ျမန္မာႏိုင္ငံအႏွံ႔အျပားမွာ ေျမယာျပႆနာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အျငင္းပြားမႈေတြ ဆက္တိုက္ဆိုသလို ျဖစ္ေပၚေနပါတယ္။ ဒီလိုအျငင္းပြားမႈေတြကို ေျဖရွင္းဖုိ႔အတြက္ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရ လက္ထက္မွာလည္း စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးေကာ္မရွင္ေတြ ဖဲြ႔စည္းၿပီးေတာ့ ေျဖရွင္းသလို လက္ရွိ အန္အယ္လ္ဒီအစိုးရ လက္ထက္မွာလည္း ဒီလိုအဖဲြ႔အစည္းေတြ ဖဲြ႔စည္းၿပီး ေျဖရွင္းမႈေတြ ျပဳလုပ္ေနပါတယ္။ ဒီလို ျပဳလုပ္ေနေပမယ့္လည္း ေအာင္ျမင္တဲ့ အတိုင္းအတာတခု၊ လယ္သမားေတြ ေက်နပ္ႏွစ္သက္တဲ့ အတုိင္းအတာတခုအထိ မေရာက္ရွိေသးဘူးလို႔လည္း အသံေတြ ထြက္ေပၚေနပါတယ္။ ဒီဟာေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေအာင္ျမင္ေအာင္၊ လယ္သမားေတြ အက်ဳိးရွိလာေအာင္ ဒီေျမယာျပႆနာေတြကို ဘယ္လိုေျဖရွင္းမလဲ၊ ဘယ္လိုေျဖရွင္းသင့္တယ္ဆိုတာ တိုင္းရင္းလူထုတိုးတက္ေရး မိတ္ဖက္အဖဲြ႔က ေတာင္သူလယ္သမားေရးရာ တာဝန္ခံ ကိုမ်ဳိးသန္႔ကို ဒီဗြီဘီက ေတြ႔ဆုံေမးျမန္းထားပါတယ္။
ေမး - အရင္ၿပီးခဲ့တဲ့ ဦးသိန္းစိန္ လက္ထက္မွာလည္း လႊတ္ေတာ္မွာေရာ၊ အစိုးရအဖဲြ႔မွာေရာ က်ေနာ္တို႔ လယ္ယာေျမျပႆနာေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ေျဖရွင္းဖို႔ အဖဲြ႔အစည္းေတြ ဖြဲ႔ၿပီးေတာ့ လုပ္ေဆာင္ခဲ့တယ္။ ၅ ႏွစ္တာ လုပ္ေဆာင္ခဲ့သလို လက္ရွိ အန္အယ္လ္ဒီအစိုးရ လက္ထက္မွာလည္း လုပ္ေဆာင္ေနတယ္။ ဒီလုပ္ေဆာင္မႈေတြကို ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ေတာင္သူလယ္သမားေတြ ႏွစ္သက္ႏိုင္တဲ့ အေနအထားအထိေအာင္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ခဲ့လား။ လက္ရွိအစိုးရႏွစ္ဖဲြ႔ရဲ႕ လုပ္ေဆာင္မႈကို အရင္ဆံုး သံုးသပ္ျပေပးပါဦးခင္ဗ်။
ေျဖ - ေျမယာသိမ္းဆည္းခံရတဲ့ ကိစၥေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ပထမ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရ လက္ထက္မွာေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ႏွစ္ပိုင္းေျပာလို႔ရပါမယ္။ တပိုင္းက လႊတ္ေတာ္က စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးအပိုင္းနဲ႔ အစိုးရအဖဲြ႔က ဒု-သမၼတဦးဉာဏ္ထြန္း ဦးေဆာင္တဲ့ ေျမယာျပန္လည္ေပးအပ္တဲ့ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့အဖဲြ႔၊ အစိုးရရဲ႕ လုပ္ေဆာင္မႈအပိုင္းေပါ့။ ဒီလို ႏွစ္ပိုင္း ေျပာလုိ႔ရပါမယ္။ အဲဒီေတာ့ အရင္ဆံုး ေျမယာျပႆနာေတြ အံုနဲ႔က်င္းနဲ႔ ေပၚေပါက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ ဒါေတြကို ေျဖေလွ်ာ့ႏိုင္ဖုိ႔အတြက္ လႊတ္ေတာ္ကေနၿပီး လယ္ယာေျမနဲ႔ အျခားေျမမ်ား သိမ္းဆည္းခံရမႈ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးေကာ္မရွင္ဆိုၿပီး ဦးတင္ထြဋ္ ဦးေဆာင္ၿပီး ဒီအဖဲြ႔ေတြကို ဖဲြ႔တယ္။ တိုင္းနဲ႔ျပည္နယ္အလိုက္ အဖဲြ႔ ၁၊ ၂၊ ၃၊ ၄ ဒီလိုဖဲြ႔ၾကတယ္။ ဖဲြ႔တဲ့အခါမွာ ျမန္မာျပည္တျပည္လံုးမွာရွိတဲ့ ေျမယာေတြကို အျပည့္အဝ စံုစမ္းႏိုင္ျခင္း၊ မႏုိင္ျခင္း ဆိုတာထက္ သူတို႔ဆီကထြက္လာတဲ့ Out Comes ေတြေပါ့။ အထူးသျဖင့္ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးေကာ္မရွင္ရဲ႕ အစီရင္ခံစာ အပိုင္း ၄ ခုေပါ့ေနာ္။ အဓိကက်တဲ့ အပိုင္း ေလးပိုင္းစလံုးမွာ ရွိလာတဲ့ အစီရင္ခံစာေတြကို က်ေနာ္တို႔ ျပန္ေလ့လာလိုက္တဲ့အခါက်ေတာ့ လႊတ္ေတာ္က စံုစမ္းစစ္ေဆးရတဲ့ အေျခအေနကေန ေျဖရွင္းေပးမယ့္ ပံုသဏၭာန္ေတြေပါ့ေနာ္။ အႀကံျပဳခ်က္ေတြ၊ သံုးသပ္ခ်က္ေတြ၊ ဒါေတြကေတာ့ အားေကာင္းတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ ေတာင္သူေတြအတြက္ မွ်တတယ္။ ဒီအမႈအခင္းေတြကို တျခားကိစၥရပ္ေတြမွာလည္း ဒီလိုမ်ဳိးေတြသာ စံုစမ္းစစ္ေဆးၿပီး ဆံုးျဖတ္မယ္ဆိုရင္ အမ်ားစုဟာ ေတာင္သူေတြအတြက္ မွ်တမယ့္၊ ေျပလည္ႏိုင္မယ့္ အေျဖတခု ရႏိုင္မယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ ဒီလိုပဲ သံုးသပ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လို႔ အဲဒီအစီရင္ခံစာေတြကို ျပန္လည္ၿပီး သံုးသပ္ၿပီး ဒါကို ေျဖရွင္း၊ ဒီအႀကံဉာဏ္ေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ၿပီး ေဆာင္ရြက္ရမယ့္ ဦးဉာဏ္ထြန္း ဦးေဆာင္တဲ့ ေကာ္မတီအေနနဲ႔ကေတာ့ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မႈအပိုင္းက အရမ္းအားနည္းပါတယ္။
ေမး - ဒါကေတာ့ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရလက္ထက္မွာ ေျဖရွင္းခဲ့တဲ့ ပံုစံေပါ့ေနာ္။ အဲဒီေတာ့ အစိုးရဘက္က ေျဖရွင္းေပးတဲ့အပိုင္းက အားနည္းတယ္ေပါ့။ လႊတ္ေတာ္ဘက္ကေတာ့ အဆင္ေျပတယ္။ လက္ရွိ အန္အယ္လ္ဒီအစိုးရ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့အပိုင္းေတြကို ဘယ္လုိမ်ဳိး ျမင္မိလဲ။
ေျဖ - အန္အယ္လ္ဒီအစုိးရ လုပ္ေဆာင္တဲ့အပိုင္းကေတာ့ ေရြးေကာက္ပဲြႏိုင္သြားတာ တႏွစ္ေက်ာ္ၿပီဆိုေပမယ့္ အစိုးရ အာဏာရယူထားတာကေတာ့ ၆ လ၊ ၇ လေလာက္ပဲ ရွိေသးတဲ့ အေျခအေနရွိပါတယ္။ အကုန္လံုးက အသစ္စက္စက္ေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဝန္ႀကီးေတြ၊ ဒု-ဝန္ႀကီးေတြေပါ့ေနာ္။ ဒါေပမယ့္ ေအာက္ေျခမွာရွိေနတဲ့ အၿမဲတမ္းအတြင္းဝန္ေတြကအစ က်န္တဲ့ ဝန္ထမ္းေတြက အကုန္လံုး အေဟာင္း ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီႏွစ္ခုရဲ႕ အားၿပိဳင္မႈက အခုခ်ိန္ထိ ျပင္းထန္ေနဆဲ ျဖစ္တာ က်ေနာ္တို႔ ျမင္ေတြ႔ရပါတယ္။ ေျမရာျပန္လည္ေပးအပ္ႏိုင္ဖို႔အတြက္၊ သိမ္းဆည္းေျမေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေျဖရွင္းႏိုင္ဖုိ႔အတြက္ ဒု-သမၼတ ဦးဟင္နရီဗန္ထီးယူ ဦးေဆာင္ၿပီး ေကာ္မတီတခု ဖဲြ႔စည္းထားတယ္။ အဲဒီေကာ္မတီကလည္းပဲ ျဖည္းျဖည္းမွန္မွန္နဲ႔ ျပန္လည္စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြ လုပ္ေနသလို ဒါေတြကို ေျဖရွင္းႏိုင္ဖုိ႔အတြက္ တိုင္းနဲ႔ ျပည္နယ္တခ်ဳိ႕မွာ အားေကာင္းေမာင္းသန္ ေဆာင္ရြက္လာတာကို ဒီလပိုင္းအတြင္းမွာ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျပင္ဆင္ခ်ိန္ကေတာ့ ၾကာတယ္လုိ႔ ထင္ေကာင္းထင္ရႏိုင္ေသာ္လည္းပဲ တကယ္တမ္းက်ေတာ့ လက္ေတြ႔ အလုပ္လုပ္ႏုိင္ဖို႔အတြက္ အေတြ႔အႀကံဳနဲ႔ ရရွိတဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္ေပၚမွာလည္း မူတည္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ အခုအခ်ိန္အထိ မေျပလည္မႈေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ျဖစ္ေနတာကို ျမင္ေတြ႔ရေပမယ့္ ေရရွည္မွာ ဒီျပႆနာေတြကို စနစ္တက် စိတ္ပိုင္းၿပီးေတာ့ စဥ္းစားသံုးသပ္မယ္ဆိုရင္ ဒါေတြဟာ ေအာင္ျမင္လာႏိုင္တယ္လု႔ိ က်ေနာ္ကေတာ့ ေလာေလာဆယ္ ေမွ်ာ္လင့္ထားပါတယ္။
ေမး - ဟုတ္ကဲ့ပါ။ ဒါကေတာ့ စနစ္တက်သြားမယ္ဆုိရင္ ေအာင္ျမင္ႏိုင္တယ္ဆိုတဲ့ သေဘာေပါ့ေနာ္။ ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈ ျပန္လည္ခ်ထားေရးမွာ ေတာင္သူေတြလက္ထဲကို အမွန္တကယ္ ျပန္မေရာက္ဘူးဆိုတဲ့ အတိုင္းအတာ။ အဲဒီဟာက ျပန္ေပးလိုက္ၿပီဆိုတဲ့ အတိုင္းအတာမွာ မေရာက္ဘူးဆိုေတာ့ ဒါ ၾကားမွာ ဘယ္လိုမ်ဳိးဟေနလို႔လဲ။ အစိုးရက ဒီဟာကို ဘယ္လိုမ်ဳိး ေျဖရွင္းေပးဖို႔လိုမလဲ။ အမွန္တကယ္ ေရာက္သြားေအာင္ေပါ့ေနာ္။ ၂၀၁၃ က ေပးတယ္။ ၂၀၁၆ အထိေအာင္ မရေသးဘူးဆိုေတာ့ ၃ ႏွစ္ရွိၿပီ။ အဲဒီေလာက္ကြာေနေတာ့ အစိုးရအေနနဲ႔ ဘယ္လိုမ်ဳိး လုပ္ေပးဖို႔လိုမလဲ။ အန္အယ္လ္ဒီအစိုးရအေနနဲ႔ ဘယ္လိုမ်ဳိးပံုစံနဲ႔ ေျဖရွင္းမယ္ဆိုရင္ တကယ္ျပန္ရမလဲဆိုတာ သံုးသပ္ေပးပါဦး။
ေျဖ - နမူနာအေနနဲ႔ အႀကီးမားဆံုးျပႆနာေတြကို မီးေမာင္းထိုးျပရမယ္ဆိုရင္ ဥပမာ စစ္တပ္သိမ္းတဲ့ေျမေတြေပါ့။ စစ္တပ္သိမ္းတဲ့ေျမေတြကို ျပန္လည္စြန္႔လႊတ္ရန္ အစီအစဥ္ ရွိ၊ မရွိ ဆိုတဲ့ ေမးခြန္းေမး႐ံုနဲ႔ေတာ့ ဒီေျမေတြ ျပန္ရဖို႔မလြယ္ပါဘူး။ တကယ္လို႔ စြန္႔လႊတ္မယ္ဆိုရင္ေတာင္မွပဲ အဲဒီစြန္႔လႊတ္ႏိုင္ဖုိ႔အတြက္ သူတို႔ သိမ္းဆည္းစဥ္ကာလက ႐ႈပ္ခဲ့တဲ့အ႐ႈပ္ေတြ၊ ဥပမာ ေကာ့စိန္ပန္းေအာက္ေက်းရြာအုပ္စုမွာ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ျပႆနာမ်ဳိးေပါ့။ သိမ္းတုန္းက သိမ္းတယ္။ လုပ္ငန္းရွင္ေတြကို ဒီေျမေတြ ငွားလိုက္တယ္၊ သို႔မဟုတ္ ေရာင္းလိုက္ ဝယ္လိုက္တယ္။ အငွားခ်ထားလိုက္တဲ့ ကိစၥမ်ဳိးေတြကို ျပန္ေပးေတာ့မယ္ဆုိရင္ ျပန္ေပးမယ့္ေျမထဲမွာ ပါဝင္ေနတဲ့သူေတြကို စစ္တပ္ကိုယ္တိုင္က ရွင္းထုတ္ေပးခဲ့ရလိမ့္မယ္။ ဒါမွသာလွ်င္ အစိုးရကိုပဲ ျပန္ေပးေပး၊ ေတာင္သူလက္ထဲကိုပဲ ျပန္ေပးေပး တိုက္႐ိုက္ျပန္ေပးႏိုင္ဖို႔အတြက္ အဆင္ေျပပါတယ္။ ကိုယ္လုပ္ခဲ့တဲ့ျပႆနာ ကိုယ္ရွင္းခဲ့ရလိမ့္မယ္။ မရွင္းႏိုင္ရင္ အစိုးရအဖဲြ႔က သို႔မဟုတ္ သက္ဆိုင္ရာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအာဏာပိုင္ အဖဲြ႔အစည္းေတြက ဥပေဒနဲ႔အညီ ေျဖရွင္းရလိမ့္မယ္။ အဲဒီလို မေျဖရွင္းဘူးဆိုရင္ေတာ့ ဒီျပႆနာက ဘယ္ေတာ့မွ ၿပီးမွာမဟုတ္ပါဘူး။
ေမး - ဒီေျမယာျပႆနာက ေျမယာကို ဥပေဒေတြ၊ မူဝါဒေတြထဲမွာကိုက ငွားရမ္းသံုးစဲြခြင့္ ဆိုတဲ့ဟာမ်ဳိး သြားရတာကိုး။ အပိုင္ဆိုတာ မရွိဘူးဆိုေတာ့ ဥပေဒေပၚမွာေရာ ေျမယာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဘယ္လိုုျမင္မိလဲ။
ေျဖ - ဥပေဒပိုင္းနဲ႔ ေျပာရင္ေတာ့ လယ္ယာေျမဥပေဒရယ္၊ ေျမလြတ္ေျမ႐ိုင္းမ်ား စီမံခန္႔ခဲြမႈဥပေဒရယ္ ဆိုၿပီးေတာ့ ဒီဥပေဒႏွစ္ခုကို တၿပိဳင္တည္း တရက္တည္း ၂၀၁၂ မွာ ထုတ္ျပန္ခဲ့တယ္။ အဲဒီထုတ္ျပန္ခဲ့စဥ္ကတည္းက ဒီဥပေဒဟာ ေတာင္သူရဲ႕ အက်ဳိးစီးပြားကို ျဖစ္ထြန္းဖုိ႔၊ ေတာင္သူရဲ႕ အခြင့္အေရးေတြ ကာကြယ္ဖုိ႔ အေျခအေနမေပးဘူး။ ဒါေတြဟာ ပ႐ုိပူးဝါး မဟုတ္ဘူး၊ ပ႐ုိဘစၥနက္ျဖစ္တယ္။ ေနာက္တခ်က္က တရားမဝင္ သိမ္းဆည္းခဲ့တဲ့ေျမေတြကို တရားဝင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တဲ့ ဥပေဒေတြ ျဖစ္တယ္ဆိုတာ က်ေနာ္တို႔ ေကာင္းေကာင္းႀကီး မီးေမာင္းထိုးျပခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ လယ္ယာေျမဥပေဒနဲ႔ ေျမလြတ္ေျမ႐ိုင္းဥပေဒေတြဟာ မျဖစ္မေန ျပန္လည္စိစစ္ရမယ့္ ဥပေဒေတြ ျဖစ္တယ္။ အဲဒီလို ျပန္လည္စိစစ္တဲ့အခါမွာ လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြအရ ဥပေဒေတြဟာ ဘယ္ႏွစ္ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ ျပန္လည္ျပင္ဆင္ရမလဲဆိုတဲ့အေပၚမွာ မူတည္ၿပီးေတာ့ သံုးသပ္လိုက္မယ္ဆိုရင္ ဒီဥပေဒႏွစ္ခုလံုးဟာ အစအဆံုး ျပန္ၿပီးေရးဆဲြရမယ့္ အေျခအေနအထိ ျဖစ္ပါမယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ အသစ္ေရးဆဲြရမယ့္ အေျခအေနကို တကယ္တမ္း သံုးသပ္မယ္ဆိုရင္ အဲဒီအေျခအေနအထိ ေရာက္ပါလိမ့္မယ္။
ေမး - လက္ရွိျပ႒ာန္းထားတဲ့ ဥပေဒက ေတာင္သူလယ္သမားေတြအတြက္ ကာဗာမျဖစ္ဘူး။ Safety မျဖစ္ဘူးဆိုတဲ့ သေဘာေပါ့။ အရင္တုန္းကလုပ္ခဲ့တဲ့ အ႐ႈပ္ထုပ္ေတြကို တရားဝင္ျဖစ္ေအာင္လုပ္တဲ့သေဘာေပါ့၊ အဲလို ဆုိလုိခ်င္တာလား။
ေျဖ - ဟုတ္ကဲ့၊ အဲဒီလိုဆုိလိုခ်င္တာပါ။
ေမး - တိုင္းရင္းသားေတြဘက္ကလည္း ၂၁ ပင္လံုမွာ အဓိက အန္စီေအထိုးၿပီးသား အဖဲြ႔ ၈ ဖဲြ႔ တင္တဲ့ အဓိက ၅ ခ်က္ထဲမွာလည္း ေျမယာနဲ႔ သဘာဝသယံဇာတဆိုတဲ့ အခ်က္တခ်က္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ေျမယာျပႆနာက ၂၁ ပင္လံု ဒုတိယညီလာခံအထိေအာင္ ပါလာမယ္။ ဒီ တိုင္းရင္းသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး အကုန္လံုးကို ေျမယာျပႆနာက သက္ဆိုင္ေနတယ္ဆိုေတာ့ ေျမယာျပႆနာသာ အေကာင္းဆံုး မေျဖရွင္းႏိုင္ခဲ့ဘူးဆိုရင္ သြားမယ့္ အန္စီေအလမ္းေၾကာင္း၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလမ္းေၾကာင္းကိုပါ ဘယ္ေလာက္အထိေအာင္ အဖက္တစ္ ျဖစ္ႏိုင္မယ္လို႔ ျမင္မိလဲ။ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ေျမယာကိစၥေတြ သြားၿပီးေျဖရွင္းတဲ့အခါမွာ ဘာသံေတြ ၾကားရလဲ။
ေျဖ - အဲဒါက အရမ္းအေရးႀကီးတဲ့ကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ နားလည္ထားတာကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔တိုင္းျပည္ဟာ တိုင္းရင္းသားေပါင္းစံုနဲ႔ ဖဲြ႔စည္းထားတယ္။ ၁၃၅ မ်ဳိးရွိတယ္လို႔ ဆိုၾကတယ္။ အဲဒီ ၁၃၅ မ်ဳိးထဲမွာလည္း သူ႔ဓေလ့ထံုးတမ္းနဲ႔ သူ ရွိေနၾကတာ ျဖစ္တယ္။ အဲဒီအခါမွာ ၿပီးခဲ့တဲ့ လႊတ္ေတာ္ကာလထဲမွာလည္း မၾကာမတင္ေလးမွာ ဘာေတြ႔ရလဲဆိုေတာ့ ေျမယာမူဝါဒထဲမွာ ဓေလ့ထံုးတမ္းဆိုင္ရာ ေျမယာပိုင္ဆိုင္မႈနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ အခန္းက႑ကို ဖယ္မယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ဒီအသံမ်ဳိး က်ေနာ္တို႔ ၾကားခဲ့ရတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဦးေရႊမန္းက လာၿပီးတင္ျပတယ္ဆိုတာကို က်ေနာ္တို႔ ၾကားခဲ့ရတယ္။ ေနာက္တခ်က္က ၿပီးခဲ့တဲ့ရက္ပိုင္းေလးမွာပဲ ေတာင္ႀကီးမွာ ေျမယာကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လို႔ သေဘာမက်လို႔ ပါတီဝင္ေတြ ႏုတ္ထြက္တယ္ဆိုတဲ့ကိစၥေတြ ရွိတယ္။ ဒါက ဝန္ႀကီးက ေျပာခဲ့တယ္ေပါ့။ က်ေနာ္ကေတာ့ အဲဒီအခ်ိန္မွာ က်န္းမာေရးမေကာင္းတဲ့အတြက္ လႊတ္ေတာ္သတင္းေတြ နည္းနည္းျပတ္သြားတယ္။ ဒါေပမယ့္လို႔ တရားဝင္ သတင္းစာရွင္းလင္းပဲြေတြလုပ္ၿပီး ႏုတ္ထြက္တာျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒါ သတင္းမမွားႏိုင္ဘူးေပါ့ေနာ္။ ၂၀၁၂ ေနာက္ပိုင္းကို မရွင္းဘူး၊ ဒီဘက္ပိုင္းပဲရွင္းမယ္ ဆုိတာကေတာ့ အရမ္းလဲြတဲ့ကိစၥပါ။ ၿပီးခဲ့တဲ့ အစိုးရလက္ထက္မွာရွိတဲ့ ေျမယာသိမ္းဆည္းခံရမႈ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးေကာ္မရွင္ကထုတ္တဲ့ အစီရင္ခံစာေတြထဲမွာ က်ေနာ္ အမွတ္မမွားဘူးဆိုရင္ ၁၉၆၅ ခုႏွစ္ေလာက္က သိမ္းဆည္းခဲ့တဲ့ ေျမယာကိစၥေတြကိုေတာင္မွပဲ ဒီထဲမွာ ထည့္သြင္း စံုစမ္းစစ္ေဆးထားတာကို ေတြ႔ရတယ္။ ဒါဆိုရင္ အေရးအခင္းမတိုင္ခင္ ေတာ္ေတာ္ေစာေစာကတည္းက ကိစၥ။ ဦးေနဝင္းလက္ထက္ကကိစၥေတြ ျဖစ္လိမ့္မယ္။ အဲဒါေတြကိုေတာင္မွ စံုစမ္းစစ္ေဆးေပးထားတယ္။ ဘယ္လို ျပန္လည္ေျဖရွင္းေပးသင့္ပါတယ္ဆိုတဲ့ အႀကံဉာဏ္ေတြလည္း ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔က မေကာင္းဘူးလို႔ ေျပာေနတဲ့ အစိုးရလက္ထက္မွာေတာင္ ဒီလိုမ်ဳိး ထည့္သြင္းစဥ္းစားခဲ့ၿပီးမွ ဒီဘက္ က်ေနာ္တို႔ ျပည္သူ႔အစိုးရလို႔ အားလံုးက ဝိုင္းဝန္းၿပီး ေျမေတာင္ေျမႇာက္တင္ေပးခဲ့တဲ့ အစိုးရလက္ထက္မွာရွိတဲ့ ဒီဝန္ႀကီးက ဒီလိုေျပာတယ္ဆိုတာ ေတာ္ေတာ္ဆိုးတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ စိုးရိမ္တာက ျမန္မာစကား ရွိတယ္၊ ‘မင္းပင္ေကာင္းလ်က္ မင္းေျမႇာင္ဖ်က္’ ဆိုတဲ့ စကားနဲ႔အတူ က်ေနာ္တုိ႔ လူထုေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဦးေဆာင္ေနတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလမ္းစဥ္ကို ဒါေတြဟာ ဖ်က္ဆီးႏုိင္တယ္၊ ထိခိုက္သြားေစႏိုင္တယ္လုိ႔ က်ေနာ္တို႔ထင္တယ္။ ဘာေၾကာင့္ ဒီလို ထိခိုက္ႏိုင္လဲဆိုေတာ့ ေျမမရွိရင္ State တခုဟာ၊ က်ေနာ္တို႔က ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုစနစ္ကို သြားခ်င္တာကိုး။ ဒီမိုကရက္တစ္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုကို သြားမယ္ဆိုရင္ ျပည္နယ္တခုက နယ္ေျမအပိုင္းအျခား ရွိရမယ္။ လူမ်ဳိး၊ လူဦးေရေတြ ရွိရမယ္။ အစိုးရရွိရမယ္။ ဒါ ဥပေဒေတြ ရွိရမယ္။ ဒီလို သြားမွာကိုး။ အဲဒီလိုသြားမယ္ဆိုရင္ ေျမမရွိဘူးဆိုရင္ က်န္တာေတြ ဘာပဲျပည့္စံုျပည့္စံု အဆင္မေျပဘူးေလ။ အဲဒီေျမကိုမွ စီမံခန္႔ခြဲမႈမေပးဘူး၊ ဒီေျမထဲမွာရိွတဲ့ သယံဇာတေတြ ခဲြေဝပိုင္းျခား သံုးစဲြမႈနဲ႔ ပတ္သက္တာေတြ မလုပ္ႏိုင္ဘူးဆိုရင္ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုစနစ္ကို ဘယ္လိုေဖာ္မလဲ။ တျခားလူနည္းစုတိုင္းရင္းသားေတြ တကယ္လိုလိုလားလား ေတာင္းဆိုေနၾကတာက ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုစနစ္ကို ေတာင္းဆိုေနတာ ျဖစ္တယ္။ ဒါကလည္း ၿပီးခဲ့တဲ့ ပင္လံုညီလာခံအစမွာ ေတြ႔ခဲ့ရတယ္။ ေျမကိစၥကို မေျဖရွင္းဘူးဆိုရင္ ဒါကို တိုက္႐ိုက္ထိခိုက္မွာပဲ။ ဒါဟာ အဓိကက်တဲ့ ေခါင္းစဥ္ေတြထဲမွာ တခုလည္း ပါတာျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒါကို ဒီအတိုင္း ဝန္ႀကီးက ေျပာတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ အစိုးရရဲ႕ပံုရိပ္ကို ေတာ္ေတာ္ႀကီးထိခိုက္ပါတယ္။
ေမး - ဟုတ္ကဲ့ပါ။ ဒီေျမယာလုပ္ကိုင္ေနတဲ့ လယ္သမားေတြကို အေကာင္းမြန္ဆံုး၊ အဆင္ေျပဆံုး အက်ဳိးရွိေအာင္ ေျဖရွင္းမယ္ဆုိရင္ အႏွစ္ခ်ဳပ္ေပါ့၊ အစိုးရကုိ အႀကံျပဳတဲ့အေနနဲ႔ ဘယ္လုိမ်ဳိး ေျဖရွင္းသင့္သလဲဆိုတဲ့ အႀကံျပဳခ်က္ေလးမ်ား ရွိပါသလား။
ေျဖ - အဓိကအႀကံျပဳခ်င္တာက ေျမယာျပႆနာ ဆိုတဲ့အခါမွာ အမ်ားႀကီးေတာ့ ရွိတာေပါ့ေလ။ သြင္းအားစုျပႆနာေတြကအစ ေရရရွိေရး ဒါေတြကလည္း အမ်ားႀကီး။ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ သိမ္းဆည္းခံရတဲ့ ေျမကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အက်ဥ္းခ်ဳပ္ ေျပာခ်င္တယ္။ အသိမ္းဆည္းခံရတဲ့ ေျမယာျပႆနာကို ေျဖရွင္းမယ္ဆိုရင္ အထူးသျဖင့္ ေခါင္းစဥ္ေတြ ခဲြသင့္ပါတယ္။ စစ္တပ္သိမ္းေျမ၊ စီမံကိန္းႀကီးေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ သိမ္းတဲ့ေျမ၊ ဌာနဆိုင္ရာေတြ သိမ္းတဲ့ေျမ၊ ေနာက္တခါ ေရာင္ေတာ္ျပန္ေပါ့၊ စစ္တပ္ရဲ႕သိမ္းတဲ့အထဲမွာ ထည့္ၿပီးေတာ့ ဗိုလ္မႉး၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္၊ သူတို႔ရဲ႕ ကေတာ္ေတြကို ေပးလိုက္တဲ့ေျမ။ ဒီလိုမ်ဳိးေတြ မ်ဳိးစံု ခဲြျခားသင့္ပါတယ္။ အဲဒီလို ဦးစားေပးခဲြႏိုင္ဖု႔ိကေတာ့ ဒီေျမယာျပႆနာကို ေျဖရွင္းမယ္ဆိုတဲ့ အဖဲြ႔အစည္းေတြထဲမွာပါတဲ့ ပုဂိၢဳလ္ေတြက ေျမျပင္ကို ထိထိေရာက္ေရာက္ သြားၿပီးေတာ့ အခ်က္အလက္ကို ေသခ်ာေကာက္ခံၿပီး စံုစမ္းစစ္ေဆးတာက သူတို႔အတြက္ ပိုၿပီးေတာ့ အေထာက္အကူျပဳပါမယ္။ ေတာင္သူေတြအတြက္လည္း တကယ္အက်ဳိးရွိပါလိမ့္မယ္။
ေတြ႔ဆုံေမးျမန္းသူ - ေအာင္ဆန္းဦး
