ကရင္နီအမ်ဳိးသားေန့ကုိ အစိုးရက တရား၀င္အသိအမွတ္မျပုေပမယ့္ ကယားျပည္နယ္ ဒီေမာဆိုးျမို့နယ္မွာ ဒီကေန့ က်င္းပတဲ့ ၁၃၈ နွစ္ေျမာက္ ကရင္နီအမ်ဳိးသားေန့အခမ္းအနားကို သမၼတ႐ုံး၀န္ၾကီး ဦးေအာင္မင္း ဦးေဆာင္တဲ့အဖြဲ့နဲ့ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ့ေတြ တက္ေရာက္ၾကပါတယ္။
ကယားျပည္နယ္ ဒီေမာဆုိျမို့နယ္ ဆုိေဘာသဲေက်း႐ြာမွာ က်င္းပတဲ့ ဒီအခမ္းအနားကုိ သမၼတ႐ုံး၀န္ၾကီး ဦးေအာင္မင္းအပါအ၀င္ ၀န္ၾကီးတခ်ဳိ့နဲ့ ကာကြယ္ေရး၀န္ၾကီးဌာန ကစထ ၂ မႉး ဦးေအာင္သန္းထြန္း နဲ့ စစ္ဖက္ဆုိင္ရာအၾကီးအကဲေတြ တက္ေရာက္ဂုဏ္ျပုခ့ဲၾကပါတယ္။
ဒါ့အျပင္ အစုိးရနဲ့အပစ္ရပ္ထားတဲ့ ကယားျပည္နယ္က လက္နက္ကုိင္အဖြဲ့အစည္း ေခါင္း ေဆာင္ေတြအပါအ၀င္ ျပည္သူ ေထာင္ခ်ီတက္ေရာက္ခဲ့ၾကတယ္လုိ့ ေကအန္ပီပီအတြင္းေရးမႉး ၁ ဦးေအာင္ဆန္းျမင့္က ေျပာပါတယ္။
အစုိးရအဖြဲ့ပါအ၀င္ ေဒသခံ အဖြဲ့အစည္းေတြ၊ အာဏာပုိင္ေတြ ကရင္နီအမ်ဳိးသားေန့ကုိ တက္ေရာက္ ဂုဏ္ျပုတဲ့အတြက္ အတုိင္းမသိ၀မ္းသာေၾကာင္း ေကအန္ပီပီ ဒု-ဥကၠ႒ ခူးဦးရယ္က ေျပာပါ တယ္။
ကရင္နီအမ်ဳိးသားေန့ကုိ အစုိးရက အသိအမွတ္ျပုတဲ့ေန့ မဟုတ္ေပမယ့္ အစုိးရ၀န္ၾကီးေတြ ဒီအခမ္းအနားကုိ တက္ေရာက္ျခင္းအားျဖင့္ အလုိအေလ်ာက္ အသိအမွတ္ျပုရာ ေရာက္တယ္လုိ့ ခူးဦးရယ္က အခုလုိ ေျပာပါတယ္။
“ျပည္ေထာင္စုအစိုးရက အသိအမွတ္ျပုတယ္ မျပုဘူးဆုိတာ က်ေနာ္တုိ့ကိုယ္တုိင္က ကုိယ့္အမ်ိုးသားေန့ သိတယ္ဆုိတာ အသိအမွတ္ျပုဖို့ လုိပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ့အမ်ိုးသားေန့ပါဆုိတာကုိ အသိအမွတ္မျပုရင္ ဘယ္သူကမွ ဒါ ခင္ဗ်ားတုိ့ အမ်ိုးသားေန့လို့ လာမေျပာဘူး။ က်ေနာ္တုိ့ကုိ ျပည္ေထာင္စုအစုိးရ ကုိယ္စားလွယ္ေတြကလည္း လာေရာက္ခ်ီးျမွင့္တယ္ဆုိတာ အလိုအေလ်ာက္သေဘာျပုတယ္ဆုိတဲ့ သေဘာ ေဖာ္ျပရာေရာက္ပါတယ္။ စာနဲ့ေပနဲ့ အသိအမွတ္ျပုမွ အသိအမွတ္ျပုတယ္ေျပာမရပါဘူး။ လာေရာက္ခ်ီးျမွင့္တယ္ဆုိကတည္းက အသိအမွတ္ျပုျပီးသား သေဘာပါပဲ။”
အခမ္းအနားကို တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ သမၼတ႐ုံး၀န္ၾကီးေအာင္မင္းကလည္း ဂုဏ္ယူေၾကာင္း ေျပာခဲ့သလုိ ကာကြယ္ေရး၀န္ၾကီးဌာန ကစထမႉး ဦးေအာင္သန္းထြန္းရဲ့ ေျပာဆုိခ်က္တခ်ဳိ့ကုိ ဦးေအာင္ဆန္းျမင့္က အခုလို ျပန္ေျပာျပပါတယ္။
“ကရင္နီအမ်ိုးသားေန့ကုိ ခမ္းခမ္းနားနားက်င္းပနုိင္တယ္ဆုိတာကုိ ဂုဏ္ယူတဲ့အေၾကာင္း၊ ဒါဟာ တုိင္းရင္းသားစည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို ပထမ အေျခခံျဖစ္တယ္ဆုိတာ မိန့္ခြန္းအ႐ွည္ၾကီးေျပာတာေပါ့။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ကေတာ့ မိမိကုိယ္ကုိယ္ေကာင္းေအာင္ ၾကိုးစားပါ၊ အမ်ားအတြက္လည္း ေကာင္းေအာင္လုပ္ပါ။ တပ္မေတာ္နဲ့ ယေန့ ေကအန္ပီပီကေတာ့ အတူတြဲ စားပြဲမွာ ယွဥ္ထုိင္ေနတယ္။ ေနာက္လည္း ယွဥ္ထုိင္သြားမယ္။ အနာဂတ္ကုိလည္း ယွဥ္ျပီး ဒီလုိပဲ ပူးတြဲလုပ္သြားမယ္ဆုိတဲ့အေၾကာင္းေတြ ေျပာျပသြားတယ္။”
နွစ္စဥ္ ကရင္နီအမ်ဳိးသားေန့ကုိ ေကအန္ပီပီထိန္းခ်ဳပ္ရာေနရာမွာ က်င္းပေလ့ ႐ွိျပီး ဒီနွစ္အခမ္းအနားဟာ အစည္းကားဆုံးျဖစ္တယ္လုိ့ ဆုိပါတယ္။ ေနာက္နွစ္မွာလည္း ဒီထက္ စည္ကားေအာင္ တျခားအဖြဲ့အစည္းေတြ၊ ျပည္သူေတြနဲ့ပူးေပါင္းက်င္းသြားမယ္လုိ့လည္း ဦးေအာင္ဆန္းျမင့္က ဒီဗြီဘီကုိ ေျပာပါတယ္။
၁၃၈ နွစ္ေျမာက္ ကရင္နီအမ်ဳိးသားေန့ကို ထုိင္းနုိင္ငံ မယ္ေဟာင္ေဆာင္ခ႐ုိင္႐ွိ ဒုကၡသည္ စခန္း အမွတ္ (၁ နဲ့ ၂) တုိ့မွာလည္း က်င္းပခဲ့ပါတယ္။ခရစ္သကၠရာဇ္ ၁၈၇၅ ခုနွစ္၊ ဇြန္လ ၂၁ ရက္ေန့မွာ အဂၤလိပ္အစိုးရနဲ့ ျမန္မာအစိုးရတို့က ကရင္နီျပည္ကုိ သီးျခားလြတ္လပ္သည့္ ျပည္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပုရန္ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ဆိုခဲ့တဲ့ေန့ကုိ ကရင္နီလူမ်ဳိးေတြရဲ့ အထိမ္းအမွတ္ေန့ ကရင္နီအမ်ဳိးသားေန့ဆုိျပီး က်င္းပလာခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။
