စာေပနယ္မွာ အထင္ကရျဖစ္တဲ႔အသင္းတစ္ခုျဖစ္တဲ႔ အထက္ဗမာနိဳင္ငံ စာေရး ဆရာအသင္းကုိ မႏၱလးၿမိဳ႕ခံ စာေရးဆရာေတြက ျပန္လည္အသက္သြင္း ရွင္သန္ေစ လုိက္ၿပီျဖစ္ပါတယ္။
စစ္အစုိးရက Burma ကုိ Myanmar လုိ႔ အမည္ေျပာင္းလုိက္တဲ႔ ေနာက္ပုိင္းမွာ “ဗမာႏုိင္ငံ ’ ဆုိတဲ့ အသုံးအႏႈန္းက ေမွးမွိန္လာၿပီး ‘ျမန္မာႏုိင္ငံ’ အသုံးအႏႈန္းက တြင္က်ယ္လာတယ္။ ဒါေပမယ့္ ယခုျပန္လည္အသက္၀င္လႈပ္ရွားမယ့္ အသင္းကုိေတာ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ရြက္သူေတြက ‘အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္း’ လုိ႔ သာ အမည္ေပးပါတယ္။
အထက္ဗမာႏုိင္ငံစာေရးဆရာအသင္း ဆုိတာ တစ္ခ်ိန္တစ္ခါက မႏၱေလးၿမိဳ႕ကုိ အေျခစုိက္ၿပီး ရွိခဲ့ဖူးတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၆၅ ႏွစ္ (၁၉၅၀ ျပည့္ႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာလ ၅ ရက္ေန႔) က စ တင္ဖဲြ႔စည္းခဲ႔တယ္။ စာေရးဆရာ လူထုဦးလွ၊ လူထုေဒၚအမာ၊ တင္မုိး၊ ေမာင္စြမ္းရည္၊ ပါ ေမာကၡခ်ဳပ္ ဦးေက်ာ္ရင္၊ ေဒါက္တာသန္းထြန္း၊ ဆရာေတာ္ ေရႊကုိင္းသား၊ ေမာင္သာႏုိး စတဲ႔ စာေရးဆရာေတြ ပါ၀င္ခဲ့တဲ့အသင္းျဖစ္ပါတယ္။ အထက္ဗမာႏုိင္ငံ အၿမိဳ႕ၿမိဳ႕အနယ္နယ္က စာေရးဆရာ၊ သတင္းစာဆရာ၊ ကဗ်ာဆရာ၊ ကာတြန္းဆရာ၊ ဓာတ္ပုံဆရာေတြ ပါ၀င္ၾကတယ္။
မႏၱေလးၿမိဳ႕က လူထု သတင္းစာတုိက္ကုိ စုရပ္ထားၿပီး စာေပသမားေတြ စုစည္းၾကတယ္။ အတူတူ လူထုထဲကုိ ဆင္းၾကတယ္။ ေက်းလက္ေတာရြာေတြကုိ ကြင္းဆင္းၿပီး လယ္ယာသမားေတြရဲ႕ ခံစားခ်က္ေတြ အႏုပညာ ေတးကဗ်ာေတြကုိ ေလ႔လာၾကတယ္။ သမုိင္း၀င္ေနရာေတြကုိ အတူသြားေရာက္ၿပီး သုေတသနေတြ လုပ္ၾကတယ္။ ေတြ႔ရွိခ်က္ေတြကုိ စာအုပ္စာတန္းျပဳစု ထုတ္ေ၀ၾကတယ္။
အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္း မုိးေကာင္းတုန္းက ျမန္မာစာေပ နဲ႔ ယဥ္ ေက်းမႈအတြက္ အေထာက္အကူျဖစ္တာေတြ အေျမာက္အျမား ေပၚထြန္းလာခဲ့ပါတယ္။ စာေရးဆရာ သတင္းစာဆရာမႀကီး လူထုေဒၚအမာရဲ႕ ‘ကမာၻ႔အႀကီးဆုံးစာအုပ္’ ဆုိတာ အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္းမွာ တင္သြင္းခဲ့တဲ့ စာတန္းကေန ေပၚထြက္လာတဲ့ အသီးအပြင့္တစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။
အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္းရဲ႕ ႀကိဳးပမ္းမႈေတြထဲက ဒီေန႔မွာ ထင္ထင္ရွားရွား ေအာင္ျမင္ေနတာ တစ္ခုကေတာ့ ျမန္မာစာေပ အေရးအသား ပုံစံသစ္ ျဖစ္ပါတယ္။
၁၉၆၅ ခုႏွစ္ေလာက္အထိ ျမန္မာစာေပအေရးအသား အေရးမ်ားတဲ့ပုံစံကေတာ့‘ စာေရးသလုိ’ ဆုိၿပီး ေခၚၾကတဲ့၊ ‘ သည္’ ‘၌’ ‘ ၍’ ‘ဤ ’ ‘ ၏’ အသုံးအႏႈန္းမ်ိဳးေတြနဲ႔ ေရးတဲ့ ပုံစံျဖစ္တယ္။ စာအေရးအသားကုိ ခန္႔ထည္ေအာင္ ေရးေလ့ရွိၾကတယ္။ အထက္ဗမာ ႏုိင္ငံစာေရးဆရာအသင္း အသင္းသားေတြက စာေပကုိလူတုိင္းအလြယ္တကူ ေရးႏုိင္ရမယ္လုိ႔ ဆႏၵရွိတယ္။ စာကုိ လြယ္လြယ္ေရးႏုိင္ၾကရင္ ပညာအေျခခံ အားနည္းတဲ႔ လယ္သမား အလုပ္သမားေတြလည္း စာေရးသားလာၾကမယ္။ သူတုိ႔ခံစားခ်က္ သူတုိ႔ အသိအျမင္ေတြကုိ ေဖာ္ျပႏုိင္ခြင့္ရလာၾကမယ္ လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ စာေရးရာမွာ အခန္႔အထည္ေတြ ဟန္ေတြမပါဘဲ တစ္ေယာက္ေယာက္နဲ႔ စကားစျမည္ေျပာသလုိ ေရးရရင္ ပုိလြယ္မယ္လုိ႔ ယုံၾကည္ၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ‘ စကားေျပာသလုိ ’ စာေရးဖုိ႔ အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္းက လမ္းေဖာက္ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ကေတာ႔ ေရွး႐ုိးစြဲသန္သူအခ်ိဳ႕က ဒီေရးပုံကုိ လက္မခံႏုိင္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဒီေန႔အခ်ိန္အခါမွာေတာ႔ အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္းက ေဖာက္ခဲ႔တဲ႔ ‘စကားေျပာသလုိ စာေရးသား’ တဲ့ ပုံစံ အသုံးတြင္က်ယ္ေနပါၿပီ။
စစ္အုပ္ခ်ဳပ္မႈ အာဏာစက္ ျပင္းထန္လာခ်ိန္မွာေတာ့ တုိးတက္တဲ႔အျမင္ရွိသူတုိင္း ႏွိပ္ကြပ္ ေခ်မႈန္းခံၾကရပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာ အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္းလည္း ပါ၀င္ၿပီး ေခါင္းမေထာင္ႏုိင္ဘဲ ရွိခဲ့ရတယ္။ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ ေက်ာ္ သင္းသတ္ခံထားရတဲ့ အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္းကုိ ၂၀၁၅ ခု ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္ေန႔က ျပန္လည္ရွင္သန္ေစဖုိ႔ အသက္သြင္းၾကတယ္။ ညီပုေလး ( ဥကၠ႒)၊ ဆူးငွက္ (အတြင္းေရးမွဴး) အျဖစ္ပါ၀င္တဲ႔ အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္း ျဖစ္ေျမာက္ေရးေကာ္မတီက စာေရးဆရာေတြကုိ ဖိတ္ေခၚၿပီး အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္း ျပန္လည္ ရွင္သန္ လႈပ္ရွားေတာ႔မယ့္အေၾကာင္း အသိေပးလုိက္ပါတယ္။
အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္း ဖဲြ႔စည္းပုံစည္းမ်ဥ္း (မူၾကမ္း) ကုိ တင္ျပၾကတယ္။ အရင္က လူထုဦးလွ တုိ႔ ဖဲြ႔စည္းခဲ႔တဲ႔ အထက္ဗမာႏုိင္ငံ စာေရးဆရာအသင္းရဲ႕ အမည္ေရာ မူ၀ါဒကုိပါ ဆက္ခံမယ္လုိ႔ ေျပာတယ္။ ပုံႏွိပ္မီဒီယာမွာ ၀တၳဳ၊ ေဆာင္းပါး၊ ကဗ်ာ၊သတင္း၊ ဓာတ္ပုံ၊ ကာတြန္း ေရးသူေတြ ဘယ္ႏုိင္ငံ ဘယ္ေဒသမွာေနေန အသင္းစည္းမ်ဥ္းကုိ လုိက္နာႏုိင္ရင္ ပါ၀င္ဖုိ႔ လက္ခံမွာ ျဖစ္တယ္။
ျဖစ္ေျမာက္ေရးေကာ္မတီ က ၂၀၁၅ ခုစက္တင္ဘာ ၃၀ ရက္ အထိ အသင္း၀င္ ပုံစံေတြကုိ လက္ခံေနၿပီး အသင္း၀င္ ဦးေရ ၅၀ ျပည့္တာနဲ႔ အလုပ္အမႈေဆာင္ ေကာ္မတီကုိ ဖဲြ႔စည္းကာသက္၀င္လႈပ္ရွားေတာ႔မွာ ျဖစ္ပါတယ္။
ေက်ာ္ရင္ျမင့္
ပုံအညႊန္း (Photo by Kyaw Yin Myint)
UBWA အခမ္းအနားတက္ေရာက္လာသူမ်ား
UBWA(1) အတြင္းေရးမွဴး ဆရာဆူးငွက္ ဖဲြ႔စည္းပုံစည္းမ်ဥ္း ရွင္းလင္းျပေနပုံ
UBWA(2) အခမ္းအနား တက္ေရာက္လာသူမ်ား
UBWA(3) တက္ေရာက္သူမ်ားထဲက ဆရာမ မ၀င္႔(ျမစ္ငယ္) ေဆြးေႏြးစဥ္
