ျမန္မာနိုင္ငံ မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒမူၾကမ္းကို အေခ်ာသတ္ေနျပီး မၾကာခင္ အစိုးရနဲ့ လြွႊတ္ေတာ္ေတြမွာ တင္ျပနိုင္ေတာ့မယ္လို့ ဦးေဆာင္ေရးဆြဲသူေတြက ေျပာပါတယ္။

နို၀င္ဘာ ၁၃ ရက္ေန့က ျမန္မာနိုင္ငံကိုေရာက္႐ွိေနတဲ့ ကမၻာ့အသိဥာဏ္ပစၥည္း မူပိုင္ခြင့္အဖြဲ့ ညြွႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ဟာ ဒုတိယသမၼတ ေဒါက္တာစိုင္းေမာက္ခမ္း၊ သိပၸံနဲ့ နည္းပညာ ၀န္ၾကီးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ၾကီးနဲ့ ဒု - ၀န္ၾကီး ၃ ဦးကို ေတြ့ဆုံခဲ့သလို နို၀င္ဘာ ၁၄ ရက္ေန့က ျပန္ၾကားေရးဌာန ျပည္ေထာင္စု၀န္ၾကီးကိုလည္း ေတြ့ဆုံခဲ့ပါတယ္။

တီထြင္မႈ မူပိုင္ခြင့္ဆိုင္ရာ ဥပေဒ၊ စက္မႈလက္မႈဒီဇိုင္း မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒ၊ ကုန္အမွတ္တံဆိပ္ မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒနဲ့ စာေပအနုပညာဆိုင္ရာ မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒဆိုျပီး ၄ ခု ေရးဆြဲရာမွာ စာေပအနုပညာဆိုင္ရာ မူပုိင္ခြင့္ကို ျပန္ၾကားေရး၀န္ၾကီးဌာနက တာ၀န္ယူေရးဆြဲျပီး က်န္ ၃ ခုကို သိပၸံနဲ့ နည္းပညာ၀န္ၾကီးဌာနက တာ၀န္ယူေရးဆြဲဖို့ တာ၀န္ေပးထားပါတယ္။

မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒတရပ္ ခိုင္ခိုင္မာမာ ေပၚထြက္လာရင္ ႐ုပ္႐ွင္ဂီတအနုပညာေလာက၊ ပန္းခ်ီ၊ ဓာတ္ပုံနဲ့ အိုင္တီနည္းပညာေတြမွာ မူပိုင္ခြင့္ ခ်ဳိးေဖာက္ခံေနရမႈေတြ ေလ်ာ့နည္း အဆုံးသတ္သြားေစမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာနိုင္ငံမွာ မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒကို ၂၀၁၃ ခုနွစ္ ဇူလိုင္လမတိုင္မီ အျပီးေရးဆြဲရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ မူပိုင္ခြင့္ဥပေဒၾကမ္းကို တာ၀န္ယူေရးဆြဲေနတဲ့ သိပၸံနဲ့ နည္းပညာ၀န္ၾကီးဌာနရဲ့ ႐ုံးအဖြဲ့မႉး ေဒါက္တာစိုင္းေက်ာ္နိုင္ကို ကိုေအးနိုင္က ေမးျမန္းထားပါတယ္။

သိပၸံနဲ့နည္းပညာ၀န္ၾကီးဌာနက ေရးဆြဲေနတဲ့ ဥပေဒမူၾကမ္းနဲ့ပတ္သက္ျပီး ဘယ္အဆင့္ေရာက္ျပီလဲ။ ဘာေတြပါလဲ သိပါရေစ။

“ဥပေဒ ၄ ခုျပင္ဆင္ေနပါတယ္။ တခုက Patent Law၊ ေနာက္တခုက Industrial Design၊ ေနာက္တခုက Trademark Law၊ Copyright Law ဒါေတြ ျပင္ဆင္ေနပါတယ္။”

ျပင္ဆင္ေရးဆြဲတာက သိပၸံနဲ့နည္းပညာ၀န္ၾကီးဌာနနဲ့ ေ႐ွ့ေနခ်ဳပ္႐ုံးတို့ ပူးေပါင္းျပင္ဆင္ေရးဆြဲတယ္လို့ သိရပါတယ္။ ဘယ္မူၾကမ္းအဆင့္ေလာက္ ႐ွိေနပါျပီလဲ။

“ဟုတ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ့က သက္ဆုိင္ရာ ၀န္ၾကီးဌာနေတြ၊ အစိုးရမဟုတ္တဲ့ သက္ဆုိင္ရာ နယ္ပယ္အသီးသီးက လုပ္ငန္းနဲ့ပတ္သက္တဲ့ အဖြဲ့အစည္းေတြေရာ ပူးေပါင္းျပီး အစည္းအေ၀းေျမာက္ျမားစြာ က်င္းပျပီး ဥပေဒမူၾကမ္း ျပင္ဆင္ေနပါတယ္။ အခုထိေတာ့ ဥပေဒမူၾကမ္းထြက္႐ွိေရးကုိ ေနာက္ဆံုးနီးပါး အဆင့္ေရာက္ေနျပီ။”

ဥပေဒမူၾကမ္းက ကနဦးပိုင္းက ၂၀၀၅ မွာအျပီးသတ္ရမယ္ဆုိေပမယ့္ မျပီးေတာ့ ၂၀၁၃ ဇူလုိင္အထိ သတ္မွတ္ေပးလိုက္တယ္လုိ့ သိရတယ္။ အခုသတ္မွတ္တဲ့အတုိင္းေရာ အျပီးသတ္နုိင္မလား။

“ဥပေဒမူၾကမ္းထြက္႐ွိေရးကုိေတာ့ သက္ဆုိင္ရာ ၀န္ၾကီးဌာန၊ အဖြဲ့အစည္းေတြ၊ ေ႐ွ့ေနခ်ဳပ္႐ုံးတို့၊ WIPO နဲ့လည္း ညွိနိႈင္းေဆာင္႐ြက္ေနပါတယ္။ အခ်ိန္မီျပီးေအာင္ေတာ့ အစြမ္းကုန္ေဆာင္႐ြက္ေနပါတယ္။”

ရင္းနွီးျမႈပ္နွံမယ့္သူေတြကလည္း ဒီေရးဆြဲေနတဲ့ ဥပေဒေတြကုိ ေစာင့္စားေနတယ္လုိ့ သိရတယ္။ ဥပေဒက နုိင္ငံျခားရင္းနွီးျမႈပ္နွံမႈေတြ ဆြဲေဆာင္နုိင္ဖို့အတြက္ သူတို့ရဲ့ မူပုိင္ခြင့္ေတြ ကာကြယ္ေပးမႈက နုိင္ငံတကာစံခ်ိန္စံညြွႊန္းနဲ့အညီ ႐ွိပါလား။

“နုိင္ငံတကာစံခ်ိန္စံညြွႊန္း႐ွိေအာင္ေတာ့ WIPO အဖြဲ့နဲ့ ညွိနိႈင္းျပီး သူတို့ရဲ့ အၾကံေပးမႈေတြနဲ့ ေ႐ွ့ေနခ်ဳပ္ရဲ့ အၾကံျပုခ်က္ေတြနဲ့ ေဆာင္႐ြက္ေနပါတယ္။”

ဒီမူၾကမ္းကုိ သမၼတဆီပဲျဖစ္ျဖစ္၊ လြွႊတ္တာ္ကုိပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ဘယ္ေတာ့ေလာက္ အျပီး တင္နုိင္မလဲ။

“က်ေနာ္တုိ့ အျမန္ဆုံးေဆာင္႐ြက္ေနပါတယ္။ ေနာက္ဆုံးအဆင့္ အစည္းအေ၀းျပီးသြားရင္ေတာ့ ေ႐ွ့ေနခ်ဳပ္႐ုံးရဲ့ အတည္ျပုခ်က္ယူမယ္၊ ျပီးရင္ အစုိးရအဖြဲ့႐ုံးကုိ ဆက္တင္ပါမယ္။ ျပီးရင္ လြွႊတ္ေတာ္တင္ျပီး အေျခခံဥပေဒအတုိင္း ဆက္လက္ေဆာင္႐ြက္သြားမွာပါ။”

နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အျပန္ျပန္အလွန္လွန္ အေခ်ာသတ္ခဲ့တဲ့ ဥပေဒက ျမန္မာျပည္သူေတြအတြက္ ဘယ္လုိအက်ဳိးသက္ေရာက္မႈေတြ ျဖစ္လာနုိင္မလဲ။

“မူပုိင္ခြင့္ဥပေဒသာ အတည္ျပု ျပ႒ာန္းေပးနုိင္ရင္ ျမန္မာနုိင္ငံမွာ စာေပအနုပညာဖန္တီးမႈေတြကုိ အျပည့္အ၀ အကာအကြယ္ေပးလာနုိင္မယ္၊ ဒါ့အျပင္ ဖန္တီးမႈ စြမ္းအားေတြကုိလည္း ပုိမုိျမင့္မားလာေစမွာျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္တခုက ျမန္မာနုိင္ငံမွာ အမ်ဳိးသားစာေပ ဂီတ အနုပညာ အဆင့္အတန္း ပုိမိုျမင့္မားလာေအာင္လည္း ေဆာင္႐ြက္ေပးနုိင္မွာျဖစ္သလုိ ျမန္မာနုိင္ငံသားေတြအတြက္ အလုပ္အကုိင္အခြင့္အလမ္း ပုိမုိ မ်ားျပားလာမယ္လုိ့ သုံးသပ္ယူဆထားပါတယ္။