ျမန္မာနိုင္ငံက ကုန္ပစၥည္းေတြ အေမရိကန္နုိင္ငံကို တင္သြင္းမႈ တားျမစ္ထားတဲ့ ပိတ္ဆို့ ဒဏ္ခတ္မႈဥပေဒကို လာမယ့္ ၂၀၁၅ ခုနွစ္ အထိ ၃ နွစ္  သက္တမ္းတိုးဖို့ အေမရိကန္ ဆီးနိတ္ အထက္လြွႊတ္ေတာ္ ဘ႑ာေရး ေကာ္မတီက ဇူလုိင္ ၁၈ ရက္ေန့မွာ မဲခြဲဆံုးျဖတ္လိုက္ပါတယ္။

[caption id="attachment_28186" align="alignright" width="234" caption="ဆီးနိတ္ ဘ႑ာေရးေကာ္မတီဥကၠ႒ မက္ေဘာကပ္စ္"][/caption]

ဆီးနိတ္ ဘ႑ာေရးေကာ္မတီဥကၠ႒ မက္ေဘာကပ္စ္ (Max Baucus) က  “သြင္းကုန္ပိတ္ဆို့မႈေတြကို သံုးနွစ္ အာဏာတည္ေအာင္ ဆက္လုပ္ထားျခင္းအားျဖင့္  ျမန္မာအစိုးရက ျပုျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ ဆက္လက္ေဆာင္႐ြက္လာေအာင္ က်ေနာ္တို့ ဆက္ ဖိအားသြားမယ္” လို့ မဲခြဲဆံုးျဖတ္အျပီးမွာ မီဒီယာေတြကို ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

၂၀၀၃ ခုနွစ္က ခ်မွတ္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးနဲ့ ဒီမိုကေရစီ အက္ဥပေဒဟာ  ဒီလကုန္မွာ သက္တမ္း ကုန္ဆံုးမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ ဆီးနိတ္လြွႊတ္ေတာ္က သက္တမ္းထပ္တိုးဖို့ ဆံုးျဖတ္လိုက္တာပါ။

ဥပေဒသက္တမ္းတိုးဖို့ အထက္နဲ့ေအာက္လြွႊတ္ေတာ္နွစ္ရပ္စလံုးက သေဘာတူဖို့ လိုအပ္တာျဖစ္ျပီး အေမရိကန္သမၼတက ေနာက္ဆံုး အဆင့္ လက္မွတ္ေရးထိုး အတည္ျပုေပးရမွာပါ။

သမၼတ အိုဘားမားကေတာ့    ျပီးခဲ့တဲ့သတင္းပတ္မွာ   ျမန္မာအေပၚ  ပိတ္ဆို ့ဒဏ္ခတ္မႈတခ်ဳိ့ကို ေလ်ာ့ေပးတဲ့အေနနဲ့ အေမရိကန္ကုမၸဏီေတြကို ျမန္မာနိုင္ငံမွာ သြားေရာက္ ရင္းနွီးျမႈပ္နွံခြင့္ျပုလုိက္ေၾကာင္း ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။

ျပည္သူ့လြွႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ သူရ ဦးေ႐ြွႊမန္းကေတာ့ အေမရိကန္ရဲ့ ပိတ္ဆို့ ေျဖေလ်ာ့မႈဟာ အေမရိကန္ ကုမၸဏီေတြအတြက္သာျဖစ္ျပီး ျမန္မာနိုင္ငံသားေတြ မပါတဲ့အတြက္ တဖက္သတ္ဆန္တဲ့ အေၾကာင္း ဒီကိစၥ ျပန္သံုးသပ္ေပးဖို့နဲ့ ပိတ္ဆို့မႈ ဥပေဒကို လံုး၀ သက္တမ္းမတိုးဖို့ အေမရိကန္ စီးပြားေရး ကုန္သြယ္ေရးဆိုင္ရာ ဒု-၀န္ၾကီးေတြနဲ့ အေမရိကန္ သံအမတ္သစ္ေတြနဲ့ ေတြ့ဆံုစဥ္မွာ တိုက္တြန္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ဒီမိုကေရစီစနစ္ေဖာ္ေဆာင္ရာမွာ အဟန့္အတားျဖစ္ေနတဲ့ ပိတ္ဆို့ဒဏ္ခတ္ အေရးယူမႈေတြကို အျမန္ဆံုး ႐ုပ္သိမ္းဖို့ ျပီးခဲ့တဲ့ သီတင္းပတ္က လြွႊတ္ေတာ္မွာ အေရးၾကီးအဆို တင္သြင္းခဲ့တဲ့ က်ားျဖူပါတီ ကြန္ဟိန္းျမို့နယ္ လြွႊတ္ေတာ္ အမတ္ နန္း၀ါနုကေတာ့  ပိတ္ဆို့မႈေတြဟာ ျမန္မာျပည္ရဲ့ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲေရးကို တြန္းအားျဖစ္ေစမွာ မဟုတ္ဘဲ အားလံုးရဲ့ အျပုသေဘာ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မႈ လိုတယ္လို့ ေျပာပါတယ္။

“ပိတ္ဆို့လိုက္ရံုနဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံက ျပုျပင္ေျပာင္းလဲမႈၾကီးကို ေတာ္ေတာ္ေလး ျဖစ္လာနိုင္မယ္လို့ က်မ မထင္ဘူး။ ေနာက္ျပီး ျပုျပင္ေျပာင္းလဲမႈဆိုတာ တဆင့္ျပီးတဆင့္ လုပ္ရတဲ့ အေနအထားကလည္း ႐ွိတယ္။ ေနာက္ျပီး အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုတင္ မကဘူး။ တျခားနိုင္ငံေတြကလည္း  ျမန္မာနိုင္ငံ အေပၚ အျပုသေဘာဆန္တဲ့ အဘက္ဘက္ကေန ကူညီပံ့ပိုးေစခ်င္တယ္။ တကယ္တမ္း ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို သြားမယ္ဆိုရင္ အားလံုး ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္ဖို့ လိုအပ္တယ္လို့ က်မက ထင္တယ္။”

အလားတူ ျမန္မာစီးပြားေရးလုပ္ငန္း႐ွင္ေတြနဲ့ စီးပြားေရး အသိုင္းအ၀ိုင္းကလည္း  ျမန္မာနိုင္ငံစီးပြားေရးဖြံ့ျဖိုးတိုးတက္မႈလမ္းေၾကာင္းေပၚ အျမန္ ျပန္ေရာက္ေစဖို့အတြက္  ျမန္မာနိုင္ငံအေပၚ ခ်မွတ္ထားတဲ့   စီးပြားေရး ပိတ္ဆို့မႈေတြ အားလံုး အျမန္ဆံုး ႐ုပ္သိမ္းဖို ့လိုလားေနၾကတာပါ။

ဒါေပမယ့္ အေမရိကန္ရဲ့ ပိတ္ဆို့မႈ ဥပေဒ အသက္၀င္လာေအာင္ ဦးေဆာင္ ကမကထ ျပုခဲ့သူ တဦးျဖစ္တဲ့ အေမရိကန္ အထက္လြွႊတ္ေတာ္ အမတ္ မစ္ခ်္မက္ေကာ္နယ္ကေတာ့ “လက္႐ွိခ်မွတ္ထားတဲ့ ပိတ္ဆို့ဒဏ္ခတ္မႈေတြ အားလံုး အျပည့္အ၀႐ုပ္သိမ္းဖို့ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ့ လုိအပ္တဲ့ အေျခအေနေတြကို ျပည့္မီေအာင္ လုပ္ေဆာင္ဖို့ လုိေနပါေသးတယ္။ ျမန္မာအစိုးရဟာ အမွားအယြင္းမ႐ွိ တိုးတက္ေဆာင္႐ြက္မႈ လုပ္ေနတာ ႐ွိလင့္ကစား ခုခ်ိန္ဟာ က်ေနာ္တို့ရဲ့ လုပ္နိုင္စြမ္းကို အဆံုးသတ္ျပစ္ဖို့ အခ်ိန္မဟုတ္ေသးပါဘူး။ အစိုးရကို ျပုျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ ထပ္လုပ္လာေအာင္ အားေပးဖို့ ဒါမွမဟုတ္ လုိအပ္ရင္ ပိတ္ဆို့ဒဏ္ခတ္မႈေတြ ျပန္လည္လုပ္ေဆာင္ရပါမယ္” လို့ USCB အင္တာနက္စာမ်က္နွာမွာ ေရးသားထားပါတယ္။

မစၥတာ မစ္ခ်္မေကာ္နယ္ဟာ ဒီဥပေဒ ဆီးနိတ္လြွႊတ္ေတာ္မွာ မဲခြဲမဆံုးျဖတ္ခင္ ရက္ပိုင္းက အေမရိကန္ရဲ့ ပိတ္ဆို့ဒဏ္ခတ္မႈေတြနဲ့ ပတ္သက္ျပီး   ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ့ တယ္လီဖုန္းနဲ့ ေဆြးေနြးမႈေတြ ျပုလုပ္ခဲ့ပါတယ္။