ျပီးခဲ့တဲ့ရက္ပိုင္းက အေမရိကန္နိုင္ငံျခားေရး၀န္ၾကီးေဟာင္း မယ္ဒလင္းေအာဘရိုက္ ျမန္မာနိုင္ငံကို လာေရာက္ လည္ပတ္ပါတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ ဒုသမၼတ ဦးဥာဏ္ထြန္းအပါအ၀င္ အစိုးရအဖြဲ့၀င္ ၀န္ၾကီးတခ်ို့၊ လြွႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ ၂ ေယာက္ျဖစ္တဲ့ သူရဦးေ႐ြွႊမန္းနဲ့ ဦးခင္ေအာင္ျမင့္၊ ျပည္ေထာင္စုေ႐ြးေကာက္ပဲြ ေကာ္မ႐ွင္ဥကၠ႒ ဦးတင္ေအး အပါအ၀င္ ျမန္မာနိုင္ငံေရးပါတီက ေခါင္းေဆာင္္ေတြ၊ တိုင္းရင္းသားပါတီေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ အရပ္ဘက္ အဖဲြ့အစည္းက တာ၀န္႐ွိသူေတြနဲ့ စံုစံုေစ့ေစ့ ေတြ့ဆံုခဲ့ပါတယ္။
သူေတြ့ဆံုရတဲ့ အဓိကအက်ဆံုး အေၾကာင္းအရာကေတာ့ လာမယ့္ ၂၀၁၅ ခုနွစ္ ေ႐ြးေကာက္ပဲြကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။ အာဏာပိုင္ေတြဘက္က ဘာေတြ ျပင္ထားသလဲ၊ နိုင္ငံေရးပါတီေတြဘက္ကေရာ ဘာေတြ ျပင္ထားသလဲ၊ ေ႐ြးေကာက္ပဲြေကာ္မ႐ွင္ကို သေဘာက်ရဲ့လား၊ တရားမွ်တတဲ့ ေ႐ြးေကာက္ပဲြျဖစ္မယ္လို့ ယံုၾကည္ၾကရဲ့လား၊ ဘာ အခက္အခဲေတြ ႐ွိေနၾကသလဲ စတာေတြ ေမးျမန္းပါတယ္။
နုိင္ငံျခားေရး၀န္ၾကီးေဟာင္း မယ္ဒလင္းေအာဘရိုက္ဟာ အေမရိကန္နုိင္ငံ အမ်ိုးသား ဒီမိုကရက္တစ္ အင္စတီက်ဴ (အန္ဒီအိုင္)ရဲ့ လက္႐ွိ ဥကၠ႒လည္းျဖစ္တာေၾကာင့္ ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပဲြနဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံမွာ နုိင္ငံေရးလြတ္လပ္မႈ ျမွင့္တင္ေပးေရး ကူညီေဆာင္႐ြက္ေနသူလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ မယ္ဒလင္းေအာဘရိုက္နဲ့ ေတြ့ဆံုစဥ္ နုိင္ငံေရးပါတီေတြက ဘာေတြ ေျပာဆို ေဆြးေနြးလိုက္ပါသလဲ၊ ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပဲြအတြက္ ျပင္ဆင္ဖို့ရာ ေစာေနျပီလား၊ ျပင္ဆင္မယ္ ဆိုရင္ ဘာေတြ ျပင္ဆင္သင့္သလဲ ဆိုတာ ခုတပတ္ ေဆြးေနြးတင္ျပသြားပါမယ္။
၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပဲြနဲ့ ပတ္သက္ျပီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ဘာေတြ ေျပာလိုက္လဲ ဆိုတာ မသိရေပမယ့္ သူနဲ့ ေတြ့တဲ့ နုိင္ငံေရးပါတီ ေခါင္းေဆာင္အမ်ားစုကေတာ့ သမၼတက ေ႐ြးခ်ယ္ခန့္ထားတဲ့ ေ႐ြးေကာက္ပဲြေကာ္မ႐ွင္နဲ့ ေ႐ြးေကာက္ပဲြဆုိင္ရာကိစၥ သိပ္ျပီး မယ္မယ္ရရ ေဆြးေနြးလိုက္နိုင္တာ မေတြ့ရပါဘူး။ ပါတီေခါင္းေဆာင္ တခ်ို့ တင္ျပတဲ့ ပီအာရ္ စနစ္အေၾကာင္းကိုပဲ အခ်ိန္ကုန္ခံ ေျပာဆို ျငင္းခံုခဲ့ၾကတာပါ။ တကယ္ဆိုရင္ ၂၀၁၅ ဒီဇင္ဘာ ေလာက္မွာ လုပ္မယ္လို့ ေကာ္မ႐ွင္ဥကၠ႒က ေျပာဆိုထားတဲ့ ေ႐ြးေကာက္ပဲြကို ခုအခ်ိန္ကၾကည့္ရင္ ေ၀းေသးတယ္လို့ ထင္ရေပမယ့္ တကယ္ရင္ဆိုင္ရမယ့္ ျပဿနာေတြကိုၾကည့္ရင္ ခုကတည္းက လုပ္မွ ေတာ္ကာက်မယ္ဆိုတာ သတိျပုမိိနိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။
ဒီရက္ပိုင္း ေ႐ြးေကာက္ပဲြနဲ့ ပတ္သက္ျပီး အန္အယ္လ္ဒီနာယကအဖြဲ့၀င္ ဦး၀င္းတင္ ေျပာတဲ့ သေဘာထားေတြဟာ စိတ္၀င္စားဖို့ အလြန္ေကာင္းပါတယ္။ ဦး၀င္းတင္ အဓိက ေျပာတာက လာမယ့္ ေ႐ြးေကာက္ပဲြမွာ လြတ္လပ္ျပီး တရားမွ်တဖို့ ဆိုရင္ လက္႐ွိ ေ႐ြးေကာက္ပဲြေကာ္မ႐ွင္ကို ဖ်က္သိမ္းပစ္ရမယ္၊ အမ်ားလက္ခံနိုင္တဲ့ ေလးစားေလာက္သူေတြနဲ့ အသစ္ ျပန္လည္ ဖဲြ့စည္းရမယ္၊ လက္႐ွိ ေကာ္မ႐ွင္က နုိင္ငံေရးပါတီေတြကို တရားသူၾကီးေတြလို အထက္စီးကေန အမိန့္ေပး ညြွႊန္ၾကားေနတာေတြကိုလည္း ဖ်က္သိမ္းရမယ္ လို့ဆိုပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဦး၀င္းတင္ေျပာတာ ေသြးထြက္ေအာင္ မွန္ပါတယ္။ လက္႐ွိ ျပည္ေထာင္စု ေ႐ြးေကာက္ပဲြေကာ္မ႐ွင္ဆိုတာဟာ အရင္ စစ္အစိုးရက စိတ္ၾကိုက္ ေရးဆဲြျပ႒ာန္းခဲ့တဲ့ နိုင္ငံေရးပါတီမ်ား မွတ္ပံုတင္ျခင္းဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒ၊ ျပည္ေထာင္စု ေ႐ြးေကာက္ပဲြေကာ္မ႐ွင္ ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒ ေတြကေန ေပါက္ဖြားလာတာ ျဖစ္ပါတယ္။
အရင္ စစ္အစိုးရဟာ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ဖို့ နယ္ျခားေစာင့္တပ္နဲ့ ျပည္သူ့စစ္ ကြပ္ကဲေရး ညြွႊန္ၾကားေရးမႉးရံုးကို တည္ေထာင္ခဲ့သလို၊ ၂၀၁၀ ေ႐ြးေကာက္ပဲြအတြက္ ဖဲြ့စည္းခြင့္ျပုလိုက္တဲ့ နိုင္ငံေရးပါတီေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ဖို့ အဲဒီ ဥပေဒေတြ ျပ႒ာန္းျပီး “ျပည္ေထာင္စုေ႐ြးေကာက္ပဲြ ေကာ္မ႐ွင္”ကို ဖဲြ့စည္းခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ နိုင္ငံေရးပါတီမ်ား မွတ္ပံုတင္ျခင္း ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒနဲ့ ေ႐ြးေကာက္ပဲြ ေကာ္မ႐ွင္ ဥပေဒေတြဟာ တရားမွ်တမႈ႐ွိတဲ့ ဥပေဒေတြမဟုတ္သလို နုိင္ငံေရးပါတီေတြကို ပုလိပ္အလုပ္၊ တရားသူၾကီး အလုပ္လုပ္နုိင္္ေအာင္ ေရးဆဲြျပ႒ာန္းေပးထားတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါတင္မက ေ႐ြးေကာက္ပဲြေကာ္မ႐ွင္ဥကၠ႒ကိုလည္း အျငိမ္းစား စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္တေယာက္ကို ခန့္ထားျပီး ေကာ္မ႐ွင္အဆင့္ဆင့္ကိုလည္း စစ္အရာ႐ွိေဟာင္းေတြနဲ့ စနစ္တက် ဖဲြ့စည္းထားျပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီ အေျခအေနေအာက္မွာ က်င္းပမယ့္ ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပဲြဟာ လြတ္လပ္ျပီး တရားမွ်တမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဒါဟာ စိတ္ကူးယဥ္မႈတခုသာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။
အျခားတဖက္ကၾကည့္ရင္ ျမန္မာနုိင္ငံအတြက္ ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပဲြဟာ အလြန္အလြန္ အေရးၾကီးပါတယ္။ နုိင္ငံကို ဒီမိုကေရစီနိုင္ငံအျဖစ္ သတ္မွတ္နုိင္ဖို့ရာ လြတ္လပ္ျပီး တရားမွ်တတဲ့ ေ႐ြးေကာက္ပဲြနဲ့ အဲဒီေ႐ြးေကာက္ပဲြမွာ ျပည္သူေတြက ေ႐ြးခ်ယ္သူေတြ အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ အစိုးရအဖဲြ့ ႐ွိဖို့ လိုပါတယ္။ လက္႐ွိသမၼတ ဦးသိန္းစိန္ ေခါင္းေဆာင္တဲ့ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္းေတြရဲ့ အစိုးရဟာ အဲဒီ အဂၤါရပ္နဲ့ လံုး၀ ညီညြတ္တာ မဟုတ္ပါဘူး။ လာမယ့္ ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပဲြမွာ အာဏာရ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္းေတြနဲ့ စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေတြဟာ ေ႐ြးေကာက္ပဲြရံႈးျပီး အာဏာကို ေ႐ွာေ႐ွာ႐ႉ႐ႉ လဲြွႊေပးလိမ့္မယ္လို့လည္း မေမွ်ာ္လင့္ေကာင္းပါဘူး။ ဒီအတြက္ အတိုက္အခံေတြဟာ အျခား နုိင္ငံေရးတာ၀န္ေတြ ထမ္းေဆာင္ရင္း ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပဲြအတြက္ ခုကတည္းက စနစ္တက် ျပင္ရပါေတာ့မယ္။ ဦး၀င္းတင္ေျပာသလို လက္႐ွိ ေ႐ြးေကာက္ပဲြေကာ္မ႐ွင္ ဖ်က္သိမ္းျပီး နုိင္ငံေရးပါတီ အားလံုးလက္ခံနိုင္တဲ့ ေကာ္မ႐ွင္အသစ္ ျပန္လည္ဖဲြ့စည္းေရး၊ တရားမွ်တမႈမ႐ွိတဲ့ ေ႐ြးေကာက္ပဲြေကာ္မ႐ွင္ ဥပေဒ၊ နုိင္ငံေရးပါတီမ်ား မွတ္ပံုတင္ျခင္း ဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရးေတြကို တြန္းတြန္းတိုက္တိုက္ စျပီးလုပ္ၾကရမယ္ ျဖစ္ပါေၾကာင္း တိုက္တြန္းနိႈးေဆာ္လိုက္ရပါတယ္။
