ကရင္ျပည္နယ္၊ ဖာပြန္ခ႐ိုင္၊ လယ္မူပေလာေဒသက ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအရံုး (ေကအန္ယူ) ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမအတြင္း အစိုးရစစ္တပ္က ဝင္ေရာက္တပ္စြဲလာၿပီးေနာက္  ပစ္ခတ္မႈေတြ ရွိေနတဲ့အတြက္ ေဒသခံေတြ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ေနရပါတယ္။

ဒီပစ္ခတ္မႈျဖစ္စဥ္နဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ အစိုးရနဲ႔ တႏိုင္ငံလံုးအပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးသေဘာတူ စာခ်ဳပ္ (အန္စီေအ) ခ်ဳပ္ဆိုထားတဲ့ ေကအန္ယူ တပ္မဟာ-၅ ႐ံုးတာဝန္ခံ ဗုိလ္မႉးကလယ္ဒုိကုိ ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္။

ေမး-ဖာပြန္ခ႐ိုင္ဘက္မွာ တုိက္ပြဲျဖစ္တယ္လုိ႔ ၾကားရတယ္။ အဲဒီအေျခအေနကုိ ေျပာျပေပးပါဦး။

ေျဖ။ “တုိက္ပြဲျဖစ္တယ္လုိ႔ေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ေျပာရမယ္ဆုိရင္ေတာ့ အဲဒီ ဒီေခးပူနဲ႔ လယ္မူပေလာ ခြင္ထဲမွာ အစုိးရစစ္တပ္ဘက္ကေနၿပီးေတာ့ သူတုိ႔ ဒီ ေခးပူနဲ႔ လယ္မူပေလာၾကားမွာ အရင္က လမ္းေဟာင္းေတြ ရွိတယ္။ သူတုိ႔ ေဖာက္ထားတာ ရွိတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီလမ္းကို သူတုိ႔ပစ္ထားတာ ၾကာၿပီေလ။ အခုက သူတုိ႔ ျပန္ေဖာက္ဖုိ႔ လုပ္လာတယ္။ လုပ္လာေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ဆီ ခြင့္ေတာင္းတယ္။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တုိ႔ဘက္က ခြင့္မေပးဘူးေလ။ အဲဒီဟာကုိ ျပန္မေဖာက္ဖုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ဘက္ကလည္း သူတုိ႔ကုိ ေျပာတယ္။ ဒါေပမယ့္ မရဘူး။ သူတုိ႔ကေတာ့ ေဖာက္မွာပဲဆုိၿပီးေတာ့ သူတုိ႔အခု ဒီလမ္းကင္းေတြ သူတုိ႔ ခ်ထားတာေပါ့။ လမ္းကင္းေတြ ခ်ထားတဲ့အေပၚမွာ လမ္းရဲ႕ ဟုိဘက္ ဒီဘက္ ေနတဲ့ လူထုေတြက သူတုိ႔ သြားသြားလာလာ သူတုိ႔ ေတြ႔လုိ႔ရွိရင္ သူတုိ႔ ပစ္တာေပါ့ အဲဒီလူထုကုိ။ သူတုိ႔ ဒီလုိ ပစ္တဲ့အခါကေတာ့ လူထုေတြက ေၾကာက္လန္႔ၿပီးေတာ့ ေျပးတဲ့လူတခ်ဳိ႕ ရွိတယ္။”

တခ်ဳိ႕ အဲဒီေဒသတဝိုက္က လယ္မူပေလာတုိ႔၊ ခ်ဳိးပယ္ခုိတုိ႔ စတဲ့ရြာေတြက ရြာသားေတြ ထြက္ေျပးကုန္ၾကတယ္လုိ႔ ေျပာလုိ႔ေျပာပါတယ္။

ေျဖ။ “ဟုတ္ပါတယ္။ ခ်ဳိးပယ္ခုိရယ္၊ လယ္မူပေလာရယ္၊ အဲဒီအနီးနားမွာရွိတဲ့ ရြာေတြေပါ့ေလ။ ဒီအပစ္ခတ္ရပ္စဲေရးမတုိင္ခင္မွာ တျခားေနရာမွာ သြားေနၿပီးေတာ့ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး လုပ္ၿပီးေနာက္ပုိင္းမွာ ျပန္ေနတဲ့ရြာေတြေပါ့။ အဲဒီရြာေတြက အခုလုိအေျခအေနမ်ဳိး ျဖစ္လာတဲ့အခါက်ေတာ့ သူတုိ႔ ေၾကာက္လန္႔ၿပီးေတာ့ ထြက္ေျပးသြားၾကတာေပါ့။

ထြက္ေျပးသြားတဲ့ ေဒသခံ လူထုအင္အားက ဘယ္ေလာက္ရွိမယ္လုိ႔ ေျပာလုိ႔ရမလဲ။

ေျဖ။  “အခုကေတာ့ တိတိက်က် ေျပာလုိ႔မရဘူး။ ဒါေပမယ့္ စာရင္းအရ ျပန္ၾကည့္မယ္ဆုိလုိ႔ရွိရင္ေတာ့ ဒီကြင္းထဲမွာ ရြာ ၈ ရြာေလာက္ရွိတယ္။ လူဦးေရက ၁၅၀၀ ေက်ာ္ ရွိတယ္။”

ေဒသခံတေယာက္ကုိ က်မ ေမးၾကည့္တဲ့အခါမွာ မေန႔ကဆုိရင္ တုိက္ပြဲ ၃ ႀကိမ္ျဖစ္တယ္။ ဒီေန႔လည္း တႀကိမ္ျဖစ္တယ္ ေျပာပါတယ္။ ဆုိေတာ့ ဘယ္သူေတြနဲ႔ တုိက္ပြဲျဖစ္တာလဲ။

“တုိက္ပြဲျဖစ္တယ္ရယ္လုိ႔ေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ သတင္းေပးတဲ့လူေတြက တုိက္ပြဲလုိ႔ ေျပာလာေတာ့ မသိဘူး။ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔က်ေတာ့ တုိက္ပြဲရယ္လုိ႔ မေျပာေသးပါဘူး။ အဲဒီေနရာက သူတုိ႔ ရြာသားေတြကုိ ေတြ႔တာနဲ႔ သူတုိ႔ပစ္လုိ႔ အဲဒီလုိအဆင့္ပဲ ရွိတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ တပ္မဟာ ၅ တပ္နဲ႔ ထိေတြ႔မႈေတာ့ တခါမွ မရွိေသးဘူးေပါ့။ ေကအန္အယ္ေအနဲ႔ မျဖစ္ေသးဘူး။ အခုက ရြာသားကုိေတြ႔လုိ႔ ရြာသားကုိ ပစ္တဲ့အဆင့္ပဲ ရွိတယ္။”

ထိခုိက္ဒဏ္ရာရတာ ရွိလား။

ေျဖ။ “ထိခုိက္ဒဏ္ရာရတာေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ မသိေသးဘူး။”

အဲဒီေဒသမွာ စစ္တပ္က တုိးခ်ဲ႔တယ္ဆုိေတာ့ ဘယ္ေန႔ကစၿပီး  တုိးလုိက္တာလဲ။

ေျဖ။ “မတ္လဆန္းကေနၿပီး သူတုိ႔ အင္အားတုိးလာတယ္။ တုိးလာတာက ဘယ္အဖြဲ႔လဲ ဘယ္ေလာက္တုိးလဲ ဆုိတာေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ တိတိက်က် မရေသးဘူး။ ဒါေပမယ့္ တိုးလာတာကေတာ့ တကယ္တုိးလာတယ္။ အရင္က ရွိထားတဲ့ တပ္ေတြကေတာ့ တပခ လက္ေအာက္ခံ နည္းဗ်ဴဟာ ၁၊ ေနာက္တခါ ခမရ ၅၅၆ နဲ႔ ၅၆၀ အဲဒီမွာ ရွိထားတယ္။ တပ္တုိးလာတာကေတာ့ ဗ်ဴဟာတခုေလာက္ ရွိတယ္လုိ႔ ခန္းမွန္းတာေပါ့။”  

ဒီလမ္းကုိ ေကအန္ယူက ခြင့္မျပဳတဲ့ၾကားက ဒီလမ္းကုိ ေဖာက္ဖုိ႔ဆုိၿပီး ထပ္တုိးလာတဲ့အေပၚမွာ တုိက္ပြဲေတြ ျဖစ္ပြားလာႏုိင္တဲ့ အလားအလာ ရွိလား။

ေျဖ။ “အဲဒီအေျခအေနက်ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ဘက္က အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးကာလမွာ တပ္က တဖက္နဲ႔တဖက္ လိုက္နာရမယ့္  စစ္စည္းကမ္းခ်က္ေတြ ရွိတယ္ေလ။ အဲဒီေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က အထက္ကုိ တင္ျပတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ကလည္း သူတုိ႔ဘက္မွာ သေဘာထား ဘယ္လုိရွိလဲဆုိတာ က်ေနာ္တုိ႔လည္ သိခ်င္တာေပါ့။  က်ေနာ္တုိ႔ကေတာ့ သူတုိ႔ကုိ ဒီလမ္း မေဖာက္ေစခ်င္ဘူး။ ေနာက္ေၾကာင္းမျပန္သြားေစခ်င္ဘူး။ အဲလုိအတင္းလုပ္မယ္ဆုိလုိ႔ရွိရင္ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ကလည္း ဒီေဒသရဲ႕ လုံျခံဳေရးအတြက္ က်ေနာ္တုိ႔တာဝန္လည္း ရွိတာေပါ့။”

ဒီျဖစ္စဥ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ တဖက္နဲ႔တဖက္ ေဆြးေႏြးဖုိ႔ရွိလား။

ေျဖ။ “တဖက္နဲ႔တဖက္က်ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ဒီလုိျဖစ္တဲ့အေပၚမွာ  က်ေနာ္တုိ႔ကေတာ့ အခု စာေရးၿပီးေတာ့ တင္ျပလုိက္တယ္။ ညိႇႏႈိင္းဖုိ႔က်ေတာ့ အထက္ကေနၿပီးေတာ့ ဘယ္လုိ လမ္းညႊန္ေပးမလဲ။ JMC လည္း ရွိတယ္။ အဲဒီေကာ္မတီကလည္း သူတုိ႔ ဘယ္လုိ လမ္းညႊန္ေပးမလဲဆုိတာ က်ေနာ္တုိ႔ ေစာင့္ၾကည့္ဖုိ႔ပဲ လုိတာေပါ့ေနာ္။”