နွစ္ေပါင္း ၉၉ နွစ္ရိွျပီျဖစ္ျပီး ေခတ္နဲ့ေလ်ာ္ညီမႈမရိွေတာ့တဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံကုမၸဏီမ်ား အက္ဥပေဒကို အာ႐ွဖြံ့ျဖိုးေရးဘဏ္ရဲ့အကူအညီနဲ့ အသစ္ျပန္လည္ေရးဆြဲဖို့ စီစဥ္ေဆာင္႐ြက္ေနျပီလို့ ရင္းနွီးျမႈပ္နွံမႈနွင့္ ကုမၸဏီမ်ားညြွႊန္ၾကားမႈ ဦးစီးဌာန ညြွႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ ဦးေအာင္နိုင္ဦးက ဒီဗီြဘီကို ေျပာပါတယ္။

“အာ႐ွဖြံ့ျဖိုးေရးဘဏ္ ADB နဲ့ ေပါင္းျပီးေတာ့ အသစ္ျပန္ေရးဖို့ လုပ္တာ ဘာျဖစ္လဲဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို့ ဥပေဒက တအား ေဟာင္းေနတယ္ ၉၉ နွစ္႐ွိျပီ။ ျပင္လို့႐ွိရင္ မေကာင္းနိုင္ဘူးေပါ့။ ADB နဲ့ က်ေနာ္တို့နဲ့ သုံးေလခါေလာက္ ေတြ့ဆုံျပီး ေဆြးေနြးတယ္။ အသစ္ေရးတာနဲ့ ျပင္တာနဲ့ ဘယ္ဟာ ပိုေကာင္းသလဲဆိုတာ အသစ္ေရးတာ ပိုျပီး လုပ္ရကိုင္ရတာ ျမန္တယ္၊ ေနာက္ ပိုျပီးေတာ့လည္း ထိေရာက္တယ္၊ က်ေနာ္တို့က အသစ္ျပန္ေရးဖို့ လုပ္ေနတယ္။”

ျမန္မာနိုင္ငံ ကုမၸဏီမ်ား အက္ဥပေဒကို အဂၤလိပ္အစိုးရလက္ထက္ ၁၉၁၄ ခုနွစ္က ေရးဆြဲခဲ့တာပါ။ ေရးဆြဲခဲ့တဲ့ ကာလမွာေတာ့ ေကာင္းမြန္တဲ့ဥပေဒတစ္ရပ္လို့ ဆိုရေပမယ့္ လက္ရိွကာလမွာေတာ့ ကုမၸဏီေတြအေနနဲ့ လုပ္ရကိုင္ရတဲ့ေနရာမွာ လက္ေတြ့ဆန္ဆန္ ေဆာင္႐ြက္နိုင္မႈ မရိွတာေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာနိုင္ငံ ကုမၸဏီမ်ားအက္ဥပေဒကို နိုင္ငံတကာအဆင့္မီ ဥပေဒတရပ္ျဖစ္ဖို့ အတြက္ ရည္႐ြယ္ေဆာင္႐ြက္သြားမယ္လို့ ဦးေအာင္နုိင္ဦးက ေျပာပါတယ္။

“ကုမၸဏီ မွတ္ပံုတင္ျပီးလို့ ေနာက္ပိုင္းက်ရင္ က်ေနာ္တို့က အြန္လိုင္းနဲ့ သြားဖို့ ျပင္ေနတာ ဆိုေတာ့ လက္႐ွိ ဥပေဒၾကီးကုိ သံုးမယ္ဆိုရင္ အြန္လိုင္းက ဘယ္သူမွ သြားလို့မရဘူး။ မရေတာ့ က်ေနာ္တို့က ပိုျပီးေတာ့ အလုပ္ျဖစ္မယ့္ ဥပေဒေပါ့ေလ။ နုိင္ငံတကာ အဆင့္ကလည္း မီရမယ္၊ လုပ္သာကုိင္သာလည္း ႐ွိရမယ္၊ လုပ္လုိ့ကုိင္လုိ့ကလည္း ႐ွင္းလင္း လြယ္ကူရမယ္။ အဲလုိမ်ဳိး က်ေနာ္တို့က ျပန္ျပီးလုပ္တာပါ။”

ျမန္မာနိုင္ငံကုန္သည္မ်ားနွင့္ စက္မႈလက္မႈလုပ္ငန္း႐ွင္မ်ားအသင္းခ်ဳပ္ ဒုတိယဥကၠ႒ ေဒါက္တာ ေမာင္ေမာင္ေလးက ကုမၸဏီေတြအေနနဲ့ မွတ္ပံုတင္တာ ရင္းနွီးျမႈပ္နံွတာေတြ လုပ္ေဆာင္တဲ့ေနရာမွာ လုပ္သာ ကိုင္သာရိွဖို့လိုတယ္လုိ့ ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တို့က ကမာၻ့ကုန္သြယ္ေရးအဖြဲ့မွာ လက္မွတ္ထိုးထားတယ္။ ေနာက္ အာဆီယံ စီးပြားေရးအဖြဲ့၀င္ေတြ ျဖစ္လာမယ္ဆိုေတာ့ အကုန္လံုးကေတာ့ မွတ္ပံုတင္တာေတြ ရင္းနွီးျမႈပ္နွံမႈေတြ တသားတည္းျဖစ္ေအာင္ေတာ့ အကုန္လံုးေတာ့ ျပင္ေတာ့ ျပင္ရမွာပဲေလ။ လုပ္လို့ကုိင္လို့ လြယ္မယ့္ဟာ ပံုစံမ်ဳိး အကုန္လံုး ျဖစ္ရမယ္။"

လက္ရိွျပဌာန္းထားရိွတဲ့ဥပေဒအရ ကုမၸဏီေတြ မွတ္ပံုတင္တဲ့ေနရာမွာ မလိုလားအပ္တဲ့ ကုန္က်စရိတ္ေတြ ရိွေနတဲ့အျပင္  လက္ေတြ့မက်တဲ့ ကန့္သတ္ခ်က္ေတြရိွေနတယ္လို့ စီးပြားေရးမူ၀ါဒေရးရာ ပညာ႐ွင္ေဒါက္တာ ေအာင္ကိုကိုက ေျပာပါတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံမွာ ပုဂၢလိကက႑ဖြ့ံျဖိုးတိုးတက္ဖို့အတြက္ ကုမၸဏီေတြ လုပ္သာကိုင္သာရိွဖို့လိုတယ္လုိ့ ဆိုပါတယ္။

“ပုဂၢလိက ဂ႑ ပိုျပီး ဖြ့ံျဖိုးလာေအာင္ဆိုရင္ အမ်ားျပည္သူပုိင္ကုမၸဏီေတြ အမ်ားၾကီး ျဖစ္ဖို့လိုတယ္။ ကုမၸဏီေတြဟာ လြယ္လြယ္ကူကူနဲ့ မွတ္ပံုတင္နုိင္ရမယ္၊ လြယ္လြယ္ကူကူနဲ့ လုပ္ကုိင္နုိင္ေလာက္တဲ့ အေနအထားတခုျဖစ္ရမယ္၊ က်ေနာ္တို့ ဒီကုမၸဏီေတြမွာဆိုရင္ တခ်ဳိ့ ကုိယ္တိုင္ ခံ၀န္ခ်က္ေတြ အမ်ားၾကီး လက္မွတ္ထုိးေနရဆဲ ႐ွိေသးတယ္။”

ရင္းနွီးျမႈပ္နွံမႈနွင့္ကုမၸဏီမ်ား ညြွႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာနက ထုတ္ျပန္တဲ့ ၂၀၁၃ ခုနွစ္ ဇူလိုင္လ ၁ ရက္ေန့အထိ စာရင္းေတြအရ မွတ္ပံုတင္ထားရိွတဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံသား ကုမၸဏီအေရအတြက္က ၃၂,၅၆၃ ခုရိွျပီး နိုင္ငံျခားသားပိုင္ ကုမၸဏီအေရအတြက္က ၂,၀၆၀ ခုရိွတယ္လို့ သိရပါတယ္။