ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ျငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္စဥ္မွာ ကာယကံ႐ွင္ေတြ လိုလားတယ္၊ လုပ္ေစခ်င္တယ္ဆိုရင္ အခ်ိန္မေ႐ြး ၀င္လုပ္ေပးမယ္လို့ ျပည္ေထာင္စုေန့မွာ ေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ့ (ေကအုိင္အုိ) က ျငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေနြးမႈ ျဖစ္စဥ္ေတြအတြက္ တစုံတဦးကို အမည္တပ္ျပီးေတာ့ ပါ၀င္ဖို့ ဖိတ္ေခၚသြားမွာ မဟုတ္ဘူးလို့ ေျပာပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ လြွႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ တဦးတေယာက္အေနနဲ့ ေျပာဆိုခြင့္ လုပ္ပိုင္ခြင့္ေတြဟာ ၂၀၀၈ ဖြဲ့စည္းပုံအေျခခံ ဥပေဒေဘာင္အတြင္းကပဲ ႐ွိမယ္လို့ နားလည္ထားတဲ့အတြက္ ျပည္သူ့လြွႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ တဦးျဖစ္ေနတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာလည္း ျငိမ္းခ်မ္းေရးကိစၥေတြမွာ ၾကား၀င္ဖ်န္ေျဖေပးဖို့ဟာ စဥ္းစားစရာ ျဖစ္ေနတယ္လို့ ဆိုပါတယ္။

ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ့ေျပာခြင့္ရ ဦးလနန္ကို ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းထားပါတယ္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေျပာခဲ့တဲ့ စကားနဲ့ပတ္သက္ျပီး ေကအုိင္အုိအေနနဲ့ ဘယ္လုိသေဘာထား႐ွိလဲ။

[caption id="attachment_36402" align="alignleft" width="150" caption=" ဦးလနန္"][/caption]

“ေကအုိင္အုိကေတာ့ အစုိးရနဲ့ တုိင္းရင္းသားၾကားမွာ ေတြ့ဆုံညွိနႈိင္းတဲ့ နုိင္ငံေရး ေဆြးေနြးပြဲမွာ ဘယ္သူက ပါ၀င္သင့္တယ္ဆုိျပီး က်ေနာ္တုိ့ဘက္ကေန ျပည္တြင္းမွာ႐ွိတဲ့ ပုဂၢိုလ္အေပၚမွာ တုိက္႐ုိက္ေျပာဆုိျပီး အကူညီေတာင္းတာမ်ဳိးေတာ့ လုပ္မွာမဟုတ္ဘူး။ ဒါဟာ ေကအုိင္အုိရဲ့ ခ်မွတ္ထားတဲ့ လမ္းစဥ္ပါ။ ဒါေၾကာင့္မုိ့ ဒီျဖစ္စဥ္မွာ ဘယ္သူဟာ ပါ၀င္သင့္တယ္၊ ပါ၀င္ရမယ္ဆုိတာမ်ဳိး က်ေနာ္တုိ့က ေျပာမွာလည္း မဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ နုိင္ငံေရးျပဿနာ ေျဖ႐ွင္းဖုိ့ကေတာ့ နုိင္ငံသူနုိင္ငံသား အားလုံးမွာ တာ၀န္႐ွိတယ္။ တာ၀န္႐ွိတဲ့အတြက္ေၾကာင့္လည္း အခုပဲ ရန္ကုန္ကေန ျငိမ္းခ်မ္းေရးလုိလားတဲ့ လႈပ္႐ွားတဲ့သူေတြကေနျပီးေတာ့ လမ္းေလွ်ာက္ျပီး လုိင္ဇာထိ တက္လာေနတဲ့ဟာမ်ဳိး။ ဒါေတြက ဘာလဲဆုိေတာ့ နုိင္ငံေရးလုပ္ေဆာင္မႈေတြမွာ ပါ၀င္လုပ္ေဆာင္မႈလုိ့ပဲ က်ေနာ္တုိ့ နားလည္ထားတယ္။ သူတုိ့ အဲလုိပါ၀င္လာဖုိ့ က်ေနာ္တုိ့ဘက္က တုိက္တြန္းတာမ်ဳိးလည္း လုပ္မွာမဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဒီကိစၥမွာ ပါ၀င္သင့္တယ္ဆုိျပီး ပါ၀င္တဲ့ ပုဂၢိုလ္ေတြကုိေတာ့ က်ေနာ္တုိ့ဘက္က ၾကိုဆုိပါတယ္။”

“ေနာက္တခုက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ အခုခ်ိန္မွာ ျပည္သူ့လြွႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္တဦးအေနနဲ့ လြွႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ တဦးရဲ့ တာ၀န္ေတြေရာ၊ ဒီမုိကေရစီေခါင္းေဆာင္ဆုိတဲ့ ဂုဏ္ပုဒ္ကုိေရာ တာ၀န္ယူရတဲ့ ပုဂၢိုလ္တေယာက္လုိ့ ျမင္တယ္။ ဒီအမ်ဳိးသားေရးျဖစ္စဥ္မွာ လြွႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ တဦးတေယာက္အေနနဲ့ ၾကား၀င္ျပီး ၀င္ေရာက္ဖ်န္ေျဖေပးမယ္ဆုိတဲ့ကိစၥက စဥ္းစားစရာၾကီးေပၚလာတယ္။ လြွႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ တဦးတေယာက္ရဲ့ လုပ္ပုိင္ခြင့္၊ ဆုံးျဖတ္ပုိင္ခြင့္ဟာ လြွႊတ္ေတာ္ထဲမွာ ခ်မွတ္ထားတဲ့၊ လြွႊတ္ေတာ္ထဲမွာ ကတိ၀န္ခံထားတဲ့ ၂၀၀၈ ဖြဲ့စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ မူေဘာင္ထဲကေနပဲ ေျပာဆုိလႈပ္႐ွားရမယ့္ ကိစၥလုိ့ နားလည္ထားပါတယ္။”

“ဒါေၾကာင့္မုိ့ လြွႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ တဦးတေယာက္အေနနဲ့ နိုင္ငံေရးျဖစ္စဥ္၊ ျငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္မွာ ၾကား၀င္ဖ်န္ေျဖေပးမယ္ဆုိတဲ့ ကိစၥကေတာ့ အမ်ားၾကီး စဥ္းစားစရာေတြ႐ွိတယ္လုိ့ က်ေနာ္ ဆုိလုိခ်င္တယ္။”

တဦးတေယာက္ကုိ ေကအုိင္အုိအေနနဲ့ အကူအညီ ေတာင္းမွာမဟုတ္ဘူးဆုိျပီး ေျပာခဲ့ေတာ့ ဘာျဖစ္လုိ့လဲ၊ ေကအုိင္အုိမွာ မူ၀ါဒ႐ွိလား။

“မူ၀ါဒလုိမ်ဳိး သတ္သတ္မွတ္မွတ္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ခ်ထားတာမ်ဳိး ႐ွိေပမယ့္ က်ေနာ္တုိ့ ေကအုိင္အုိ ဗဟုိေကာ္မတီေတြက အဲလုိသြားဖုိ့အတြက္ အားလုံး သေဘာေပါက္ နားလည္ထားတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျပည္တြင္းမွာ႐ွိတဲ့ ပုဂၢိုလ္ေတြအေနနဲ့ နိုင္ငံေရးျဖစ္္ဥ္မွာ ဘယ္သူကေတာ့ ပါ၀င္သင့္တယ္။ ဘယ္သူ့ကုိေတာ့ ဒီကိစၥထဲ ဆြဲသြင္းျပီးေတာ့ ဖ်န္ေျဖခုိင္းရေအာင္ဆုိတာမ်ိုး သတ္မွတ္ထားတာမ႐ွိဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဒီကိစၥထဲပါ၀င္မယ့္ အဖြဲ့အစည္း၊ ပုဂၢိုလ္ ဘယ္အဖြဲ့အစည္း၊ ပုဂၢိုလ္ကိုမဆုိ ၾကိုဆုိတယ္။”

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ျငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ေတြမွာပါ၀င္ဖုိ့ ကာကယံ႐ွင္ေတြက လုိလားတယ္၊ ဖိတ္ေခၚတယ္ဆုိရင္ သူကေတာ့ မျငင္းဘူးလို့ေျပာေတာ့ ဦးလနန္တုိ့ ဖိတ္ေခၚဖုိ့႐ွိလား။

“အခုအခ်ိန္ထိေတာ့ ဘယ္ပုဂၢိုလ္ကုိမွ နာမည္တပ္ျပီး ပါ၀င္ေပးပါဆိုတာမ်ိုး၊ ျပည္တြင္းမွာ႐ွိတဲ့ နုိင္ငံေရးလႈပ္႐ွားမႈေတြကုိေတာ့ အဲလိုဖိတ္ေခၚဖုိ့ မ႐ွိေသးဘူး။ တာ၀န္သိသိနဲ့ ပါ၀င္လာတယ္ဆုိရင္ေတာ့ ၾကိုဆိုမွာပါ။”

ျပည္ေထာင္စုေန့နဲ့ ပတ္သက္လို့ေရာ ဘာေျပာခ်င္ပါလဲ။

“ျပည္ေထာင္စုေန့ဆုိတာကေတာ့ နာမည္နာမပဲ႐ွိတာပါ။ စစ္မွန္တဲ့ျပည္ေထာင္စုကုိ အခုအခ်ိန္အထိ နွစ္ေပါင္း ၆၆ ေက်ာ္လာသည့္တုိင္ေအာင္ အနွစ္သာရ ဘာမွမရ႐ွိေသးဘူး။ ျပည္ေထာင္စုအနွစ္သာရဆုိတာ တုိင္းရင္းသားေတြအားလံုး ရပိုင္ခြင့္နဲ့ ဆံုးျဖတ္ပုိင္ခြင့္႐ွိတဲ့အေပၚ တန္ဖိုးျဖတ္ရမယ့္ကိစၥလုိ့ျမင္တယ္။ အခုထိ တုိင္းရင္းသားေဒသမွာ တုိက္ပြဲေတြျဖစ္ေနေသးတာဟာ ျပည္ေထာင္စု အနွစ္သာရဟာ အခုထက္ထိ တနုိင္ငံလံုးအတုိင္းအတာနဲ့ ခုိင္ခံ့မႈမ႐ွိေသးဘူးလို့ ျမင္တယ္။ ဆက္သြားရမယ့္ကိစၥပါ။ စစ္မွန္တဲ့ျပည္ေထာင္စုဆုိတဲ့ အေခၚအေ၀ၚအသံုးအနႈန္းကုိ အမွန္တကယ္လက္ေတြ့ အေကာင္အထည္ေဖာ္နုိင္လာဖုိ့ နုိင္ငံသူနုိင္ငံသားအားလံုးမွာ တာ၀န္႐ွိတယ္။ ေနာက္ေနာင္ျဖစ္လာမယ့္ ျပည္ေထာင္စုဟာ အမွန္ပဲ အနွစ္သာရျပည့္၀တဲ့ ျပည္ေထာင္စု အခမ္းအနားျဖစ္ေစခ်င္တယ္။”

သမၼတဦးသိန္းစိန္ကလည္း ျပည္ေထာင္စုေန့မိန့္ခြန္းမွာ ျငိမ္းခ်မ္းေရးအေရးၾကီးတယ္။ စစ္မွန္တဲ့ ျငိမ္းခ်မ္းေရး ရေအာင္သူၾကိုးစားမယ္လုိ့ ေျပာတာ႐ွိတယ္။ ဒီအေပၚေရာ။

“ျငိမ္းခ်မ္းေရးဆုိ္ရာမွာ နုိင္ငံေရးျပဿနာကုိ အရင္ေျပလည္ေအာင္ ေျဖ႐ွင္းဖို့ အေရးၾကီးဆံုးပါ။ နုိင္ငံေရးျပဿနာေျဖ႐ွင္းသြားတဲ့အခါမွာ ျငိမ္းခ်မ္းေရးဟာ တကူးတကလုပ္စရာမလုိဘူးလုိ့ နားလည္ထားတယ္။ နုိင္ငံေရးကိစၥေတြေျပလည္ျပီးသြားတဲ့အခါ တနုိင္ငံလုံးအတိုင္းအတာနဲ့ ျငိမ္းခ်မ္းေရးရလဒ္အသီးအပြင့္ေတြကို ခံစားရမွာပါ။ သူေျပာတဲ့အေပၚမွာေတာ့ ေ၀ဖန္ေျပာဆုိစရာမ႐ွိဘူး။ အမွန္တကယ္ပဲ နုိင္ငံေရးျပဿနာကို ဘယ္လုိေျဖ႐ွင္းရမယ္ဆုိတာေတာ့ ပထမဦးစားေပး လုပ္ရမယ့္ လုပ္ငန္းလုိ့ ထင္ပါတယ္။”