ေသြးလြန္တုပ္ေကြးအေၾကာင္း သင္သိထားသင့္သမွ်
DVB
·
June 17, 2019

သည္းသည္းမည္းမည္းရြာလိုက္တဲ့မိုးနဲ႔ မိုးရာသီေတာင္ေရာက္လာျပန္ျပီေနာ္။ မိုးရာသီက ေႏြရဲ႕ပူျပင္းတဲ့ဒဏ္ကို သက္သာေစတယ္ဆိုေပမယ့္ မိုးရာသီမွာအျဖစ္မ်ားတဲ့ ေရာဂါေတြရဲ႕ ျပႆနာကလည္းရွိေနတယ္။ ျခင္ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ေရာဂါေတြနဲ႔ယင္ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ေရာဂါေတြက မဖိတ္ေခၚဘဲကို မိုးရာသီနဲ႔အတူ လိုက္ပါလာတတ္ပါတယ္။ မိုးရာသီက ေပာ်္ရႊင္စရာေတြ စိတ္ၾကည္ႏူးစရာေတြနဲ႔ျပည့္စံုေနတဲ့ရာသီပါ။ ဒီလိုမ်ိဳး ေပ်ာ္ရႊင္ၾကည္ႏူးစရာေကာင္းတဲ့ ရာသီမွာ ကိုယ္တိုင္ေရာ မိသားစုမွာပါေရာဂါကင္းျပီး ေပ်ာ္ရႊင္ခ်င္တယ္ဆိုရင္ ဒီေဆာင္းပါးေလးကိုဖတ္ၾကည့္ပါ။
ေသြးလြန္တုပ္ေကြး (Dengue Fever) ဆိုတာ
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါ ဆိုတာက ျခင္ကေနတဆင့္ ကူးစက္ခံရတဲ့ေရာဂါတစ္မ်ိဳးပါ။ ကမာၻေပၚမွာရွိတဲ့ အပူပိုင္းဇုန္နဲ႔သမပိုင္းဇုန္ေဒသေတြမွာ ေရာဂါအျဖစ္မ်ားပါတယ္။ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါဆိုတဲ့ေနရာမွာလည္း “ Break-Bone” Fever လို႔ေခၚတဲ့ အေပ်ာ႔စားေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါ နဲ႔ Dengue Hemorrhagic Fever လို႔ေခၚတဲ့ အျပင္းစားေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါဆိုျပီး ႏွစ္မ်ိဳးရွိပါတယ္။
-“ Break-Bone” Fever (အေပ်ာ႔စားေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါ) ခံစားရတဲ့အခါ
ဒီေဝဒနာခံစားရတဲ့အခါ
- အဖ်ားတက္တာ
- အေရျပားမွာ အနီေရာင္ အဖုအပိမ့္ေတြထြက္တာ
- ၾကြက္သားနဲ႔အဆစ္ေတြနာက်င္ကိုက္ခဲမႈေတြ ကိုခံစားရႏိုင္ပါတယ္။
– Dengue Hemorrhagic Fever (အျပင္းစားေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါ) ခံစားရတဲ့အခါ
ဒီေဝဒနာခံစားရတဲ့အခါ
- ေသြးထြက္လြန္မယ္
- အဖ်ားတက္မယ္
- ေသြးေပါင္ခ်ိန္က်တာလိုမ်ိဳးေဝဒနာေတြခံစားရႏိုင္ပါတယ္။ အဆိုးဆံုးအေနနဲ႔ကေတာ့ အသက္ေသဆံုးသည္အထိျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးျဖစ္တဲ့အခါ အခုလိုလကၡဏာေတြခံစားရႏိုင္ပါတယ္
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးခံစားေနရသူအမ်ားစု အထူးသျဖင့္ေတာ့ ကေလးငယ္ေတြ နဲ႔ ဆယ္ေက်ာ္သက္ေတြမွာ ေရာဂါသိပ္မျပင္းထန္ဘူးဆိုရင္ ေရာဂါလကၡဏာေတြက သိသိသာသာမေတြ႔ရတတ္ပါဘူး။ ျခင္ကိုက္ခံရျပီး ျပီးခ်င္းမွာလည္း ေရာဂါလကၡဏာေတြမျပတတ္ပါဘူး။ ေရာဂါပိုးသယ္ေဆာင္ထားတဲ့ ျခင္ကိုက္ခံရျပီး ၄ ရက္ကေန ၇ ရက္အတြင္းမွာမွ ေရာဂါလကၡဏာစျပီး ျပတတ္တာျဖစ္ပါတယ္။
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါျဖစ္တဲ့အခါ –
- ေခါင္းကိုက္မယ္
- ၾကြက္သားေတြ၊ အရိုးအဆစ္ေတြ နာက်င္ကိုက္ခဲမယ္
- မအီမသာျဖစ္မယ္
- ေအာ့အန္မယ္
- မ်က္လံုးအေနာက္ဘက္က နာက်င္မယ္
- ဂလင္းေတြ ေရာင္ရမ္းမယ္
- အေရျပားမွာ အနီေရာင္အဖုအပိမ့္ေတြထြက္မယ္
အရမ္းျပင္းထန္လာမယ္ဆိုရင္ေတာ့ –
- ဗိုက္ထဲကနာက်င္မယ္
- အဆက္မျပတ္ေအာ့အန္ေနမယ္
- သြားဖံုးနဲ႔ႏွာေခါင္းက ေသြးထြက္မယ္
- ဆီးသြားရင္ေသြးပါမယ္၊ ဝမ္းသြားရင္ေသြးပါမယ္၊ အန္တဲ့အခါ ေသြးစေတြပါလာမယ္
- အေရျပားေအာက္မွာေသြးယိုစိမ့္မႈျဖစ္ျပီး အညိဳအမဲစြဲသလို အကြက္ေတြျဖစ္မယ္
- အသက္ရႈရခက္မယ္
- အသက္ရႈတာအရမ္းျမန္ေနမယ္
- ခႏၶာကိုယ္က ေအးစက္ေနမယ္
- ေျခကုန္လက္ပန္းက်မယ္
- အိပ္မေပ်ာ္ဘဲ စိတ္မတည္ျငိမ္တာမ်ိဳးျဖစ္ေနမယ္။ ဒီလိုအေျခအေနမ်ိဳးျဖစ္ေနျပီဆိုရင္ေတာ့ နီးစပ္ရာေဆးရံုေဆးခန္းကို အျမန္ဆံုးသြားျပဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။ အေရးေပၚ အေျခအေနျဖစ္တာေၾကာင့္ အခန္႔မသင့္ရင္ အသက္အႏၱရာယ္ထိခိုက္နိုင္ပါတယ္။
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးကို ဒီလိုကာကြယ္လို႔ရပါတယ္
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးကို ကာကြယ္နိုင္တဲ့ ကာကြယ္ေဆးရယ္လို႔မရွိေသးပါဘူး။ ေရာဂါကိုကာကြယ္ႏိုင္မယ့္ အေကာင္းဆံုးေသာနည္းလမ္းက ျခင္ကိုက္မခံရေအာင္ဂရုစိုက္တာနဲ႔ ေရာဂါပိုးရွိတဲ့ေနရာေတြကိုေရွာင္ၾကဥ္တာပါ။ ျခင္ကိုက္မခံရေအာင္ကာကြယ္မႈက အထိေရာက္ဆံုးေသာ ေရာဂါကာကြယ္နည္းပါ။
ျဖစ္ႏိုင္ရင္ လူထူထပ္တဲေ့နရာေတြကိုေရွာင္ရွားပါ – လူထူထပ္တဲ့ေနရာေတြက ေရာဂါပိုးအလြယ္တကူ ကူးစက္ျပန္႔ႏွံ႔ႏိုင္တာေၾကာင့္ လူထူထပ္တဲ့ေနရာေတြကိုေရွာင္ၾကဥ္တာကလည္း ေရာဂါကာကြယ္တဲ့နည္းလမ္းတစ္ခုပါ။
အိပ္စက္ခ်ိန္မွာ ျခင္ေထာင္ျဖင့္အိပ္စက္ပါ – ေန႔ဘက္မွာျဖစ္ျဖစ္ ညဘက္မွာျဖစ္ျဖစ္ အိပ္စက္တဲ့အခါတိုင္း ျခင္ေထာင္ေထာင္အိပ္တတ္တဲ့ အက်င့္ကိုေမြးျမဴပါ။ ဒီအက်င့္က ေသြးလြန္တုပ္ေကြးတင္မဟုတ္ဘဲ ျခင္ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ေရာဂါတိုင္းကို ကာကြယ္ျပီးသားျဖစ္ပါတယ္။
ေနအိမ္တြင္းကို ျခင္မဝင္ႏိုင္ေအာင္လုပ္ေဆာင္ပါ – ေနဝင္ခ်ိန္နဲ႔ညဘက္ေတြမွာ ေလေအးေပးစနစ္ဖြင့္ထားျပီး ျခင္မဝင္ႏုိင္ေအာင္ ေသခ်ာစီမံထားတဲ့ ေနရာမွာေနပါ။ ေနအိမ္မွာ ျခင္လံုဇကာတပ္ဆင္ျပီး ျခင္မဝင္ေရာက္နိုင္ေအာင္ ဂရုစိုက္လုပ္ေဆာင္တာမ်ိဳးေတြလုပ္ေဆာင္ျပီး ေနအိမ္ကို ျခင္ကင္းစင္ဇုန္အျဖစ္ဖန္တီးပါ။
လံုျခံဳစြာဝတ္ဆင္ပါ – ျခင္ကိုက္ခံရတာမ်ိဳးမျဖစ္ေစဖို႔အတြက္ ညေနဘက္နဲ႔ညဘက္အခ်ိန္ေတြမွာ အကႌ်လက္ရွည္၊ေဘာင္းဘီရွည္ေတြဝတ္ဆင္ျပီး ျခင္ကိုက္မခံရေအာင္ကာကြယ္ေပးပါ။
ျခင္ႏိုင္ေဆးသံုးပါ – ဒါကေတာ့ အသံုးအမ်ားဆံုးေသာ ျခင္ကာကြယ္နည္းလမ္းတစ္ခုပါ။ ျခင္ကိုကာကြယ္ဖို႔အတြက္ ေနအိမ္တြင္းမွာ ျခင္ေဆးထြန္းလို႔ရသလို ျခင္ေဆးျဖန္းေဆးကို အသံုးျပဳလို႔လည္းရပါတယ္။
ေနအိမ္ဝန္းက်င္ကို သန္႔ရွင္းေအာင္ထားပါ – ေနအိမ္ပတ္ဝန္းက်င္မွာ အမိႈက္ေတြသန္႔ရွင္းေနေအာင္ထားေပးပါ။ ျခင္ခိုေအာင္းႏိုင္တဲ့ေနရာေတြကိုရွင္းလင္းပါ။ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါပိုးသယ္ေဆာင္ထားတဲ့ ျခင္ေတြက အိမ္အတြင္းပိုင္းနဲ႔ အိမ္အနီးတဝိုက္ကေနရာေတြမွာေနထိုင္ျပီး ကားတာယာအေဟာင္းလိုမ်ိဳး မိုးေရေတြဝပ္ေနႏိုင္တဲ့ေနရာေတြထဲမွာ ေပါက္ဖြားႏိုင္္တာေၾကာင့္ ေနအိမ္ပတ္ဝန္းက်င္က ျခင္ခိုေအာင္းႏိုင္တဲ့ေနရာေတြကို ရွင္းလင္းထားပါ။
ျခင္မကိုက္တဲ့လူးေဆးလူးေပးပါ – ေသြးလြန္တုပ္ေကြးအပါအဝင္ ျခင္ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ေရာဂါေတြကို မျဖစ္ေအာင္ကာကြယ္ဖို႔ဆိုရင္ အရင္ဆံုးလုပ္ရမွာက ျခင္မကိုက္ေအာင္ဂရုစိုက္ဖို႔ပါ။ ကိုယ္တိုင္မွာေရာ မိမိခ်စ္ရသူေတြမွာပါ မေတာ္တဆျခင္ကိုက္ခံရတာမ်ိဳး မျဖစ္ေစဖို႔အတြက္ ၾကိဳတင္ကာကြယ္တဲ့အေနနဲ႔ အေရျပားမွာ ျခင္မကိုက္ေအာင္လူးတဲ့ေဆးေလးလူးေပးပါ။
တစ္ကိုယ္ရည္သန္႔ရွင္းေရးဂရုစိုက္ပါ – ခႏၶာကိုယ္မွာ ေခၽြးနံ႔ကင္းစင္ေနမယ္ဆိုရင္ ျခင္ကုိက္ခံရတာသက္သာပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျခင္ကိုက္ခံရတာနဲ႔ ေရာဂါဘယေတြေဘးကေန ကင္းေဝးေစဖို႔ဆိုရင္ တစ္ကိုယ္ရည္သန္႔ရွင္းမႈကို ဂရုစိုက္ဖို႔လိုပါမယ္။
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးအပါအဝင္ ျခင္ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ေရာဂါေတြကင္းေဝးျပီး သာယာၾကည္နူးစရာေကာင္းတဲ့ မိုးရာသီကို ပိုင္ဆိုင္ႏိုင္ၾကပါေစ။










