ျပ႒ာန္းျပီးျဖစ္တဲ့ လယ္ယာေျမဥပေဒအရ လယ္ယာေျမမွတ္ပုံတင္ေရးကို ေဆာင္႐ြက္ေပမယ့္ ၀န္ထမ္းအင္အားမလုံေလာက္မႈနဲ့ စာ႐ြက္စာတမ္း မေလာက္ငမႈေတြေၾကာင့္ ေနွာင့္ေနွးၾကန့္ၾကာေနတယ္လို့ ျမန္မာနိုင္ငံ ေတာင္သူလယ္သမားအသင္း (ယာယီ) ဥကၠ႒ ေဒါက္တာစိုးထြန္းက ေျပာပါတယ္။

ျပီးခဲ့တဲ့ေဖေဖာ္၀ါရီလက စတင္တဲ့ လယ္ယာေျမမွတ္ပုံတင္ေရးဟာ အရင္ စစ္အစိုးရလက္ထက္က အဓမၼေျမသိမ္းဆည္းမႈေတြ၊ ၾကက္ဆူပင္စီမံကိန္းလို စိုက္ခင္းေတြေၾကာင့္ မွတ္ပုံတင္ေရးမွာ အျငင္းပြားဖြယ္ရာေတြ ေနရာအနွံ့ျဖစ္ေနျပီး လြွႊတ္ေတာ္က ဖြဲ့စည္းေပးတဲ့ လယ္ေျမသိမ္းဆည္းမႈ စုံစမ္းေဖာ္ထုတ္ေရးေကာ္မတီက လိုက္လံေျဖ႐ွင္းေပးေနရဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။

လယ္ယာေျမဥပေဒထြက္ျပီးေနာက္ လယ္ယာေျမမွတ္ပံုတင္တာနဲ့ ပတ္သက္ျပီး တခ်ို့ေနရာေတြမွာ မွတ္ပံုတင္ေရး ေနွာင့္ေနွးေနတယ္ ၾကားတယ္။ ဘယ္လုိျဖစ္လို့ပါလဲ။

[caption id="attachment_40348" align="alignright" width="300" caption="ေဒါက္တာ စုိးထြန္း"][/caption]

“စုိက္ပ်ိုးေရး၀န္ထမ္းေတြ အလံုအေလာက္မ႐ွိတဲ့အတြက္ မွတ္ပံုတင္ေဆာင္႐ြက္ရာမွာ အခက္အခဲျဖစ္ေနတယ္။ သက္ဆုိင္ရာ လယ္ယာဆည္ေျမာင္း၀န္ၾကီးဌာနကုိ တင္ျပထားပါတယ္။ အဓိကက ၀န္ထမ္းအင္အားတိုးခ်ဲ့လုပ္ေပးဖုိ့ေပါ့။ ဒါ့အျပင္ တျခားလုိအပ္ခ်က္ ဥပမာ စာ႐ြက္စာတမ္းဆို ေဖာင္မ႐ွိတာတုိ့။ အေပၚကေတာ့ ေျပာတာေပါ့၊ ၀န္ၾကီးက ၁ လအတြင္း မွတ္ပံုတင္လုပ္ေပးမယ္ေျပာတယ္။ ၁ လကေန ၁ နွစ္ေတာင္ျဖစ္သြားတာ။ က်ေနာ့္အထင္ ၁ နွစ္အတြင္းေတာင္ မျပီးနုိင္ဘူး။”

၀န္ထမ္းနည္းတာအျပင္ အခု လယ္ယာေျမဥပေဒအရ လယ္ယာေျမပိုင္ဆုိင္မႈနဲ့ပတ္သက္ျပီး ကန့္ကြက္သူ႐ွိရင္ ၄၅ ရက္ျပန္ဆုိင္းရတယ္ဆုိတာ။

“ဟုတ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကန့္ကြက္တာအသာထားျပီး မကန့္ကြက္သူေတြေတာင္ မွတ္ပံုတင္က်ဖုိ့ မလြယ္ဘူး။ အရင္က ေမွ်ာ္လင့္ထားတာက မွတ္ပံုတင္လုပ္လို့ရရင္ ဘဏ္ကေန ေငြေခ်းလို့ရမယ္လို့ ထင္ထားတာ။ အခုက မျဖစ္နုိင္ေသးေတာ့ လက္႐ွိက လယ္ယာေျမမွတ္ပံုတင္မပါလည္း ေငြေခ်းလုိ့ရေအာင္ လက္႐ွိ ေတာင္သူလယ္သမားပံ့ပုိးကူညီတဲ့ ဥပေဒ ေရးဆြဲေနတယ္။ တကယ္က်ေတာ့ သူ့ဘာသာ ေခ်းလုိ့ရရင္ေတာ့ မလိုေသးဘူးေပါ့၊ မွတ္ပံုတင္ျပီးရင္ ဘဏ္မွာေပါင္လို့ရရင္ ႐ွင္းေနျပီေလ။”

ဥပေဒထဲမွာ ဆန္စပါးေဈးနႈန္း သတ္မွတ္ေရးနဲ့ပတ္သက္လို့ ပ့ံပုိးတဲ့ ဥပေဒလား နာမည္ေျပာင္းလုိက္တာလား။

“ပထမ ေတာင္သူလယ္သမားမ်ား အကာအကြယ္ေပးေရး ဥပေဒလို့ ထားတာ။ ေနာက္ဆံုးအစည္းအေ၀းမွာ ကာကြယ္တာအတြက္ လယ္သမားအခြင့္အေရးေတြ အမ်ားၾကီးလိုတယ္ေလ။ လက္႐ွိသြားတဲ့ ရည္႐ြယ္ခ်က္မွာ ပံ့ပုိးတဲ့ပံုစံပဲ႐ွိေတာ့ ေငြေၾကးပံ့ပုိးမယ္၊ အာမခံေဈးနႈန္းရေအာင္ ေဆာင္႐ြက္မယ္ဆုိျပီး နာမည္ေျပာင္းလုိက္တာ။ ေတာင္သူလယ္သမားမ်ား အက်ိုးစီးပြားပံ့ပုိးကူညီေရးဥပေဒေပါ့။ လာမယ့္ ဇြန္ လြွႊတ္ေတာ္မွာ တင္မွာပါ။”

ျမန္မာနုိင္ငံလယ္ယာက႑မွာ အတိုးနည္းေခ်းေငြေတြ ထုတ္ေပးမယ္ဆုိျပီး ျမန္မာနုိင္ငံဆုိင္ရာ အေမရိကန္သံအမတ္ ဒဲရက္မစ္ခ်ယ္ကလည္း ေျပာတာ ၾကားလုိက္တယ္။ အဲဒါဘယ္ေတာ့ေလာက္ ျဖစ္နုိင္မလဲ။ ဒီနွစ္ ဘ႑ာနွစ္ေလာက္ျဖစ္နုိင္လား။

“ဟုိက ဒီက ေခ်းမယ္ေတာ့ ၾကားေနရတယ္။ တ႐ုတ္ကေန သန္း ၁၀၀ ေခ်းေငြရတယ္လုိ့ေတာ့ တခုပဲၾကားတယ္။ လြွႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ အစည္းအေ၀းမွာ ေျပာလို့ပါ။ အဲဒါကုိ သမ၀ါယမ၀န္ၾကီးဌာနက ယူလုိက္တယ္။ သူတို့ကေနမွ ႐ြာေတြမွာ တ႐ြာကုိ သိန္း ၅၀၀ ေခ်းမယ္ဆုိျပီး ဦးေက်ာ္ဆန္း လုပ္ေနတယ္။ နုိင္ငံေတာ္သမၼတ မနၱေလးတက္သြားတာေတြ ေတြ့တယ္။ တကယ္သြားေခ်းတာကေတာ့ သန္း ၁ ေထာင္ေခ်းတာကုိ တ႐ုတ္က သန္း ၁၀၀ ေခ်းေပးလုိက္တယ္။ အခု သမ၀ါယမ၀န္ၾကီးဌာနက ေခ်းေနတာ ေတြ့တယ္။ လယ္ယာေျမပံုစံေတာ့ မဟုတ္ဘဲ သမ၀ါယမ အသင္းအဖြဲ့အေနနဲ့ ေခ်းေနတာေတာ့ ေတြ့တယ္။ ေနာက္ေနျပည္ေတာ္မွာ ေခ်းေငြ ၃၂ သန္းရထားတယ္ ဆုိတာေတာ့ သိရတယ္။ အေမရိကန္တုိ့က ရမယ္ဆုိတာေတာ့ ၾကားတယ္၊ လက္ဆုပ္လက္ကိုင္ေတာ့ မရေသးဘူး။ လယ္ယာက႑ရင္းနွီးျမႈပ္နွံမႈကလည္း စာ႐ြက္ေပၚမွာပဲ ႐ွိေသးတယ္။ အရက္၊ ဘီယာက႑ကုိပဲ ၀င္လာတာ ႐ွိတယ္။ လယ္ယာက႑၀င္တာေတာ့ မျမင္ေသးဘူး။”

ဗီယက္နမ္၊ ဂ်ပန္နဲ့ ကုိးရီးယားတုိ့လည္း လယ္ယာက႑ရင္းနွီးျမႈပ္နွံမႈ၀င္ဖို့ စိတ္၀င္စားတယ္ဆုိ။

“အဲဒါလည္း သမၼတ ဗီယက္နမ္သြားတုန္းကေလ ေဒၚလာ သန္း ၂၀၀ လက္မွတ္ထုိးတာ။ အဲဒါလည္း (MOU) နွစ္နုိင္ငံ နားလည္မႈစာခၽြန္လြွႊာပဲ႐ွိတာ။ သူတို့က လယ္ယာက႑လုပ္ခ်င္တာမဟုတ္ဘူး။ ရန္ကုန္နားမွာ ဆိပ္ကမ္းမွာ စက္မႈဇုန္တည္ခ်င္တာ။ လယ္ယာက႑၊ လယ္သမားကုိေပးမွာေတာ့ အခုထိ ဘယ္သူမွမ႐ွိေသးဘူး။”

ဗီယက္နမ္ သုေတသနပညာ႐ွင္ေတြက ဟုိတေလာကေျပာတယ္၊ ျမန္မာကုိ ေၾကာက္စရာမ႐ွိဘူး။ သူတို့ရဲ့ ဆန္အထြက္နႈန္းက ျပည္ပကုိ ထပ္တုိးမွာမဟုတ္ဘူးဆုိေတာ့ အဲပညာ႐ွင္ေျပာတာနဲ့ ျမန္မာျပည္လက္႐ွိအေျခအေန ကုိက္လား။ ျမန္မာျပည္က ဆန္ကုိ အလံုးအရင္းနဲ့ ဒီထက္ပုိျပီး ဗီယက္နမ္ေဈးကြက္ကိုေတာင္ ခါေလာက္ေအာင္ မျဖစ္နုိင္ေသးဘူးလား။

“အခု ဥပေဒဆြဲလည္းပဲ တကယ္ ဥပေဒကုိ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို့ အေရးၾကီးတယ္။ အခု က်ေနာ္တုိ့ေတြ့ေနတာ ဥပေဒေတြအမ်ားၾကီးဆြဲတယ္။ အလုပ္႐ုံေဆြးေနြးပြဲေတြလုပ္တယ္၊ ေၾကညာခ်က္ေတြထုတ္တယ္။ သုိ့ေသာ္ လက္႐ွိ လက္ဆုပ္လုပ္ကုိင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္တာ အားနည္းတယ္။ အဲလို မလုပ္နုိင္ေသးရင္ သူတို့ေျပာတာ မွန္ရင္မွန္မယ္။ အခု သြားမယ့္ ေတာင္သူလယ္သမားအက်ိုးစီးပြားပံ့ပုိးတဲ့ ဥပေဒ တရပ္ဆြဲ၊ ဆြဲျပီးရင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈ ခက္မယ္လို့ ထင္တယ္။ ဘာလို့ဆုိ အဲေလာက္ပုိက္ဆံ က်ေနာ္တုိ့ဆီမွာ ႐ွိပါ့မလားေပါ့။ အစုိးရဘတ္ဂ်က္ထက္ေတာင္ ပုိၾကီးတယ္ေလ။ အခုေတာင္ စက္ကုိမသံုးနုိင္ဘူး။ နုိင္ငံတကာအကူအညီမရဘူးဆိုရင္ ဒီဥပေဒ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို့ အခက္အခဲ႐ွိတယ္။”

လယ္ယာေျမမွတ္ပံုတင္ကိစၥက ဘယ္နွစ္မွာ အျပီးအျပတ္ျဖစ္နုိင္လဲ။ စစ္တပ္ကလယ္သိမ္းတာ၊ ခ႐ုိနီေတြက သိမ္းတာ၊ လယ္သမားေတြကလည္း ကိုယ့္လယ္ ကုိယ္၀င္ထြန္တာေတြ ျပဿနာေတြ မ်ားတယ္။

“ဘယ္ေတာ့မွ မျပီးနုိင္ဘူး။”

ဒါဆို လယ္ယာကုိ လယ္သမားေတြက ဥပေဒသာ႐ွိတယ္။ ေပါင္နွံေရာင္းခ်လို့မရဘူးေပါ့။

“ေဆာင္႐ြက္သြားဖုိ့ေတာ့ ႐ွိပါတယ္။ ထင္သေလာက္ေတာ့ မလြယ္ဘူးေပါ့ေနာ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီဥပေဒအတုိင္းသာ အေကာင္အထည္ေဖာ္နုိင္မယ္ဆုိရင္ ဘာဥပေဒမွေတာင္ ထပ္မလုိေတာ့ဘူး။ မလုပ္နုိင္လုိ့ လယ္သမားပံ့ပုိးကူညီေရးဥပေဒဆုိတာ ထပ္ေပၚျပီး လက္႐ွိေခ်းေငြကုိပဲ ၁ ဧက ၁ သိန္းနဲ့ ၁၀ ဧကအထက္ကုိ ၁ သိန္း၊ ၂ သိန္းေလာက္နဲ့ ႐ွိတဲ့ လယ္ဧက အျပည့္ေခ်းနုိင္ေအာင္ဆုိျပီး ေတာင္သူလယ္သမားပံ့ပုိးကူညီေရးဥပေဒ ဆုိျပီး ထပ္ဆြဲတာ။ ဒါက တကယ္လုိ့ သူ့မွာ ပုိက္ဆံ႐ွိရင္ေတာ့ ခ်က္ခ်င္းေပါ့။ လယ္ယာမွတ္ပံုတင္နဲ့ မဆုိင္ဘူး။ စုိက္ပ်ိုးေရးက ေခ်းသလုိပဲ လယ္သမားေတြကုိ ဆက္ေခ်းမယ္။ နွစ္႐ွည္၊ အတုိးနႈန္းသက္သာေအာင္ ေခ်းမယ္။ ထြက္လာတဲ့ သီးနွံကုိလည္း အာမခံေဈးရေအာင္ လုပ္ေပးမယ္။ အခုအလ်င္အျမန္ ေဆာင္႐ြက္ေပးနုိင္ေအာင္ ဇြန္လမွာတင္ျပီး ေအာက္တုိဘာေလာက္ အတည္ျပုနုိင္ေအာင္ ၀ိုင္း တုိက္တြန္းေနပါတယ္။”

မုိးစပါးအတြက္ကိုေရာ အခု မုတ္သုန္ေလလည္း ၀င္ျပီဆုိေတာ့ အဆင္သင့္ျဖစ္ျပီလား။

“မုိးစပါးကလည္း ျပဿနာ ျဖစ္ေနျပန္ျပီ။ ေဒၚလာေဈးေတြ တက္ေတာ့ အခု လယ္သမားေတြက ထေအာ္ေနျပီ။ ဘာလုိ့လဲဆုိေတာ့ ထြန္စက္ေတြ၀ယ္မယ္၊ ဒီဇယ္၀ယ္မယ္၊ ဓာတ္ေျမဩဇာ၀ယ္မယ္။ အရင္တုန္းက ေျမဩဇာနဲ့ ထြန္စက္ပဲ ေဈးၾကီးရာကေန အခု ဒီဇယ္ပါ ၁၀ ရာခုိင္နႈန္းေလာက္ ေဈးတက္သြားတယ္။ ဒါလည္း က်ေနာ္တုိ့ ျပန္စဥ္းစားရမွာေပါ့။ က်ေနာ္တုိ့ အစကတည္းက ေထာက္ျပပါတယ္။ ေငြေဈးတက္တယ္ဆုိတာ ေတာင္သူကုိ တုိက္႐ုိက္အက်ဳိးျပုတာမဟုတ္ဘူး၊ ပုိ့ကုန္၊ သြင္းကုန္သမားေတြပဲ အက်ဳိး႐ွိတာ။ ေငြေဈးတက္တာနဲ့ ေတာင္သူေရာ၊ ျပည္သူေရာ တဖက္က ခံရတယ္။ ဒါေတြကုိလည္း ထိန္းညွိဖုိ့လုိတယ္။”