ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံမွာ အစိုးရဟာ ေနထိုင္သူေတြကို မကာကြယ္ႏိုင္ဘူး၊ လူေတြ အေျမာက္အျမား ဒုကၡေရာက္တယ္၊ ေသဆုံးမႈျဖစ္တယ္ဆိုရင္ ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္ႏိုင္တယ္ဆိုတဲ့ R2P Responsibility to Protect အႏၲရာယ္က ျမန္မာႏိုင္ငံကို ပိုၿခိမ္းေျခာက္ေနတယ္လို႔ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရအဖြဲ႔႐ံုး ဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးေသာင္းထြန္းက ေျပာပါတယ္။
ႏိုင္ငံပိုင္ ႐ုပ္ျမင္သံၾကားဌာနနဲ႔ Sunday Talk တနဂၤေႏြေန႔ ေဆြးေႏြးခန္းမွာ ေျပာၾကားခဲ့ တာျဖစ္ပါတယ္။
“R2P က အႏၲရာယ္ႀကီးပါတယ္။ ၁၉၉၃ ခုႏွစ္ေလာက္က ယူဂိုစလားဗီးယားႏိုင္ငံမွာ Ethnic Cleansing ရွိတယ္ဆိုၿပီး အေရးယူခဲ့တာ ရွိပါတယ္။ အလားတူ ရဝမ္ဒါ၊ လစ္ဗ်ား စတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ ဒီလိုပဲ R2P ကို အေၾကာင္းျပၿပီး အေရးယူခဲ့တဲ့ ႏိုင္ငံေတြလည္း ရွိပါတယ္။ R2P ဆိုတာ ႏ္ိုင္ငံတႏိုင္ငံမွာ အစိုးရဟာ ေနထိုင္သူေတြကို မကာကြယ္ႏိုင္ဘူး။ လူေတြ အေျမာက္အျမား ဒုကၡေရာက္တယ္၊ ေသဆုံးမႈျဖစ္တယ္ဆိုရင္ ဝင္ေရာက္ စြက္ဖက္ႏိုင္တယ္ ဆိုတာ ျဖစ္ပါတယ္။”
R2P လုပ္ႏိုင္တဲ့ အဓိက ေလးခ်က္ရွိတယ္။ Genocide လူမ်ဳိးစု ပ်က္သုဥ္းေအာင္လုပ္တာ၊ Ethnic Cleansing ေဒသမွာရွိတဲ့ လူမ်ဳိးစုကို ဖယ္ရွားတာ၊ war crime စစ္တိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာ အင္အားအလြန္အကြၽံသုံးၿပီး စစ္ရာဇဝတ္မႈျဖစ္ေအာင္ လုပ္တာနဲ႔ Crimes against Humanity လူသားေတြကို ရာဇဝတ္မႈ က်ဴးလြန္တာဆိုၿပီး ရွိတယ္လို႔လည္း ဝန္ႀကီးက ေျပာပါတယ္။
“အစၥလာမၼစ္ႏိုင္ငံမ်ားအဖြဲ႔ အိုအိုင္စီ အပါအဝင္ ႏိုင္ငံအမ်ားစုက R2P နဲ႔ ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ဒီေနရာမွာ စိတ္ပူရတယ္ဆိုတဲ့ ႏုိင္ငံေတြဆို အဝါေရာင္ သတ္မွတ္တယ္။ ဒီထက္တဆင့္ Ethnic Cleansing တို႔၊ Genocide တို႔ဆို လိေမၼာ္ေရာင္နဲ႔ ေနာက္ဆုံး Crisis ျဖစ္ေနၿပီဆိုတဲ့ ႏိုင္ငံေတြကို အနီေရာင္ သတ္မွတ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံကို အနီေရာင္ထဲ ထည့္ထားပါတယ္။ အနီေရာင္ထဲ ထည့္ထားတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔က ဒါအင္မတန္မွ အႏၲရာယ္ႀကီးတယ္ဆိုတာ၊ ပစ္မွတ္ထားတယ္ဆိုတာ ရွင္းေနၿပီ ျဖစ္ပါတယ္” လုိ႔လည္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။
ႏိုင္ငံအေနနဲ႔ အခုႀကဳံေနရတဲ့ ဖိအားက အခ်ဳပ္အျခာအာဏာပိုင္ဆိုင္မႈ၊ နယ္ေျမတည္တံ့ခိုင္ၿမဲမႈကုိ ထိပါးႏုိင္ၿပီး အဆမတန္ ဖိအားမ်ားတယ္လို႔လည္း ေျပာခဲ့ပါတယ္။
ရခိုင္အေရးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏိုဝင္ဘာ ၁၆ ရက္က ကုလလုံၿခဳံံေရးေကာင္စီ ဥကၠ႒ရဲ႕ေၾကညာခ်က္တရပ္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး အဲဒီမွာ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္တာ မရွိေပမယ့္ ရက္ေပါင္း ၃ဝ အတြင္း ျပန္လည္ သုံးသပ္မယ္ဆိုၿပီး ပါပါတယ္။
တိုးတက္မႈ ရွိ၊ မရွိကို ရက္ေပါင္း ၃ဝ ၾကာျမင့္တဲ့အခါ ျပန္လည္သုံးသပ္ၾကည့္ၿပီး တိုးတက္မႈမရွိရင္ အေရးယူမႈ ဒီထက္တဆင့္တက္လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
ဓာတ္ပံု-MOI
