ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းရွိ လူနည္းစု ဟိႏၵဴဘာသာ၀င္ေတြရဲ႕ လံုၿခံဳေရးအတြက္ ေဒသခံတုိင္း ရင္းသားေတြနဲ႔အတူ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေပးဖို႔ ဟိႏၵဴလူမႈေရးအဖြဲ႔အခ်ဳိ႕က အစိုးရကို ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္။

ေမာင္ေတာၿမဳိ႕နယ္ ရဲေဘာ္က်ေက်းရြာအနီး ရက္ရက္စက္စက္အသတ္ခံထားရတဲ့ ဟိႏၵဴဘာသာ၀င္ ရြာသားေတြရဲ႕ ရုပ္အေလာင္းေတြ ေျမက်င္းထဲမွာျမဳႇပ္ထားတာ ထပ္ေတြ႔ခဲ့ ခဲ့ၿပီးေနာက္ ဟိႏၵဴဓမၼသာလလူမႈေရးအသင္းကေတာင္းဆိုတာပါ။

အၾကမ္းဖက္သမားေတြဆိုတာ ဟိႏၵဴသာမကဘဲ ဘာသာဝင္တုိင္းကို တုိက္ခုိက္တာ ေၾကာင့္ ဟိႏၵဴေတြကို အထူးဂ႐ုစိုက္ဖို႔မေတာင္းဆိုဘူးလို႔ ဟိႏၵဴဓမၼသာလလူမႈေရးအသင္းမွ တာ၀န္ရွိသူ ရာဂ်စ္ကူးမား ကေျပာပါတယ္။

“ဒီဟိႏၵဴအသိုင္းအ၀ုိင္းကို သီးသန္႔ႀကီးကာကြယ္ေပးစရာ မရွိဘူးလုိ႔ထင္ပါတယ္။ ဘာလုိ႔လဲဆုိေတာ့ ဒီေဒသခံေတြနဲ႔ပဲ က်ေနာ္တုိ႔ ဟိႏၵဴအသုိင္းအ၀ုိင္းကေနတယ္။ ဘယ္ေနရာမွာ မဆုိေပါ့ေနာ္။ လူနည္းစုျဖစ္တယ္။ ရာခုိင္ႏႈန္းလည္းနည္းပါတယ္။ဆုိေတာ့ဒီေဒသခံ ရြာသားမ်ား နည္းတူေပါ့။ ေဒသခံေတြလုံၿခံဳမႈရွိတယ္ဆုိလုိ႔ရွိရင္ ဒီဟိႏၵဴမိသားစုေတြလည္း အားလုံး လုံၿခံဳမႈရွိမယ္လုိ႔ထင္တယ္။  ဒီအၾကမ္းဖက္သမားေတြကေတာ့ သူတုိ႔ဆႏၵတခုပဲ ဟိႏၵဴလူမ်ဳိးေတြရဲ့ ေခါင္းစဥ္တပ္ၿပီး သတ္ျဖတ္တာမဟုတ္ဘူး။ အၾကမ္းဖက္သမားဆုိကတည္းက သူတုိ႔ ဘာဘာသာမွ နားလည္တဲ့လူမ်ဳိးေတြမဟုတ္ဘူး။ ”

လူလူခ်င္း အၾကမ္းဖက္သတ္ျဖတ္ခံရတာေတြအတြက္ ဟိႏၵဴဘာသာဝင္ တေယာက္ အေနနဲ႔ စိတ္မေကာင္းျဖစ္ရတယ္၊ လက္ရိွမွာေတာ့ ဒုကၡခံစားရသူေတြအတြက္  သူတို႔အဖြဲ႔ကေန အလွဴခံရရိွထားတာေတြကို ပို႔ေဆာင္ေပးေနတယ္လို႔ဆိုပါတယ္။

လက္ရိွမွာ အမ်ဳိးသမီးနဲ႔ကေလးေတြကို အထူးဂ႐ုစိုက္ဖို႔လုိအပ္ေနေၾကာင္းကိုလည္း ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္းက ဒုကၡသည္ေတြရိွတဲ့ ဟိႏၵဴဘုရားေက်ာင္း၂ခုကို ကိုယ္တုိင္သြားေရာက္ကူ ညီေပးခဲ့တဲ့ ဟိႏၵဴအမ်ဳိးသမီးမ်ားက႑က တာဝန္ရိွသူ ေဒၚကက္သရင္းသိန္းက သူ႔ရဲ႕အေတြ႔အႀကံဳ ကို အခုလိုေျပာျပပါတယ္။

“အမ်ဳိးသမီးမ်ား ဘယ္ေလာက္ေတာင္ ၀မ္းနည္းအားငယ္လဲဆုိရင္ က်မသြားတဲ့အခ်ိန္မွာ က်မကုိဖက္ၿပီးငုိၾကပါတယ္။  သူတုိ႔ဆုိရင္ကုိယ္၀န္ ၉ လႀကီးနဲ႔ေနာ္။ ေယာက်ာ္းလည္းေသ၊ တမ်ဳိးလုံးေသ၊ အကုန္လုံးေသၿပီး က်န္ခဲ့တဲ့ အမ်ဳိးသမီး ကေလးေလးတေယာက္က ဦးေလးအိမ္ သြားေနလုိ႔၊ အားလုံးေသသြားၿပီး သူတေယာက္ထဲ က်န္ခဲ့တယ္။ ဘယ္ေလာက္ သနားဖုိ႔ ေကာင္းလဲဆုိေတာ့ အေဖေသေတာ့မယ္ဆုိတာသိတဲ့အခါ တုိင္ကီႀကီးထဲမွာ  သားႏွစ္ေယာက္ကို ဖြက္ထားလုိက္တာပါ။ အဲလုိဖြက္ထားတဲ့အခ်ိန္မွာ တမ်ဳိးလုံးေသသြားတယ္။  ကေလးေတြက တုိင္ကီႀကီးထဲမွာ ၿငိမ္ၿငိမ္ေလးေနလုိ႔ အသက္ရွင္လြတ္ေျမာက္သြားခဲ့တာမ်ဳိးေတြက က်မတုိ႔ ရင္ထဲမွာ အရမ္းမေကာင္းပါဘူး။”

သူသြားေရာက္ခဲ့တဲ့ ဘုရားေက်ာင္းက်ဥ္းက်ဥ္းထဲမွာ လူေပါင္း ၁၁၀၀ ေက်ာ္ဟာ ဒုကၡေရာက္ ေနတာကိုၾကည့္ၿပီး ထိတ္လန္႔တုန္လႈပ္ခဲ့ရတဲ့အျပင္ ဝမ္းနည္းေၾကကြဲရလို႔ တာဝန္ရိွသူေတြ  ႏုိင္ငံတကာအလွဴရွင္ေတြအေနနဲ႔ ကူညီေပးဖို႔လည္း ပန္ၾကားပါတယ္။

လက္ရိွမွာ ေပ်ာက္ဆံုးေနတဲ့ ဟိႏၵဴဘာသာ၀င္ အေရအတြက္ဟာလည္း၁၀၀ေက်ာ္ရွိေနၿပီး အေလာင္းေတြထပ္ရဖုိ႔ႀကဳိးစားေနဆဲပဲလို႔ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ ဟိႏၵဴ လူမႈကယ္ဆယ္ေရးအဖြဲ႔ ကလည္း ေျပာပါတယ္။

ရခုိင္ျပည္နယ္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕မွာ တစ္ရာခုိင္ႏႈနး္ေတာင္မရိွတဲ့ လူနည္းစုဟိႏၵဴေတြရဲ႕ လုံၿခံဳေရးအတြက္ ဝိုင္းဝန္းေစာင့္ေရွာက္ ကူညီေပးၾကဖို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာ ဟိႏၵဴသာသနာေရး ဗဟိုအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကလည္းတုိက္တြန္းပါတယ္။

ရြာလံုးကြ်တ္အသတ္ခံရတဲ့ ေနရာေတြမွာ ေနရာျပန္ခ်တာေတြမလုပ္ဖို႔ ႏိုင္ငံေတာ္အစိုးရကို အထူးတုိက္တြန္းၿပီး ေတာင္းဆိုသြားမယ္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဆုိင္ ရာ ဟိႏၵဴဘာသာေရး ဗဟိုအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ အတြင္းေရးမႉး ဦးေက်ာ္သူ ကေျပာပါတယ္။

“တုိင္းရင္းသားေတြနဲ႔ အကုန္တည့္ေအာင္ေပါင္းတယ္။ အလားတူပဲ တဖက္မွာရွိတဲ့ အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ေတြနဲ႔လည္း သင့္တင့္ေလ်ာက္ပတ္စြာေနတယ္ေပါ့။ ဒါေပမယ့္ အဆင္ေျပဆုံးကေတာ့ တုိင္းရင္းသားေတြနဲ႔ပုိအဆင္ေျပတယ္။ တုိင္းရင္းသားေတြကလည္း ကုိယ့္ကို ေသြး   ခ်င္းလုိပဲ ခ်စ္ၾကတယ္။ အဲလုိေနရင္းနဲ႔ အခု ဒီျဖစ္ခဲ့တဲ့ပြဲမွာ ၾသဂုတ္လ ၂၅ ရက္ေန႔ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ေနာက္ပိုင္းမွာ က်ေနာ္တုိ႔  ဟိႏၵဴဘာသာ၀င္ေတြက အဓိက ပစ္မွတ္ပုံစံမ်ဳိးျဖစ္လာတယ္။”

ေမာင္ေတာမွာ ၾသဂုတ္လမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြအတြင္း ဟိႏၵဴဘာသာ၀င္ ၉၀ေက်ာ္ကို အၾကမ္းဖက္သမားေတြက ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္သြားခဲ့တာလို႔ မိသားစု၀င္တခ်ိဳ႕က ေျပာပါတယ္။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံ ေကာ့စ္ဘဇာၿမိဳ႕နယ္၊ ကူတူပါလန္ ဒုကၡသည္စခန္းမွာလည္း ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္သြားခံရတဲ့ ဟိႏၵဴအမ်ိဳးသမီးေတြလည္း ရွိေနဆဲလို႔ဆိုပါတယ္။

ေမာင္ေတာ၊ ဘူးသီးေတာင္နဲ႔ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္မွာ  ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္က ARSA အစြန္းေရာက္အၾကမ္းဖက္သမားေတြရဲ႕ တိုက္ခိုက္မႈျဖစ္ပြားၿပီးေနာက္ စစ္ေတြၿမဳိ႕ကို ထြက္ေျပး လာရသူအေရအတြက္ဟာ စက္တင္ဘာ ၂၆ ရက္စာရင္းအရ ၅၀၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ရွိေနၿပီး အဲ့ဒီအထဲမွာ ဟိႏၵဴဘာသာဝင္ ၁၀၀၀ ေက်ာ္လည္း ပါဝင္ပါတယ္။

အၾကမ္းဖက္သမားေတြရဲ႕ ရက္ရက္စက္စက္ အသတ္ခံခဲ့ရတဲ့ ဟိႏၵဴဘာဝင္ေတြရဲ့    မိသားစုေတြ  အေနနဲ႔သူတို႔ ေတြ႕ၾကံဳရတဲ့ အေျခအေနေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ထိခိုက္ခံစားရမႈေတြနဲ႔ ၾကံဳေတြ႔ေနၾကရတယ္လို႔ စစ္ေတြ ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းကို ေရာက္ေနတဲ့  ေမာင္ေတာၿမဳိ႕နယ္ ခေမာင္းဆိပ္ ေက်းရြာက ဒုကၡသည္တဦးကေျပာပါတယ္။

အဲ့ဒီအထဲမွာ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ အုတ္ထိန္းေက်းရြာက ရွိတာဘာလာဟာလည္း ပါဝင္ၿပီး သူကေတာ့ သူ႔မိသားစုေတြ အကုန္လံုး အသတ္ခံလိုက္ရတာေၾကာင့္ စိတ္ခံစားေနရပါတယ္။ စစ္ေတြရွိ ဓညဝတီ ကယ္ဆယ္ေရးစခန္းမွာ မိသားစုေတြအသတ္ခံရၿပီး တေယာက္ထဲ က်န္ရစ္ခဲ့တဲ့ ခေလး ငယ္ ၃ ဦးရွိေနပါတယ္။

လက္ရွိမွာေတာ့ေနရပ္ ျပန္ေနထုိင္ခ်င္သူေတြရွိေနေပမဲ့ သူတို႔သာ တကယ္ေနရမယ္ဆိုရင္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕မွာ လံုၿခံဳတဲ့ ေနရာတခုရွိဖို႔ လိုတယ္လို႔  ဓညဝတီကယ္ဆယ္ေရး စခန္းက ဒုကၡသည္တဦးကေျပာပါတယ္။

ဓညဝတီစခန္းေနဒုကၡသည္ အမ်ဳိးသမီးတဦးက “ဘာမွမက်န္ဘူး။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ကို ဆဲြသြားတဲ့ထဲမွာ ေခြၽးမလည္း ပါသြားတယ္။ ေသသြားတဲ့အထဲမွာ သားႏွစ္ေယာက္ ပါသြားတယ္။ ဒီမွာ ေနရထိုင္ရတာေတာ့ အဆင္ေျပတယ္။ ေရႊေတြ ဒီေလာက္ပါသြားတာ စိတ္မပူပါဘူး။ သားႏွစ္ေယာက္အတြက္ အရမ္းကို ဝမ္းနည္းေနပါတယ္။ ၁၇ ေယာက္ ပါသြားတဲ့အထဲမွာ သားႏွစ္ေယာက္ ပါသြားပါတယ္။”လို႔ ဘာသာျပန္ကတဆင့္ေျပာပါတယ္။

စစ္ေတြၿမိဳ႕မွာ ဓညဝတီေဘာလံုးကြင္း၊ မင္းဘာႀကီးလမ္းနဲ႔ ခ်င္းပ်ံလမ္းထဲက ကယ္ဆယ္ေရး စခန္းေတြမွာ ဟိႏၵဴဘာသာဝင္ ဒုကၡသည္ ၁၀၀၀ ဝန္းက်င္ရွိေနၿပီး စာဝတ္ေနေရး အတြက္ေတာ့ အစိုးရနဲ႔ အလွဴရွင္ေတြရဲ့ လွဴဒါန္းမွဴေတြေၾကာင့္ သိပ္အခက္အခဲမရွိဘူးလို႔ ဓညဝတီ ကယ္ဆယ္ေရး စခန္းတာဝန္ခံ ဦးဘုလွေရႊကေျပာပါတယ္။

ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္ ရဲေဘာ္က်ေက်းရြာအနီးမွာ ေပ်ာက္ဆံုးေနသူေတြထဲက အေလာင္း ၂၈ေလာင္းကို စက္တင္ဘာ၂၄ရက္ေန႔က စတင္ေတြရိွခ့ဲၿပီး ၂၅ရက္ေန႔မွာေတာ့ အမ်ိဳးသား အေလာင္း ၁၇ေလာင္းကို ေျမက်င္းထဲမွာ ျမႇဳပ္ထားတာ ထပ္ေတြရွိခဲ့လို႔ စုစုေပါင္း အေလာင္း၄၅ ေလာင္းေတြ႔ရွိထားၿပီလို႔ အစိုးရက သတင္းထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။

ေသဆံုးသူ ဟိႏၵဴဘာသာဝင္ေတြကိုေတာ့ ဘာသာေရးဓေလ့ထံုးစံအတိုင္း စက္တင္ဘာ ၂၉ ရက္ေန႔မွာ အခမ္းအနားနဲ႔ သၿဂႋဳဟ္ဖို႔ စီစဥ္ထားပါတယ္။

သတင္း- ေလးေလးမြန္/ ကိုကိုၾကည္။ ဓာတ္ပံု - ၀ဏၰခြာညိဳ