ေမလ ၁၇ ရက္မွာ အေမရိကန္အစိုးရက ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ ထားရွိတဲ့ ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔မႈတခ်ိဳ႔ကို ေျဖေလ်ာ့ေပးခဲ့ၿပီး ဒီထဲ အစိုးရဘဏ္မ်ားကို ပိတ္ဆို႔ထားတာ ေျဖေလွ်ာ့ေပးခဲ့ပါတယ္။
အစိုးရဘဏ္မ်ားအား အေမရိကန္က ပိတ္ဆို႔ထားတာကို ေျဖေလွ်ာ့ေပးလိုက္တဲ့အတြက္ ျမန္မာဘက္မွာ ဘယ္လို သက္ေရာက္မႈေတြ ျဖစ္ထြန္းလာႏိုင္မလဲ။
ျမန္မာနိုင္ငံေတာ္ဗဟိုဘဏ္က ညႊန္ၾကားေရးမႈးခ်ဳပ္ ေဒၚေမမာလာေမာင္ႀကီးက ျမန္မာပို႔ကုန္ေတြ တင္ပို႔တဲ့အခါ ဘဏ္လုပ္ငန္းပိုင္းဆိုင္ရာက႑ေတြမွာ အဆင္ေျပမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။
“အရင္တုန္းကေတာ့ ယူအက္စ္နဲ႔သြားမယ့္ လမ္းေၾကာင္းေတြကို က်မတို႔ မလုပ္ႏိုင္ဘူးေလ၊အခု လုပ္ႏိုင္မယ္ေပါ့။ ေနာက္ အေမရိကန္ကို ပို႔ကုန္ေတြ ပို႔တဲ့အခါက်ရင္ ေငြေၾကးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဘဏ္လုပ္ငန္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အဆင္ေျပမယ္။ ပိုမိုေကာင္းမြန္လာမယ္။”
အေမရိကန္ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔မႈ ေလွ်ာ့ခ်တဲ့စာကို သူ ေသခ်ာမဖတ္ရေသးလို႔ အေသးစိတ္ မေျပာႏိုင္ေသးဘူးလို႔လည္း ေျပာပါတယ္။
စီးပြားေရးေဆာင္းပါးေတြေရးတဲ့ ခင္ေမာင္ညိဳ(ေဘာဂေဗဒ)ကေတာ့ ျမန္မာအစိုးရဘဏ္မ်ားကို ပိတ္ဆို႔ထားမႈ ေျဖေလွ်ာ့ေပးလိုက္တာဟာ အေမရိကန္လုပ္ငန္းရွင္ေတြ လုပ္သာကိုင္သာေအာင္ ဖြင့္ေပးလိုက္တာသာ ျဖစ္တယ္လို႔ သံုးသပ္ပါတယ္။
“သူတို႔ရဲ႕ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြ ေငြေပးေငြယူကိစၥေတြမွာ အခုက အခက္အခဲ ရွိတယ္ မို႔လား။ ဒီဘက္က ဘဏ္ေတြကို ပိတ္ထားတဲ့အခါက်ေတာ့၊ အခုက အစိုးရဘဏ္ေတြက တဆင့္ ေငြေပးေငြယူ လုပ္လို႔ ရမယ္ေလ။ အဲ့ဒီေတာ့ အေမရိကန္စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြ ကုန္သြယ္ေရးနဲ႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈလုပ္လို႔ အဆင္ေျပေအာင္ လုပ္ေပးတာပါ။ ေငြေပးေငြယူကိစၥ ေတြမွာ ျမန္ဆန္လာႏိုင္ပါတယ္။ အေမရိကန္နဲ႔ ကုန္သြယ္ေရးနဲ႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို ေမွ်ာ္လင့္ပါ တယ္။ အေမရိကန္ရဲ႕ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈက အခုက စုစုေပါင္းရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈရဲ႕ ၁ ရာခိုင္ႏွုန္းေလာက္ပဲ ရွိတယ္။ ေနာက္တခုက အရင္က ေဒၚလာ ၅သိန္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ရင္ အေၾကာင္းၾကားရတယ္။ အခုကေတာ့ ေဒၚလာ ၅သန္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္မွ အေၾကာင္းၾကားရမယ္ဆိုေတာ့ နည္းနည္းေလး ႀကီးတဲ့ အလတ္စားလုပ္ငန္းေတြကိုပါ လုပ္လို႔ရမယ့္ အေနအထားေပါ့”
ေဆာင္းပါးရွင္ သန္းစိုး(ေဘာဂေဗဒ) ကလည္း ႏိုင္ငံတကာဘဏ္ေတြဆီကို ေငြေၾကးတိုက္႐ုိက္စီးဆင္းလို႔ရၿပီျဖစ္ၿပီး အရင္လို စင္ကာပူၾကားခံရန္ မလိုေတာ့ဘူးလို႔ ေျပာပါတယ္။
“ႏိုင္ငံတကာကေန ဘ႑ာေရး စီးဆင္းမႈ အားလံုးကို ဗဟိုဘဏ္နဲ႔ အစိုးရဘဏ္ေတြကေန တိုက္႐ုိက္ သြားလို႔ရၿပီ၊ တိုက္႐ုိက္သြားလို႔ရရင္ က်ေနာ္တို႔က စင္ကာပူကို ေက်ာ္လိုက္လို႔ ရၿပီ၊ ဘဏ္မွာ စင္ကာပူကေန တဆင့္ခံ သြားတဲ့အတြက္ စင္ကာပူက ေငြလႊဲခကို အသြားမွာ တခါ ယူတယ္။ အျပန္မွာ တခါ ယူတယ္။ အဲ့ဒီ စရိတ္ေတြ အမ်ားႀကီး ရွိခဲ့ဖူးတယ္။ ဒီ အခ်က္ေတြကို က်ေနာ္တို႔ ေက်ာ္လႊားႏိုင္ၿပီေပါ့။ ”
ျမန္မာႏိုင္ငံရာဘာစိုက္ပ်ဳိးထုတ္လုပ္သူမ်ားအသင္းက အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး ဦးခိုင္ျမင့္ကလည္း ေငြေရးေၾကးေရးစီးဆင္းမႈပိုင္းမွာ အရင္လို စင္ကာပူ တဆင့္ခံ လုပ္စရာမလုိေတာ့လို႔ အကုန္အက်သက္သာမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
“ပိတ္ဆို႔ထားတာေတြက က်ေနာ္တို႔ လုပ္ငန္းရွင္ေတြအေပၚ သက္ေရာက္မႈ မ်ားတယ္။ ပိတ္ဆို႔ထားတာကလည္းၾကာၿပီ ဆိုေတာ့ေလ၊ အရင္တုန္းကေတာ့ ၾကားခံႏိုင္ငံတခုက တဆင့္ ေငြေပးဖို႔ လုပ္ရတယ္။ အမ်ားစုကေတာ့ စင္ကာပူေပါ့။ ဒီက ကုမၸဏီေတြက စင္ကာပူကိုသြားၿပီး ကုမၸဏီဖြင့္တာတို႔ဘာတို႔ လုပ္ထားရတာေပါ့။ အခု တိုက္႐ုိက္လုပ္လို႔ရၿပီဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ တိုက္႐ုိက္လုပ္တဲ့လမ္းေၾကာင္းေပၚ တခါ ျပန္တက္ရဦးမွာေပါ့။ ကုမၸဏီေတြဘာေတြ သြား ဖြင့္စရာမလုိဘဲ ကုန္က်စရိတ္ သက္သာမွာေပါ့။”
စီးပြားေရးပညာရွင္ ေဒါက္တာေမာင္ေအာင္ကလည္း ကုန္သြယ္မႈလုပ္ငန္းေတြ တိုးတက္လာ မယ္လို႔ သံုးသပ္ေျပာပါတယ္။
“အထူးသျဖင့္ ကုန္သြယ္ေရးမွာ ကုန္သည္ေတြ အမ်ားဆံုး သံုးေနရတာက တီဂ်ီ စနစ္ေပါ့။ telegraphic transfer ေပါ့။ အယ္လ္စီကို က်ေနာ္တို႔ လံုး၀ သံုးလို႔ မရေသးပါဘူး၊letter of credit ေပါ့။ ေငြေရးေၾကးေရးပိုင္းမွာ ဟိုတုန္းက ေဒၚလာနဲ႔ စီးဆင္းလို႔ မရဘူး၊အခုဆိုရင္ အဲ့ဒါက ကင္းလြတ္သြားတဲ့သေဘာေပါ့ေနာ္၊ အဲ့ဒီေတာ့ က်ေနာ္ ျမင္တာက ကုန္သြယ္မႈ တက္လာဖို႔ ရွိတယ္။ ေနာက္ တခု ပိုအေရးႀကီးတာကေတာ့ ကုန္သြယ္မႈနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြလည္း တက္ဖို႔ ရွိတယ္။ ေနာက္တခု ကုန္သည္ေတြ အေတာ္မ်ားမ်ားက ဟိုတုန္းက တီဂ်ီနဲ႔ ဆိုေတာ့ တီဂ်ီဆိုတဲ့သေဘာက အရင္းကို ႏွစ္ရင္း ရင္းရတဲ့ သေဘာပါပဲ၊အခု အဲ့ဒီ စနစ္အစား letter of credit အယ္လ္စီကို တြင္တြင္က်ယ္က်ယ္ သံုးရမယ္ဆိုရင္ အရင္းအႏွီး လိုအပ္ခ်က္လည္း နည္းလာမယ္။ အက်ိဳးအျမတ္လည္း ပိုျပီး ရႏိုင္တဲ့အတြက္ ကုန္သည္ေတြအတြက္လည္း ေကာင္းတယ္၊ တိုင္းျပည္အတြက္လည္း စီးပြားေရး တဆင့္ျမင့္လာမယ္လို႔ ျမင္တယ္။”
အေမရိကန္ ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔မႈက လြတ္လာတဲ့ အစိုးရဘဏ္ေတြက ျမန္မာ့စီးပြားေရးဘဏ္၊ျမန္မာ့ႏိုင္ငံျခားကုန္သြယ္မွုဘဏ္နဲ႔ ျမန္မာ့ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈနဲ႔ စီးပြားေရးဘဏ္တို႔ ျဖစ္ပါတယ္။
