ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့လက္ရိွဘဏ္တိုးနႈန္းဟာ အာဆီယံနိုင္ငံေတြရဲ့ဘဏ္တိုးနႈန္းနဲ့ယွဥ္ရင္ သိသာစြာဘဲ မ်ားေနတာေၾကာင့္ ဗဟိုဘဏ္အေနနဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ဘဏ္တိုးနႈန္းကို ျပင္ဆင္ဖို့ စီစဥ္ေနတယ္လို့ ဒီဗြီဘီက စံုစမ္းသိရပါတယ္။
လက္ရိွ ျမန္မာနိုင္ငံေတာ္ဗဟိုဘဏ္က သတ္မွတ္ထားတဲ့ဘဏ္တိုးနႈန္းက ေခ်းေငြအေပၚ အတိုးနႈန္းက ၁ နွစ္ကို ၁၃ ရာခိုင္နႈန္းရိွျပီး အပ္ေငြအေပၚ အတိုးနႈန္းက ၁ နွစ္ကို ၈ ရာခိုင္နႈန္း ရိွပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ နိုင္ငံတကာမွာေတာ့ ကာလ႐ွည္အတြက္ ေခ်းေငြအတိုးနႈန္းက ၂ ဒဿမ ၅ ရာခိုင္နႈန္းရိွျပီး ကာလတိုအတြက္ ေခ်းေငြအတိုးနႈန္းက ၃ ရာခိုင္နႈန္းဘဲရိွေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ဘဏ္တိုးနႈန္းကို အနာဂတ္မွာ နိုင္ငံတကာ ေဈးကြက္ ေဈးနႈန္းအတိုင္းေဖာ္ေဆာင္သြားမွာ ျဖစ္တယ္လို့ ဗဟိုဘဏ္ရဲ့ ဒုဥကၠ႒ ဦးဆက္ေအာင္က ေျပာပါတယ္။
“ဘဏ္တိုးနႈန္းက အာဆီယံနိုင္ငံေတြနဲ့ ယွဥ္ရင္ က်ေနာ္တို့နိုင္ငံက မ်ားေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဘဏ္တိုးနႈန္း မ်ားေနတာကို ျပင္ဆင္ဖို့အတြက္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို့ တျခားက႑ေတြပါ အမ်ားၾကီး ၾကည့္ရအံုးမွာပါ။ ဥပမာ - ဘဏ္တိုးနႈန္းကို က်ေနာ္တို့ ခ်က္ခ်င္းေလ်ာ့လိုက္မယ္ဆိုရင္ ဘဏ္မွာ အပ္ထားတဲ့အရင္းအနွီးေတြ ခ်က္ခ်င္း ထြက္သြားမယ္။ ျပီးေတာ့ ဘဏ္ လုပ္ငန္း႐ွင္ေတြအေနနဲ့ သူတို့ရဲ့ ကုန္ၾကမ္းျဖစ္တဲ့၀င္ေငြေတြ ေလ်ာ့သြားမယ့္ကိစၥေတြအျပင္ ေငြေၾကးပိုင္းဆိုင္ရာကိစၥေတြနဲ့ ဘ႑ာေရးဆိုင္ရာကိစၥေတြပါ အကုန္လံုး ထည့္သြင္းစဥ္း စားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။”
ဒါေပမယ့္ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ဘဏ္တိုးနႈန္းေတြကို ျပင္ဆင္ေရးအေပၚ လက္ေတြ့ အေကာင္ အထည္ေဖာ္ ေဆာင္႐ြက္ဖို့အတြက္ေတာ့ စိန္ေခၚမႈေတြက အမ်ားအျပား ႐ွိေနတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
“ဘဏ္တိုးနႈန္းက ေဈးကြက္မွာရိွတဲ့ ေဈးနႈန္းအတိုင္း က်ေနာ္တို့ လုပ္ေဆာင္သြားဖို့ ရိွပါတယ္။ ဒါက နိုင္ငံတကာမွာလည္း ဒီအတိုင္းပါဘဲ။ ဒါေပမယ့္ ဒီလိုလုပ္ဖို့အတြက္ က်ေနာ္တို့မွာ လိုအပ္တဲ့အခ်က္ေတြ အမ်ားၾကီးရိွေသးတယ္။ ဘာလို့လဲဆိုေတာ့ ေငြေၾကးေဈးကြက္မွာ တခုေလးမွားသြားတာနဲ့ ေငြေၾကးေဈးကြက္ၾကီးတခုလံုးအေပၚ ဆက္စပ္ျပီးေတာ့ သက္ေရာက္မႈေတြ ရိွေစလို့ပါ။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္တို့က တခုခုလုပ္ေတာ့မယ္ဆိုရင္ မ်က္စိမွိတ္ျပီး ေတာ့ လုပ္လို့မရေတာ့တဲ့အခ်က္ေတြ ရိွပါတယ္။”လို့ ဦးဆက္ေအာင္က ဆိုပါတယ္။
ကေမၻာဇဘဏ္ရဲ့ဒုဥကၠ႒ ဦးသန္းလြင္ကေတာ့ ျပည္တြင္းမွာ ဘဏ္တိုးနႈန္း ျပုျပင္ေျပာင္းလဲ တဲ့ေနရာမွာေတာ့ ကိုယ့္နိုင္ငံရဲ့အေျခအေနအေပၚ ၾကည့္ျပီး လုပ္ေဆာင္ရမွာျဖစ္တယ္လို့ ေျပာပါတယ္။
“အေနာက္နိုင္ငံမွာ စီးပြားေရးက်လို့ သူတို့က ဘဏ္တိုးနႈန္းကို ေလ်ာ့တယ္။ ေလ်ာ့တဲ့ေနရာမွာ သူတို့က အတိုးနႈန္းေလ်ာ့ဖို့အတြက္ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈနႈန္းကိုလဲ က်ေအာင္ လုပ္ထားလို့ ကုန္ေဈးနႈန္းက မတက္ဘူး။ ဒီေတာ့အတိုးနႈန္းကို ေလ်ာ့နိုင္တယ္။ ဒီမွာက ကုန္ေဈးနႈန္းက တက္ေနေတာ့ ဘယ္လိုသြားေလ်ာ့မလဲ။ ဒါလဲ တဖက္ကေန ျပန္ၾကည့္ရမယ္။ စီးပြားေရးေပၚလစီလုပ္တဲ့ေနရာမွာ အတိုးနႈန္းေလ်ာ့နိုင္ေအာင္ တျခားဘာေတြ လုပ္ထားတာ ရိွသလဲ။ ကုန္ေဈးနႈန္းက်ေအာင္ လုပ္ထားတာရိွသလား။ သူမ်ားနိုင္ငံက အတိုးနႈန္းက ၁ ရာခိုင္နႈန္းဘဲ႐ွိလို့ ၁ ရာခိုင္နႈန္းလဲျဖစ္ရမယ္လို့ေတာ့ မရဘူး။ ကိုယ့္နိုင္ငံရဲ့အေျခအေနကို ၾကည့္ရအံုးမယ္။”
ျပည္တြင္းဘဏ္အတိုးနႈန္းေတြ ျပင္ဆင္ဖို့ကိစၥကို နိုင္ငံတကာေငြေၾကးရန္ပံုေငြအဖြဲ့၊ ကမၻာ့ဘဏ္၊ အာ႐ွဖြံံ့ျဖိုးေရးဘဏ္စတဲ့ နိုင္ငံတကာအဖြဲ့အစည္းၾကီးေတြနဲ့ ပူးေပါင္း ေဆာင္႐ြက္သြားမွာျဖစ္တယ္လို့ ဗဟိုဘဏ္ဒုဥကၠ႒ကေျပာေပမယ့္ ဘယ္အခ်ိန္မွာ စတင္ အေကာင္ အထည္ေဖာ္လုပ္ေဆာင္မယ္ဆိုတာေတာ့ မသိရေသးပါဘူး။
