ရွမ္းျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းက စစ္ေရးပဋိပကၡ ျဖစ္ပြားေနတဲ့ ေက်းရြာေတြမွာ ေနထိုင္ၾကတဲ့ ေဒသခံျပည္သူေတြဟာ စြန္႔ပစ္မိုင္းေတြေၾကာင့္ ကိုယ္အဂၤါ ပ်က္စီးတာနဲ႔ အသက္ဆံုး႐ႈံးတာေတြ ရွိေနပါတယ္။
ရွမ္းျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းေဒသမွာ တေက်ာ့ျပန္တိုက္ပြဲေတြ စတင္ျဖစ္ပြားတဲ့ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္းက စတင္လို႔ စစ္ေရးလႈပ္ရွားမႈေတြရွိေနတဲ့ ေက်းရြာေတြမွာ ေနထိုင္ၾကတဲ့ ျပည္သူေတြဟာ ႏွစ္ဖက္ လက္နက္ကိုင္တပ္ေတြရဲ႕ စြန္႔ပစ္မိုင္းေတြရဲ႕ဒဏ္ကို ဆက္တိုက္ဆိုသလို ခံစားေနရတာပါ။
နမ့္ခမ္းၿမိဳ႕ တအာင္းစာေပႏွင့္ယဥ္ေက်းမႈအဖြဲ႔ ဥကၠ႒ တာျမင့္ေက်ာ္က “က်ေနာ္တုိ႔ လြယ္ခ်က္အုပ္စုမွာ မႏွစ္က ႏွစ္ေယာက္ မုိင္းနင္းမိၿပီးေတာ့ ဆုံးသြားတယ္။ ၿပီးေတာ့ ၿခံရွင္းရင္းနဲ႔ မုိင္းႀကိဳးသြားဆြဲမိေတာ့ လက္ျပတ္သြားတယ္။”
မိုင္းေၾကာင့္ ေဒသခံျပည္သူေတြအျပင္ အိမ္ေမြးတိရစၦာန္ေတြပါ ထိခိုက္ေသဆံုးေနၾကတာပါ။
မိုင္းေၾကာင့္ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရ ေသဆံုးရတဲ့ အရပ္သားျပည္သူေတြကို ကူညီေပးေနတဲ့ မူဆယ္ က႐ုဏာလူမႈကူညီေရးအသင္း ဥကၠ႒ ဦးေသာင္းထြန္းက “မုိင္းနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ က႐ုဏာ လူမႈကူညီေရးအသင္းကေနၿပီးေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလး ကူညီေပးခဲ့ရပါတယ္။ ကေလးေတြလည္း ပါတယ္၊ လူႀကီးေတြလည္း ပါတယ္၊ အမ်ဳိးသမီးေတြလည္း ပါပါတယ္။ မုိင္းထိတဲ့အခါမွာ၊ မုိင္းကြဲတဲ့အခါမွာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကေတာ့ ေသေလာက္တဲ့ ဒဏ္ရာေတြလည္း ရွိတယ္။ ေျချပတ္လက္ျပတ္ေတြလည္း ႀကံဳဖူးပါတယ္။ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား အႏၱရာယ္ ေတာ္ေတာ္ျဖစ္ခဲ့ၾကပါတယ္။”
မိုင္းနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ ျမန္မာ-တ႐ုတ္နယ္စပ္ ကိုးကန္႔ေဒသဘက္မွာ ဧရိယာအလိုက္ မိုင္းရွင္းလင္းေရးေတြ ေဆာင္ရြက္ေနတယ္လို႔ အေရွ႕ေျမာက္တိုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္က ေျပာခြင့္ရသူ ဗိုလ္မႉးႀကီးဝင္းထြဋ္ေလးက ေျပာပါတယ္။
“အမ္အန္ဒီေအေအအဖြဲ႔နဲ႔ က်ေနာ္တုိ႔ စစ္ေရးျဖစ္ခဲ့တာ ရွိပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္မွာ သူတုိ႔ေထာင္ခဲ့တဲ့ မုိင္းေတြ ရွိပါေသးတယ္။ အဲဒါကို ျပည္သူလူထု နင္းတာလည္းရွိတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ တပ္မေတာ္သားေတြ နင္းတာလည္းရွိတယ္။ တဖက္ႏုိင္ငံက တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသားေတြလည္း နင္းသြားတာ ရွိပါတယ္။ ေနာက္ဆုံး က်ေနာ္တုိ႔ျပည္သူလူထု နင္းတယ္ဆုိရင္ ေနာက္ဆုံး ဆရာမ ၂ ေယာက္ မုိင္းထိခဲ့တဲ့ျဖစ္စဥ္ေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။ တဖက္က တ႐ုတ္ႏုိင္ငံသားေတြ ႀကံလာခုတ္တယ္။ အဲအခ်ိန္ မုိင္းနင္းမိတာရွိတယ္။ တဖက္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံ တပ္မေတာ္ကေန ဆက္သြယ္ၿပီးေတာ့မွ ဧရိယာအလုိက္ေလးေတြေပါ့ ႏွစ္ႏုိင္ငံတပ္မေတာ္အၾကား ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ လက္ရွိ မုိင္းရွင္းလင္းတာလည္း ရွိပါတယ္။”
ရွမ္းျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း နမၼတူ၊ ေက်ာက္မဲ၊ မန္တံု၊ နမ့္ဆန္၊ သီေပါ၊ နမ့္ခမ္း၊ ကြတ္ခိုင္၊ မူဆယ္နဲ႔ ေလာက္ကိုင္ၿမဳိ႕နယ္ေတြက ေက်းရြာေတြမွာ ေနထိုင္ၾကတဲ့ ျပည္သူေတြဟာ မိုင္းအႏၱရာယ္ကို ခံစားေနရပါတယ္။
မိုင္းအႏၱရာယ္လ်ာ့ခ်ႏိုင္ေရးအတြက္ အရပ္ဘက္အဖြဲြ႔အစည္းေတြက အသိပညာေပးတာေတြ ရွိေပမယ့္ ေဒသအတြင္းမွာေတာ့ မိုင္းေၾကာင့္ အရပ္သားျပည္သူေတြ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရ ေသဆံုးတာ လစဥ္ဆိုသလို ရွိေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။
