၂၁ ရာစု ပင္လံုၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံႀကီးကုိ လပိုင္းအတြြင္း အခ်ိန္မဆြဲပဲ က်င္းပသြားဖို႔ ႏိုင္ငံေတာ္ အတုိင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားပါတယ္။ ဧၿပီ ၂၇ ရက္ မြန္းလြဲပိုင္းက ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရးဆိုင္ရာ ပူးတြဲေစာင့္ၾကည့္မႈေကာ္မတီ JMCU နဲ႔ ေနျပည္ေတာ္မွာ ပထမဆံုးအႀကိမ္ ေတြ႔ဆံုၿပီး တႏိုင္ငံလံုး အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးကိစၥနဲ႔ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိစၥေတြ ေျပာၾကားခဲ့တာပါ။ ဒ့ါအျပင္ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး ေရရွည္တည္တံ့ခုိင္ၿမဲျခင္းမရွိႏုိင္ရင္ တကယ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကို ဆက္သြားလို႔မရတဲ့အေၾကာင္းနဲ႔ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးမွာ ပါ၀င္သင့္တဲ့အဖြဲ႔ေတြ အားလံုး ပါ၀င္ေစခ်င္ၿပီး မပါေသးတဲ့အဖြဲ႔ေတြ ပါ၀င္လာေအာင္ႀကဳိးစားမွာျဖစ္တယ္လို႔လည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားပါတယ္။ ဒီေျပာၾကားခ်က္ေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ တႏိုင္ငံလုံးပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မွဳရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ (အန္စီေအ) ေရးဆြဲရာမွာ ပါ၀င္ၿပီး စာခ်ဳပ္ကို လက္မွတ္ေရးထိုးျခင္းမရွိေသးတဲ့ ညီညြတ္ေသာတိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ားဖက္ဒရယ္ေကာင္စီ ေျပာခြင့္ရသူ ခူးဦးရယ္ကို ဒီဗြီဘီက ဆက္သြယ္ေမးျမန္းပါတယ္။

ဒီကေန႔ေနျပည္ေတာ္မွာ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ ပုဂၢဳိလ္က တလ၊ ႏွစ္လအတြင္းမွာ ၂၁ ရာစုပင္လုံၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံက်င္းပဖို႔၊ အန္စီေအ မထိုးေသးသူေတြကိုလည္း လက္မွတ္ထိုးေအာင္ၾကိဳးစားမယ္လို႔ ေျပာၾကားခဲံ့ပါတယ္။ ဒီအေပၚ အန္ကယ္တို႔ ဘာေျပာစရာရွိမလဲခင္ဗ်။

“က်ေနာ္ကေတာ့ လက္ေတြ႔က်က်ပဲ စဥ္းစားၿပီးေျပာခ်င္တယ္ဗ်။ ၂၁ ရာစု ပင္လုံညီလာခံလုပ္ဖို႔ တလ၊ ႏွစ္လအတြင္းဆိုတဲ့ဟာက လက္ေတြ႔က်သလား၊ မက်ဘူးလား က်ေနာ္တို႔ စဥ္းစားဖို႔လိုတယ္။ ဒီကေန႔ျဖစ္ေနတဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၆၀ ေက်ာ္ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡက ရိုးရိုးလက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡမဟုတ္ဘူး။ ႏိုင္ငံေရးအေျခခံအေၾကာင္းရင္းနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡျဖစ္လာတာ။ ဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ တစခ်င္းစီ ျပသနာကို ဆြဲထုတ္ၿပီးေတာ့ တစခ်င္းစီကို အေျဖရွာဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္။ အဲသလိုမွမဟုတ္ရင္ေတာ့၊ သာမန္ကာလွ်ံကာဆိုရင္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလည္း မျမင္ႏိုင္ဘူး။ ပင္လုံညီလာခံလုပ္တယ္ဆိုရင္လည္း လုပ္တယ္ဆိုတဲ့ မွတ္တမ္းပဲက်န္ခဲ့မယ္။ အေျဖကေတာ့ ထြက္လာဖို႔မရွိဘူး။ ဆိုေတာ့ သူကေတာ့ ျဖစ္ျဖစ္ခ်င္းရွင္းေစခ်င္တဲ့ဆႏၵနဲ႔ ေျပာလိုက္တာေတာ့ ဟုတ္ေကာင္းဟုတ္မယ္။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္နားလည္တာကေတာ့ ေခါင္းေဆာင္တေယာက္အေနနဲ႔ကေတာ့ လက္ေတြ႔က်က် စဥ္းစားၿပီးမွပဲ ေျပာသင့္တာကို တည့္တည့္မတ္မတ္ေျပာေပါ့ေနာ္။ ဒါ အမ်ားအတြက္သတင္းစကားျဖစ္ေစတယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ တကယ္တမ္းသာ ေျပာလိုက္တဲ့စကားတိုင္းမွာ၊ အခုဆုိေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ ပုဂၢဳိလ္ေပါ့ဗ်ာ ဆိုေတာ့ ေျပာလိုက္တဲ့စကားတိုင္းကလည္းပဲ ဘယ္သူျဖစ္ျဖစ္ အားလုံး ဂရုတစိုက္နားေထာင္ရမယ့္အေျခအေနေလ၊ ဟုတ္တယ္မဟုတ္လား။ ဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ တစုံလုံးေသာ ျပသနာေတြက အေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိးကို အေျခခံတာဗ်ာ။ တုိင္းရင္းသားေတြကို အေျခခံတယ္၊ လူမ်ဳိးေရးေတြကို အေျခခံတယ္၊ သမိုင္းကို အေျခခံတယ္၊ ဘာသာေရးကို အေျခခံတယ္၊ အေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိးပဲဗ်ာ ဗမာျပည္မွာျဖစ္ေနတဲ့ျပသနာေတြက။ အဲဒီေတာ့ ဒီေန႔ေျပာလိုက္တဲ့ ေနရာနဲ႔ အေၾကာင္းအရာက တည့္ေနသလား၊ မတည့္ဘူးလား၊ လက္ေတြ႔က် ျဖစ္ႏိုင္သလား၊ မျဖစ္ႏိုင္ဘူးလား၊ အဲဒီတခုေလးေတာ့ က်ေနာ္ ထဲထဲ၀င္၀င္၊ ေစ့ေစ့စပ္စပ္ စဥ္းစားၿပီးမွပဲ သတင္းစကားတခုလိုမ်ဳိး တကယ့္အေလးအနက္ထားၿပီး က်ေနာ္ကေတာ့ ေျပာေစခ်င္တယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ အစီအမံနဲ႔ စနစ္တက် ျပင္ဆင္ၿပီးမွပဲ ဒီလိုအစီအမံမ်ဳိးနဲ႔ သြားသင့္တယ္၊ သြားဖို႔လိုတယ္၊ သြားခ်င္တယ္၊ ျမင္ခ်င္တယ္ ဆိုတဲ့ဟာမ်ဳိးေတြကို ေျပာလိုက္တာကေတာ့ ပိုအဆင္ေျပမလားလို႔ေပါ့ေနာ္။ ဒါကေတာ့ က်ေနာ္ တေလ်ာက္လုံးျဖစ္ေနတဲ့ အေျခအေနတစုံလုံးကို က်ေနာ္ ျခဳံငုံၿပီးေတာ့ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံတဦးအေနနဲ႔ကေတာ့ အေၾကာင္းအရာ အမ်ဳိးမ်ဳိးေပၚမွာ တြက္ခ်က္ၿပီးေတာ့ အဲသလို နည္းနည္းေလးနက္တဲ့၊ တကယ္လက္ေတြ႔က်တဲ့ တကယ္ျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိတဲ့ အေနအထားမ်ဳိးနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ အားလုံး ႏိုင္ငံတကာကိုေရာ၊ လူထုတရပ္လုံးကိုပါ၊ ဆက္ဆံသူအားလုံးေရာေပါ့ေနာ္  က်ေနာ္တို႔ အတူတကြ လက္ခံၿပီးေတာ့ သြားႏိုင္တဲ့အေနအထားမ်ဳိးကို လုပ္တာက ပိုအဆင္ေျပမယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္ေနာ္။ ဆိုေတာ့ ၾကားေတာ့ၾကားလိုက္ပါတယ္။ ၂၁ ကဲ့သို႔ေသာ ပင္လုံညီလာခံတို႔၊ တလ ႏွစ္လ အတြင္းဆိုတာတို႔၊ အန္စီေအ လက္မွတ္မထိုးေသးတဲ့အဖြဲ႔အစည္းေတြကိုလည္း ပါလာေအာင္ ဘယ္လုိလုပ္မလဲဆိုတာတို႔။ ဒါက စကားအျဖစ္ေျပာတာက အရမ္းလြယ္တယ္ဗ်ာ၊ လုပ္ရတာက နည္းလမ္းမ်ဳိးစုံနဲ႔ က်ေနာ္တို႔က လုပ္ရမွာေတြရွိတယ္။ အေျခခံအေၾကာင္းတရားေတြ အမ်ဳိးမ်ဳိးရွိလို႔ ဒီအေျခအေနမ်ဳိးျဖစ္တယ္ဗ်ာ။ ဒါကေတာ့ အရင္းခံျပႆ      နာပဲ။”

အန္စီေအ လက္မွတ္မထိုးေသးတဲ့အဖြဲ႔ေတြထဲမွာ ေကအန္ပီပီ၊ မြန္ျပည္သစ္ပါတီ၊ ကခ်င္လြတ္လပ္ေရးအဖြဲ႔၊ မိုင္းလား၊ ကိုးကန္႔၊ ၀၊ ရခိုင္၊ တအာင္း စတဲ့အဖြဲ႔ေတြလည္း က်န္ေနတယ္။ ဒီအဖြဲ႔ေတြက အန္စီေအ မွာ လက္မွတ္ေရးထိုးဖို႔က တလ၊ ႏွစ္လအတြင္းျဖစ္ႏိုင္လား။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညီလာခံကို ဒီအဖြဲ႔အစည္းေတြ အကုန္လုံးတက္ေရာက္ဖို႔ တလႏွစ္လအတြင္းကေလ ဘယ္လိုအခက္အခဲေတြ၊ ဘယ္လိုျဖတ္ေက်ာ္ရမွာေတြရွိလဲခင္ဗ်။

“ဒီမွာ ခင္ဗ်ားကို က်ေနာ္ရွင္းရွင္းပဲေျပာမယ္ဗ်ာ၊ က်ေနာ္တို႔က တကယ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမဟုတ္ဘူး၊ က်ေနာ္တို႔ ေကာင္းရာကို ေျပာၾကမယ္ဆိုရင္ ခုလည္း က်ေနာ္တို႔ လက္မွတ္ထိုးဖို႔ အဆင္သင့္ပဲ။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္မယ္ဆိုရင္လည္း အခု အဆင္သင့္ပဲ၊ ဆိုလိုခ်င္တာက။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ပါးစပ္က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္မယ္ေဟ့၊ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးလုပ္မယ္ေဟ့ဆိုတဲ့ ပါးစပ္က လြယ္လြယ္နဲ႔ေျပာလိုက္လို႔ အခုပဲ ဟို ေတာင္ေျပာ၊ ေျမာက္ေျပာ၊ တေယာက္နဲ႔တေယာက္  ျပသနာေတြထုတ္ေျပာ၊ ဒီလမ္းကေတာ့ ဒီလိုဗ်ာ၊ ခင္ဗ်ားၾကိဳက္သလား မၾကိဳက္ဘူးလား၊ က်ေနာ္ကေတာ့ သေဘာမတူဘူးဗ်ာ၊ ဒါကေတာ့ ဒီလိုဗ်ာ ညိွၾကရင္းနဲ႔ ေနာက္ဆုံး အေလွ်ာ့အတင္းလုပ္ရင္းနဲ႔ ဟာ ဒါကေတာ့ ဟုတ္ပါၿပီ၊ သေဘာတူလက္မွတ္ထိုးရေအာင္၊ အဲဒါက လြယ္လြယ္နဲ႔ အဲသလိုလုပ္လို႔ၿပီးတဲ့ကိစၥေတာ့မဟုတ္ဘူးလို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္။ ပထမ က်ေနာ္တို႔ျဖစ္ေနတဲ့ျပသနာအရင္းခံကို ခုန က်ေနာ္ေျပာခဲ့သလိုပဲ က်ေနာ္တို႔ သိျမင္ၿပီးေတာ့ သူတို႔နဲ႔ ေနာက္တဖန္ျပန္ၿပီး အဲဒီျပသနာကို ေလွ်ာ့ရတဲ့ဟာမ်ဳိးေတြ မျဖစ္ေအာင္လို႔ က်ေနာ္တို႔ အေျဖရွာၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔က တကယ္ပဲ ထဲထဲ၀င္၀င္၊ စိတ္ေရာကိုယ္ပါ၊ ႏွစ္ႏွစ္ကာကာ က်ေနာ္တို႔ စိတ္ရင္းေစတနာ အရင္းခံနဲ႔ ရိုးရိုးသားသား၊ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း၊ ယုံယုံၾကည္ၾကည္နဲ႔ တေယာက္ကိုတေယာက္ က်ေနာ္တို႔ အေပးအယူစိတ္ဆႏၵမ်ဳိးနဲ႔ အလုပ္လုပ္ရင္ အခ်ိန္မေရြးျဖစ္တယ္ဗ်။ တလ၊ ႏွစ္လေတာင္ ေစာင့္စရာမလိုဘူး။ က်ေနာ္တို႔ဆိုရင္ ဟိုလြန္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္ကတည္းက  လက္မွတ္ထိုးခ်င္းေနတာပဲ။ အခုဘာေၾကာင့္လက္မွတ္မထိုးႏိုင္သလဲဆိုတာ ဒီလို အေျခခံအေၾကာင္းတရားေကာင္းေအာက္မွာ က်ေနာ္တို႔မသြားခဲ့ၾကလို႔ ျဖစ္ေနတာ။ ဒါကအရင္းခံျပသနာက ဘာေၾကာင့္ဆိုတာေတာ့ က်ေနာ္မေျပာေတာ့ဘူးေနာ္။ သူ႔ေၾကာင့္၊ ကိုယ့္ေၾကာင့္ အျပစ္ဖို႔ရမယ့္အခ်ိန္လည္း မဟုတ္ဘူး။"

အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္လို ပုဂၢဳိလ္ေတြနဲ႔၊ လက္ရွိအာဏာရအစိုးရအဖြဲ႔နဲ႔ လက္မွတ္မေရးထိုးရေသးတဲ့ UNFC (ညီညြတ္ေသာတိုင္းရင္းသားလူမ်ဳိးမ်ားဖက္ဒရယ္ေကာင္စီ) မဟာမိတ္အဖြဲ႔နဲ႔ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးေရးေတြက ဘယ္ေတာ့ေလာက္ျဖစ္ႏုိ္င္မလဲ။ က်ေနာ္တို႔ထင္တာက ဒီအစိုးရလက္ထက္မွာ ျဖစ္လာႏို္င္မယ္ထင္လို႔၊ ေတြ႔ၾကဖို႔ နီးစပ္ေနၿပီလား။

“က်ေနာ္တို႔လည္း ျဖစ္လာႏိုင္မယ္၊ ျဖစ္လည္းျဖစ္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္တာလည္း ခင္ဗ်ားတို႔ ေမွ်ာ္လင့္သလိုပါပဲ။ က်ေနာ္တို႔ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္က ဘယ္အခ်ိန္လာမယ္ဆိုတာ ခင္ဗ်ားတို႔မသိသလို က်ေနာ္တို႔လည္း မသိဘူးဗ်ာ။ ဒါကေတာ့ ရိုးရွင္းတဲ့အေျဖပဲဗ်ာ။”

ဒီကေန႔ ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ ပုဂၢဳိလ္ တက္ေရာက္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ဆို္င္ရာ အစည္းအေ၀းနဲ႔ပတ္သက္လို႔ တျခားဘာမွတ္ခ်က္ျပဳစရာရွိမလဲ။

“က်ေနာ္ တျခားေတာ့ အထူးအေထြ ေ၀ဖန္စရာလည္းမရွိပါဘူး။ ဘာျဖစ္ျဖစ္ေပ့ါေနာ္ လက္ရွိအစိုးရကေတာ့ သူ႔ရဲ႕ လုပ္ငန္းစီမံခ်က္ အစီအမံေကာင္းေကာင္းနဲ႔ သူ ျပင္ဆင္ၿပီးမွပဲ ပြဲထြက္မယ္လို႔ အဲသလိုပဲ ရိုးရိုးစင္းစင္းနားလည္ပါတယ္ေနာ္။ က်ေနာ္တုိ႔ဖက္ကေတာ့ အျမဲတမ္းၾကိဳဆိုလွ်က္ပါ၊ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖို႔ အဆင္သင့္ပဲ။ တိုင္းေရးျပည္ေရး၊ လူထုတရပ္လုံးရဲ႕အေရးကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဖက္ကေတာ့ ဘာမွ ျငင္းပယ္စရာ အေၾကာင္းမရွိဘူး။ ၀မ္းပန္းတသာပဲ၊ ေနာ္။”