အန္အယ္လ္ဒီ အစိုးရဖြဲၿပီးသည္ႏွင့္ နုိ္င္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္အျဖစ္ လႊတ္ေတာ္က မဲအမ်ား စုျဖင့္ အတည္ျပဳလိုက္ေသာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ အန္အယ္လ္ဒီ အစိုးရ ရက္ေပါင္း ၁ဝဝ စီမံကိန္းကို ေၾကညာခဲ့ေလေတာ့သည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ယခင္စစ္တစ္ပိုင္းအစိုးရနွင့္ စစ္တပ္တို႔က ၅၉(စ)ကို ျပင္ဆင္မေပးေသာေၾကာင့္ သမၼတ မျဖစ္ခဲ့ရရွာေပ။ သို႔ေသာ္ သမၼတ မျဖစ္လည္း သမၼတအထက္တြင္ရွိေသာ ရာထူးကိုယူမည္ဆိုကာ ယခုလို နုိင္ငံေတာ္၏ အတုိင္ပင္ခံ ပုဂၢိဳလ္ တာဝန္ကုိ ယူလိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။ စစ္တပ္ကိုယ္စားလွယ္နွင့္ ျပည္ခုိင္ၿဖိဳးပါတီက ထိုလုပ္ရပ္ အေပၚ သေဘာမေတြ႔ၾကေပ။ စစ္တပ္ကိုယ္စားလွယ္ ၂၅ ရာခိုင္ႏႈန္းကလည္း အျပင္းအထန္ ကန္႔ကြက္ၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးလႊမ္းမိုးစဥ္ကလည္း သူတု႔ိတင္သမွ် သူတုိ႔သာ ေထာက္ခံ သလုိ ယခုလည္း လူထုက လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ အမ်ားတကာ့ အမ်ားစု တင္ေျမႇာက္ေပး လုိက္ေသာေၾကာင့္ လႊတ္ေတာ္ထဲတြင္ အန္အယ္လ္ဒီကလည္း အက်ိဳးရွိသည္ဟု ထင္သမွ်ကုိ ေထာက္ခံမဲအသာျဖင့္ လုပ္ေဆာင္ၾကေပေတာ့သည္။

၂ဝဝ၈ ဖြဲ႔စည္းပံုျပင္ဆင္ေရးကို စစ္တပ္က လက္မခံေသာေၾကာင့္ အန္အယ္လ္ဒီ အဖို႔ ၾကံတုိင္းမေျမာက္ ေဆာင္တုိင္းမေရာက္ခဲ့ေတာ့ေပ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနျဖင့္ အစိုးရအဖြဲ႔ စဖြဲ႔စဥ္က ဝန္ႀကီးဌာန ၄ ခုကို တစ္ေယာက္တည္း ယူခဲ့ေသာ္လည္း နိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ရာထူးကို တာဝန္ယူၿပီး သည့္ေနာက္ ဝန္ႀကီးဌာန ၂ခုကုိ လက္လႊတ္ကာ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးနွင့္ သမၼတအၾကံေပးဝန္ႀကီး ၂ ေနရာကုိသာ တာဝန္ယူခဲ့ေလေတာ့သည္။ အန္အယ္လ္ဒီ အစိုးရ ျဖစ္လာၿပီး ပထမဆံုးစမ္းသပ္ခ်က္အျဖစ္ ရက္ ၁ဝဝ စီ မံကိန္းကို အစပ်ိဳးခဲ့၏။ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရ ေရာ ျပည္နယ္အစိုးရပါ ရက္ ၁ဝဝ အတြင္း တိုင္းျပည္အတြက္ ဘယ္ေရြ႕ဘယ္မွ် လုပ္ေဆာင္နုိင္ မည္။ မိမိတို႔၏ ျပည္နယ္တုိင္းေဒသႀကီးအတြက္ ဘယ္ေရြ႕ဘယ္မွ် လုပ္ေဆာင္နုိင္မည္ကို မိမိတို႔ဘာသာ သံုးသပ္ၿပီး ရက္ ၁ဝဝ စီမံကိန္းခ်မွတ္လိုက္ျခင္းျဖစ္၏။ အမ်ိဳးသားရင္ၾကား ေစ့ေရး ေႂကြးေၾကာ္သံျဖင့္ အန္အယ္လ္ဒီ သည္ ဘယ္ေလာက္ရင္ၾကားေစ့နုိင္မလဲဆိုသည္ကို သူ႔ရက္ ၁ဝဝ ကာလအတြင္း ေစာင့္ၾကည့္ၾကရေပလိမ့္မည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ေရး စသည္ တုိ႔မွာလည္း အန္အယ္လ္ဒီ ၏ ရည္မွန္းခ်က္အျဖစ္သတ္မွတ္ခဲ့သလို ဦးစားေပးလုပ္ငန္းမ်ားလည္း ျဖစ္ေနေပမည္။ ထို႔အတူ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ ဒီမိုကေရစီေရးအလံကို ထူခဲ့ေသာေၾကာင့္လည္း ဒီမိုကေရစီရည္မွန္းခ်က္ မည္မွ် ေဆာင္ရြက္နိုင္မလဲဆိုသည္မွာလည္း ပထမရက္ ၁ဝဝ ကာလကို ေစာင့္ၾကည့္ရေပလိမ့္မည္။ ယခုေလာ ေလာေလာဆယ္ေရွ႕တန္း အေရာက္ဆံုးလုပ္ငန္းမွာ ၂၁ရာစု ပင္လံုပင္ျဖစ္ေပသည္။ ဇူလုိင္လတြင္ ၂၁ ရာစုပင္ လံုညီလာခံကို ေခၚမည္ဆိုေသာေၾကာင့္ ယခုကတည္းက အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ လက္မွတ္ေရးထိုးထား သည့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ ၈ ဖြဲ႔နွင့္ေဆြးေႏြးသည့္ ေကာ္မတီကတခု အပစ္အခတ္ မရပ္စဲေသာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ UNFC တြင္ ပါဝင္ေသာ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔နွင့္ ေဆြးေႏြးသည့္ ေကာ္မတီကတစ္ဖြဲ႔ျဖင့္ တက္တက္ႂကြႂကြ ေဆာင္ရြက္ေနၾကေပသည္။ သုိ႔ေသာ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံႀကီး တခုေခၚဆိုဖို႔ ေခၚကတည္းက စနစ္က်ေသာ အစီအစဥ္မ်ား၊ စီမံကိန္းမ်ား ရွိဖို႔လုိ၏။ ရင္ဆိုင္နုိင္ေလာက္ေသာ ျပႆနာမ်ားကို ေျဖရွင္းဖို႔ အေျဖကို တခါတည္း အေျဖေပးဖို႔ လိုပါသည္။ ဥပမာ အပစ္အခတ္မရပ္စဲ ေသာ အဖြဲ႔မ်ားတြင္ရွိသည့္ တအာန္းအဖြဲ႔၊ ကိုးကန္႔အဖြဲ႔နွင့္ AA ရခိုင္အဖြဲ႔တို႔ကို သြားေရာက္ေဆြးေႏြးသည့္ ေဒါက္တာတင္မ်ိဳးေအးဦးေဆာင္သည့္အဖြဲ႔က သူတို႔တင္လာသည့္ ျပႆနာ ေမးခြန္းမ်ားကို အေျဖေပးနုိင္ရမည္။ ဆိုပါစို႔ တပ္မေတာ္က ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးမင္းေအာင္လိႈင္ကိုယ္တုိင္ ထိုအဖြဲ႔ ၃ ဖြဲ႔နွင့္ အပစ္အခတ္မရပ္ စဲနိုင္။ သူတို႔ လက္နက္ကို စြန္႔မွသာလွ်င္ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးကို လုပ္မည္ဟုဆိုထားေသာေၾကာင့္ ထိုအဖြဲ႔ မ်ားနွင့္ ယခုတုိင္ တုိက္ပြဲမ်ား ျဖစ္ပြားေနစဲကာလျဖစ္ေသာေၾကာင့္ သူတို႔ကလည္း ၂၁ရာစုပင္လံုထဲ ပါဝင္ဖို႔ တင္ျပလာမည္ျဖစ္သလို သူတို႔ကို ပါဝင္ေရး မပါဝင္ေရးအတြက္ ေကာ္မတီက တပ္မေတာ္၏ သေဘာထားကို ဘယ္ေရြ႕ဘယ္မွ် ရယူနုိင္သလဲဆုိသည္မွာ အေရးႀကီးပါသည္။ တပ္မေတာ္က လက္မခံဘဲ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးကို မည္သို႔မွ် ဖန္တီးနိုင္မည္မဟုတ္ေပ။ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးတြင္ တပ္မေတာ္သည္ အခရာအက်ဆံုး ျဖစ္၏။ ယခု ခ်င္းမိုင္တြင္ NCA စာခ်ဳပ္ထဲမပါေသာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔မ်ား နွင့္ သြားေရာက္ေဆြးေႏြးေသာအခါတြင္ ထိုျပႆနာျဖစ္လာသည္။ ေဆြးေႏြးရာတြင္ ေကာ္မတီက အထက္ ကို တင္ျပပါမည္ဟူ၍ တပ္ေခါက္လာရပံုရပါသည္။ ထိုကဲ့သုိ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္း တိက်ခိုင္မာသည့္ အေျဖမ်ား မေပးနုိင္ဘဲ အထက္ကို ေမးျမန္းပါရေစ။ အထက္ကို တင္ျပပါရေစဆိုသည္ေလာက္နွင့္ ဘယ္လိုမွ် ၿပီး ေျမာက္နိုင္မည္ မဟုတ္ေပ။

အစိုးရအဖြဲ႔သစ္၏ ထူးျခားေသာ အေျပာင္းအလဲဆိုလွ်င္ အစပိုင္းက နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား အားလံုး ကို မဟုတ္ပဲ ေက်ာင္းသားမ်ားနွင့္ တခ်ိဳ႕နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားကို လႊတ္ေပးျခင္းသာ ေျပာစရာ ရွိေသာ္လည္း ေနာက္ထပ္နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား လႊတ္ေပးျခင္းမ်ား ရပ္တန္႔လွ်က္ရွိသည္မွာ ေမးစရာေမးခြန္းမ်ားျဖစ္လာ၏။ ဒီမိုကေရစီအစိုးရအဖြဲ႔တြင္ နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားရွိေနျခင္းကပင္ ရွက္စရာျဖစ္ေန၏။ ဒီမိုကေရစီ အစိုးရအေနျဖင့္ နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားဆိုေသာ ေဝါဟာရကို အသံုးျပဳမလား မျပဳဘူးလား။ နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ရွိသလား မရွိဘူးလား ဆုိသည္ကို ယခု ထက္တုိင္ အေျဖမေပးနုိင္ျခင္းကလည္း ျပည္တြင္းေရာ ျပည္ပကပါ ေမးစရာေမးခြန္း ျဖစ္လာပါ သည္။ ယခုလည္း ထပ္ေမးရမည္ဆိုလွ်င္...
(၁) ဆယ္စုနွစ္ေပါင္း ၃စုနီးပါး ဒီမိုကေရစီ ရရိွေရးအတြက္ အဖမ္းခံေထာင္ခ်ခံ၊ အသက္ခံကာ ယခုတက္ လာသည့္ အန္အယ္လ္ဒီ အစိုးရအေနျဖင့္ ေထာင္ထဲတြင္ ယခင္စစ္တပိုင္းအစိုးရ ဖမ္းဆီးထားခဲ့ေသာ ဒီမုိကေရစီေရး လႈပ္ရွားတက္ႂကြသူ နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားအားလံုးကို ဘာေၾကာင့္ လႊတ္မေပးနိုင္ရသလဲ။
(၂) ဒီမိုကေရစီအစိုးရဟု အမွန္တကယ္လည္း လႈပ္ရွားခဲ့ ေႂကြးေၾကာ္ခဲ့ေသာ အန္အယ္လ္ဒီ အစိုးရအေနျဖင့္ နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားဆိုသည့္ Political Prisoner ဘဲျဖစ္ျဖစ္၊ Prisoner of Conscience ဘဲျဖစ္ျဖစ္ ထိုေဝါ ဟာရ ထိုအသံုးအနႈန္းကို လက္ခံပါသလား ျငင္းပယ္ပါသလား။
(၃) ဒီမိုကေရစီအစိုးရစစ္စစ္ အေနျဖင့္ စာနယ္ဇင္းလြတ္လပ္ခြင့္၊ စာေပလြတ္လပ္ခြင့္ကို ခၽြင္းခ်က္မဲ့ လက္ခံသည္ က်င့္သံုးသည္ဆိုလွ်င္ မႏၱေလးတြင္ျဖစ္ပြားေသာ အမႈအတြက္ BBC သတင္းေထာက္ ကို ဘာေၾကာင့္ ေထာင္ဒဏ္ ၃ လ ခ်မွတ္လုိက္ရသလဲ။ စသည့္ေမးခြန္းမ်ားကို ရိုးရိုးသားသား ေျဖဖို႔ လုိေပလိမ့္မည္။

အမ်ိဳးသားရင္ၾကားေစ့ေရးသည္ အေရးႀကီးသည္မွာ မွန္၏။ သို႔ေသာ္ အမ်ိဳးသားရင္ၾကား ေစ့ေရးကို ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ တစ္နိ္ုင္ငံလံုးနွင့္ ရင္ၾကားေစ့နိုင္ဖို႔ လုိပါသည္။ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ မ်ားနွင့္ေရာ လက္နက္မကိုင္ေသာ နိုင္ငံေရးပါတီ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားနွင့္ေရာ ရင္ၾကားေစ့နုိင္ဖို႔လုိ၏။ ထိုသို႔ ရင္ၾကားေစ့ရာတြင္ စစ္တပ္နွင့္သာမဟုတ္ ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးပါတီတစ္ပါတီတည္းႏွင့္သာ မဟုတ္ နိုင္ငံေရးပါတီအားလံုး မိမိအစုိးရကို ဆန္႔က်င္ေသာ မည့္သည့္ပါတီ၊ အဖြဲ႔အစည္းနွင့္မဆို ေတြ႔ဆံု နိုင္ဖို႔ ရင္ၾကားေစ့နုိင္ဖို႔ လုိ၏။ ယခု ၂၁ရာစု ပင္လံုညီလာခံတြင္ ဒီမိုကေရစီတုိက္ပြဲႀကီးတြင္ ဦးစီး ဦးေဆာင္ခဲ့ေသာ အစြန္႔လႊတ္ဆံုး အနစ္နာခံဆံုးျဖစ္ေသာ ၈၈ မ်ိဳးဆက္၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနွင့္ ပြင့္လင္း အဖြဲ႔အစည္းကို ခ်န္လွပ္ထားခဲ့ျခင္း၊ အမတ္တစ္ေနရာမွ မရေသာ နိုင္ငံေရးပါတီအားလံုးကို ခ်န္လွပ္ထားခဲ့ျခင္းတို႔မွာ အျမင္က်ဥ္းရာလည္းျဖစ္ အားလံုးနွင့္ ရင္ၾကားေစ့ေရးကို ဆန္႔က်င္ရာ လည္း ျဖစ္ေနေပသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အန္အယ္လ္ဒီအစိုးရ၏ အစပိုင္းလႈပ္ရွား ေဆာင္ရြက္မႈမ်ား သည္ ဒီမိုကေရစီလမ္းေၾကာင္းေပၚ ဘယ္ေရြ႕ဘယ္မွ် ေလွ်ာက္လွမ္းေနသည္ ဘယ္အေျခအေနကို ေရာက္ေနသည္ဆိုသည္မွာ မိမိိတို႔သာ အသိဆံုးျဖစ္၍ အေျခအေနမွန္ကုိ မညႇာမတာ ေဝဖန္သံုး သပ္ၿပီး လမ္းမွားေနပါက လမ္းမွန္ေရာက္ေအာင္ ေနာက္က်ေနက ေရွ႕တန္းကိုေရာက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္သင့္ပါေတာ့သည္။
ထက္ျမက္