၁၉၈၈ ခုနွစ္က ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ႐ွစ္ေလးလုံး အေရးေတာ္ပုံလႈပ္႐ွားမႈဟာ အခုဆုိ ၂၅ နွစ္ျပည့္ ေငြရတုတုိင္ခဲ့ျပီျဖစ္ပါတယ္။ ဒီနွစ္မွာေတာ့ ႐ွစ္ေလးလုံး ေငြရတုအခမ္းအနားကုိ ဒီေန့ကစျပီး နုိင္ငံအနွံ့ က်င္းပေနၾကပါတယ္။ ရန္ကုန္ျမို့ မင္းဓမၼလမ္း႐ွိ ျမန္မာကြန္ဗန္း႐ွင္းစင္တာမွာလည္း က်င္းပျပုလုပ္ခဲ့ျပီး ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပ တုိင္းရင္းသား ညီအစ္ကုိ ေမာင္နွမေတြနဲ့ ဒီမုိကေရစီမိတ္ေဆြ အင္အားစုေတြလည္း တက္ေရာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။

အခမ္းအနားတက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ပြင့္လင္းလူ့အဖြဲ့အစည္း ေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္တဲ့ ဦးမင္းကုိနုိင္ကုိ ေမးျမန္းထားပါတယ္။

႐ွစ္ေလးလုံး နွစ္ပတ္လည္ ၂၅ နွစ္႐ွိခဲ့ျပီ။ ဘာေတြလုပ္ခဲ့ျပီလဲ၊ ဘာေတြလုပ္ဖို့ က်န္ေသးလဲ၊ ဘာေတြ ေအာင္ျမင္ခဲ့ျပီလဲ။ ေနာက္ ကိုမင္းကိုနုိင္ေျပာသြားတဲ့ နုိင္ငံတကာကုိ ေရာက္ေနတဲ့လူေတြ၊ ေတာထဲကလူ၊ ျပည္တြင္းကလူေတြ ဒီလူေတြစုျပီး ဘာေတြလုပ္နုိင္မယ္လို့ ေမွ်ာ္လင့္လဲ။

[caption id="attachment_42313" align="alignleft" width="300" caption="ဦးမင္းကုိနုိင္"][/caption]

“ဒီေန့ က်ေနာ္တို့ ရည္႐ြယ္ခ်က္ကေတာ့ အနည္းဆံုး ေျပာရမယ္ဆိုရင္ နွစ္ပိုင္း႐ွိတယ္။ အတိတ္အေၾကာင္းရယ္၊ အနာဂတ္အေၾကာင္းရယ္။ က်ေနာ္တို့ ပစၥုပၸန္မွာ ရပ္ေနေတာ့ ခုနလည္း က်ေနာ္႐ွင္းျပတယ္။ သမိုင္းအမွန္ကို လူငယ္ေတြသိျပီးေတာ့ ဘာဆက္လုပ္ရမလဲဆိုတာ သူတို့ဘာသာ သူတို့ စဥ္းစားပါေစေပါ့ဗ်ာ။ က်ေနာ္တို့က သတင္းအခ်က္အလက္အမွန္ပဲ ေပးတာေပါ့။ အဲဒါက တပိုင္းေပါ့။ က်ေနာ္လိုခ်င္တာက ငါေျပာတာပဲယံု၊ ဒါအမွန္ေတြပဲ ျဖစ္တယ္၊ အလြတ္က်က္ျပီးေတာ့ ျပန္႐ြတ္ရတဲ့ လူငယ္ေတြကုိ မလိုခ်င္ဘူး။ က်ေနာ္ ေဒတာ အခ်က္အလက္အမွန္ေတြကို ေပးမယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ ျပခန္းေတြ ဟိုမွာ႐ွိပါတယ္။ အဲဒီျပခန္းေတြထဲမွာ ႐ွိတဲ့ မွတ္တမ္းမွတ္ရာေတြကုိ ေနာက္မ်ဳိးဆက္ေတြ သိပါေစေပါ့ဗ်ာ။ က်ေနာ္တို့ မီွလိုက္တဲ့ လူေတြအတြက္လည္း အသစ္ေတြ ျပန္ျဖစ္တာေပါ့။

“ဒီေန့ဟာ တကယ္ေတာ့ ေသသူကုိ ႐ွင္သူက တရတဲ့ ပြဲမ်ဳိးပါ။ တကယ္လည္း သူတို့ရဲ့ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြကို က်ေနာ္တို့ ျပန္တမ္းတရတာေပါ့။ ဒီဟာက အနာဂတ္အတြက္ ေမွ်ာ္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ က်ေနာ္တို့ ၈ ေလးလံုးကတည္းက က်ေနာ္တို့နဲ့ ေခတ္ျပိုင္ အတူျဖတ္သန္းခဲ့ရတဲ့ အင္အားေတြက နုိင္ငံတကာကုိ ေရာက္သြားတယ္၊ ျပည္တြင္းမွာဆိုရင္လည္း အလြွႊာအသီးသီးကို ေရာက္သြားၾကတယ္။ ၀န္ထမ္းေတြ႐ွိတယ္၊ အနုပညာသမားေတြ႐ွိတယ္၊ သုေတသီေတြ ႐ွိတယ္၊ ပညာတတ္ေတြ႐ွိတယ္၊ ေနာက္ဆံုး လမ္းေဘးမွာ ေဈးေရာင္းတဲ့လူကအစ အားလံုး ျပန္လာၾကပါ။ ဘာလုပ္ခ်င္တာလဲဆိုေတာ့ တခ်ိန္တုန္းက အတူတူျဖတ္သန္းခဲ့ရတဲ့လူေတြ အဲဒီ ၂၅ အတြင္းမွာ ရခဲ့တဲ့ အေတြ့အၾကံုနဲ့ ကိုယ္ေတြးမိတဲ့ အေတြးေတြ တုိင္းျပည္အတြက္ ဘာေပးခ်င္တာလဲဆိုတာ စုျပီးေတာ့ ဒီမွာလာျပီးေတာ့ ထည့္ၾကမွာပဲ။ အဲဒီေတာ့ တူတာေတြကို က်ေနာ္တို့ စုၾကည့္မယ္။ က်ေနာ္တို့ ျမင္ထားတာကေတာ့ ျပည္တြင္းျငိမ္းခ်မ္းေရး မ႐ွိမျဖစ္လိုအပ္ျပီး ေနာက္တခါ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး အဲဒီပံုစံဟာ က်ေနာ္တို့ လတ္တေလာ ေ႐ြးခ်ယ္ရမယ္ေပါ့။ ဒီကေန ဒီမိုကေရစီကုိ ေရာက္ေအာင္သြားမယ္ဆိုတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ က်ေနာ္တို့ စဥ္းစားမိတာလည္း က်ေနာ္တို့ေျပာမယ္၊ သူတို့စဥ္းစားမိတာ အားလံုးေျပာ။ အဲဒီအင္အားေတြ ျပန္ေပါင္းရင္ ေသခ်ာတာကေတာ့ က်ေနာ္တို့ျပည္ေထာင္စုၾကီးက ၾကီးမားတဲ့ အင္အားေတြရမယ္။

“ဘာလို့လဲဆိုေတာ့ ေတာထဲက က်ေနာ္တို့နဲ့ ေခတ္ျပိုင္ တုိင္းရင္းသား အဖြဲ့အစည္းေတြအထိ ပါတယ္။ ေတာ္လွန္ေရးအသီးသီးမွာ ဆက္ျပီးေတာ့ ႐ွိေနတဲ့ က်ေနာ္တို့ မ်ဳိးဆက္ေတြပါတယ္။ က်ေနာ္တို့နဲ့ သူတို့ ျပန္ေပါင္းျပီး လက္ဆြဲနႈတ္ဆက္ကတည္းက က်ေနာ္တို့ ေသြးေတြဟာ ျပန္ကူးသြားျပီ။ အဲဒီေတာ့ ဒီဟာ တဖန္ျပန္ျပီးေတာ့ နိုးထလာတာပဲ။ ႐ွစ္ေလးလံုး ၀ိညာဥ္ကုိ ျပန္ျပီးနုိးထလာတယ္။ အဲဒါဟာ တုိင္းျပည္ကုိ ျပန္ျပီးတည္ေဆာက္ခ်င္တဲ့ အပိုင္းကုိ သြားခ်င္တယ္။ ဒါေပမယ့္ တည္ေဆာက္ခ်င္တုိင္းလည္း တည္ေဆာက္ဖို့ဆိုတာက က်ေနာ္တို့ ႐ုန္းကန္လႈပ္႐ွားရမယ့္ အပိုင္းေတြ ျဖတ္သင့္ရင္လည္း ျဖတ္ရလိမ့္မယ္။ က်ေနာ္တို့ ႐ုန္းကန္လႈပ္႐ွားေနတာေတြ့ရင္လည္း ႐ွစ္ေလးလံုးစိတ္ဓာတ္နဲ့ပဲ သြားမယ္။ တည္ေဆာက္ရမယ့္ ေနရာေရာက္ေအာင္သြားတဲ့ေနရာမွာ ႐ွစ္ေလးလံုးဟာ ညီညြတ္ဖို့ပဲလိုပါတယ္။ ျပီးေတာ့ က်ေနာ္တို့ ဒီၾကားထဲမွာရခဲ့တဲ့ ရင့္က်က္မႈေတြေပါ့ အဲဒါနဲ့ ေပါင္းသြားၾကဖို့ေပါ့။”

အခု ႐ွစ္ေလးလံုး ၂၅ နွစ္ေျမာက္မွာ အဓိက အေရးအၾကီးဆံုး ဘာမ်ားလုပ္ဖို့ က်န္ေနေသးလဲ။

“အဓိကေတာ့ အဲဒီသယ္ေဆာင္လာခဲ့တဲ့ က်ေနာ္တို့ရဲ့ရလဒ္။ ဒီကေန့ ဒီအခ်ိန္ဆိုရင္ ဘာပဲေျပာေျပာ အရင္တုန္းကလို က်ေနာ္တို့ ေနရာတခုတည္မွာ ကြက္ကြက္ကေလး လုပ္ရတာမ်ဳိး မဟုတ္ဘူးေပါ့။ စည္စည္ကားကားနဲ့ တကယ့္ကုိ က်ယ္ျပန့္ေအာင္ လုပ္နုိင္ျပီး အဲဒီရလဒ္ကုိ ဆက္ျပီးသယ္ရမယ္။  သယ္တဲ့အခါ အေပါင္းလကၡဏာေတြ ရေအာင္ က်ေနာ္တို့ ၾကိုးစားရမယ္။ တုိင္းျပည္က ျပန္လဲတည္ေဆာက္ရမယ္၊ ျငိမ္းခ်မ္းေရးလည္း ရေအာင္ယူရမယ္၊ ဘာလဲဆိုေတာ့ ျပည္သူေတြ မျငိမ္းခ်မ္းေသးဘူး၊ ျပည္သူေတြ မခ်မ္းသာေသးဘူး၊ အဲဒါ အမွန္ပဲဗ်ာ။ အဲဒါ က်ေနာ္တို့ ၀ိုင္းလုပ္မွရမယ္၊ တေယာက္တည္းလည္း မရဘူး။ ျပန္ခ်ဳပ္လိုက္ရင္ တေယာက္မဟုတ္ဘူး၊ တစုတဖြဲ့ ဦးေဆာင္တာ မဟုတ္ဘူး၊ ျပည္သူတရပ္လံုး ပါလို့ရတယ္၊ ေနာက္ထပ္အသစ္ အေကာင္းကို သြားခ်င္ရင္လည္း ျပည္သူတရပ္လံုးပါမွ ရမယ္၊ တုိင္းရင္းသားေတြ ပါမွရမယ္၊ အဲဒီအသိ ရတယ္ဆိုရင္ပဲ က်ေနာ္ေက်နပ္ပါျပီ။”

လူငယ္မ်ဳိးဆက္သစ္ေတြကုိ ႐ွစ္ေလးလံုး သင္ခန္းစာနဲ့ ပတ္သက္ျပီးေတာ့ ေ႐ွ့ဆက္ ဘာေတြလုပ္မယ္လုိ့ ေျပာလုိပါသလဲ။

“သူတို့အတြက္ က်ေနာ္တို့ ေပးနုိင္တာက ႐ွစ္ေလးလံုး စိတ္ဓာတ္ဟာ မတရားရင္ မခံဘူးဆိုတဲ့ စိတ္။ ဖိနွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္တာေတြ၊ အခြင့္ထူးခံတာေတြကုိ တြန္လွန္းတာပဲ။ အဲဒါသူတို့ သိသြားရင္ေတာ္ျပီ။ က်န္တဲ့ အပိုင္းကေတာ့ သူတို့ေ႐ြးခ်ယ္ပါေစ။ တခုေတာ့႐ွိတာေပါ့။ သူတို့ေခတ္မွာ တည္ေဆာက္ရတဲ့ကာလကုိ တကယ့္ ေရာက္ျပီဆိုရင္ သူတို့ဟာ တည္ေဆာက္ေရးသမားေကာင္းေတြ ၾကိုျပီးေတာ့ အဆင္သင့္ျဖစ္ဖို့ေတာ့ လိုတာေပါ့။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္အျမဲတမ္းမွာပါတယ္၊ ရင္ဘတ္ထဲမွာ ခြပ္ေဒါင္းအလံေရာ၊ ကေဒါင္းအလံေရာ ထည့္ထားရလိမ့္မယ္။ တိုင္းျပည္တည္ေဆာက္တဲ့အခ်ိန္ဆိုေတာ့ ကေဒါင္းနဲ့ေပါ့ဗ်ာ။ ဒါေပမယ့္ ႐ုန္းကန္ရတဲ့ တုိက္ပြဲေတြ မျပီးဆံုးေသးဘူးဆိုရင္ က်ေနာ္တို့ ခြပ္ေဒါင္းအလံနဲ့ ခြပ္ေဒါင္းစိတ္ဓာတ္ကေတာ့ အဆင္သင့္႐ွိေနရမွာေပါ့။ လူငယ္ေတြ ဒီနွစ္မ်ဳိးစလံုး ႐ွိေနဖို့ လိုပါတယ္။"

႐ွစ္ေလးလုံး ေနာက္ဆုံးေန့ တကယ့္ အခမ္းအနားမွာ ဘယ္လုိအစီအစဥ္ေတြ ႐ွိလဲ၊ ဘယ္သူေတြတက္ေရာက္ဖုိ့႐ွိလဲ။

“လက္႐ွိ ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိယ္တုိင္ တက္ျပီးေတာ့ မိန့္ခြန္းေပးပါလိမ့္မယ္။ ျပီးရင္ က်ေနာ္တုိ့ သ၀ဏ္လြွႊာေတြ ဖတ္တာမ်ဳိး႐ွိမယ္။ ေဆြးေနြးပြဲ ရလဒ္ေတြကုိ ေျပာျပတာ ႐ွိမယ္။ ႐ွစ္ေလးလုံး အမွတ္တရ က်ေနာ္လည္း မိန့္ခြန္းေျပာမယ္။ ဒီေန့ကေတာ့ ဖြင့္ပြဲ အခမ္းအနားေလာက္ပါပဲ။ ျပီးရင္ ႐ွစ္ေလးလုံးကုိ သ႐ုပ္ေဖာ္ထားတဲ့ ေအာ္ပရာ ဇာတ္တခု ဖန္တီးထားပါတယ္။ အဲဒါ စုေပါင္းအားနဲ့ပါ။ ဇာတ္ညြွႊန္းေရးတာကအစ က်ေနာ္တာ၀န္ယူျပီး အစစအရာရာ တာ၀န္ယူထားတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေနာက္မ်ဳိးဆက္ေတြေရာ၊ အနုပညာသမားေတြေရာ ၀ုိင္းကူထားၾကပါတယ္။ ဒီဟာကုိ သ႐ုပ္ေဖာ္သင့္တယ္လုိ့ က်ေနာ္ထင္တယ္။ ဘာလုိ့လဲဆုိေတာ့ အနုပညာဟာ သယ္ေဆာင္လုိ့ အင္မတန္ေကာင္တဲ့ ယာဥ္လုိ့ က်ေနာ္ျမင္တယ္။ က်ေနာ္တုိ့ ေျပာခ်င္တာကုိ အတုံးလုိက္ေျပာလုိ့ လူေတြ ရင္ထဲ ေရာက္ခ်င္မွ ေရာက္မယ္။ အနုပညာနဲ့ ပုိ့လုိက္ေတာ့ ေလ်ာေလ်ာ႐ႉ႐ႉ ေရာက္တတ္တယ္၊ မွတ္မိတယ္လုိ့ က်ေနာ္ထင္တယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ နံပါတ္ ၁ ဂုဏ္ျပုတယ္။ နံပါတ္ ၂ က တကယ္ေပးဆပ္ခဲ့တဲ့ သူေတြရဲ့ တန္ဖုိးကုိ သိဖုိ့၊ အနာဂတ္ကုိ တန္ဖုိးထားေအာင္လုိ့ က်ေနာ္ ၾကိုးစားတာပါ။ အဲဒီေအာ္ပရာ နာမည္ကုိလည္း က်ေနာ္ေပးထားပါတယ္။ “ေလဆန္လမ္းရဲ့ စည္း၀ါးခတ္သံ” လုိ့ ေပးထားပါတယ္။ အဲဒီေန့က်ရင္ ဆက္ျပီးေတာ့ အားေပးၾကပါ။”