လာမယ့္ ဇန္န၀ါရီလ ၁၂ ရက္ေန့မွာ ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ုံး (ေကအန္ယူ)က ကရင္ျပည္နယ္ ဘားအံျမို့မွာ အစုိးရကုိယ္စားလွယ္ေတြနဲ့ အပစ္ခတ္ရပ္စဲေရး ေဆြးေနြးမွာ​ ျဖစ္ပါတယ္။

[caption id="attachment_19064" align="alignleft" width="310" caption="ေဒးဗစ္ေထာ"][/caption]

မနက္ျဖန္ ဇန္န၀ါရီ ၁၁​ ရက္ေန့မွာပဲ ကရင္အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ုံး​ ​ျငိမ္းခ်မ္းေရးေကာင္စီအဖြဲ့နဲ့​ အတူ တပ္မဟာခရိုင္က ကိုယ္စားလွယ္ေပါင္း ၁၉ ဦး ဘားအံျမို့ကို ထြက္ခြာသြားဖုိ့​ ႐ွိပါတယ္။

ကရင္ ​အမ်ဳိးသားအစည္းအ႐ုံး​ အေနနဲ့ အစုိးရကုိယ္စားလွယ္ေတြနဲ့​​ ​ေတြ့တဲ့အခါ ဘာေတြ ေဆြးေနြးမလဲ၊ ဘာေၾကာင့္ ေကာ္မတီ၀င္ အပါအ၀င္ ခရိုင္တပ္မဟာ ကုိယ္စားလွယ္ေတြပါ​ သြားေရာက္ ေဆြးေနြးလဲဆုိတာနဲ့ ပတ္သက္ျပီး မနက္ျဖန္မွာ​ သြားေရာက္​ေဆြးေနြးမယ့္​ ​ေကအန္ယူျငိမ္းခ်မ္းေရး​ ​ေကာ္မတီ​ အတြင္းေရးမႉး ပဒုိေစာေဒးဗစ္ေထာကုိ ဆက္သြယ္​ ေမးျမန္းထားပါတယ္။

မေန့တုန္းက အန္ကယ္တုိ့ အစည္းအေ၀း လုပ္ျပီးေတာ့ သြားမယ့္အဖဲြ့ေတြကို ေ႐ြးလုိက္ျပီဆုိေတာ့ ဘယ္သူေတြကို ေ႐ြးလုိက္တာလဲ။ ဘယ္နွေယာက္ သြားမွာလဲ ဆုိတာကို ေျပာျပေပးပါလား။

“အဖဲြ့ေခါင္းေဆာင္ကေတာ့ က်ေနာ္တုိ့ရဲ့ စစ္ဦးစီးခ်ဳပ္ ေစာမူတူးေစးဖုိး ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ျပီးေတာ့ ျငိမ္းခ်မ္းေရးေဖာ္ေဆာင္ေရး ေကာ္မတီရဲ့ အတြင္းေရးမႉးျဖစ္တဲ့ က်ေနာ္ကေတာ့ အတြင္းေရးမႉးတေယာက္အျပင္ ဒု-အဖဲြ့ေခါင္းေဆာင္လုိ့ ေျပာလည္းရပါတယ္။ ေနာက္ျပီးေတာ့ က်ေနာ္တုိ့ ျငိမ္းခ်မ္းေရးေဖာ္ေဆာင္ေရးအဖဲြ့က အဖဲြ့၀င္ျဖစ္တဲ့ ေစာေရာဂ်ာခင္ ပါတယ္။ ပဒုိေစာအားတုိး ပါတယ္။ ေနာက္ ပဒုိေစာေအာင္ေမာင္​ေအး ပါတယ္။ ၇ ေယာက္႐ွိတဲ့အထဲမွာ ၅ ေယာက္ပါတယ္။ ခ႐ုိင္ဥကၠ႒အေနနဲ့ ျမိတ္ ထား၀ယ္က ဆုိရင္ ပဒုိေစာကြယ္တူး၀င္း၊ ေညာင္ေလးပင္ခ႐ုိင္ကဆုိ ပဒုိေစာေလးေလာ္​ေဆာ​၊ ေတာင္ငူခရိုင္ကဆုိရင္ ပဒုိေစာအယ္၀ါး၊ ဒူးပလားယား ခ႐ုိင္အုပ္စုက ပဒုိေစာေ႐ြွႊေမာင္း၊ ေနာက္ တပ္မဟာ ၇ က တပ္မဟာမႉး ဗုိလ္မႉးခ်ဳပ္ေစာေဂ်ာ္နီ၊ တပ္မဟာ ၁ ရဲ့ ႐ုံးထုိ္င္မႉးကေတာ့ ဗုိလ္မႉးေစာအိသာ၊ ေနာက္ တပ္မဟာ ၆ ရဲ့ ႐ုံးထို္င္မႉးကေတာ့ ဗိုလ္မႉးေစာ႐ွီးရိ​ႈ၊ ဗုိလ္မႉးေဂ်ာ္နီကုိ ကူဖုိ့အတြက္က ဗုိလ္ၾကီးဆတ္​ေဆး​​၊​ ေနာက္ ဗဟုိေကာ္မတီ၀င္ျဖစ္တဲ့ ပဒုိေသာ​သီဘဲြ၊ ပဒုိေစာလွထြန္း၊ ေစာတာမူလာ၊ ေစာေအာင္၀င္းေ႐ြွႊ၊ ေဆးမႉးအေနနဲ့ ဆရာဂ်ီးဂ်ီ၊ ေနာက္ဆုံး ၁၉ ေယာက္ကေတာ့ ဗိုလ္ၾကီးဆာေဆး ျဖစ္ပါတယ္။”

အန္ကယ္တုိ့ ဘယ္ေန့စသြားမွာလဲ။

“က်ေနာ္တုိ့ ၁၂ ရက္ေန့ ေတြ့မွာျဖစ္တဲ့အတြက္ ၁၁ ရက္ေန့မွာ သြားပါမယ္။”

အသြားအလာ ကိစၥက ဘယ္လုိပုံစံနဲ့ သြားၾကမွာလဲ႐ွင္။

“အသြားအလာကိစၥမွာ က်ေနာ္တုိ့ ဒီဘက္ကေနျပီးေတာ့ ထုိင္းအာဏာပုိ္င္ေတြက က်ေနာ္တုိ့ကို ျမ၀တီဘက္ကမ္းအထိ ေရာက္ေအာင္ ပုိ့ေပးမယ္။ ျမ၀တီဘက္ကေန ဟုိဘက္ကုိ ၀န္ၾကီးဦးေအာင္မင္းနဲ့ တျခားေသာ ေခါင္းေဆာင္ေတြက စီစဥ္မႈအရ က်ေနာ္တုိ့ ခရီးစဥ္ကို စတင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

အန္ကယ္တုိ့အေနနဲ့ ေကအန္ယူ ျငိမ္းခ်မ္းေရးေကာ္မတီက တာ၀န္႐ွိသူေတြရယ္၊ ေနာက္တပ္မဟာက တာ၀န္႐ွိသူေတြရယ္၊ ခ႐ုိင္ကတာ၀န္႐ွိသူေတြရယ္၊ ပါ၀င္ျပီးေတာ့ ေခၚသြားရျခင္းက၊ အဓိက ဘာအေၾကာင္းေတြ ေဆြးေနြးမွာလဲ။ ေနာက္ ဘယ္လိုမ်ိုး ေမွ်ာ္လင့္ထားလဲဆုိတာ အန္ကယ္ေျပာျပေပးပါ႐ွင့္။

“က်ေနာ္တုိ့ လူစုံတက္စုံနဲ့ သြားရတဲ့အေၾကာင္းကေတာ့ တခ်ို့ နယ္ေျမကိစၥေတြက ကာယကံ႐ွင္ေတြက ပါ၀င္ျပီးေတာ့ ေဆြးေနြးမွပဲ ႐ွင္း႐ွင္းလင္းလင္းနဲ့ သိၾကမယ့္ အေနအထား ႐ွိပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ့ နယ္ေျမ အားလုံးကို က်ေနာ္တုိ့အေနနဲ့က အေသးစိတ္ မသိနုိင္ေတာ့ နယ္ေျမခံေတြပါေတာ့ ေဆြးေနြးပဲြမွာ သူတုိ့ရဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ေတြက ပုိျပီးေတ့ာ နားလည္ သေဘာေပါက္လိမ့္မယ္ဆုိတဲ့ အခ်က္ရယ္၊ ေနာက္တခ်က္က က်ေနာ္တုိ့ဘာေတြ ေဆြးေနြးတယ္ဆုိတာ နယ္ေျမခံေတြက ပါ၀င္ျခင္းအားျဖင့္ သူတုိ့နယ္ေျမအတြင္းမွာ ႐ွိေနတဲ့ တပ္ရင္းတုိ့၊ ျမို့နယ္နဲ့ လူထုေတြကို ျပန္လည္ ႐ွင္းျပတဲ့အခါ လြယ္ကူတယ္။ က်ေနာ္တုိ့ ဗဟုိကခ်ည္းပဲဆုိရင္ သြားလုိက္႐ွင္းဖုိ့က ေတာ္ေတာ္အခ်ိန္ယူရမယ္။ သူတုိ့ပါလာေတာ့ သူတုိ့နယ္ေျမကို ျပန္႐ွင္းျပတာ လြယ္သြားတာေပါ့။”

၂၀၀၄ တုန္းက သြားတဲ့ေဆြးေနြးပဲြနဲ့ အခုသြားမယ့္ေဆြးေနြးပဲြမွာ အခုတေခါက္က ပုိျပီးေတာ့ လူစုံတက္စုံ႐ွိတယ္။ ဒီလုိ အစုိးရနဲ့ေဆြးေနြးျပီးတဲ့အခါ တခါတည္း အပစ္အခတ္ရပ္စဲဖုိ့ကို လက္မွတ္ေရးထုိးခဲ့မွာလား။ ဘယ္လိုမ်ိုး စီစဥ္ထားလဲ႐ွင့္။

“က်ေနာ္တုိ့ကေတ့ာ ဒီေဆြးေနြးပဲြမွာ တဖက္ရဲ့ တင္ျပခ်က္အရဆုိရင္ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး၊ ေနာက္ျပီးေတာ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပုိင္းမွာဆုိရင္ တေယာက္နဲ့ တေယာက္ အေၾကာင္းၾကားေရး ဆုိတဲ့ကိစၥ၊ ေနာက္ နုိင္ငံေရးကိစၥကို ေဆြးေနြးဖုိ့ ရက္သတ္မွတ္ဖုိ့ရယ္ဆုိတဲ့ အခ်က္ေလးခ်က္ကို အဆုိျပုထားတာ ႐ွိတယ္။ အဒီအေပၚမွာ အေျခခံျပီးမွ က်ေနာ္တုိ့ ေကအန္ယူဘက္ကေတာ့ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးကို လုပ္တဲ့အပုိင္းမွာ လုိအပ္တဲ့ အခ်က္ေလးေတြကို တင္ျပဖုိ့ စီစဥ္ထားတာ ႐ွိပါတယ္။ အဲဒီဟာကေတာ့ အဓိက လူထုကိစၥပါပဲ။ လူထုဆုိတာက က်ေနာ္တုိ့ ဒီျပည္သူလူထုေတြက အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးနဲ့ ပတ္သက္လုိ့ သူတုိ့အတြက္ ဘယ္ေလာက္ အက်ိုး႐ွိတယ္။ ဘယ္ေလာက္ သူတုိ့အတြက္ ကာကြယ္တယ္ ဆုိတဲ့ဟာကို ႐ွိမွသာလွ်င္ သူတုိ့ကလည္း အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးေပၚမွ ယုံၾကည္စိတ္ခ်မယ္၊ ေနာက္ျပီးေတာ့ ပါ၀င္ျပီးေတာ့ ကူညီမယ္လို့ က်ေနာ္တုိ့ ယုံၾကည္တယ္။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ လူထုကေတာ့ သူတုိ့အတြက္ အက်ိုးစီးပြား မ႐ွိတဲ့ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးကို ေထာက္ခံမွာ မဟုတ္ဘူး။ အဲဒါေတာ့ ေသခ်ာတယ္။”

ေကအန္ယူ အေနနဲ့ကလည္း ျငိမ္းခ်မ္းေရးစျပီးေတာ့ ေဆြးေနြးျပီးကတည္းက အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး ေဆြးေနြးမယ္ဆုိျပီး ေနာက္ပုိင္းမွာ လူထုရဲ့ သေဘာထားကို လုိက္လံ ေကာက္ယူတာမ်ိုးေတြ ႐ွိတယ္ေလ။ အမ်ားအားျဖင့္ လာတဲ့ သေဘာထားေတြက ဘယ္လိုမ်ိုး႐ွိလဲ႐ွင့္။

“လူထုသေဘာထားေတြကို ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ လူထုေတြက ျငိမ္းခ်မ္းေရးကို အင္မတန္မွ လုိလားေနတဲ့အခ်ိန္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီျငိမ္းခ်မ္းေရးမ႐ွိဘဲနဲ့ စစ္မက္ပဲ ျဖစ္ပြားေနရင္ ဘာပဲေျပာေျပာ သူတုိ့ရဲ့ ဘ၀လုံျခံုေရးပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဖံြံ့ျဖိုးေရးပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ျပန္လည္ ထူေထာင္ေရးပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဘယ္လိုမွ မလုပ္နုိင္တာကို ေတြ့႐ွိရေတာ့ တေန့တျခား က်ေနာ္တုိ့လူထုေတြက ဆင္းရဲတဲ့ဘ၀ေတြနဲ့ ရင္ဆုိင္ေနရတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ သူတုိ့ေတြအေနနဲ့ ျငိမ္းခ်မ္းေရးကို တကယ္လုိလားပါတယ္။ တခ်ို့အၾကံေပးခ်က္ေတြကေတာ့ တခါမွ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးမလုပ္ခဲ့တဲ့ ေကအန္ယူကို သတိေပးတာေတြ စုိးရိမ္မႈ႐ွိတာေတြေတာ့ ႐ွိပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ့လည္း သူတုိ့ရဲ့ အၾကံျပုခ်က္ေတြကို အေရးတယူ သေဘာထားျပီးေတာ့ သူတုိ့ အၾကံေပးခ်က္ အတုိင္းပဲ က်ေနာ္တုိ့ လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္လုိ့ ေျပာခ်င္ပါတယ္။ နုိင္ငံတကာမွာ ေရာက္ေနတဲ့ ကရင္အမ်ိုးသားေတြပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ျပည္တြင္းမွာ ႐ွိေနတဲ့ ကရင္အမ်ိုးသားေတြပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ဒီပဋိပကၡျဖစ္တဲ့ နယ္ေျမမွာ႐ွိတဲ့ ကရင္အမ်ိုးသားေတြပဲျဖစ္ျဖစ္၊ သူတုိ့ရဲ့ စုိးရိမ္မႈေတြကို က်ေနာ္တုိ့ အေလးထားပါတယ္။ သူတုိ့ရဲ့ကိစၥက က်ေနာ္တုိ့ရဲ့ ကိစၥပါပဲ။ က်ေနာ္တုိ့ အဖဲြ့အစည္းက ျပည္သူလူထုအတြက္ ရပ္တည္တဲ့အဖဲြ့အစည္း ျဖစ္တဲ့ အတြက္ေၾကာင့္၊ ျပည္သူလူထု အက်ိုးမ႐ွိတဲ့ အလုပ္ကိုေတာ့ က်ေနာ္တုိ့ မလုပ္ပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ့အေနနဲ့ ျပည္သူေတြ အက်ိုး႐ွိမယ့္ဟာကိုပဲ ရည္႐ြယ္ျပီး လုပ္ေဆာင္သြားမယ္ ဆုိတာကို သတင္းစကား​ ပါးခ်င္ပါတယ္။”