ဂ်ပန္နိုင္ငံ ပစိဖိတ္ကမ္းရိုးတန္းေပၚမွာ႐ွိတဲ့ ဖူကူ႐ွီမာက သုေတသနပညာ႐ွင္ေတြက အဲဒီက ကေလးေတြမွာ သိုင္းရိြုက္ကင္ဆာ ျဖစ္ပြားမႈနႈန္းဟာ ေမွ်ာ္လင့္ထားတာထက္ ပိုျပီး ျမင့္မားေနတယ္ဆိုတာကုိ ေတြ့႐ွိခဲ့ပါတယ္။
ထင္႐ွားတဲ့ သိုင္းရိြုက္ ခြဲစိတ္ဆရာ၀န္ေဟာင္းတေယာက္ကေတာ့ ဖူကူ႐ွီမာက ကင္ဆာျဖစ္ပြားမႈေတြရဲ့ အေရအတြက္ဟာ ေမွ်ာ္လင့္ထားတာထက္ ျမန္ဆန္လာေနတယ္လို့ ဆိုပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ ေနာက္ ကင္ဆာအထူးကု ဆရာ၀န္တေယာက္ကေတာ့ အဲဒီ ျမင့္မားလာမႈဟာ က်ယ္ျပန့္ျပီး အေသးစိတ္ စစ္ေဆး႐ွာေဖြနိုင္မႈရဲ့ ရလဒ္ပဲ ျဖစ္ျပီး ဘယ္သူမွ အထိတ္တလန့္ မျဖစ္သင့္ပါဘူးလို့ ေျပာပါတယ္။
အသက္၂ နွစ္႐ွိျပီျဖစ္တဲ့ ယူတာကို အီကီကေတာ့ သူနာျပုက သူလည္ပင္းကို ႐ွာေဖြတဲ့ ကိရိယာသံုးျပီးျပီး စစ္ေဆးဖို့ ၾကိုးစားတဲ့ အခါတိုင္း သူက ငိုယို ကန္ေက်ာက္ျပီး ကုတင္ေပၚက ေလ်ာ့ခ် ဆင္းေျပးဖို့ ၾကိုးစားေလ့ ႐ွိပါတယ္။
သူအေမ တုိမိုကိုကို အိကီက ယူတာနဲ့ အသက္ ၄ နွစ္သမီး သူအမ ဆာကီကို သိုင္း႐ြိုက္ ဂလင္း စမ္းသပ္စစ္ေဆးဖို့ ေခၚလာတာ ျဖစ္ပါတယ္။
အနားက ဖူကူ႐ွီမာ န်ဴကလီးယားစက္ရံုက ထြက္လာတာေတြကို ေၾကာက္ေနတယ္လုိ့ တုိမိုကိုကို အိကီက ေျပာပါတယ္။
“က်မက စိတ္ပူပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူတို့ က်န္းမာၾကတယ္လို့ ယံုၾကည္ပါတယ္။ သူတို့ က်န္းမာေရးေကာင္းၾကတယ္လို့ ေမွ်ာ္လင့္ထားပါတယ္။”
န်ဴကလီးယား ေပ်ာ္က်မႈ မျဖစ္ခင္က က်န္းမာေရးတာ၀န္႐ွိ ပုဂၢိုလ္ေတြအေနနဲ့ ဖူကူ႐ွီမာက ကေလးေတြမွာ ကင္ဆာ ျဖစ္ပြားမွႈကို ကေလး ၁ သန္းမွာမွ ၁ ေယာက္၊ ၂ ေယာက္ေလာက္ပဲ ႐ွိတယ္လို့ ခန့္မွန္းခဲ့ၾကပါတယ္။
ေဘးသင့္မႈ ျဖစ္ျပီးကတည္းက ဖူကူ႐ွီမာေဒသအစိုးရက အၾကီးစား အေသးစိတ္ စစ္ေဆး ၾကည့္႐ႈမႈ အစီအစဥ္တခုကို အေကင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္႐ြက္ခဲ့ပါတယ္။
ကေလး ၂ သိန္းေလာက္ကို စစ္ေဆးရာမွာ သိုင္း႐ြိုက္ကင္ဆာ ျဖစ္ပြားတာ ေသခ်ာတဲ့ ကေလးက ၁၈ ေယာက္ ႐ွိေနတာ ေတြ့ရပါတယ္။ ျဖစ္ပြားတယ္လို့ သံသယ႐ွိတဲ့ ကေလးက ၂၅ ေယာက္ ႐ွိေနပါတယ္။ မေမွ်ာ္လင့္ေလာက္ေအာင္ ျမင့္မားလာတာ ျဖစ္ပါတယ္။
နာဂါနိုမွာ ႐ွိတဲ့ မတ္ဆူမိုတိုျမို့ရဲ့ ျမို့ေတာ္၀န္ အကီရ ဆူဂီနိုရဟာ ခ်ာနိုဘိုင္းလ္ ေဘးသင့္မႈျဖစ္အျပီးမွာ သိုင္း႐ြိုက္ကင္ဆာ ျဖစ္လာၾကတဲ့ ယူကရိန္းနဲ့ ဘီလာ႐ုစ္က ကေလးေတြကို ၅ နွစ္ ၾကာ ျပုစု ကုသေပးခဲ့တဲ့ ေလးစားမႈ ရ႐ွိထားတဲ့ သိုင္း႐ြိုက္ ခြဲစိတ္ဆရာ၀န္ တေယာက္ ျဖစ္ပါတယ္။
“ဖူကူ႐ွီမာမွာ အခု က်ေနာ္ ၾကည့္လိုက္ေတာ့ ကေလးေတြရဲ့ သိုင္း႐ြိုက္ကင္ဆာ ျဖစ္ပြားတဲ့ အေရအတြက္က ေတာ္ေတာ္ ျမင့္မားေနပါတယ္။ ဖူကူ႐ွီမာက ဆရာ၀န္ေတြကေတာ့ ဒီေလာက္ ေပၚလာတာ မျမန္သင့္ဘူးလို့ ေျပာၾကပါတယ္။ သူတို့ ဆိုလိုတာကေတာ့ မေတာ္တဆ ျဖစ္ပြားမႈနဲ့ မသက္ဆိုင္ဘူးလို့ ေပါ့ဗ်ာ။ ဒါေပမယ့္ အဲဒါက ေတာ္ေတာ္ကို သိပၸံနည္းမက်တာဘဲဗ်။ ေနာက္ က်ေနာ္တို့ လက္ခံနိုင္ေလာက္တဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္ မဟုတ္ဘူးေလ။”
ဒါေပမယ့္ တျခားက ကၽြမ္းက်င္ပညာ႐ွင္ေတြကေတာ့ ဘာမွ ေၾကာက္စရာ မ႐ွိပါဘူးလို့ ေျပာၾကပါတယ္။
လန္ဒန္ အင္မ္ပီးရီးရဲလ္ေကာလိပ္က ကင္ဆာ ေမာ္လီက်ဴလာ ေရာဂါေဗဒ အထူးကုဆရာ၀န္ ပါေမာကၡ ဂ်ရယ္လ္ဒင္း ေထာမတ္စ္က “ဖူကူ႐ွီမာျပီးရင္ ဂ်ပန္မွာ သိုင္း႐ြိုက္ကင္ဆာ ျဖစ္ပြားမႈ ျမင့္လာနို္င္မလားလို့ေတာ့ က်မ သံသယ႐ွိတယ္” လုိ့ ေျပာပါတယ္။
သူက ၁၉၈၆ ခုနွစ္ န်ဴကလီးယား ေဘးသင့္မႈျဖစ္အျပီး ဓာတ္ေရာင္ျခည္ ဒဏ္သင့္ခံခဲ့ရသူေတြဆီက နမူနာေတြကို ေလ့လာေနတဲ့ ခ်ာနိုဘိုင္းလ္ တစ္႐ႈးဘဏ္ကို ကူညီ တည္ေထာင္ေပးခဲ့သူလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
သူက ဖူကူ႐ွီမာက ကေလးေတြၾကားမွာ သိုင္း႐ြိုက္ကင္ဆာ ျဖစ္ပြားေနမႈ ေမွ်ာ္လင့္တာ ထက္ ပိုျမင့္မားေနတာမွာ ရိုး႐ွင္းတဲ့ အေၾကာင္းတခု ႐ွိမယ္လို့ ဆိုပါတယ္။
“႐ွင္တို့ ျပဿနာတရပ္ကို ႐ွာမယ္ဆိုရင္ အထူးသျဖင့္ ဂ်ပန္လူမ်ိုးေတြ တကယ္ လုပ္ေနတဲ့ မယံုၾကည္နိုင္ေလာက္ေအာင္ အေသးစိတ္က်တဲ့ နည္းပညာကို အသံုးျပုမယ္ဆိုရင္ တခုခုေတာ့ ႐ွင္တို့ ေတြရပါလိမ့္မယ္။”
သိုင္း႐ြိုက္ကင္ဆာကို ေစာေစာ စံုစမ္းစစ္ေဆးတာဟာ အေရးအၾကီးဆံုး ျဖစ္တယ္ဆိုတာ ကိုေတာ့ လူတိုင္းက သေဘာာတူ ထားၾကပါတယ္။ ဘာလို့လဲဆိုေတာ့ အဲဒါက အေစာပိုင္းအဆင့္ေတြမွာ ေတြ့႐ွိမယ္ဆိုရင္ အဲဒါကို အျမဲတမ္းေအာင္ျမင္ေအာင္ ကုသေပးနုိင္တာ မ်ားပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ ဖူကူ႐ွီမာက်န္းမာေရးဌာန တာ၀န္႐ွိပုဂၢိုလ္ေတြကေတာ့ ကိုယ္ေရး အေၾကာင္းျပခ်က္ေတြ ျပျပီး ရိုးရိုး သိုင္း႐ြိုက္ ကင္ဆာေရာဂါ ခံစားေနရသူေတြ ရဲ့ အသက္အ႐ြယ္ ႐ွင္းလင္းခ်က္ ထုတ္ေပးဖို့ ေတာင္းဆိုမႈကိုေတာင္ ျငင္းဆန္ျပီး က်ိတ္လုပ္ေနၾကပါတယ္။
ဒီ အေျခခံ အခ်က္အလက္ေတြကို မွ်ေ၀ေပးဖို့ ျငင္းဆန္မႈဟာ သိုင္း႐ြိုက္ အထူးကု ဆရာ၀န္ အကီရ ဆူဂီနိုရရဲ့ သံသယေတြကို ပိုျပီး တိုးမ်ား လာေစပါတယ္။
“က်ေနာ္ စိတ္ဆိုးေနတုန္းပဲဗ်။ က်ေနာ္ ထင္တယ္။ သူတို့မွာ အဲဒီ အခ်က္အလက္ေတြ ႐ွိတယ္ဗ်။ ေတာ္ေတာ္ထူးဆန္းတယ္ဗ်ာ။ သူတို့ အဲဒါကို ဘာလို့ ထုတ္မေပးဘဲ ထားတာလဲ။”
လွ်ို့၀ွက္ထားတာက သိုင္း႐ြိုက္ေဒတာေတြပဲ မဟုတ္ပါဘူး။ ေဒသတြင္းက ကေလးေတြကို အေသးစိတ္ စစ္ေဆးထားတယ္လို့ အေျပာခံထားရတဲ့ ဖူကူ႐ွီးမားပညာ႐ွင္အုပ္စုရဲ့ အစပိုင္း ေဆြးေနြးပြဲေတြကိုလည္း လွ်ို့၀ွက္ထားခဲ့တာာ ျဖစ္ပါတယ္။
န်ဴကလီးယားစက္ရံုက ထြက္လာတာေတြနဲ့ ပတ္သက္ျပီး သူတို့ရဲ့ ကေလးေတြကို ထိခိုက္မွာ စိုးရိမ္ေနတဲ့ တုိမိုကိုကို အိကီလိုကေတာ့ ဒါဟာ ဖံုးကြယ္ထားတဲ့ကိစၥတခုလို့ ေျပာပါတယ္။
“သူတို့က က်မတို့ကို အားလံုး ေျပာျပမယ္လို့ မထင္ပါဘူး႐ွင္။ က်မကေတာ့ သူတို့ ေျပာတာကို မယံုနုိင္ပါဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ က်မ ကေလးေတြရဲ့ အနာဂတ္ကို စိတ္ပူေနရတာေပါ့။ အဲဒါက က်မကို စိတ္ဆင္းရဲပါတယ္။”
တုိမိုကိုကို အိကီရဲ့ ပူပင္ေၾကာင့္က်မႈေတြကို ထပ္ျဖည့္ေပးလိုက္တာကေတာာ့ သူရဲ့၄ နွစ္ သမီး ဆာကီရဲ့ သိုင္းရိြုက္ဂလင္းမွာ အရည္အိတ္ေတြ ေတြ့႐ွိလိုက္တာပါပဲ။
ကင္ဆာလို့ သေဘာထားလို့ မရေသးေပမယ့္ အရည္အိတ္ေတြကို လအေတာ္မ်ားမ်ား ေစာင့္ၾကည့္ စစ္ေဆးရပါလိမ့္မယ္။ နွစ္အေတာ္ၾကာ အထိလည္း ျဖစ္ေကာင္း ျဖစ္နုိင္ပါတယ္။
အာ႐ွေဒသ အစီအစဥ္အတြက္ သတင္းေထာက္ Mark Willacy က သတင္းေပးပုိ့ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။
