၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ဇန္၀ါရီလ ကစတင္လိုက္တဲ့ တူနီရွားႏုိင္ငံက လူထုဒီမိုကေရစီေရး အံုႂကြမႈႀကီးက စတင္လိုက္တဲ့ အာရပ္ေႏြဦး လို႔ ေခၚတဲ့ လူထုဒီမိုကေရစီ အေရးေတာ္ပံု ေတာ္လွန္ေရး အဆက္ဆက္ ေျမထဲပင္လယ္ကမ္းေျခႏုိင္ငံေတြမွာျဖစ္ခဲ့လို႔ တူနီးရွား၊ အီဂ်စ္၊ လစ္ဗ်ား စတဲ့ နိုင္ငံတခ်ိဳ႕က အာဏာရွင္ေခါင္းေဆာင္ေတြ ျပဳတ္က်သြားခဲ့ၿပီး လူထုေရြးခ်ယ္တင္ေျမွာက္တဲ့ အစိုးရေတြ တက္လာနိင္ခဲ့တာကို စာဖတ္သူေတြ သတိရၾကဦးမယ္ ထင္ပါတယ္။
အဲဒီနိုင္ငံတခ်ိဳ႕ရဲ႕ အာရပ္ေႏြဦး လူထုဒီမိုကေရစီေရးေတာ္ပံုႀကီးေတြထဲမွာ အပါအ၀င္ျဖစ္တဲ့ ဆီးရီးယား လူထုဒီမိုကေရစီေရးအေရးေတာ္ပံု ႀကီးကေတာ့ သူ႔နိုင္ငံရဲ႕အာဏာရွင္ သမၼတ ဘတ္ရွ္ရွား အယ္လ္ အာဆတ္ကို ျဖဳတ္ခ်လို႔ မရနိုင္ေသးဘဲ အာဏာရွင္ အာဆတ္ရဲ႕ လက္ကိုင္တုတ္ စစ္တပ္ရဲ႕တန္ျပန္စစ္ဆင္တိုင္ခိုက္တာကို ခံေနခဲ့ရတာဟာလည္း အခုအခ်ိိန္အထိ ကာလရွည္ၾကာလာခဲ့ပါၿပီ။
အျခား နိုင္ငံေတြနဲ႔ မတူကြဲျပားတဲ့ အခ်က္တခုကလည္း ဆီးရီးယားျပည္တြင္းစစ္ ႀကီးကို ရွည္လွ်ားလာေစခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါကေတာ့ အိုင္အက္စ္ လို႔ နာမည္ရတဲ့ အစၥလာမၼစ္ အၾကမ္းဖက္အုပ္စုတခုက ဆီးရီးယားႏုိင္ငံရဲ႕ ျပည္တြင္းစစ္ကို အမွီျပဳၿပီး ႏုိင္ငံထဲမွာ ၀င္ေရာက္ေျခကုပ္ယူလာၿပီးေနာက္ပိုင္း အဲဒီ အိုင္အက္စ္ အၾကမ္းဖက္ အဖြဲ႔ရဲ႕ လႈပ္ရွားမႈေတြကို ႏွိမ္နင္းေျခမႈန္းဖို႔ အေမရိကန္နို္င္ငံက အာဆတ္ ဆန္႔က်င္ေရး ဒီမိုကေရစီေရး လက္နက္ကိုင္အင္အားစုကို စစ္ေရးအရ အကူအညီေပးအပ္လာခဲ့သလို၊ ႐ုရွားနိုင္ငံကလည္း အိုင္အက္စ္ အစၥလာမၼစ္ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႔ကို ဆီးရီးယားနို္င္ငံထဲက ေမာင္းႏွင္ထုတ္ဖို႔ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္နဲ႔ ဆီးရီးယားအာဏာရွင္ သမၼတ အာဆတ္ရဲ႕အစိုးရတပ္ေတြကို စစ္ေရးအရ ကူညီပံ့ပိုးမႈေတြ လုပ္ေဆာင္လာခဲ့ၾကရာက ရန္ဘက္ေဟာင္း ၂ နိုင္ငံၾကား ဆက္ဆံေရးတင္းမာမႈေတြ ရွိလာခဲ့ၾကတာလည္း ၾကာျမင့္ခဲ့ၿပီျဖစ္ပါတယ္။
အဲဒီရန္ဘက္ေဟာင္း ၂ ႏုိင္ငံရဲ႕ ပါ၀င္ပတ္သက္မႈတင္မကဘဲ သူတို႔ရဲ႕မဟာမိတ္ႏုိင္ငံေတြျဖစ္တဲ့ ေဆာ္ဒီအာေရးဗီးယား၊ အီရန္၊ တူရကီ စတဲ့ နိုင္ငံေတြကပါ ပါ၀င္လာၾကတဲ့အတြက္ ဆီးရီးယားျပည္တြင္းစစ္ဟာ ပိုၿပီး႐ႈပ္ေထြးျပင္းထန္ ပဋိပကၡ ႀကီးမားလာခဲ့တာကို က်ေနာ္ေရွ႕မွာ ေဆာင္းပါးတပုဒ္ ေရးသားတင္ျပခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါတယ္။
ဆီးရီးယား အာဏာရွင္ အာဆတ္ကလည္း သူနဲ႔ သူ႔ရဲ႕အာဏာရွင္စနစ္ကို ျဖဳတ္ခ်ဖို႔ ႀကိဳးစားေနၾကတဲ့ လက္နက္ကိုင္အင္အားစုေတြ၊ သူ႔ကို ကူညီအားေပးေနတဲ့ ႏုိင္ငံေတြ အားကိုးနဲ႔ အျပင္းအထန္တန္ျပန္ ထိုးစစ္ဆင္မွႈေတြ လုပ္လာရင္း ၂၀၁၂ ခုႏွစ္က စၿပီး တခ်ိဳ႕ေတာ္လွန္ေရးသူပုန္ေတြ ထိန္းခ်ဳပ္ထားတဲ့ ေနရာေတြကို ဓာတုေဗဒ လက္နက္တခ်ိဳ႕အသံုးျပဳၿပီး တိုက္ခိုက္ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၂ ဒီဇင္ဘာ ၂၃ ရက္ေန႔မွာ ဆီရီးယား
အစိုးရတပ္ေတြက ပထမဆံုးဓာတုလက္နက္နဲ႔ တိုက္ခိုက္ခဲ့လို႔ ဟုမ္းမ္ၿမိဳ႕မွာ လူ ၇ ေယာက္ အဆိပ္ဓာတ္ေငြ႔သင့္ ေသဆံုးခဲ့ရၿပီးေနာက္ပိုင္းမွာလည္း ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တိုင္း တခ်ိဳ႕သူပုန္ထိန္းခ်ဳပ္ရာေဒသေတြကို တိုက္ခိုက္ရာမွာ ဓာတုလက္နက္ေတြကို အသံုးျပဳခဲ့တယ္လို႔ စစ္ေရးကၽြမ္းက်င္သူေတြက မွတ္တမ္းတင္ထားခဲ့တာေတြ႔ရပါတယ္။ ခု
ေနာက္ဆံုး ဧၿပီ ၇ ရက္ေန႔ ဒိုမာမွာ ဆီးရီးယား အစိုးရတပ္ေတြက ဓာတုလက္နက္ သံုးၿပီးတိုက္ခိုက္ခဲ့တဲ့ ျဖစ္ရပ္မွာ ဆီးရီးယားနိုင္ငံဟာ ကမၻာ့ကုလသမဂၢအဖြဲ႔ႀကီးက ကန္႔သတ္အေရးယူ တားျမစ္ထားတာကို ထပ္ၿပီးခ်ိဳးေဖာက္ခဲ့တယ္လို႔ ႏုိင္ငံတကာက ၀ိုင္း၀န္းျပစ္တင္ခဲ့ၾကပါတယ္။
ဒီတိုက္ခိုက္မႈမွာေတာ့ ကေလးသူငယ္အေတာ္မ်ားမ်ား အဆိပ္ဓာတ္ေငြ႔သင့္ခံခဲ့ရတဲ့အတြက္ အေမရိကန္သမၼတ ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္က ဆီးရီးယားႏုိင္ငံက ဓာတုလက္နက္ထုတ္လုပ္တဲ့ ေနရာေတြကို ဒံုးက်ည္နဲ႔ ပစ္ခတ္ေခ်မႈန္းပစ္မယ္လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဒီအေျပာကိုလည္း ဆီးရီးယားႏုိင္ငံကို ကူညီအားေပးေနတဲ့ ႐ုရွားႏုိင္ငံက အေမရိကန္က ပစ္လႊတ္မယ့္ ဒံုးက်ည္အစင္းတိုင္းကို ပစ္ခ်ပစ္မယ္လို႔ တုံ႔ျပန္ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။
အေမရိကန္သမၼတက ဆီးရီးယားနိင္ငံကို ဒံုက်ည္နဲ႔ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မယ္လို႔ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုလိုက္ၿပီးတဲ့ေနာက္ ၿဗိတိန္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ထရီဆာေမက သူ႔၀န္ႀကီးအဖြဲ႔ကို အေရးေပၚအစည္းအေ၀းေခၚယူၿပီး အေမရိကန္က ဆီးရီးယားနိုင္ငံရဲ႕ ဓာတုလက္နက္ထုတ္လုပ္ရာေနရာေတြကို ဒံုးက်ည္နဲ႔ ပစ္ခတ္တိုက္ခတ္မႈမွာ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ေဆြးေႏြးဆံုးျဖတ္ခဲ့ပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ တခ်ိဳ႕ေလ့လာသူေတြကေတာ့ ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္က ထံုးစံအတိုင္း ဟိန္းေဟာက္ၿခိမ္းေျခာက္တာသာျဖစ္သလို ႐ုရွားႏုိင္ငံကလည္း တန္ျပန္ေျပာဆိုတာသာျဖစ္တယ္လို႔ ထင္ျမင္ယူဆခဲ့ၾကပါတယ္။ အေမရိကန္သမၼတ ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္ကေတာ့ သူက ဘာမွေျပာေနမွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ပဲ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။
ဒါေပမယ့္ သမၼတ ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္က ဧၿပီ ၁၄ ရက္ စေနေန႔မွာေတာ့ သူ႔မဟာမိတ္နိုင္ငံေတြျဖစ္တဲ့ ၿဗိတိန္နဲ႔ျပင္သစ္နိုင္ငံတို႔နဲ႔အတူ ဆီးရီးယားနိုင္ငံက ဓာတုလက္နက္ထုတ္လုပ္ရာေနရာေတြကို ပစ္မွတ္ထားၿပီး ဒံုးက်ည္အစင္းေပါင္း ၁၀၅ စင္းနဲ႔ တခ်ိန္တည္း ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္လိုက္ပါတယ္။ အဓိက ပစ္မွတ္ထားတိုက္ခိုက္ခဲ့တာကေတာ့ ဒမတ္စကတ္မွာရွိတဲ့ ဘာဇာသုေတသနနဲ႔ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ ဗဟိုဌာနကို ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္ခဲ့တာ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ႐ုရွားႏုိင္ငံကလည္း သူ႔မဟာမိတ္ျဖစ္တဲ့ ဆီးရီးယားႏုိင္ငံကို ပစ္ခိုက္လာတဲ့ အေနာက္မဟာမိတ္ေတြရဲ႕ ဒံုးက်ည္ေတြကို ကာကြယ္ပစ္ခ်ေပးခဲ့ၿပီး စုစုေပါင္းဒံုးက်ည္ ၇၁ စင္းကို ပစ္ခ်ႏုိင္ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
စေနေန႔ မနက္ေစာေစာ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈဟာ ဆီးရီးယားနိုင္ငံရဲ႕ မၾကာခင္က အဆိပ္ဓာတ္ေငြ႔သံုး တိုက္ခုမႈကို လက္တုံ႔ျပန္တိုက္ခိုက္တာျဖစ္ၿပီး ဆီးရီးယားႏုိင္ငံရဲ႕ ဓာတုလက္နက္ ထုတ္လုပ္ရာေနရာေတြကို အဓိကပစ္မွတ္ထား တိုက္ခိုက္ခဲ့တာလုိ႔ အေနာက္မဟာမိတ္ ၃ နိုင္ငံက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။
သမၼတ အိမ္ျဖဴေတာ္က ထုတ္ျပန္တဲ့ေၾကညာခ်က္ထဲမွာေတာ့ သမၼတ ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္က မဟာမိတ္ ၃ နိုင္ငံဟာ ရက္စက္႐ုိင္းစိုင္းမႈကို ေျဖာင့္မွန္ေကာင္းမြန္တဲ့ အင္အားနဲ႔ စစ္ဆင္တိုက္ခိုက္ေခ်မႈန္းတာ ျဖစ္တယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားတာေတြ႔ရပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ ထရမ့္က သူ႔ရဲ႕တြစ္တာ စာမ်က္ႏွာမွာ “စစ္ဆင္ေရးေအာင္ျမင္ၿပီးေျမာက္” လို႔ ေရးသားခဲ့ပါတယ္။
ႏုိင္ငံတကာေလ့လာသံုးသပ္သူေတြကေတာ့ ခုအေနာက္မဟာမိတ္ ၃ သံုးႏုိင္ငံက ဆီဒရီးယားကို ဒံုးက်ည္နဲ႔ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈဟာ သူနဲ႔ မဟာမိတ္ျဖစ္တဲ့ စူပါပါ၀ါ ႐ုရွားႏုိင္ငံနဲ႔ အေနာက္ဒီမိုကေရစီနိုင္ငံေတြရဲ႕ ဆက္ဆံေရးကို ပိုၿပီးထိပ္တိုက္ေတြ႔တင္းမာလာေစလိမ့္မယ္လို႔ ယူဆၾကေပမယ့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္တုန္းက လူသန္း၀က္ေလာက္ ေသဆံုးခဲ့ရတဲ့ ဘက္စံုစစ္ပြဲတပြဲ ထပ္ျဖစ္လာနိုင္ေျခေတာ့ မရွိဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။
အေမရိကန္ ပင္တဂြန္စစ္ဌာနခ်ဳပ္ကေတာ့ ဆီးရီးယားကို ဒံုးက်ည္နဲ႔ မပစ္ခတ္ခင္ကေရာ ပစ္ခတ္ၿပီးေနာက္ပိုင္းမွာပါ ပဋိပကၡေျဖေလ်ာ့ေရး ဆက္ဆံေရးအတိုင္းသာ ရွိေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သမၼတ ထရမ့္ကေတာ့ ဆီးရီးယားနိုင္ငံက ေနာက္ထပ္ ဓာတုလက္နက္ထပ္ၿပီး သံုးစြဲလာရင္ ခုလိုပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္တာမ်ိဳးနဲ႔ ေတြ႔ရလိမ့္ဦးမယ္လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ေပမယ့္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ကာကြယ္ေရး၀န္ႀကီး ဂ်င္းမ္ မက္တစ္စ္ကေတာ့ ခုဆီးရီးယား နိုင္ငံရဲ႕ ဓာတုလက္နက္ထုတ္လုပ္ရာေနရာေတြကို ပစ္မွတ္ထားတိုက္ခိုက္လိုက္ရတာဟာ အေရးေပၚလိုအပ္မႈအရသာ တိုက္ခိုက္လိုက္တာလုိ႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။
႐ုရွားနိုင္ငံကေတာ့ ဆီးရီးယားႏုိင္ငံက ဓာတုလက္နက္သံုးစြဲတိုက္ခိုက္ခဲ့တယ္ဆိုတဲ့ ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သူတို႔ရဲ႕ ရွာေဖြေတြ႔ရွိမႈေတြကို မေစာင့္ဆိုင္းဘဲ ခုလိုဒံုးက်ည္ေတြနဲ႔ ပစ္ခတ္တိုက္ခုိက္မႈအေပၚ အေနာက္မဟာမိတ္နိုင္ငံေတြကို ျပစ္တင္ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ အကဲခတ္ေတြကေတာ့ ႐ုရွားနဲ႔ အေမရိကန္ႏုိင္ငံတိုရဲ႕ ဆက္ဆံေရးဟာ စစ္ေအးတိုက္ပြဲကာလ ရန္လိုမုန္းထားမႈ အေျခအေနမ်ိဳးျပန္ျဖစ္သြားခဲ့ၿပီလို႔ ဆိုၾကပါတယ္။
ၿပီးခဲ့တဲ့ စေနေန႔က အေနာက္မဟာမိတ္ ၃ နိုင္ငံရဲ႕ ဒံုးက်ည္ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈကို ဆီးရီးယားႏုိင္ငံနဲ႔ မဟာမိတ္ႏုိင္ငံေတြက ျပစ္တင္႐ႈတ္ခ် ေျပာဆိုခဲ့ေပမယ့္ ဒါဟာ တႀကိမ္တခါ လုပ္ေဆာင္ခ်က္တခုသာျဖစ္ၿပီး သမၼတအာဆတ္ကို သိပ္ထိခိုက္မႈ မရွိခဲ့ဘူးလို႔ ယူဆၾကပါတယ္။ ဆီးရီးယားႏုိင္ငံကို ေထာက္ခံအားေပးေနတဲ့ ေဒသမဟာမိတ္ အႀကီးတန္းအရာရွိတေယာက္ကေတာ့ အခုအေနာက္မဟာမိတ္ေတြ ပစ္မွတ္ထားတိုက္ခိုက္ခဲ့တဲ့ ေနရာေတြဟာ ႐ုရွားႏုိင္ငံရဲ႕ ႀကိဳတင္သတိေပးမႈေၾကာင့္ ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္ေတြအတြင္းက ေရႊ႕ေျပာင္းထားခဲ့ၿပီး ျဖစ္တယ္လို႔ ႐ုိက္တာသတင္းဌာန ကို ေျပာၾကားခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါဆိုရင္ အေနာက္မဟာမိတ္ေတြရဲ႕ ဆီးရီးယားဓာတု လက္နက္ထုတ္လုပ္မႈ တားဆီးေရး ပူးေပါင္းပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈဟာ တကယ္ပဲ ထိေရာက္ေအာင္ျမင္ခဲ့ရဲ႕လား၊ တားဆီးႏုိင္ပါ့မလား ဆိုတာကို စဥ္းစားၾကရပါလိမ့္မယ္။ ပစ္ခတ္ခဲ့တဲ့ ဒံုးက်ည္စင္းေရက ရာေက်ာ္ျဖစ္ေနေတာ့ အပ်က္အစီး မ်ားျပားမွာကေတာ့ အေသအခ်ာပါပဲ။ ဒါေပမယ့္ ဓာတုလက္နက္ထုတ္လုပ္ေရး ေပါင္းစပ္ပစၥည္းေတြကို ဖ်က္ဆီးႏုိင္ခဲ့ပါရဲ႕လား။ မဖ်က္ဆီးနိုင္ခဲ့ရင္ ဆီးရီးယားက ေနာက္ထပ္ဓာတုလက္နက္ေတြ ထပ္ထုတ္လုပ္ၿပီး ျပည္တြင္းစစ္မွာ ထပ္အသံုးခ်လာရင္ေရာ ဘယ္လိုကာကြယ္တားဆီးၾကမွာလဲ။ ကမၻာ့ကုလသမဂၢက ကန္႔သတ္ပိတ္ပင္မႈ လုပ္ခဲ့တာကို အေလးမထားဘဲ ဓာတုလက္နက္ထုတ္လုပ္ၿပီး အာဏာတည္ၿမဲေရးအတြက္ ျပည္တြင္းစစ္မွာ ဓာတုလက္နက္ေတြသံုးစြဲေနတဲ့ ဆီးရီးယားနိုင္ငံကို ဘယ္လိုအေရးယူၾကမလဲ။ သူ႔ကို ကူညီအားေပးေနတဲ့ ႐ုရွားႏုိင္ငံရဲ႕ လူမိုက္အားေပး လုပ္ရပ္ကိုေရာ ဘယ္လိုေျပာၾကမလဲ။ ကမၻာ့ကုလသမဂၢလို အဖြဲ႔အစည္းက တားဆီးလို႔မရ လို႔ ခုလိုအေနာက္မဟာမိတ္ႏုိင္ငံေတြက ေပါင္းၿပီး တိုက္ခိုက္တာမ်ိဳးကေရာ အၿမဲတမ္းမွန္ပါ့မလား။ လက္သင့္ခံလို႔ ျဖစ္ပါ့မလား။
က်ေနာ္ေရွ႕ကေ ဆာင္းပါးတခ်ိဳ႕မွာ ေရးခဲ့သလိုပါပဲ ကမၻာ့ကုလသမဂၢလို နို္င္ငံေပါင္းခ်ဳပ္ အသင္းအဖြဲ႔ႀကီးမွာ ခိုင္မာတဲ့ ၾသဇာအာဏာရွိဖို႔လိုပါတယ္။ မလိုက္နာရင္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္အေရးယူနိုင္တဲ့ အာဏာ အင္အားရွိဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာဆိုတဲ့ ေခါင္းစဥ္နဲ႔ ဆိုးသြမ္းေနတဲ့ အာဏာရွင္ေတြကို ဒီအတိုင္းလႊတ္ထားလို႔ မသင့္ေတာ့တာကေတာ့ အမွန္ပါပဲ။
စိုးေနလင္း
