ကခ်င္ျပည္နယ္ ျမစ္ၾကီးနားျမို့မွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ ျပည္ေထာင္စု ျငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ေရး လုပ္ငန္းေကာ္မတီနဲ့ လက္နက္ကုိင္ တုိင္းရင္းသားအဖြဲ့ေတြရဲ့ ေဆြးေနြးမႈနဲ့ ပတ္သက္ျပီး တပ္မေတာ္ရဲ့ သဘာထား ဘယ္လုိ ႐ွိေနပါလဲ၊ ျမစ္ၾကီးနားေဆြးေနြးပြဲကုိ တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ ကာကြယ္ေရး၀န္ၾကီးဌာနက ဒုတိယဗုိလ္ခ်ဳပ္ၾကီးျမင့္စုိးကုိ ဒီဗြီဘီသတင္းေထာက္ ဦးေအးနုိင္က ျမစ္ၾကီးနားျမို့မွာ ေတြ့ဆုံေမးျမန္းထားပါတယ္။
တနုိင္ငံလုံး အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးအေပၚမွာ တပ္မေတာ္ရဲ့သေဘာထား ႐ွင္းျပေပးပါ။
“တပ္မေတာ္က တနုိင္ငံလုံးအတုိင္းအတာနဲ့ အပစ္အခတ္ ရပ္ခ်င္လုိ့ပဲ ဒီကိစၥေတြမွာ ထဲထဲ၀င္၀င္ လုပ္ေနတာေပါ့။ အခုလည္း နုိင္ငံေတာ္က ေဆာင္႐ြက္ျပုစုခဲ့တဲ့ တနုိင္ငံလုံးအတုိင္းအတာ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ကုိ နွစ္ဖက္အဖြဲ့ေတြ ခ်ျပေပးျပီး ျဖစ္ပါတယ္။ အဲလုိ ခ်ျပနုိင္ေအာင္လည္း တပ္မေတာ္က ထည့္သြင္းေရးဆြဲခဲ့တာပါ။ ”
ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု ထူေထာင္ေရးကုိ အစုိးရနဲ့ လြွႊတ္ေတာ္ေတြဘက္ကလည္း ေျပာလာသလုိ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္ေတြကလည္း တစုိက္မတ္မတ္ ေတာင္းဆုိခဲ့ၾကတယ္။ တပ္မေတာ္ဘက္က လက္ခံတဲ့ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုပုံစံက တုိင္းရင္းသားေတြေျပာေနတဲ့ အမ်ဳိးသားတန္းတူေရးနဲ့ ကုိယ္ပုိင္ျပ႒ာန္းခြင့္ကုိ အာမခံတဲ့ ပုံသဏၭာန္နဲ့ အနွစ္သာရခ်င္း အတူတူပဲလား။
“က်ေနာ့္အျမင္ေျပာရရင္ တုိင္းရင္းသားေတြဘက္က လုိခ်င္တဲ့ပုံစံ၊ သူတုိ့ ဘယ္လုိ လုိခ်င္တယ္ဆုိတာေတာ့ က်ေနာ္မသိဘူး။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တုိ့ေျပာတဲ့ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုဆုိတာကေတာ့ ဖြဲ့စည္းပုံအေျခခံဥပေဒနဲ့အညီပဲ ဆက္သြားမွာပဲ။ ဒါသည္ ဖြဲ့စည္းပုံအေျခခံဥပေဒထဲမွာ ပါတဲ့ ျပည္ေထာင္စုပဲ။”
လြတ္လပ္ေရးရျပီးကတည္းက ျဖစ္ေနတဲ့ ျမန္မာျပည္ရဲ့ ျပည္တြင္းစစ္အေပၚ တပ္မေတာ္က ဘယ္လုိမ်ဳိး ႐ႈျမင္လဲ။
“စစ္ဆုိတာ နုိင္ငံေရးနည္းနဲ့ ေျဖ႐ွင္းလု့ိ မရလုိ့ တုိက္ပြဲေတြ ျဖစ္တာ။ ဒါက တကမာၻလုံး ယူဆထားတဲ့ အယူအဆတခုပဲ။ ဒီကေန့ ျပည္တြင္းစစ္ ျဖစ္တယ္ဆုိတာကလည္း နုိင္ငံေရးအရ ေျဖ႐ွင္းလု့ိ မရဘူး ထင္လုိ့ သူတုိ့ဘက္ကလည္း လက္နက္ကုိင္ ျဖစ္လာတာ။ ဒါေၾကာင့္ ဒီေန့မွာ နုိင္ငံေရးနည္းနဲ့ ေျဖ႐ွင္းနုိင္ေအာင္ ေဆာင္႐ြက္ေနတာေပါ့။ ဒီေန့ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး ဆုိတာကလည္း အဆင့္ ၃ ဆင့္ေပါ့။ တနုိင္ငံလုံးအတုိင္းအတာနဲ့ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲမယ္၊ နုိင္ငံေရးအရ ေတြ့ဆုံ ေဆြးေနြးနုိင္ေအာင္ မူေဘာင္ခ်မယ္။ ျပီးရင္ နုိင္ငံေရးအရ ေဆြးေနြးမယ္။ ဒီအဆင့္ ၃ ဆင့္ကုိ က်ေနာ္တုိ့ သြားေနတာပဲ။ တပ္မေတာ္က ဘယ္လုိခံယူလဲဆုိရင္ ဒီ ၃ ခ်က္အတုိင္း ဆက္ျပီး သြားမွာပါ။”
အစုိးရသစ္တက္ျပီး ေနာက္ပုိင္း ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ ႐ွိလာတယ္၊ စာနယ္ဇင္းသမား ေတြလည္း လြတ္လပ္စြာ ေရးသားခြင့္ရတာေတြ ႐ွိလာတယ္။ တပ္မေတာ္ဘက္ကေရာ စုိးရိမ္ပူပန္မႈ ဘယ္လုိမ်ဳိး ႐ွိလဲ။
“က်ေနာ္တုိ့က စုိးရိမ္ပူပန္တာ ဘာမွမ႐ွိဘူး။ အခု လက္႐ွိမွာ သြားေနတဲ့ တပ္မေတာ္ရဲ့ တာ၀န္က ကာကြယ္ေရးတာ၀န္၊ ဒုတိယက ကာကြယ္ေရးတာ၀န္မ႐ွိရင္ ေလ့က်င့္ေရးတာ၀န္၊ ေလ့က်င့္ေရးတာ၀န္မ႐ွိရင္ ျပည္သူအက်ဳိးျပုလုပ္ငန္း၊ တပ္မေတာ္က ကုိယ့္တာ၀န္ ကိုယ္ ထမ္းေဆာင္ေနတာပဲ။ ဒီကေန့ ဒီမုိကေရစီ ေဖာ္ေဆာင္ေရးမွာလည္း တပ္မေတာ္က လုိအပ္တာေတြ ကူညီ ေဆာင္႐ြက္ေပးေနတာပဲ။ ဒါေၾကာင့္ တပ္မေတာ္က ဘာမွ စုိးရိမ္ပူပန္စရာ မ႐ွိဘူး။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးနဲ့ ပတ္သက္ျပီး တပ္မေတာ္က ေဆာင္႐ြက္ေနတဲ့အပုိင္းမွာ အေျခခံဥပေဒနဲ့အညီပဲ သြားေနတာပဲ။”
စုိးရိမ္ပူပန္မႈဆုိတာက ပြင့္လင္းတဲ့လူ့အဖြဲ့အစည္း ျဖစ္သြားရင္ ဥပမာ အခ်ဳပ္အျခာ တည္တံ့ခုိင္ျမဲေရးကုိ ထိခုိက္မလား အဲဒါကုိ ေျပာတာပါ။
“စုိးရိမ္ပူပန္တာေတာ့ မဟုတ္ဘူး၊ က်ေနာ္တုိ့အေနနဲ့ ခံယူတာက ျပည္ေထာင္စု မျပိုကြဲေအာင္၊ ျပိုကြဲလုိ့ မရဘူး။ ျပိုကြဲမယ့္ အနၱရာယ္ကုိ ကာကြယ္ရမွာပဲ။ ဒုတိယ တုိင္းရင္းသား စည္းလုံး ညီညြတ္မႈ ျပိုကြဲလုိ့ မရဘူး။ တတိယ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာ တည္တံ့ခုိင္ျမဲေရးအတြက္ ေဆာင္႐ြက္ရမယ္။ ဒါသည္ က်ေနာ္တုိ့ရဲ့ ယုံၾကည္ခ်က္ ခံယူခ်က္လည္း ျဖစ္တယ္။ ဒီအတြက္ တပ္မေတာ္က တာ၀န္ေတြ ထမ္းေဆာင္ေနတာပါ။”
ျမစ္ၾကီးနားေဆြးေနြးပြဲကေန တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုိင္အဖြဲ့အစည္းေတြနဲ့ ျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရး တဖက္နဲ့တဖက္ ဘယ္လုိမ်ဳိး သုံးသပ္လဲ။
“ေက်ာ္လြွႊားနုိင္ေအာင္ ေတြ့ဆုံေဆြးေနြးပြဲေတြ လုပ္ေနတာ။ အဲလုိလုပ္လုိ့လည္း အတုိင္းအတာတခုထိ အရင္တုန္းက ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ တုိက္ပြဲေတြ ျဖစ္ေနတာကေန ဒီကေန့ နည္းသြားတယ္၊ မ႐ွိသေလာက္ ျဖစ္သြားတယ္။ ရံဖန္ရံခါ အနည္းအပါးေတာ့ ႐ွိေသးတာေပါ့။ အဲလုိမ်ဳိး ျဖစ္လို့လည္း ဒီကေန့ ေဆြးေနြးပြဲက လက္မွတ္ထုိးနုိင္တဲ့အဆင့္ မရေသာ္ျငားလည္း ေနာက္တၾကိမ္ ျပန္လည္ေတြ့မယ္ဆိုတဲ့အဆင့္မ်ဳိး က်ေနာ္တို့ ဆံုးျဖတ္နိုင္တာေပါ့။ ဒါသည္ အတိုင္းအတာတခု အေနနဲ့ ေအာင္ျမင္တယ္လို့ ေျပာလို့ ရနိုင္တာေပါ့။ ဒါေၾကာင့္မို့လို့ တနိုင္ငံလံုး အတိုင္းအတာနဲ့ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးက မလဲြမေသြ ျဖစ္မယ္လို့ က်ေနာ္တို့က ယံုၾကည္တယ္။ အဲဒီလို ယံုၾကည္လို့လည္း နွစ္ဖက္လံုး ညိွနိႈင္းျပီးေတာ့ ေဆာင္႐ြက္ေနတာေပါ့။”
ဒီဗီြဘီ ကေနျပီး ျပည္သူလူထုတရပ္လံုးကို အမွတ္တရစကားေလး ေျပာေပးပါခင္ဗ်ား။
“တျခားေတာ့ မ႐ွိပါဘူး။ က်ေနာ္တို့ကေတာ့ တပ္မေတာ္ဆိုတာကေတာ့ အထက္ကေပးတဲ့ အမိန့္နဲ့ တာ၀န္ အတိုင္း ေဆာင္႐ြက္ေနတာပဲ။ အဲဒီလို ေဆာင္႐ြက္တဲ့ အပိုင္းမွာလဲ အဓိကက သမၼတၾကီး ေရဒီယို မိန့္ခြန္းမွာ ပါသလိုေပါ့။ တဖက္က ျငိမ္းခ်မ္းေရးကို တည္ေဆာက္တယ္။ တဖက္က နိုင္ငံေရးျဖစ္စဥ္ေတြကို ေဆာင္႐ြက္ေနတယ္။ တဖက္က ျငိမ္းခ်မ္းေရးကို တည္ေဆာက္နိုင္မွလည္း နိုင္ငံေရးျဖစ္စဥ္ေတြကို ျပုျပင္ေျပာင္းလဲနိုင္မွာေပါ့။ ျငိမ္းခ်မ္းေရး တည္ေဆာက္မႈအပိုင္းမွာ တပ္မေတာ္က က်ရာ အခန္းက႑ ကေနျပီး အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ တည္ေဆာက္ေနတာပဲ။ အဲဒါကလည္း ဘယ္အတြက္လည္းဆိုေတာ့ ျပည္သူလူထုအက်ဳိးစီးပြား အတြက္ ေဆာင္႐ြက္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။”
