ယေန႔ကမာၻမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ အမ်ိဳးသားေတြနဲ႔အတူ ရင္ေပါင္တန္းလာၾကပါၿပီ။ အမ်ိဳးသမီးသမၼတေတြ၊ အမ်ိဳးသမီးဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေတြအျဖစ္ ျမင္ေတြ႔လာၾကရသလုိ အမ်ိဳးသားေတြနဲ႔ယွဥ္ၿပီး စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ ဦးစီးဦးေဆာင္ လုပ္ေနၾကတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြလည္း ယေန႔အခ်ိန္မွာ ေတြ႔ျမင္ေနၾကရပါတယ္။
ႏုိင္ငံတကာက လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကမာၻ႔ဘဏ္က သုေတသနျပဳခဲ့တဲ့ စာတမ္းအရဆုိရင္ တကမာၻလုံး အတုိင္းအတာမွာ အုပ္ခ်ဳပ္စီမံခန္႔ခြဲမႈေနရာကေန ဦးေဆာင္လုပ္ကုိင္ေနတဲ့ အမ်ိဳးသမီး ရာခုိင္ႏႈန္းဟာ ၂၀ ရာခုိင္ႏႈန္း ရွိပါတယ္။ ဒါဟာ တကမာၻလုံးမွာရွိတဲ့ ခုိင္မာတဲ့ လုပ္ငန္း ၅ ခုမွာ အမ်ိဳးသမီး CEO တေယာက္ေတာ့ ပါဝင္ေနတယ္ဆုိတဲ့ အဓိပၸာယ္ရပါတယ္။
တကမာၻလံုးနဲ႔ အခ်ိဳးခ်မယ္ဆုိရင္ စီးပြားေရးက႑ အမ်ိဳးသမီး ဦးေဆာင္မႈမွာ ၂၀ ရာခုိင္ႏႈန္း ဆုိေပမယ့္ အေရွ႕အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ႏုိင္ငံေတြပဲ ပ်မ္းမၽွအခ်ိဳးၾကည့္မယ္ဆုိရင္ ၃၃ ရာခုိင္ႏႈန္းနဲ႔ အမ်ားဆုံးျဖစ္တာကုိ ေတြ႔ရပါတယ္။ ေတာင္အာဖရိကႏုိင္ငံေတြကေတာ့ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္းနဲ႔ အနည္းဆုံး ျဖစ္ေနတာပါ။
ျမန္မာအမ်ဳိးသမီးေတြနဲ႔ စီးပြားေရးဦးေဆာင္မႈ
ႏိုင္ငံအလုိက္ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ ဦးေဆာင္ႏုိင္မႈအခ်ိဳးကုိ ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ ထုိင္းႏုိင္ငံနဲ႔ ကေမာၻဒီးယား ႏွစ္ႏုိင္ငံတည္းသာ အမ်ိဳးသမီးပါဝင္ႏႈန္း ျမင့္မားတာကုိ ေတြ႔ရပါတယ္။ ထုိင္းႏုိင္ငံဟာ ၆၅ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ ရွိၿပီး ကေမာၻဒီးယားႏုိင္ငံကေတာ့ ၅၇ ရာခုိင္ႏႈန္း ရွိပါတယ္။ ဒီႏွစ္ႏုိင္ငံဟာ အမ်ိဳးသားေတြထက္ အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ ဦးေဆာင္မႈမ်ားတာကုိ ေတြ႔ရပါတယ္။ အီးယူႏုိင္ငံေတြ အားလုံးကုိ တြက္တဲ့ စီးပြားေရးဦးေဆာင္မႈ ေနရာက အမ်ိဳးသမီးပါဝင္မႈ ပ်မ္းမၽွအခ်ိဳးေတာင္မွ ၂၀ ရာခုိင္ႏႈန္းပဲ ရွိပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာလည္း စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ အမ်ိဳးသမီးဦးေဆာင္တဲ့ ပါဝင္မႈနႈန္း ျမင့္တဲ့အထဲမွာ ပါတယ္လုိ႔ ေျပာလုိ႔ရပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ လုပ္ငန္းေတြမွာ အမ်ိဳးသမီး ဦးေဆာင္ေနရာနဲ႔ ပါဝင္တဲ့ အခ်ိဳးက ၄၁ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ ရွိေနတာမုိ႔ပါ။
ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ လူဦးေရ စုစုေပါင္းမွာ အမ်ိဳးသမီးဦးေရက အမ်ိဳးသားဦးေရထက္ မ်ားပါတယ္။ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္က ေကာက္ခံခဲ့တဲ့ သန္ေခါင္စာရင္းအရဆုိရင္ အမ်ိဳးသမီးဦးေရဟာ အမ်ိဳးသားေတြထက္ ၂ သန္းနီးပါးေလာက္ ပုိမ်ားေနခဲ့တာပါ။ အရြယ္ေရာက္ အမ်ိဳးသမီး အလုပ္လုပ္ႏုိင္မႈအားမ်ားတဲ့ ႏုိင္ငံထဲမွာ ပါတယ္လုိ႔လည္း ေျပာလုိ႔ရပါတယ္။
အရြယ္ေရာက္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား လုပ္အားပါဝင္မႈ
ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အလုပ္လုပ္ကုိင္ႏုိင္တဲ့ အရြယ္ေရာက္ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ ၅၁ ရာခုိင္ႏႈန္းဟာ အလုပ္လုပ္ေနၾကပါတယ္။ ဒါဟာ ေဒသတြင္းႏုိင္ငံေတြနဲ႔ယွဥ္ရင္ နည္းေနေသးတဲ့ အခ်ိဳးတခုလုိ႔ ေတြ႔ရပါတယ္။ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာ အရြယ္ေရာက္ အလုပ္ လုပ္ကုိင္ႏုိင္သူ အမ်ိဳးသမီးေတြထဲက ၆၀ ရာခုိင္ႏႈန္းဟာ အလုပ္လုပ္ေနၾကပါတယ္။ ဗီယက္နမ္ႏုိင္ငံမွာေတာ့ ၇၃ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ အလုပ္လုပ္ေနၿပီး ကေမာၻဒီးယားမွာဆုိရင္ ၈၁ ရာခုိင္ႏႈန္း ရွိပါတယ္။ မေလးရွားနဲ႔ အင္ဒုိနီးရွားတုိ႔လုိ ႏိုင္ငံေတြကေတာ့ ျမန္မာနဲ႔အတူတူ ၅၁ ရာခုိင္ႏႈန္း ရွိေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။
အမ်ိဳးသမီး အလုပ္လက္မဲ့ႏႈန္း
International Labour Organization (ILO) က တြက္ခ်က္ခန္႔မွန္းထားမႈေတြ အရဆုိရင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ အလုပ္လုပ္ႏုိင္တဲ့ အမ်ိဳးသမီးဦးေရထဲမွာ အလုပ္လက္မဲ့ႏႈန္းဟာ ၀ ဒသမ ၈ ရာခုိင္ႏႈန္းလုိ႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အလုပ္လက္မဲ့ႏႈန္း ဆုိတာမွာ အလုပ္မလုပ္ဘဲေနတာလည္း ပါပါတယ္။ အာဆီယံႏုိင္ငံေတြထဲမွာ အလုပ္မလုပ္ဘဲေနတဲ့ ႏႈန္းမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံက အနိမ့္ဆုံးထဲမွာ ပါေနတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒါက ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေတြ အလုပ္ေတြမွာ ဝင္လုပ္ေနၾကရတယ္ဆုိတဲ့ သေဘာလည္း သက္ေရာက္ပါတယ္။ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာ အရြယ္ေရာက္ၿပီး အလုပ္မလုပ္ဘဲေနတဲ့ အမ်ိဳးသမီး အလုပ္လက္မဲ့ႏႈန္းဟာ ၁ ရာခုိင္ႏႈန္းျဖစ္ၿပီး ဗီယက္နမ္မွာေတာ့ ၂ ဒသမ ၂ ရာခုိင္ႏႈန္း ျဖစ္ပါတယ္။ ကေမာၻဒီးယား တႏုိင္ငံပဲ ၀ ဒသမ ၂ ရာခုိင္ႏႈန္းနဲ႔ ျမန္မာထက္နည္းၿပီး အာဆီယံမွာ က်န္တဲ့ႏိုင္ငံေတြက ျမန္မာထက္ အမ်ိဳးသမီး အလုပ္မလုပ္မႈႏႈန္း ပုိျမင့္ေနတာကုိ ေတြ႔ရပါတယ္။
လႊတ္ေတာ္တြင္းမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ ပါဝင္မႈ
စီးပြားေရးအခန္းက႑ ပါဝင္မႈအျပင္ အျခားဦးေဆာင္မႈ အခန္းက႑မွာေရာ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေတြ ဘယ္ေလာက္ထိ ပါဝင္ခြင့္ရေနၿပီလဲလုိ႔ ေမးရင္ ဥေပဒျပဳေရးမ႑ိဳင္ျဖစ္တဲ့ လႊတ္ေတာ္တြင္းမွာလည္း ၾကည့္စရာရွိပါတယ္။ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္တြင္း ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ ပါဝင္ႏႈန္းဟာ ၁၂ ရာခုိင္ႏႈန္း ရွိေနပါတယ္။ ဒီပမာဏဟာ အခ်ိဳ႕ႏုိင္ငံေတြနဲ႔ယွဥ္ရင္ နည္းတယ္လုိ႔ ေျပာလုိ႔ရသလုိ အခ်ိဳ႕ႏုိင္ငံေတြထက္ မ်ားတယ္လုိ႔လည္း ဆုိလုိ႔ရပါတယ္။ ၿဗိတိန္မွာ အမ်ိဳးသမီးေတြ လႊတ္ေတာ္တြင္း ပါဝင္မႈဟာ ၃၂ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိရွိၿပီး အေမရိကမွာ ၁၉ ရာခုိင္ႏႈန္း ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဂ်ပန္မွာ ၉ ရာခုိင္ႏႈန္းပဲ ရွိသလုိ အိႏိၵယမွာလည္း ၁၂ ရာခုိင္ႏႈန္းပဲ ရွိတာပါ။ ဒီေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ႏုိင္ငံမွာလည္း အမ်ိဳးသမီးပါဝင္မႈႏႈန္းေတြကုိ လုိက္ၾကည့္ရင္ အရမ္း မနည္းေတာ့တဲ့ ႏုိင္ငံထဲမွာ ပါေနတယ္လုိ႔ ေျပာရမွာပါ။
အမ်ိဳးသမီးေတြ ဒီထက္ပုိၿပီး ပါဝင္ဖုိ႔လုိသလား
ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တခ်ိန္က အမ်ိဳးသမီးေတြဟာ မွီခုိအေနနဲ႔ အိမ္ေထာင္ဦးစီး အမ်ိဳးသားေတြရဲ႕ အလုပ္လုပ္ကုိင္မႈ ေနာက္မွာပဲ ေနၾကတာ မ်ားခဲ့ပါတယ္။ အိမ္ေထာင္တာဝန္ေတြနဲ႔ပဲ လုံးပန္းေနၿပီး အမ်ိဳးသားေတြက အၿမဲလုိလုိ ဦးေဆာင္ၾကရတာ မ်ားပါတယ္။ အခုအခ်ိန္မွာေတာ့ ေခတ္ေတြ ေျပာင္းလာတာနဲ႔အတူ အမ်ိဳးသမီးေတြ ေရွ႕ထြက္လာၾကတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအခန္းက႑၊ ဥပေဒျပဳေရး အခန္းက႑မ်ိဳးေတြလုိ ေနရာေတြမွာပါ ပါဝင္လာၾကသလုိ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြမွာလည္း ထက္ျမက္တဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြ ေပၚေပါက္လာၾကပါတယ္။ က်ား၊ မ တန္းတူမၽွေရး၊ အမ်ိဳးသမီး အခြင့္အေရး စတာေတြကုိ တြင္တြင္ေျပာဆုိလာၾကသလုိ ဒီလုိအေရးေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တက္တက္ႂကြႂကြ ရွိလာၾကတာကုိလည္း ေတြ႔ရပါတယ္။ ဘယ္လုိပဲျဖစ္ျဖစ္ ကမာၻ႔ဘဏ္က ေနာက္ဆုံးထုတ္ျပန္ထားတဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ အမ်ိဳးသမီး ဦးေဆာင္မႈရာႏႈန္းကုိ ႏုိင္ငံအလုိက္ ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ၄၁ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ ရွိတာမုိ႔ နည္းလြန္းတဲ့အထဲမွာ မပါေတာ့ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အရင္အေျခအေနကေန အခုလုိ ေျပာင္းလဲလာခဲ့တဲ့ အခုအေျခအေနတခုမွာ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေတြအေနနဲ႔ စီးပြားေရးအခန္းက႑မွာ ဒီထက္ပုိၿပီး ပုိမုိေတာက္ပလာဖုိ႔နဲ႔ ေရွ႕ကုိတက္လွမ္းၿပီး မ်ားမ်ားပါဝင္လာဖုိ႔ လုိပါတယ္။
သစ္ေနမုိး
