စစ္ကိုင္းတုိင္းအတြင္း  ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြထဲမွာ  တရုတ္ႏိုင္ငံက ပမာဏ အမ်ားဆံုးျဖစ္ေနတယ္လို႔ စစ္ကိုင္းတုိင္းေဒသႀကီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ား ညႊန္ၾကားမႈဦးစီးဌာန၊ စစ္ကိုင္းတုိင္းေဒသႀကီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီ စာရင္းေတြအရ သိရပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္ စတင္က်င့္သံုးလာတဲ့ ၁၉၈၈-၈၉ ခုႏွစ္က စတင္ကာ ဒီေန႔အခ်ိန္ထိ စစ္ကိုင္းတုိင္းေဒသႀကီးအတြင္း ျပည္တြင္းျပည္ပ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအေနနဲ႔ က႑၆ခုမွာ ကုမၸဏီ ၄၂ ခုက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံထားပါတယ္။

အဲဒီထဲမွာ ျပည္တြင္းႏိုင္ငံသားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက ၂၇ ခု၊ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈပမာဏမွာ ၁၄၅ ဘီလီယံေက်ာ္ရွိၿပီး ႏုိင္ငံျခားသားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအေနနဲ႔ ၁၅ ခုရွိကာ အေမရိကန္ေဒၚလာ၂.၆ ဘီလံယံေက်ာ္ရွိခဲ့ပါတယ္။

ႏုိင္ငံျခားသားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈအေနနဲ႔ ဥေရာပ ၁ ႏုိင္ငံ၊ အာရွ ၅ ႏုိင္ငံတို႔က သတၱဳတြင္း၊ စက္မႈ၊ စြမ္းအင္၊ ဝန္ေဆာင္မႈ စတဲ့က႑ေတြမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံထားၿပီး အမ်ားစုကေတာ့ တရုတ္ႏိုင္ငံရဲ႕ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက အမ်ားဆံုးျဖစ္ၿပီး အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁.၈ ဘီလီယံရွိပါတယ္။

တိုင္းနဲ႔ ျပည္နယ္ေတြမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ တိုးတက္ၿပီး အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းေတြ ပိုမိုမ်ားျပားလာေစေရးအတြက္ တုိင္းနဲ႔ ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေတြ ဥကၠ႒အျဖစ္တာဝန္ယူကာ ၂၀၁၇ ဇူလုိင္လကေန စတင္ဖဲြ႔စည္းခဲ့ပါတယ္။

တုိင္းနဲ႔ ျပည္နယ္အဆင့္မွာေတာ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပမာဏအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံျခားသား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို အေမရိကန္ေဒၚလာ ၅ သန္းေအာက္နဲ႔ ႏုိင္ငံသားရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို ျမန္မာက်ပ္ သန္း ၆၀၀၀ ေအာက္ လုပ္ငန္းေတြကို ခြင့္ျပဳထားပါတယ္။

စစ္ကိုင္းတုိင္းေဒသႀကီး ရင္းႏွီးျမႇဴပ္ႏွံမႈ ေကာ္မတီဖဲြ႔ၿပီး ေနာက္ပိုင္းမွာ အတည္ျပဳမိန္႔ ၆ ခုေပးထားၿပီး အဲဒီထဲမွာ ႏုိင္ငံသားက ၅ ခု၊ ဖက္စပ္က ၁ ခု၊ ႏုိင္ငံသားက ျမန္မာေငြ ၂၈၆၀ သန္း၊ ႏုိင္ငံျခားသားက အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁.၃ သန္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံခြင့္ျပဳထားၿပီးၿပီလို႔ စစ္ကိုင္းတုိင္းေဒသႀကီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မတီ အတြင္းေရးမႉး ဦးသန္းေဇာ္ဦးက ဒီဗြီဘီကို ေျပာပါတယ္။

“ဒီ ၆ ခုမွာ စက္မႈက႑မွာ ၅ ခု၊ ဝန္ေဆာင္မႈက႑မွာ ၁ ခုေပါ့။ တုိင္းေဒသႀကီးအေနနဲ႔ဆိုရင္ေတာ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက နည္းေနေသးေပမယ့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံဖို႔ တင္ထားတာေတြ၊ ေလ့လာေနတာေတြကလည္း အမ်ားႀကီးရွိေသးတယ္။ တိုးလာဖို႔ပဲရွိပါတယ္။ အခုဆို အရင္ကမရွိတဲ့ ပညာေရး၊ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ေတြမွာပါ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံႏုိင္ဖို႔ တင္ထားတာေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ဘက္ကလည္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ ပိုမိုအဆင္ေျပေအာင္ ေျမေနရာ၊ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရး၊ လွ်ပ္စစ္မီးစတာေတြကိုလည္း သက္ဆုိင္ရာေတြနဲ႔ ညွိႏိႈင္း လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။”

စစ္ကိုင္းတုိင္းနဲ႔ နယ္နိမိတ္ခ်င္း ထိစပ္ေနတဲ့ အိႏၵိယႏုိင္ငံကလည္း ေဆးဝါးထုတ္လုပ္ေရး၊ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး၊ စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ စက္မႈ၊ စြမ္းအင္၊ ကုန္စည္ပို႔ေဆာင္ေရး စတဲ့က႑ေတြမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံႏုိင္ဖို႔ လာေရာက္ ညႇိႏိႈင္းတာေနေပမယ့္ ဒီေန႔အခ်ိန္ထိေတာ့ သေဘာတူညီမႈ မရွိေသးဘူးလုိ႔ သိရပါတယ္။

လတ္တေလာမွာလည္း ဝါးနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ကုန္ထုတ္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းတစ္ခုကို ခြင့္ျပဳေပးထားသလို ေနာက္ထပ္ အေမရိကန္ေဒၚလာ သန္း၇၀၀ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမယ့္ ေက်ာက္မီးေသြးသံုး လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားထုတ္လုပ္ဖို႔ ညိႇႏိႈင္းေနၿပီး အဲဒီလုပ္ငန္းေတြသာ အေကာင္အထည္ေပၚမယ္ဆုိရင္ ခ်င္းတြင္းျမစ္အထက္ပိုင္းေဒသေတြမွာ လွ်ပ္စစ္မီး သံုးစဲြႏုိင္ေတာ့မယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအင္က႑အေနနဲ႔ သဘာဝဓာတ္ေငြ႔သံုး လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားေပး လုပ္ငန္းေတြလည္းရွိေနၿပီး ဆိုလာစနစ္ကေတာ့ ပတ္ဝန္းက်င္ထိခိုက္မႈနည္းေပမယ့္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစရိတ္ ႀကီးျမင့္တဲ့အတြက္ ကမ္းလွမ္းတာေတြရွိေပမယ့္ လက္ခံထားတာ မရွိေသးဘူးလို႔ဆိုပါတယ္။

အခုႏွစ္ အေစာပိုင္းကလည္း အေလာင္းေတာ္ကႆပအမ်ိဳးသားဥယ်ာဥ္နဲ႔ ဇလံုေတာင္တုိ႔မွာ ေကဘယ္ကားေတြတပ္ဆင္ဖို႔ လာေရာက္ညိႇႏိႈင္းတာေတြရွိခဲ့ၿပီး ေနာက္ထပ္ဆက္သြယ္တာေတာ့ မရွိေသးဘူးလို႔သိရပါတယ္။

စစ္ကိုင္းတိုင္းေဒသႀကီးဟာ ေျမေပၚေျမေအာက္သယံဇာတေတြေပါႂကြယ္ဝတဲ့အတြက္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ ပိုမိုဝင္ေရာက္လာေစေရးအတြက္ တုိင္းေဒသႀကီးအစိုးရအဖြဲ႔ကလည္း ဖိတ္ေခၚ ေနပါတယ္။