ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇြန္လေနာက္ဆံုးပတ္ထဲမွာ စာေရးသူရဲ႕ ေနာင္ေတာ္ႀကီး ႐ုတ္တရက္ ဆုံးပါးသြားတာမို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ကတိုက္က႐ုိက္ ျပန္ခဲ့ရတယ္။ တျမန္မႏွစ္ကမွ ဘဝခရီးေဖာ္ ဆံုးပါးလို႔ စိတ္ေထာင္းကိုယ္ေက် ျဖစ္ေနရဆဲမွာ အခုတခါထပ္ၿပီး လက္ကသုံးေတာင္ေဝွးတေခ်ာင္းလို အားထားရတဲ့ သားႀကီးဩရသတေယာက္ လူ႔ေလာကကို အခ်ိန္မတိုင္ခင္ စြန္႔ခြာသြားတာမို႔ ႀကီးမားတဲ့ ေသာကေတြနဲ႔ ေၾကကြဲဝမ္းနည္းေနဆဲ မိခင္အိုအတြက္ သီးသန္႔အခ်ိန္ေပး အားေပးႏွစ္သိမ့္ရင္း ရတတ္သမၽွ အခ်ိန္ေလးအတြင္း ေတြ႔ျမင္မွတ္သားမိတာေလးေတြကို စာဖတ္သူေတြကို မၽွေဝဖို႔ ရည္ရြယ္ၿပီး ဒီေဆာင္းပါးကို ေရးျဖစ္ပါတယ္။
အစ္ကိုႀကီးရဲ႕ ရက္လည္ဆြမ္းကို မီႏုိင္ေအာင္လို႔ စာေရးသူရဲ႕ မိဘအိမ္က မႏၱေလးမွာရွိေတာ့ ရန္ကုန္ ေအာင္မဂၤလာကားဂိတ္ကေန မႏၱေလးကို အေဝးေျပးဘတ္စ္ကားစီးၿပီး ညတြင္းခ်င္း ခရီးႏွင္ခဲ့ရပါတယ္။ ရန္ကုန္မွာေနတဲ့ ေက်ာင္းေနဘက္ အလြန္ရင္းႏွီးတဲ့ သူငယ္ခ်င္းတေယာက္က ၿမိဳ႕ထဲကေန ကားဂိတ္ကို သူကိုယ္တိုင္ေမာင္းပို႔လို႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရဲ႕ လမ္းမေတြကို ဇူလုိင္လရဲ႕ မိုးဖြဲဖြဲေအာက္မွာ လၽွပ္တျပက္ ျပန္ေတြ႔ခြင့္ရခဲ့တယ္။
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သူၿမိဳ႕သားေတြဟာ သူတို႔ရဲ႕အသက္ကို ဖက္နဲ႔ေတာင္ မထုပ္ႏုိင္ၾကေတာ့တဲ့ အေျခအေနကို အထိတ္တလန္႔ ေတြ႔ခဲ့ရပါတယ္။ ကားႀကီးေတြက ကားငယ္ေတြကို မညႇာ၊ ကားငယ္ေတြက ကားႀကီးေတြ မေၾကာက္၊ ယာဥ္စည္းကမ္း၊ လမ္းစည္းကမ္း လိုက္နာမႈဆိုတာ ဗလာနတၳိ (စည္းကမ္းလိုက္နာတဲ့သူဆို ခရီးသြားလို႔မရတဲ့ အေျခအေနကိုး) နီးနီးျဖစ္ေနၿပီေလ။ လူ႔အဖြဲ႔စည္းႀကီး တခုလံုးလိုလို ႏွစ္ပရိေစၦဒ ၾကာေညာင္းစြာ အံုနဲ႔က်င္းနဲ႔ အက်င့္ပ်က္လာတာက ဂိတ္ဆံုးကို ေရာက္ေနေတာ့ မွန္မွန္ကန္ကန္နဲ႔ လူကူးမ်ဥ္းက်ားက လမ္းကူးတဲ့သူကို စည္းမဲ့ကမ္းမဲ့ ေမာင္းႏွင္ေနတဲ့ ယာဥ္ေမာင္းသမားက ေအာ္ဟစ္ဆဲေရးၿပီး လမ္းမကူးတတ္ဘူးလားလို႔ ေျပာဆို ေငါက္ငမ္းခံရတဲ့ေခတ္ ျဖစ္လို႔ေနၿပီ။
ဆင္းရဲသား အမ်ားျပည္သူအတြက္ ပို႔ေဆာင္ေရး ေမာ္ေတာ္ယာဥ္လိုင္းေတြျဖစ္တဲ့ အဓိပတိ၊ မထသ၊ ဟီးႏိုး (ဘီအမ္) ဘတ္စ္ကားေတြဟာ တကားနဲ႔တကား ေသေရးရွင္ေရးတမွ် အသက္လုေမာင္း၊ ရပ္ခ်င္သလို ေနာက္ကား ေက်ာ္မတက္ႏုိင္ေအာင္ ပိတ္ရပ္၊ လူကူးမ်ဥ္းက်ားမွာလည္းရပ္၊ မီးပြိဳင့္မွာလည္း ရပ္ခ်င္သလိုရပ္ၿပီး မိမိေက်းဇူးရွင္ ခရီးသည္ေတြရဲ႕ အသက္အႏၱရာယ္ကို လံုးဝ ငဲ့ကြက္ျခင္းမရွိဘဲ အတင္းေမာင္းခ်၊ ဇြတ္ဆင္းခိုင္းၾကတာ အလြန္ဝမ္းနည္းစြာ ေတြ႔ရတယ္။
သက္ႀကီးရြယ္အိုေတြ၊ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြ၊ ကေလးသူငယ္ေတြဆိုတာ ကားႀကိဳကားၾကားထဲ သက္စြန္႔ဆံဖ်ား အဆူအဆဲခံၿပီး ျဖတ္သန္း ကူးလူး သြားလာေနၾကရတယ္။ ခရီးသည္ လုပ္သားျပည္သူေတြအေပၚမွာ ကားစပယ္ယာေတြနဲ႔ ကားေမာင္းဆရာေတြရဲ႕ ဆက္ဆံေရးကလည္း အလြန္႐ုိင္းပ်ၾကတယ္။ ညစ္ညမ္းၿပီး နားမခံသာတဲ့ အသံုးအႏႈန္းေတြ ေပါ့ေပါ့ပါးပါးနဲ႔ လႈိင္လႈိင္ႀကီး သံုးစြဲေနၾကတာဟာ လူ႔အ႐ုိင္းအစိုင္းေတြလိုပါပဲ။ အခမဲ့ ကူညီေမာင္းပို႔သူေတာင္ အဲ့ဒီလို မဆက္ဆံသင့္ပါဘူး။
ဒီအေျခအေနကို ထင္ရွားေအာင္ ဥပမာေပးရရင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ ေနထိုင္သြားလာ ရွာေဖြစားေသာက္ရတဲ့ ေအာက္ေျချပည္သူေတြရဲ႕ ဘဝေတြဟာ စစ္ေျမျပင္ ေရွ႕တန္းက ေျမျမဳႇပ္မိုင္းကြင္းထဲ အသက္စြန္႔ျဖတ္သန္းရတဲ့ လူေတြရဲ႕ ဘဝေတြလို အသက္အႏၱရာယ္နဲ႔ အလြန္နီးကပ္စြာ ေသမင္းနဲ႔ အေလာင္းအစားျပဳၿပီး ႐ုန္းကန္ရွင္သန္ေနရတဲ့ ဘဝေတြနဲ႔ တူလွတယ္။
အဲ့ဒီအေၾကာင္းေတြကို လိုက္ပို႔တဲ့ သူငယ္ခ်င္းနဲ႔ ေျပာျဖစ္ေတာ့ သူက ရယ္က်ဲက်ဲနဲ႔ ငါတို႔ျပည္သူေတြဟာ ဒီလို မလံုၿခံဳတဲ့ ဘဝေတြနဲ႔ အသားက်ၿပီး စည္းကမ္းမလိုက္နာႏုိင္ဘဲ ျဖစ္သလို ႀကံဳသလို ေနထိုင္သြားလာ ရွင္သန္ၾကရတာပါကြာလို႔ ေျပာရွာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ျမင္သာတာတခုကေတာ့ စစ္အာဏာရွင္ေခတ္ အဆက္ဆက္မွာ တိုင္းျပည္ဟာ ယိုယြင္းသထက္ ယုိယြင္းပ်က္စီးလာၿပီး ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ တက္လာတဲ့ စစ္ေဘာင္းဘီခၽြတ္ အရပ္သားတပိုင္းအစိုးရ လက္ထက္မွာေတာ့ မီးကုန္ယမ္းကုန္ စည္းပ်က္ကမ္းပ်က္ ေရခ်ိန္အျမင့္ဆံုးကို ေရာက္ရွိခဲ့တယ္ဆိုတာ ဘယ္သူမွ မျငင္းႏိုင္ပါဘူး။
အဲ့ဒီေနာက္ေတာ့ ဝင္လမ္းထြက္လမ္းေတြ ႐ႈပ္ေထြးၿပီး လမ္းညႊန္ဆိုင္းဘုတ္ေတြ မျပည့္မစံု၊ အေဝးေျပး ဘတ္စ္ကားႀကီးေတြ အႏၱရာယ္ကင္းစြာ လူတင္၊ ကုန္တင္ႏိုင္ဖို႔ လိုအပ္တဲ့ ဆိုက္ကပ္ရာ အေဆာက္အဦေနရာေတြ စနစ္တက်မရွိ၊ ကားအေရအတြက္နဲ႔ ကားကြင္းအက်ယ္အဝန္းက မမွ်တာမို႔ဘဲ ကုလားအုတ္ကုိ ပုလင္းထဲ ထည့္သြပ္သလို ျဖစ္ေနတဲ့၊ ျဖစ္သလို တည္ေဆာက္ထားတဲ့ ေအာင္မဂၤလာကားႀကီးကြင္းကို ေရာက္ခဲ့ပါေတာ့တယ္။
မိုးဖြဲဖြဲေလးရြာေနတဲ့ ရာသီဥတုနဲ႔ ညအေမွာင္ေအာက္မွာ မျပန္လမ္းမႀကီးလို႔ နာမည္ႀကီးလွတဲ့ ရန္ကုန္-မႏၱေလး အျမန္လမ္းမႀကီးေပၚမွာ စာေရးသူလည္း ေရာမေရာက္ရင္ ေရာမလိုက်င့္ ဆိုသလို ကိုိယ့္အသက္ကို ဖက္နဲ႔မထုပ္အားေတာ့ဘဲ မႏၱလာမင္း ကားေမာင္းဆရာလက္ထဲ ဝကြက္အပ္လို႔ ဘုရားစာ မျပတ္ရြတ္ဖတ္ရင္း လိုက္ပါခဲ့ပါတယ္။
မႏၱေလးကို မနက္ ၆ နာရီေလာက္မွာ ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီး ကားဆိုက္တာနဲ႔ အေပါက္ဝမွာ ေျခခ်စရာမရွိေအာင္ ၿပံဳတိုးေစာင့္ေနၾကတဲ့ ဆိုင္ကယ္တကၠစီသမားေလးေတြနဲ႔ စေတြ႔ရေတာ့တာပါပဲ။ တကယ္ေတာ့ ဆိုင္ကယ္တကၠစီဆိုတာ ထူးဆန္းတဲ့ကိစၥ မဟုတ္ပါဘူး။ ထိုင္းႏိုင္ငံမွာဆို ဆိုင္ကယ္တကၠစီဆိုတာ လမ္းမႀကီးေတြေပၚမွာ ေျပးဆြဲတာမဟုတ္ဘဲ လမ္းတိုေလးေတြထိပ္မွာ ခရီးတို ပို႔ေဆာင္ၾကတာ မ်ားသလို ကားေတြ အလြယ္တကူ မသြားႏိုင္တဲ့ လမ္းေတြမွာ ေျပးဆြဲၾကတာ မ်ားပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံက ဆိုင္ကယ္တကၠစီေတြတင္မက တျခားဆိုင္ကယ္ေတြကေတာ့ မႏၱေလးလမ္းမႀကီးေတြေပၚမွာ လူတင္မက ကုန္ေတြပါ မတန္တဆတင္ၿပီး ေမာင္းခ်င္သလို ေမာင္းႏွင္ေနၾကတာကို ေတြ႔ရတယ္။
မႏၱေလးမွာ ခဏေနစဥ္အတြင္း အံ့အားသင့္စဖြယ္ ေတြ႔ရတဲ့အထဲမွာ ဆိုင္ကယ္တစီးကို လူရွစ္ေယာက္စီးၿပီး လမ္းေပၚသြားလာေနတာပါပဲ။ ေမာင္းသူေယာက်္ားႀကီးေရွ႕မွာ ကေလးႏွစ္ေယာက္ကိုတင္၊ သူ႔ေနာက္မွာ သားသည္အေမတေယာက္ ကေလးတေယာက္ ခါးထစ္ခြင္ထားၿပီး သူတို႔ေနာက္မွာ မိန္းကေလးတေယာက္က မတ္တတ္ရပ္လို႔ ေနာက္ဆံုးမွာ မိန္းမတေယာက္က ကေလးခ်ီၿပီး လိုက္လာတာေလ။
မႏၱေလးရဲ႕ လမ္းဆံုလမ္းခြတိုင္းလိုလိုမွာ ရပ္၊ ၾကည့္၊ သြား ဆိုတဲ့ ဆိုင္းဘုတ္ေတြ စိုက္ထူထားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဆိုင္ကယ္သမားေတြေကာ၊ ကားေမာင္းသူ အမ်ားစုဟာ မရပ္ဘူး၊ မၾကည့္ဘူး၊ တခါတည္း ေခါင္းထိုးဝင္ၿပီး သြားေနၾကေတာ့တာပါပဲ။ တခ်ိဳ႕ဆိုင္ကယ္သမားေတြဆိုတာ လမ္းဆံုလမ္းခြေတြကို ျဖတ္ေမာင္းတာမ်ား ေဘးႏွစ္ဘက္မွာ မ်က္စိကာ တပ္ထားခံရတဲ့ စစ္ျမင္းေတြ ႀကိမ္တို႔ခံရလို႔ ေရွ႕ကရန္သူဆီ အျပင္းခ်ီတက္သလို တဟုန္ထိုး ေမာင္းဝင္ေမာင္းထြက္လုပ္ၾကတာ အလြန္ေၾကာက္စရာေကာင္းတယ္။ ကိုယ့္အသက္ကို နည္းနည္းေလးမွ တန္ဖုိးမထားၾကသလို အေၾကာက္အလန္႔လည္း မရွိၾကဘူး။
စာေရးသူထင္တာမမွားရင္ ခန္႔မွန္းေျခ ၆၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ေသာ ဆိုင္ကယ္သမား ေတြဟာ လိုင္စင္ရွိပံုမရဘူး။ ၾကည့္လိုက္ရင္ သိသာပါတယ္၊ ဆယ္ေက်ာ္သက္အရြယ္ေလးေတြ ေမာင္းၾကတယ္၊ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေတြ ဆိုင္ကယ္ေမာင္းတာလည္း ေတြ႔ရတယ္။ ယာဥ္စည္းကမ္း၊ လမ္းစည္းကမ္းကို လံုးဝနားမလည္ဘဲ ဆိုင္ကယ္ေမာင္းေနၾကတာ အလြန္သိသာပါတယ္။ ဆိုင္ကယ္ဦးထုပ္မေဆာင္းဘဲ ေမာင္းတယ္၊ ေဆာင္းျပန္ေတာ့လည္း ေမးသိုင္းႀကိဳး မတတ္ၾကဘူးေလ။
တခ်ိဳ႕က ယာဥ္စည္းကမ္း၊ လမ္းစည္းကမ္းကို နားလည္ပံုရေပမယ့္ သိသိႀကီးနဲ႔ စည္းကမ္းပ်က္ၾကတယ္။ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းႀကီးတခုလံုး ပရမ္းပတာနဲ႔ တအံုလံုး စည္းကမ္းပ်က္ အက်င့္ပ်က္ေနေတာ့ အေတာ္အတန္ စည္းကမ္းလိုက္နာခ်င္သူေတြလည္း ေရာေယာင္ စည္းကမ္းပ်က္သြားတာေပါ့။ ၿမိဳ႕လယ္မဟုတ္တဲ့ ဆင္ေျခဖုံးေတြဆိုတာ ကိုယ့္အသက္ကိုေရာ၊ သူမ်ားအသက္ကိုပါ တန္ဖုိးမထားတဲ့ လမ္းသံုးစြဲသူေတြနဲ႔ ျပည့္ႏွက္ေနေတာ့တယ္။ အဆိုးဆံုးကေတာ့ ညပိုင္းအခ်ိန္ေတြပဲ။ မီးပြိဳင့္မရွိ၊ ယာဥ္ထိန္းရဲမရွိ၊ မီးမလံုေလာက္ေတာ့ စစ္တလင္းျပင္ႀကီးလိုပဲ ေမာင္းႏွင္သြားလာေနၾကတာ။
စာေရးသူဟာ ႏိုင္ငံေပါင္းစံုကို လွည့္လည္သြားလာဖူးပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဆင္းရဲတဲ့ အာဖရိက၊ တ႐ုတ္၊ အိႏၵိယ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ႏိုင္ငံမ်ားစြာ ေရာက္ဖူး ေတြ႔ဖူးခဲ့ေပမယ့္ မႏၱေလးၿမိဳ႕ေလာက္ စည္းကမ္းပ်က္စြာ ဆိုင္ကယ္ေမာင္းေနတာမ်ိဳး မေတြ႔ခဲ့မိပါဘူး။ ေၾကာက္မက္ဖြယ္ေကာင္းေအာင္ အက်င့္ပ်က္ေနတာ ေတြ႔ခဲ့ရတယ္။ စာေရးသူ မိဘအိမ္က အိမ္သား ၅ ဦးအနက္ ၃ ဦးဟာ စည္းကမ္းမဲ့ေမာင္းႏွင္တဲ့ ဆိုင္ကယ္ေတြနဲ႔ တိုက္မိလို႔ ေျခက်ိဳး၊ ညႇပ္႐ုိးက်ိဳးၿပီး ထိခိုက္ဒဏ္ရာ ရခဲ့ဖူးတယ္။
အဲ့ဒီလို လူတိုင္းဘဝကို မလံုၿခံဳေအာင္ အႏၱရာယ္ျပဳေန႐ုံမက တန္ဖုိးရွိတဲ့ လူ႔အသက္ေတြကို ဆံုး႐ံႈးေစ၊ ဒုကၡိတျဖစ္ေစတဲ့ စည္းကမ္းပ်က္မႈေတြ၊ စည္းကမ္းလိုက္နာလို႔ မရႏိုင္တဲ့ အေျခအေနကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ဆိုရင္ တႏိုင္ငံလံုး အတိုင္းအတာနဲ႔ ယာဥ္စည္းကမ္း၊ လမ္းစည္းကမ္း လိုက္နာမႈ လႈံ႔ေဆာ္စည္း႐ုံး ပညာေပးေရး ကမ္ပိန္းႀကီးေတြ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ထိထိေရာက္ေရာက္ ေရရွည္လုပ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ အဲ့ဒါအျပင္ ယာဥ္စည္းကမ္း၊ လမ္းစည္းကမ္း ပ်က္ေစေၾကာင္း ေအာက္ပါအေျခခံ အေၾကာင္းတရားေတြကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားၿပီး အစိုးရနဲ႔ျပည္သူ လက္တြဲရင္း အေျဖရွာရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
၁) လမ္းကူးအတားအဆီးအကာအရံ မလံုေလာက္မႈ၊
၂) မီးပြိဳင့္အေရအတြက္ႏွင့္ အခ်ိန္ အခ်ိတ္အဆက္ မကိုက္ညီမႈ၊
၃) လမ္းေဘးပလက္ေဖာင္းမ်ားေပၚတြင္ ေစ်းဆိုင္မ်ား က်ဴးေက်ာ္ဖြင့္ထားမႈ၊
၄) ယာဥ္ေမာင္း၊ ဆိုင္ကယ္ေမာင္းလိုင္စင္ ထုတ္ေပးေရးအတြက္ အရည္အေသြး ျမႇင့္တင္ရန္ လုိအပ္မႈ၊
၅) လမ္းစည္းကမ္း၊ ယာဥ္စည္းကမ္း ထိန္းသိမ္းၾကပ္မတ္ေရးဆိုင္ရာ ဝန္ထမ္းမလံုေလာက္မႈ၊
၆) ဆိုင္ကယ္ေမာင္းႏွင္ေရး လမ္းကန္႔သတ္ စည္းျခားမႈ အားနည္းျခင္း၊
၇) ဆိုင္ကယ္နံပါတ္ႏွင့္ အဝိုင္းျပား ထုတ္ေပးဆိုင္ရာ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ား လိုက္နာမႈ ေလ်ာ့ရဲျခင္း၊
၈) ဆိုင္ကယ္ဦးထုပ္ အရည္အေသြးနိမ့္က်မႈ၊
၉) ဆိုင္ကယ္ရပ္နားထားရွိေရး စည္းစနစ္မက်မႈ၊
၁၀) ဆိုင္ကယ္ေရာင္းခ်ေရးဆိုင္မ်ား ဆိုင္ရာ စည္းမ်ဥ္းေလ်ာ့ရဲမႈ၊
၁၁) ယာဥ္စည္းကမ္း၊ လမ္းစည္းကမ္းဆိုင္ရာ ဥပေဒနည္းဥပေဒ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ားကို ေခတ္ႏွင့္အညီ ျပင္ဆင္ျပ႒ာန္း လိုအပ္မႈ၊
၁၂) လမ္းစည္းကမ္းထိန္းသိမ္းေရးဆိုင္ရာ လမ္းျပလမ္းညႊန္ဆိုင္းဘုတ္မ်ား မျပည့္စံု မလံုေလာက္မႈ၊
က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံဟာ စစ္အာဏာရွင္အုပ္ခ်ဳပ္မႈ စနစ္ဆိုးေအာက္ ႏွစ္ေပါင္း ၅၀ ေက်ာ္ ႐ုပ္ပိုင္း စိတ္ပိုင္း အက်င့္စာရိတၱနဲ႔ စည္းကမ္းလိုက္နာမႈေတြ အဘက္ဘက္က က႑စံုမွာ ေၾကာက္ခမန္းလိလိ က်ဆင္း ယိုယြင္းခဲ့တာဆိုေတာ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲတဲ့အခါမွာ အာဏာစက္၊ ဥပေဒစက္ေတြ ထိထိေရာက္ေရာက္ အသံုးျပဳရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
လက္ရွိႏိုင္ငံေရးအေျခအေနကို သံုးသပ္ၾကည့္ရင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔ရဲ႕ အေရြးေကာက္ခံအစိုးရဟာ ႏုိင္ငံကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲကုသရမယ့္ ေရာဂါဒဏ္ရာ အေထြေထြထဲက တိုင္းျပည္ရဲ႕ အသက္အႏၱရာယ္ကို ၿခိမ္းေျခာက္မႈအရွိဆံုး အဓိကျပႆနာ ဒဏ္ရာေတြကိုသာ ဦးတည္ကုစား ကယ္တင္ေနရခ်ိန္ဆိုေတာ့ ထိခိုက္ရွနာ ဒဏ္ရာေတြကို အေလးအနက္ မကုစားႏိုင္ေသးတဲ့အခ်ိန္ ျဖစ္ဟန္တူပါတယ္။
ေနာက္တခု အေရးအႀကီးဆံုးအခ်က္က လူအမ်ားရဲ႕ အသိအျမင္ ဗဟုသုတ၊ အက်င့္သီလ အေတြးအေခၚ၊ စည္းကမ္းလိုက္နာလာေအာင္ ပညာေပးစည္း႐ုံးရာမွာ လူတိုင္းလူတိုင္းက သူတပါးေတြ အက်င့္ပ်က္တာ၊ စည္းကမ္းပ်က္တာကို ထိန္းေက်ာင္းတည့္မတ္ရင္း မိမိကိုယ္တိုင္က စည္းကမ္းလိုက္နာဖို႔ အက်င့္ေကာင္းေတြ ေမြးျမဴ က်င့္သံုးဖို႔ လိုပါတယ္။
စစ္အစိုးရကိုျဖစ္ျဖစ္၊ လက္ရွိအာဏာရ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအစိုးရကိုျဖစ္ျဖစ္၊ ျပည္သူလူထုအေပၚမွာျဖစ္ျဖစ္ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ေဝဖန္အႀကံျပဳမႈ၊ ထိန္းၾကာင္းမႈ ျပဳရာမွာ သတိမေမ့အပ္တာက မွားယြင္းေနတာေတြကို လက္ညိႇဳးထိုးေျပာဆို ေဝဖန္မႈတိုင္းမွာ မိမိရဲ႕လက္သံုးေခ်ာင္းက မိမိကိုယ္ကို ညႊန္ျပေနတာမို႔ မိမိကိုယ္တိုင္က ဥပေဒေတြကို လိုက္နာက်င့္ႀကံရဲ႕လား၊ စည္းကမ္းလိုက္နာေနရဲ႕လားဆိုတာ အၿမဲတမ္း ျပန္လည္ဆန္းစစ္ဖို႔ အလြန္အေရးႀကီးပါတယ္။ လူတဦးခ်င္းစီက စည္းကမ္းေကာင္းၿပီး ဥပေဒေတြကို ေလးစားလိုက္နာပါမွ နိုင္ငံတ၀ွမ္းလံုးမွာ ဥပေဒစိုးမိုးမႈ ရွိနိုင္မွာပါ။
မင္းေကာင္းခ်စ္
ဇူလိႈင္လ ၂၅ ရက္၊ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္
