ေဒါက္တာ စင္သီယာေမာင္ (မဲေဆာက္ၿမိဳ႕ မယ္ေတာ္ေဆးခန္းတည္ေထာင္သူ)
“ဘုရင္မင္းျမတ္အေနနဲ႔ကေတာ့ သူ႔ႏုိင္ငံထဲမွာ ရွိေနတဲ့ႏုိင္ငံသားေတြခ်ည္းပဲ မဟုတ္ဘူးေပါ့။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ နယ္ျခားေဒသေတြမွာရွိေနတဲ့ တုိင္းရင္းသားေတြေရာ အေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိး ေၾကာင့္ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာ လာေရာက္ခုိလံႈလာတဲ့ သူေတြေရာ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းေတြ၊ ပညာေရး က်န္းမာေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ သူ႔ဘက္က ကူညီပံ့ပုိးေနတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ သူ႔တုိင္းသူ ျပည္သား ေတြ နည္းတူ က်မတုိ႔ ျမန္မာသားေတြအားလုံးကလည္း ႏွေမ်ာၾကတယ္။ ၀မ္းနည္းၾကတယ္။ သူ႔ရဲ႕အတုယူစရာေတြ၊ သူ႔ႏုိင္ငံရဲ႕ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးကိစၥေတြအားလုံး သူ႔ဆီကေန အတုယူမွာ ျဖစ္တယ္ေပါ့ေနာ္။ သူ႔ႏုိင္ငံသားေတြအေနနဲ႔လည္း သူရဲ့ လုပ္ငန္းေတြကုိလည္း ဆက္လက္ ၿပီးေတာ့ လူသားေတြေကာင္းက်ဳိးအတြက္ အိမ္နီးခ်င္းေတြနဲ႔ ခ်စ္ၾကည္ေရးေတြ ဆက္ၿပီးေတာ့ လုပ္သြားမယ္လုိ႔လည္း က်မတုိ႔ ယုံၾကည္ပါတယ္။ ”
ဦးမိုးေဆြ (မဲေဆာက္အေျခစိုက္ ေရာင္ျခည္ဦးအလုပ္သမားအဖြဲ႔ ထူေထာင္သူ)
“ထုိင္းဘုရင္ႀကီးကေတာ့ သူ႔လူထုကလည္း ေလးစားတယ္။ သူက လူေတြအားလုံးကုိ လူတန္းစားမခြဲျခားဘူး။ အားလုံးကုိ ဆက္ဆံတယ္ဆုိတဲ့အတြက္ ဒီထုိင္းဘုရင္ႀကီးကုိ က်ေနာ္တုိ႔လည္း ေလးစားတယ္ေပါ့ေနာ္။ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာ ဘုရင္စနစ္ဆုိေပမယ့္ ထုိင္းဘုရင္ စနစ္က တျခားနုိင္ငံက ဘုရင္စနစ္ေတြနဲ႔ မတူဘူး။ ဘုရင္က စည္းမ်ဥ္းခံ ဘုရင္စနစ္ ဆိုေပမယ့္လည္း ဒီဘုရင္ကုိ လူထုကလည္း ေလးစားတယ္။ ေနာက္ဒီဘုရင္က လူထုရဲ့အက်ဳိးကုိ သူက တကယ္ပဲ လုပ္ေပးတဲ့ဘုရင္လည္းျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္တုိ႔လည္း လူထုက သူ႔ကုိ ခ်စ္တယ္။ ဒီအျပင္လည္း တျခားႏုိင္ငံက လာေနတဲ့ ႏုိင္ငံျခားသားပဲ ျဖစ္ျဖစ္ေပါ့ေနာ္ ဘယ္သူမဆုိ သူက အားလုံးခြဲျခားဆက္ဆံမႈမရွိဘူးလုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ ခံစားရတာဗ်ာ။ ထုိင္းဘုရင္ႀကီးနဲ႔ ေတာ္၀င္မိသားစုက ေနၿပီးေတာ့ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြက အလြန္ခ်ီးက်ဴးဖုိ႔ေကာင္းပါတယ္။ က်ေန္ာတုိ႔ ႏုိင္ငံျခားက ေရာက္လာတဲ့သူေတြအတြက္လည္း ေဆးရုံေတြ၊ ေဆးေပးခန္းေတြမွာ အထူးသျဖင့္ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ျမန္မာအလုပ္သမားေတြေပါ့ေနာ္ လက္မွတ္ရွိတဲ့သူပဲျဖစ္ျဖစ္ လက္မွတ္မရွိတဲ့ သူပဲျဖစ္ျဖစ္ လက္မွတ္မရွိတဲ့သူေတြကုိလည္း ေဆးကုသလုိ႔ရေအာင္ ေဆး႐ုံ ေတြမွာ သူတုိ႔ ေဆာက္ေပးထားတာ လွဴဒါန္းေပးထားတာေတြရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ ကေတာ့ ထုိင္းဘုရင္ႀကီး ဆုံး႐ႈံးသြားတာကေတာ့ ထုိင္းျပည္သူေတြနဲ႔အတူ က်ေနာ္တုိ႔လည္း ၀မ္းနည္းတယ္။ ဒါႀကီးမားတဲ့ ဆုံး႐ႈံးမႈတခုလုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔က ယူဆပါတယ္။ ”
ဦးေက်ာ္ေသာင္း (ဘန္ေကာက္အေျခစိုက္ ထိုင္းေရာက္ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ဒါ႐ုိက္တာ)
“အရင္တုန္းက ဘာပဲေျပာျပာ ဘုရင္ႀကီးရွိတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔မွာ အားကုိးမွီခုိရာ မိဘသဖြယ္ အရိပ္အာ၀ါသ တခုရွိသလုိ ခံစားရတာေပါ့။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိရင္ ထုိင္းႏုိင္ငံထဲမွာ ဥပေဒ ေၾကာင္းအရ မေတာ္တဲ့ကိစၥေတြရွိလာရင္ျဖစ္ေစ၊ ႏုိင္ငံေရး အကြဲအျပဲေတြ ေပၚေပါက္လာလုိ႔ ျဖစ္ေစ အဲလုိကိစၥေတြမွာ ဒီထုိင္းႏုိင္ငံမွာ ဘယ္ကိစၥကိုမဆုိ ဘုရင္ႀကီးက ၾသဇာလြမ္းမုိးႏုိင္တဲ့ အတြက္ အေျခအေနမွန္ကုိေရာက္ရွိႏုိင္တယ္ေပါ့။ ဆုိေတာ့ အထူးသျဖင့္ ႏွစ္စဥ္ႏွစ္တုိင္း ဘုရင့္ေမြးေန႔ေတာ္မွာ အက်ဥ္းက်ေနတဲ့လူေတြကို လႊတ္ေပးျခင္းဟာလည္းပဲ အင္မတန္ကုိ မဂၤလာရွိတဲ့တရားေပါ့ေနာ္။ က်ေနာ္တုိ႔ မည္သုိ႔ပင္ ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္ခံေန ရေပမယ့္ အဆုိး၀ါးဆုံး အေနအထားတခုကုိ ေရာက္လာတဲ့အခါမွာ က်ေနာ္တုိ႔ ဖိႏွိပ္ခံေတြဘက္က ေနာက္ဆုံး အားကုိးရာက ဘုရင္ႀကီးျဖစ္ေနတယ္။ မေန႔က ဘုရင္ႀကီး ကံေတာ္ကုန္သြားတဲ့အတြက္ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ေတြရဲ့ အရင္ကတည္းက ရွိေနတဲ့ နည္းနည္းေလာက္လုံလုံျခံဳျခံဳရွိေနတဲ့ ဘ၀ အခင္းအက်ဥ္းမ်ဳိးေတြ လုံး၀ အကာအကြယ္မဲ့ သြားမွာကုိေတာ့ နည္းနည္းေတာ့ စုိးရိမ္တာေပါ့။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ဘုရင္ႀကီးမရွိေတာ့တဲ့အတြက္ နန္းတြင္းေရးကိစၥေတြ မေမ်ာ္လင့္ပဲ ေပၚေပါက္လာႏုိင္တယ္။ ႏုိင္ငံေရး အကြဲအျပဲေတြ ေပၚေပါက္လာႏုိင္တယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ တျခားေသာ အလုပ္ရွင္အလုပ္သမားၾကားထဲမွာလည္း စီးပြားေရး ကေမာက္ကမေတြေၾကာင့္ က်ေနာ္တုိ႔ဘက္ကုိ လွည့္ၿပီးေတာ့ ျပႆ နာေတြ ေပၚေပါက္လာမွာကုိ က်ေနာ္တုိ႔ေတာ့ စုိးရိမ္တယ္ဗ်ာ။”
ျမန္မာအလုပ္သမား မေ၀ဇင္ (ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕တြင္ အိမ္အကူ အလုပ္လုပ္သူ)
“အရမ္းခံစားရတယ္။ ဘုရင္လုပ္ခဲ့တဲ့အရာေတြ ဗီဒီယုိေတြၾကည့္ရင္းနဲ႔႔ မ်က္ရည္က အလိုလို က်လာတယ္။ ဘုရင္ကိုခ်စ္တယ္။ ၾကည္ညဳိတယ္။ က်တုိ႔ရဲ့ လုံျခဳံမႈအတြက္ကေတာ့ မစိုးရိမ္ရ ဘူးလို႔ထင္ပါတယ္။ ကိုယ့္မွာ ပတ္စပို႔ (သိို႔မဟုတ္)ပန္းေရာင္ကဒ္ျပားရွိ မယ္ဆိုရင္ေပါ့ေနာ္။ အားလုံးက အဆင္ေျပမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ထားပါတယ္။ ”
မခင္ဖုန္း (ေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမား)
“လုိသတင္းၾကားရတဲ့အခါက်ေတာ့ တကယ္ကုိစိတ္မေကာင္းဘူး။ ဒီထုိင္းႏုိင္ငံမွာဆက္ၿပီး အလုပ္လုပ္ၿပီးေနထုိင္ဖုိ႔ေတာင္မွ က်မတုိ႔အတြက္ စုိးရိမ္ပူပန္မႈေတြ ရွိတာေပါ့ေနာ္။ ဒီဘုရင္ႀကီး ကုိေတာ့ ထုိင္းလူမ်ဳိးေတြခ်စ္သလုိပဲ ညီမတုိ႔လည္း ခ်စ္တယ္ေပါ့။ အရမ္းခ်စ္တယ္။ ဘာလုိ႔လဲ ဆုိေတာ့ ညီမတုိ႔ကလည္း ထုိင္းလူမ်ဳိး မဟုတ္ေပမယ့္ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာ ၀င္လာေနတဲ့ အခ်ိန္မွာဆုိလုိ႔ရွိရင္ ဘုရင္ကလည္း ခြဲျခားမႈေတြဆုိတာ မရွိဘူး။ ညီမတုိ႔လည္း ေႏြးေထြးမႈေတြ ခံစားရတယ္။ အရမ္းခ်စ္တယ္။ အရမ္းေလးစားပါတယ္။ မေန႔က သတင္းၾကားၾကားခ်င္း ၀မ္းနည္းတာေပါ့။ ၿပီးေတာ့ ရင္လည္း တထိတ္ထိတ္နဲ႔ေ့ပါ့။ ငါတုိ႔ ေရွ႕ဆက္ဘယ္လုိမ်ဳိးမ်ား ျဖစ္မလဲဆုိတာေလးကုိ စိတ္ပူမိတာေပါ့။ ”
ဆရာ ေအာနက္ (မယ္လဒုကၡသည္စခန္းေကာ္မီတီဥကၠ႒)
“ထုိင္းဘုရင္မင္းျမတ္ႀကီး နတ္ရြာစံသြားတဲ့ေပၚမွာ ထုိင္းႏုိင္ငံသားေတြနဲ႔ အတူ က်ေနာ္တုိ႔ ၀မ္းနည္းရပါတယ္။ က်န္တဲ့အေျခအေနေတာ့ ေလာေလာဆယ္ အာဏာပုိင္ေတြရဲ့ ထူးျခားတဲ့ ညြန္ၾကားခ်က္တစုံတခုမွမရွိေသးပါဘူး။ ေရွ႕ဆက္ဘာျဖစ္မလဲဆုိေတာ့ မသိေသးဘူးေပါ့ေနာ္။ ဒုကၡသည္ေတြေပၚမွာ ထားတဲ့သေဘာထားကေတာ့ ေလာေလာဆယ္ ဘာမွ မေျပာင္းလဲေသး ဘူးလုိ႔ ထင္ပါတယ္။ လာမယ့္ႏွစ္ေတြမွာာေတာ့ ေျပာလုိ႔မရေသးဘူးေလ။ ေလာေလာဆယ္ အထိေတာ့ စုိးရိမ္စရာေတာ့ဘာမွမရွိပါဘူး။ ဒုကၡသည္ေပၚ ထုိင္းႏုိင္ငံက ခ်မွတ္ထားတဲ့ စဥ္းမ်ဥ္းေတြအရ ဒုကၡသည္ေတြကုိ အတင္းအက်ပ္ျပန္မပုိ႔ဘူး၊ ဒုကၡသည္ေတြရဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိ ရယူမယ္လုိ႔ ေျပာထားတယ္။ ဒါေပမယ့္ လတ္တေလာအေနအထားအရ ေရွ႕ဆက္လာမယ့္ ႏွစ္ေတြမွာ ဘာေတြဆက္ျဖစ္မလဲဆုိေတာ မသိဘူး။ က်ေနာ္တု႔ိအေနနဲ႔ ေစာင့္ၾကည္ၿပီး ကုိယ့္ကုိယ္ကုိ ျပင္ဆင္ရမွာေပါ့ေနာ္။ ”
