာပါပဲ။ ေနာက္ အဲဒါက ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ၊ တာ၀န္ခံမႈနဲ႔ ေကာင္းမြန္တဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္မႈေတြကို အားနည္းေအာင္ လုပ္ေနတာပါပဲ" လို႔ ေျပာပါတယ္။
အာဏာရပါတီရဲ႕ လႊတ္ေတာ္အမတ္ ရွီဂ်႐ူ အီရွီဘားက မၾကာခင္ကပဲ အၾကမ္းဖက္သမား ဆန္႔က်င္ေရး ဥပေဒကို ဆန္႔က်င္ ကန္႔ကြက္တဲ့ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ကန္႔ကြက္ ဆန္႔က်င္မႈေတြနဲ႔ အတူတူပဲလို႔ဆိုခဲ့ျပီး ဥပေဒက ဂ်ပန္ႏိုင္ငံကို မၾကာခင္က ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ေဒသဆိုင္ရာ တင္းမာမႈ ေတြကို ကိုင္တြယ္ေဆာင္ရြက္ရာမွာ အကူအညီ ေပးႏုိင္လိမ့္မယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။
"တရုတ္ႏိုင္ငံက ေလယာဥ္မပ်ံသန္းရ ဇုန္သတ္မွတ္မႈမ်ဳိးေတြနဲ႔အတူ လံုျခံဳေရးနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ပူပင္စိုးရိမ္မႈေတြ တကယ္ပဲ တိုးမ်ားလာေနသလို ႏုိင္ငံသားေတြရဲ႕ လံုျခံဳေရး အတြက္လည္း ပူပင္ စိုးရိမ္လာေနၾကပါတယ္။ လွ်ဳိ႕၀ွက္ဥပေဒကို အတည္ျပဳ ေပးလိုက္တာနဲ႔အတူ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံရဲ႕ လံုျခံဳေရး တိုးတက္ေကာင္းမြန္လာေအာင္ က်ေနာ္တို႔ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။"
ဒါက တ႐ုတ္ႏိုင္ငံနဲ႔ေတာ့ ဘာမွ မလုပ္ႏိုင္သေလာက္ပဲလို႔ ယံုၾကည္ထားေၾကာင္း ေဒါက္တာ ဂ်က္ဖ္ကင္းစတန္က ဆိုပါတယ္။
"တကယ္က တ႐ုတ္က ဒီလို ျဖစ္လာေအာင္ တြန္းအားေပးလိုက္တဲ့ ေၾကာက္စရာလူဆိုးပါ။ လွ်ဳိ႕၀ွက္မႈနဲ႔ လွ်ဳိ႕၀ွက္ အစီအစဥ္ေတြကို ျမႇင့္တင္ေပးေနတာပါပဲဗ်ာ။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္ထင္တယ္၊ တကယ့္အေျခအေနက တ႐ုတ္နဲ႔ ဆက္စပ္မွႈက မရွိသေလာက္ ပါပဲ။"
ႏိုင္ငံေတာ္ လွ်ဳိ႕၀ွက္ဥပေဒသစ္က ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ရွင္ဇို အေဘးကို ဆံုး႐ႈံးေစခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔ကို ေထာက္ခံတဲ့ ရာႏႈန္းက လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္ကထက္ ၄၇ ဒႆမ ၆ ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္း က်ဆင္းသြားခဲ့ပါတယ္။
က်ိဳဒိုသတင္းဌာနရဲ႕ တနိုင္ငံလံုး တယ္လီဖုန္း စစ္တမ္းေကာက္ယူမႈအရ ျပည္သူလူထု ၈၂ ရာခိုင္ႏႈန္းက ဒီ ဥပေဒကို ေကာင္းမြန္ေအာင္ေျပာင္းလဲ ဒါမွမဟုတ္ ဖ်က္သိမ္းပစ္တာကို အလိုရွိေနၾကတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
အာရွေဒသအစီအစဥ္အတြက္ ေရဒီယုိ ၾသစေၾတးလ်သတင္းေထာက္ Sajithra Nithi က သတင္းေပးပုိ႔ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။
