ထင္ရွားတဲ့ တိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္သလို မြန္ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြအပါအ၀င္  မြန္တမ်ဳိးသားလံုးက ေလးစားရတဲ့ မြန္ႏုိင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ ႏုိင္ေငြသိမ္းဟာ လူႀကီးေရာဂါနဲ႔ ေအာက္တုိဘာ ၂ ရက္  ညေနက ကြယ္လြန္သြားပါတယ္။

ႏိုင္ေငြသိမ္းဟာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊ ရန္ကင္းတိုက္ခန္း ေနအိမ္မွာ ကြယ္လြန္သြားခဲ့ျဖစ္ၿပီး သူဟာ ငယ္စဥ္ကတည္းက ႏုိင္ငံေရးလုပ္ေဆာင္လာခဲ့သူျဖစ္တဲ့အတြက္ သူကြယ္လြန္သြားတာဟာ ႀကီးမားတဲ့ ဆုံး႐ႈံးမႈ ျဖစ္တယ္လုိ႔  မြန္ႏုိင္ငံေရးပါတီ ဒု-ဥကၠ႒ ၂ ႏုိင္ေငြသိန္းက ေျပာပါတယ္။

“အခုထိ သူကို မြန္ႏုိင္ငံေရးပါတီမွာ ဥကၠ႒အေနနဲ႔ က်ေနာ္တုိ႔က ထားထားတုန္းပဲ။ ဥကၠ႒ အေနနဲ႔ဆုံးသြားတာပါ။ မြန္ႏုိင္ငံေရးမွာဆုိလုိ႔ရွိရင္ေတာ့ သူကဟုိးငယ္ငယ္ေလးကတည္းကေန အခုထိက တေလွ်ာက္လုံး ႏုိင္ငံေရးလုပ္ခဲ့တဲ့ လူတေယာက္ပါ။ လက္နက္ကုိင္ ေတာ္လွန္ေရးလည္းပါတာပဲ။ ဒီမုိကေရစီေရး၊ ျပည္နယ္ရရွိေရးလည္းပါတာပဲ။ တေလွ်ာက္လုံး တသက္လုံး ႏုိင္ငံေရးလုပ္ခဲ့တဲ့လူတေယာက္ပါ။ က်ေနာ္တုိ႔ဆုိရင္ အားကုိးတာေပါ့။ တမ်ဳိးသားလုံးက ေနၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ အဘုိးႏုိင္ေငြသိမ္းကုိ အားကုိးၾကတာေပါ့။  ဘာမွ မလုပ္ႏုိင္ဘဲ အိပ္ယာထဲရွိတာေတာင္မွ သူ႔ရဲ့ညြန္ၾကားခ်က္၊ အေတြးအေခၚအယူအဆေတြကို အျမဲတမ္းယူၿပီးေတာ့ လုိက္နာေဆာင္ရြက္တဲ့အေနအထားမွာ ရွိတုန္းပဲ။ အခုက်ေတာ့ ဘ၀တပါးကုိ ေျပာင္းသြားတယ္ဆုိတာ က်ေနာ္တုိ႔စိတ္မေကာင္းကုိ တအားျဖစ္တာေပါ့။ မေဖာ္ျပႏုိင္ေလာက္ေအာင္ ၀မ္းနည္းတာေပါ့ေလ။ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ့ေခါင္းေဆာင္တေယာက္က အခုလုိမ်ဳိး ဆုံး႐ံႈးရတာေနာက္အစားထုိးဖုိ႔ဆုိတာ သိပ္လြယ္ကူတဲ့ အေနအထားမ်ဳိး မရွိေတာ့ဘူး”

ႏိုင္ေငြသိမ္းကို ၁၉၂၃ ခုႏွစ္၊ မတ္လ ၁၉ ရက္မွာ  အဖ ႏိုုင္သာေအာင္ဒြန္နဲ႔ အမိ မိေငြသုုန္တိုု႔ကေန ဖြားျမင္ခဲ့ၿပီး အသက္ ၁၅ ႏွစ္အရြယ္မွာ  ဖ်ာပံုုအထက္တန္းေက်ာင္းသား ဘဝနဲ႔ ေက်ာင္းသားသပိတ္မွာ စတင္ပါဝင္ခဲ့ပါတယ္။

၁၉၄၂ ဂ်ပ္ဆင္ေကာလိပ္မွာ တကၠသိုုလ္ေက်ာင္းသားဘဝ နယ္ခ်ဲ႕ဆန္႔ က်င္ေရးလႈပ္ရွားမႈ မွာ ပါဝင္ခဲ့သလုိ အသက္ ၂၀ အရြယ္မွာ  ဘီအိုင္ေအတပ္ကို ဝင္ေရာက္ခဲ့ၿပီး က်ဳိက္လတ္ၿမိဳ႕နယ္ လံုျခံဳေရးတာဝန္ယူခဲ့ပါတယ္။

၁၉၄၃ အာရွလူငယ္အဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွာ ပါဝင္လႈပ္ရွားခဲ့ကာ ဂ်ပန္ေတာ္လွန္ေရးကာလမွာ ရန္ကုုန္ခ႐ိုုင္ အတြင္း ေပ်ာက္က်ားအဖြဲ႔မွာ ပါ၀င္လႈပ္ရွားခဲ့ပါတယ္။

၁၉၄၈ ခုႏွစ္မွာ  ႏိုင္ပန္းသာဦးေဆာင္တဲ့  မြန္လူငယ္ေတြက ဇာသျပင္ရဲစခန္းကိုု ဝင္သိမ္းၿပီး လက္နက္ေတြသိမ္းပိုက္ကာ မြန္ေတာ္လွန္ေရးစတင္လိုတဲ့ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ႏိုုင္ေငြသိမ္းကို ဖမ္းဆီးခဲ့ၿပီး ေမာ္လၿမိဳင္အက်ဥ္းေထာင္မွာ ထိမ္းသိမ္းခံခဲ့ရပါတယ္။

ေကအန္ယူက ေမာ္လၿမိဳင္ကို သိမ္းၿပီးေနာက္ ႏိုင္ေငြသိမ္းကို ဇူလိုင္ ၃၀ ရက္ ည ၁၁ နာရီမွာျပန္လႊတ္ေပးခဲ့တဲ့အတြက္   ေကအန္ယူရဲတပ္ရင္းနဲ႔အတူ မြန္-ကရင္ပူးတြဲအုုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွာ ပါဝင္ကာ ေမာ္လၿမိဳင္ၿမိဳ႕ကိုု အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့ပါတယ္။

၁၉၄၉ ခုႏွစ္မွာ မြန္လက္နက္ကိုုင္ေတာင္လွန္ေရးအဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္အေနနဲ႔ သံျဖဴဇရပ္ၿမိဳ႕နယ္မွာ အေျခခ်ေနစဥ္ လက္နက္ကိုင္လမ္းစဥ္စြန္႔လႊတ္ဖို႔ ဖဆပလ အစိုးရက လာေရာက္ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။

မြန္ျပည္နယ္ရရွိေရး တင္ျပခ်က္ကိုု လက္မခံခဲ့လို႔  ေဆြးေႏြးပြဲပ်က္ခဲ့ၿပီး လက္နက္ကိုုင္တိုက္ပြဲ ဆက္လိုဖို႔  ထိုင္းႏိုင္ငံသိုု႔ ထြက္ခြာခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၅၂ ေဖာ္ေဖာ္ဝါရီက စတင္ၿပီး မြန္အမ်ဳိးသားညီညြတ္ေရး တပ္ေပါင္းစုုကိုုဖြဲ႕စည္းရာမွာ ဥကၠ႒ တာဝန္ကိုု စတင္တာ ဝန္ယူ ခဲ့ပါတယ္။

၁၉၅၈ ဇူလိုင္ ၁၉ ရက္မွာ မြန္ျပည္သူ႔တပ္ဦးနဲ႔  ဖဆပလအစိုုးရတိုု႔ လက္နက္နဲ႔ ဒီမိုုကေရစီလဲလွယ္ေရးအစီအစဥ္အျဖစ္ သေဘာတူညီခ်က္ရရွိခဲ့ၿပီး မြန္ျပည္သူ႕တပ္ဦးဟာ ျပည္တြင္းသိုု႔စတင္ဝင္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၆၀ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ဘားအံမဲဆႏၵနယ္မွ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ရာရႈံးနိမ့္ခဲ့ပါတယ္။

၁၉၆၂ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၂၄ ရက္မွာ  ျမန္မာ့အသံလႊင့္႐ံုမွာ ျပဳလုပ္တဲ့ ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ ပတ္သက္သည့္ေဆြးေႏြးပြဲမွာ  တက္ေရာက္ခဲ့ၿပီး မတ္လ ၂ ရက္မွာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေနဝင္းက အာဏာသိမ္းခဲ့ရာ ႏိုင္ေငြသိမ္း ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းခံခဲ့ရျပန္ပါတယ္။

၁၉၆၃ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရးေကာ္မတီဖြဲ႕စည္းရာမွာ တနသၤာရီ တိုုင္းကို တာဝန္ယူခဲ့ၿပီး ၁၉၆၃ ႏိုဝင္ဘာမွာ ေကာ္မတီပ်က္ကာ ဗိုုလ္ခ်ဳပ္ေနဝင္းက ထပ္မံဖမ္းဆီးခဲ့ၿပီး ၁၉၆၅ ဇြန္ ၃ ရက္မွာ ေထာင္က ျပန္လြတ္လာခဲ့ပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ ရန္ကုန္နယ္နိမိတ္ျပင္ပကို ၂ ႏွစ္အတြင္း မထြက္ခြာဖို႔ ေျခခ်ဳပ္ခံခဲ့ရၿပီး  ၁၉၈၁ ကေန ၁၉၈၈ ခုုႏွစ္ေတြအတြင္း မြန္စာေပနဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈကိစၥေတြပါဝင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါတယ္။

၁၉၈၈ အေရးေတာ္ပံုမွာ တိုုင္းရင္းသားေတြနဲ႔အတူ ဦးေဆာင္ပါဝင္ခဲ့ၿပီး  ၁၉၈၉ မွာ မြန္အမ်ဳိးသားဒီမိုကရက္တစ္တပ္ဦး (MNDF) ထူေထာင္ရာမွာ ဒုဥကၠ႒ တာဝန္ကိုု ယူခဲ့ပါတယ္။

၁၉၈၉ ခုႏွစ္မွာ  တိုုင္းရင္းသားပါတီမ်ားမဟာမိတ္အဖြဲ႕ (UNLD) အၿမဲတမ္း သဘာ ပတိအဖြဲ႕ဝင္ တာဝန္ယူခဲ့ၿပီး ၁၉၉၀မွာ  UNLDနဲ႔ NLD တို႔ ပူးတြဲေၾကညာတဲ့ ဗိုလ္ေအာင္ေက်ာ္လမ္းပူးတြဲေၾကညာခ်က္ကိုု ထုတ္ျပန္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။

၁၉၈၈ခုႏွစ္မွာ  ႏိုင္ထြန္းသိန္းနဲ႔ အတူမြန္အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ကို ထူေထာင္ကာ ဒုဥကၠ႒အျဖစ္တာဝန္ယူခဲ့ၿပီး ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ  ဘားအံၿမိဳ႕နယ္က ထပ္မံယွဥ္ၿပိဳင္ရာ ႐ႈံးနိမ့္ခဲ့ပါတယ္။

ဒီေနာက္မွာ ပါတီဖ်က္သိမ္းခံခဲ့ရၿပီး  စစ္အစိုးရလက္ထက္ တေလ်ာက္လံုး အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္နဲ႔ မဟာမိတ္အျဖစ္လက္တြဲကာ ဒီမိုကေရစီအေရး တိုင္းရင္းသားအေရးအတြက္ တက္ၾကြစြာ ရပ္တည္ပါဝင္ခဲ့သူျဖစ္ပါတယ္။

၂၀၁၂ ခုႏွစ္မွာ မြန္ဒီမိုကေရစီပါတီကို မွတ္ပံုျပန္တင္ခဲ့ၿပီးေနာက္ မြန္ႏွစ္ပါတီကို တစ္ပါတီတည္းအျဖစ္ပူးေပါင္းဖို႔ မြန္သံဃာေတြနဲ႔ ျပည္သူေတြရဲ႕ တိုက္တြန္းခ်က္အရ ၂၀၁၄မွာ မြန္အမ်ိဳးသားပါတီ ထူူေထာင္ရာမွာ ဥကၠ႒အျဖစ္ျပန္ေရြးေကာက္တင္ ေျမႇာက္ခံခဲ့ရပါတယ္။