ၿပီးခဲ့တဲ့ အဂၤါေန႔က အေမရိကန္သမၼတရဲ႕ အမ်ိဳးသားလံုျခံဳေရးအႀကံေပး အရာရွိ မိုက္ခယ္လ္ဖလင္းန္းဟာ ႐ုတ္တရက္ ႏုတ္ထြက္သြားခဲ့ပါတယ္။ ဖလင္းန္ဟာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုတပ္မေတာ္က ဒုတိယဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးအဆင့္နဲ႔ အၿငိမ္းစားယူခဲ့သူ ျဖစ္ပါတယ္။ သူဟာ ကာကြယ္ေရးေထာက္လွမ္းေရးေအဂ်င္စီရဲ႕ ၁၈ ေယာက္ေျမာက္ ညႊန္ၾကားေရးမႉးအျဖစ္လည္း တာ၀န္ယူေဆာင္ရြက္ခဲ့သူျဖစ္ၿပီး သမၼတသစ္ ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္ လက္ထက္မွာေတာ့ ၂၅ ေယာက္ေျမာက္ အမ်ိဳးသားလံုၿခံဳေရး အႀကံေပးအရာရွိ ျဖစ္လာၿပီး ဇန္န၀ါရီလ ၂၀ ရက္ေန႔ကမွစၿပီး ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁၃ ရက္ေန႔အထိ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခ်ိန္ ၂၄ ရက္ပဲ ရွိပါေသးတယ္။
အေမရိကန္သမိုင္းမွာေတာ့ ဖလင္းန္းဟာ ရာထူးသက္တမ္းအရ အတိုဆံုး အမ်ိဳးသားလံုၿခံဳေရး အႀကံေပးအရာရွိတေယာက္ ျဖစ္လာခဲ့ပါၿပီ။ ဒီအျဖစ္ဟာ အေမရိကန္ နိုင္ငံေရးေလာကမွာတင္မက ႏိုင္တကာ နိုင္ငံေရးေလာကအထိပါ အ့ံၾသ မ်က္ခံုးတြန္႔စရာ ျဖစ္ခဲ့ရတယ္လို႔ ဆိုရမွာပါပဲ။
အမ်ိဳးသားလံုၿခံဳေရးအႀကံေပးအရာရွိ မိုက္ခယ္လ္ဖလင္းန္း အခုလို ႐ုတ္တရက္ ႏုတ္ထြက္ခဲ့ရတဲ့အေၾကာင္းကိုေတာ့ အိမ္ျဖဴေတာ္ အထက္တန္းအႀကံေပးအရာရွိ ခယ္လီယန္ ေခါန္းေ၀းက အင္ဘီစီ သတင္းဌာနရဲ႕ “တူေဒး႐ိႈး” အစီအစဥ္ကို အဂၤါေန႔က ေျပာၾကားရာမွာ “ဒီကိစၥရဲ႕ တကယ့္အဓိကအေၾကာင္းကေတာ့ ဒုတိယသမၼတကို လွည့္စားခဲ့လို႔ပါပဲ” လို႔ ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။ သူ ေျပာတာက ဖလင္းန္က သူနဲ႔ ႐ုရွားသံအမတ္ႀကီး ဆာေဂးကစ္(စ္)လယတ္တို႔ စကားေျပာဆိုၾကတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဒုတိယသမၼတ မိုက္ပင့္စ္ကို လိမ္ေျပာခဲ့တဲ့အတြက္လို႔ ဆိုလိုတာပါ။ ဖလင္းန္းက တကယ္ပဲ ဒုတိယသမၼတကို လိမ္ညာခဲ့သလား ဆိုတာကလည္း ရွင္းရွင္းလင္းလင္း မရွိလွေသးပါဘူး။
ဖလင္းန္က သူ႔ရဲ႕ ႏုတ္ထြက္စာမွာ သူဟာ သူနဲ႔သံအမတ္ႀကီး ဆာေဂးကစ္စ္လယတ္ စကားေျပာၾကတဲ့အေၾကာင္းေတြကို တမင္တကာ ခ်န္ေျပာခဲ့တာ မဟုတ္ပါဘူးလို႔ ေရးသားခဲ့ ပါတယ္။ နယူးေယာ့တိုင္းမ္နဲ႔ ၀ါရွင္တန္ပို႔စ္ သတင္းစာေတြကေတာ့ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္ရဲ႕ တယ္လီဖုန္းေျပာဆိုမႈကို စာနဲ႔ မွတ္တမ္းတင္ထားတာကို အမ်ိဳးမ်ိဳး ျပန္ဖတ္နိုင္တယ္လို႔ ေရးသားခဲ့ၾကပါတယ္။ အမ်ိဳးသားလံုၿခံဳေရး အႀကီးတန္း သတင္းေထာက္ အီလီလိတ္ခ္ကို အဲဒီတယ္လီဖုန္းစကားေျပာဆိုမႈကို သိခဲ့တဲ့ အိမ္ျဖဴေတာ္ အရာရွိတေယာက္က ေျပာျပခဲ့တာ ကေတာ့ ႐ုရွားသံအမတ္ႀကီးက အေရးယူ ပိတ္ဆို႔မႈေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဖလင္းန္ကို ေမးခဲ့ၿပီး ဖလင္းန္က ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႔ဟာ သီတင္းပတ္ေတြအတြင္း စတင္ တာ၀န္ယူ ၾကေတာ့မွာျဖစ္ၿပီး ႐ုရွားေရးရာမူ၀ါဒနဲ႔ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈေတြကို ျပန္ၿပီး သံုးသပ္ပါလိမ့္မယ္လို႔ တုံ႔ျပန္ေျပာဆိုလိုက္တာပါ။ အဲဒါဟာ တရားမဝင္တဲ့၊ မသင့္ေလ်ာ္တဲ့ လုပ္ရပ္ မဟုတ္ပါဘူးလို႔ ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။ ဒီ့အျပင္မွာ ၀ါရွင္တန္ပို႔စ္က တနလၤာေန႔ညမွာ ေဖာ္ျပခဲ့တာက လြန္ခဲ့တဲ့လက အဲဒီအခ်ိန္က ယာယီေရွ႕ေနခ်ဳပ္ ဆယ္လီရိတ္စ္က အိမ္ျဖဴေတာ္ကို ဖလင္းန္နဲ႔ ကစ္(စ္)လယတ္တို႔ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈအေၾကာင္း ေဆြးေႏြးခဲ့ၾက တာ ျဖစ္ၿပီး ဖလင္းန္က ပင့္စ္ကို လိမ္ညာခဲ့တာျဖစ္လို႔ ၿခိမ္းေျခာက္ေငြညႇစ္ခံရနိုင္ေျခ ရွိတယ္လို႔ အသိေပးခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေလ့လာသံုးသပ္သူေတြကေတာ့ တကယ္လို႔သာ ဖလင္းန္ ျပႆနာ ျဖစ္ရတာဟာ ဒီလိမ္လည္မႈေၾကာင့္ဆိုရင္ သူ႔ကို ဇန္န၀ါရီလကုန္မွာကတည္းက ဘာျဖစ္လို႔ ထုတ္မပစ္လုိက္တာလဲလို႔ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ဆိုၾကပါတယ္။ ဖလင္းန္ဟာ ႏိုင္ငံေရး လုပ္ႀကံခံခဲ့ရတာပဲလား။
အေမရိကန္ အရာရွိတဦးကေတာ့ ေအပီသတင္းဌာနကို ဖလင္းန္ဟာ အေမရိကန္ သမၼတေဟာင္း အိုဘားမားလက္ထက္ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ဆက္ႏႊယ္ၿပီး အင္တာနက္ အဟက္ခံရလို႔ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးက ႐ုရွားအေပၚ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈ ခ်မွတ္လိုက္တဲ့ အခ်ိန္ပိုင္းမွာ ကစ္(စ္)လယတ္နဲ႔ အဆက္အသြယ္ မၾကာခဏ ရွိခဲ့သလို အကူးအေျပာင္းကာလအတြင္း တျခားအခ်ိန္ေတြမွာလည္း မၾကာခဏ အဆက္အသြယ္ရွိခဲ့တယ္လို႔ ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။ ကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးေဟာင္း အက္ရွ္ကာတာရဲ႕ ဒီမိုကရက္ အႀကံေပးအရာရွိ မတ္ခ္ ဂ်က္ေကာ့ဘ္ဆန္က အယ္လ္ဂ်ာဇီးယားသတင္းဌာနကို “ဒါက ဖလင္းန္က ႐ုရွား သံအမတ္ႀကီး ဒါမွမဟုတ္ ႐ုရွားသံတမန္ေတြနဲ႔ စကားေျပာလို႔ မဟုတ္ပါဘူး။ အဲဒါက သူ႔အေနနဲ႔ အဲဒီအေၾကာင္းအရာေပၚမွာ ရိုးရိုးစင္းစင္းျဖစ္ရပ္အျဖစ္ ဒုတိယသမၼတကို ေျပာလိုက္တာပါပဲ” သူ႔အျမင္ကို ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။
“လိုဂင္ဥပေဒ (၁၇၉၉ ခုႏွစ္က ျပ႒ာန္းထားတဲ့ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ အျငင္းပြားေနတဲ့ အစိုးရေတြနဲ႔ အခြင့္အာဏာမရွိဘဲ ေစ့စပ္ညွိႏွိုင္းသူေတြကို ဒဏ္ေငြ ဒါမွမဟုတ္ ေထာင္ဒဏ္ ျပစ္ဒဏ္ေပးနိုင္တဲ့ ဥပေဒ)အရ ဘယ္သူ႔ကိုမွ စြဲခ်က္မတင္ခဲ့ ရေသးပါဘူး။ က်ေနာ္က ဖလင္းန္ဟာ ဒုတိယသမၼတကို လိမ္ေျပာေကာင္း လိမ္ေျပာနိုင္တယ္ ဆိုတဲ့အခ်က္အတြက္ပဲ ပိုစိုးရိမ္တာပါ” လို႔ သူက ဆက္ေျပာခဲ့ပါတယ္။
အေမရိကန္ သမိုင္းမွာ အ႐ုပ္ဆိုးတဲ့ အျဖစ္တခုလို႔ ေျပာရမယ့္ ဒီအျဖစ္ဟာ တကယ္ပဲ ဖလင္းန္က ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိရွိ လုပ္ခဲ့တာလား။ ဒါမွမဟုတ္ တခ်ဳိ႕ အကဲခတ္သူေတြ ေတြးထင္သလို နိုင္ငံေရးလုပ္ႀကံမႈတခု ျဖစ္သလား ဆိုတာကေတာ့ မၾကာခင္ ေပၚလာမယ္လို႔ ယူဆရပါတယ္။
အႀကီးတန္း ႐ုရွားလႊတ္ေတာ္မတ္တေယာက္ကေတာ့ ဖလင္းန္းရဲ႕ ႏုတ္ထြက္မႈဟာ ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္ အက်ဥ္းအက်ပ္တခုထဲကို ျပန္ေရာက္သြားတာ ျဖစ္ရင္ျဖစ္၊ ဒါမွမဟုတ္ သူ႔ရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဟာ ႐ုရွား ဆန္႔က်င္ေရးခံစားမႈပိုး ၀င္သြားတာကို ျပလိုက္တာပဲ ျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။
ေမာ္စကိုအေျခစိုက္ အစိုးရ ထိန္းခ်ဳပ္တဲ့ စပြတ္နစ္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ သတင္း ေအဂ်င္စီ သတင္းေထာက္တေယာက္ျဖစ္တဲ့ ဒီမီထရီဘားဘစ္ခ်္က အယ္လ္ဂ်ာဇီးယား သတင္းဌာနကို ဒီသတင္းက အခ်က္ျပလိုက္တာကေတာ့ ‘အေမရိကန္ နိုင္ငံေရးေလာကကို မက္ကာေသ၀ါဒ တေက်ာ့ျပန္ေရာက္လာၿပီ’ ဆိုတာပါပဲ။
ဒီလို အေျခအေန ျပန္ျဖစ္လာၿပီဆိုရင္ေတာ့ အေမရိကန္နိုင္ငံေရးအတြက္ ကိစၥေကာင္း မဟုတ္တာကေတာ့ ေသခ်ာပါတယ္။ အဲဒီသတင္းေထာက္ကပဲ “အေမရိကန္ အထူးေထာက္လွမ္းေရးေတြက မိုက္ကခယ္လ္ဖလင္းန္နဲ႔ ႐ုရွားသံအမတ္ႀကီးတို႔ ေျပာေနတဲ့ စကားကို ခိုးနားေထာင္ခဲ့တယ္။ သူတို႔က အဲဒီသတင္းအခ်က္အလက္ကို ေပါက္ၾကားပစ္လိုက္တယ္ ဆိုတာကေတာ့ ရွင္းေနပါတယ္။”
“လူတေယာက္ကို သိပ္ထူးဆန္းတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္တခုနဲ႔အလုပ္က ဖယ္ရွားပစ္လိုက္တာေတြက ရိုးေနပါၿပီ။ ရန္သူမဟုတ္တဲ့ နိုင္ငံတနိုင္ငံက သံအမတ္ႀကီး တေယာက္ကို အမ်ိဳးသားလံုၿခံဳေရးရဲ႕ ဦးစီးေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္လာမယ့္သူတေယာက္က ျဖစ္နိုင္ေျခရွိတဲ့ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈ ဖယ္ရွားေရးကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေျပာဆိုတာဟာ သဘာ၀မက်ဘူးလားဗ်ာ” လို႔ ဆက္ေျပာခဲ့ပါတယ္။
ေထာက္ခံသူ၊ ကန္႔ကြက္သူေတြ၊ ျပန္ဆိုနားလည္မႈေတြ ဘယ္လိုပဲ ပလံုစီပြက္ေနပါေစ၊ ဖလင္းန္ရဲ႕ ခုလို တလမျပည့္ခင္အခ်ိန္မွာ သမၼတသစ္ထရမ့္ရဲ႕ အုပ္ခ်ုပ္ေရးပိုင္းက ႏုတ္ထြက္သြားတဲ့ကိစၥကေတာ့ သမၼတရဲ႕ အႀကီးတန္း အႀကံေပးအရာရွိအဖြဲ႔ထဲမွာ ထူးထူးျခားျခား ေစာစီးတဲ့ ထိတ္လန္႔စရာ ကိစၥတခု ျဖစ္တယ္ဆိုတာကေတာ့ ေသခ်ာပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဖလင္းန္ဟာ ေရြးေကာက္ပြဲ မဲဆြယ္စည္းရံုးေရးကာလ အတြင္းမွာ ထရမ့္ကို သစၥာရွိရွိ ေထာက္ခံခဲ့တဲ့သူတေယာက္ ျဖစ္ခဲ့ေပမယ့္ သူ႔ရဲ႕ ႐ုရွားနဲ႔ အဆက္အစပ္ရွိမႈေတြက တျခား၊ သမၼတရဲ႕ လက္ေထာက္ေတြကို ပူပင္ေၾကာင့္ၾက ျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။
ဒုတိယသမၼတ ပင့္စ္ကလည္း ဖလင္းန္ဆီက သတင္းအခ်က္အလက္ေတြအေပၚ အားထားေနခဲ့ရတယ္ ဆိုတာကလည္း ျမင္သာထင္ရွားျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဖလင္းန္ရဲ႕ ႐ုရွား-အေမရိကန္နိုင္ငံဆိုင္ရာ ႐ုရားသံအမတ္ႀကီးနဲ႔ စကားေျပာဆိုမႈဟာေ ေရြးေကာက္ပြဲ ကာလအတြင္း ဒီမိုကရက္ေတြရဲ႕ အီးေမးလ္ေတြထဲကို ဟက္လုပ္ခိုး၀င္ခဲ့တယ္လို႔ အေမရိကန္ ေထာက္လွမ္းေရးေအဂ်င္စီေတြ ေကာက္ခ်က္ခ်ၿပီးခ်ိန္မွာ ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္ရဲ႕ ႐ုရွားနိုင္ငံအေပၚ ရင္းႏွီးႏွစ္လိုတဲ့ သေဘာသားျပသမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေမးခြန္းထုတ္စရာလည္း ျဖစ္လာပါတယ္။
႐ုရွားလႊတ္ေတာ္အမတ္ ကြန္စတင္ ကိုဆာခ်က္ဗ္ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုတာကို RIA နိုဗိုစတီ သတင္းေအဂ်င္စီက ျပန္လည္ေဖာ္ျပရာမွာေတာ့ “ထရမ့္ဟာ လိုအပ္တဲ့ လြတ္လပ္မႈကို မရေသးတာနဲ႔ သူဟာ အက်ိဳးဆက္အေနနဲ႔ မေအာင္မျမင္ျဖစ္တာ မဟုတ္တဲ့ဲ အက်ပ္ရိုက္မႈနဲ႔ ႀကံဳေတြ႕ခဲ့တာျဖစ္ရင္ျဖစ္၊ ဒါမွမဟုတ္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအသစ္ဟာ အေပၚပိုင္းက ေအာက္ပိုင္းအထိ ႐ုရွားေၾကာက္ေရာဂါ ရသြားတာပဲျဖစ္မယ္လို႔ ေျပာတဲ့အေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ေျပာတဲ့လႊတ္ေတာ္အမတ္ ကိုဆာခ်က္ဗ္ဟာ ႐ုရွား အထက္လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ နိုင္ငံတကာေရးရာေကာ္မတီ ေခါင္းေဆာင္ ျဖစ္ပါတယ္။ သူဟာ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံေရးေလာကနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး နလပိန္းတုံး မဟုတ္တာကေတာ့ ေသခ်ာပါတယ္။
ေဒၚနယ္လ္ထရမ့္မွာ ႐ုရွားနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ မူ၀ါဒ အခိုင္အမာ ရွိေနပါၿပီလား။ ႐ုရွားကို ဘယ္လိုဆက္ဆံမွာပါလဲ။ အခု အမ်ိဳးသားလံုၿခံဳေရး အႀကံေပးအရာရွိ ဖလင္းန္ရဲ႕ ႐ုရွားသံအမတ္ႀကီးနဲ႔ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး တဖက္က ေမးလာတာကို အမ်ိဳးသားလံုၿခံဳေရး အႀကံေပးအရာရွိတေယာက္အေနနဲ႔ ဒီလို ေျဖႀကားတုံ႔ျပန္မႈ မလုပ္ရပါဘူးလား။ ဒါဆို အမ်ိဳးသားလံုၿခံဳေရး အႀကံေပးအရာရွိရဲ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ ေျပာေရးဆိုခြင့္က ဘယ္ေလာက္ပဲ ရွိတာပါလဲ ဆိုတာေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီး ေမးခြန္းထုတ္စရာ ရွိပါတယ္။ ဖလင္းန္ကိုယ္၌က အေပးအယူလုပ္ ကိုယ္က်ိဳးစီးပြား ရွာတာလား ဆိုတာကလည္း စံုစမ္းစစ္ေဆးလို႔ ရနိုင္တယ္လို႔ ယူဆရပါတယ္။
အစိုးရရဲ႕ တာ၀န္ရွိသူ အထူးသျဖင့္ ထိပ္တန္းတာ၀န္ရွိသူေတြဟာ သူတို႔ရဲ႕ တာ၀န္ရွိမႈအရ ေျပာသင့္တာ ေျပာရမွာေတြကို ေျပာဖို႔တာ၀န္ရွိသလို မေျပာရင္လည္း တာ၀န္ပ်က္ကြက္မႈလို႔ ေျပာရမွာျဖစ္သလို အဲဒီအတြက္ အေရးယူ အျပစ္ေပးမႈ ရွိရပါမယ္။ တာ၀န္ရွိမႈကို ထမ္းေဆာင္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ အဂတိတရားေတြ ရွိေန၊ က်င့္ႀကံေနတယ္ ဆိုရင္လည္း အျပစ္ရွိတယ္လို႔ ေျပာရပါလိမ့္မယ္။ အေမရိကန္အစိုးရဟာ သူတို႔နိုင္ငံရဲ႕ နိုင္ငံေရး ဂုဏ္သိကၡာကို အခ်ိန္မီျပန္ၿပီး ထိန္းသိမ္းနိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ရပါေၾကာင္း။ ။
စိုးေနလင္း
