နိုင္ငံေတာ္တာ၀န္ကုိ တည္ျငိမ္ေအးခ်မ္းစြာ စနစ္တက် လြွႊဲေျပာင္းေပးေရးနဲ့ အမ်ိုးသားညီလာခံလုပ္ငန္းမ်ား ေအာင္ျမင္စြာ ေဆာင္႐ြက္ေရးတို့ကို ေနွာင့္ယွက္ဆန့္က်င္ျခင္းမွ ကာကြယ္တဲ့ဥပေဒကို ႐ုပ္သိမ္းတဲ့ဥပေဒတခု ဇန္န၀ါရီ ၁၅ ရက္ ရက္စြဲနဲ့ နိုင္ငံေတာ္ သမၼတက လက္မွတ္ေရးထိုး ထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။
နိုင္ငံေတာ္ ျငိမ္၀ပ္ပိျပားမႈတည္ေဆာက္ေရးအဖြဲ့ (န၀တ) စစ္အစိုးရက ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ အမ်ဳိးသားညီလာခံကို ေအာင္ျမင္စြာ ေဆာင္႐ြက္ေရးကို ေနွာင့္ယွက္ ဆန့္က်င္ျခင္းမွ ကာကြယ္သည့္ဥပေဒ အမွတ္ ၅/၉၆ ကို ႐ုပ္သိမ္းလိုက္တာပါ။
အဲဒီဥပေဒဟာ ၁၉၉၃ ခုနွစ္ကစလို့ က်င္းပခဲ့တဲ့ အမ်ဳိးသားညီလာခံနဲ့ ပတ္သက္ျပီး ေ၀ဖန္ေထာက္ျပတာနဲ့ တိုင္းရင္းသားအေရးကိစၥေတြ တင္ျပလာခဲ့ရင္လည္း ကာကြယ္ျပီး အမ်ဳိးသားညီလာခံကို ေ၀ဖန္တဲ့သူေတြ အေျမာက္အျမား ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်ဖို့အတြက္ အရင္ စစ္အစိုးရလက္ထက္က ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ဥပေဒလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
အမ်ဳိးသားညီလာခံ က်င္းပျပီးစီးခဲ့ျပီး ၂၀၀၈ ခုနွစ္မွာ ဖြဲ့စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ေပၚထြက္ျပီးတဲ့ ေနာက္ပိုင္းမွာ အမ်ဳိးသားညီလာခံ ေနွာင့္ယွက္တာကို ကာကြယ္တဲ့ဥပေဒ မလိုအပ္တဲ့အတြက္ ႐ုပ္သိမ္းတာပါလို့ ျမန္မာနိုင္ငံ ေ႐ွ့ေနမ်ားကြန္ရက္အဖြဲ့၀င္ ဦးေအာင္သိန္းက သံုးသပ္ေျပာဆိုပါတယ္။
“အမ်ိုးသားညီလာခံဆန့္က်င့္တဲ့ ဥပေဒက ဖြဲ့စည္းပံုအေျခခံဥပေဒဆြဲဖို့ အမ်ိုးသားညီလာခံ ေခၚယူတယ္၊ ညီလာခံကုိ ဆန့္က်င္တဲ့ ေျပာဆုိေ၀ဖန္ေရးသားတာေတြကို လုပ္ရင္ အဲဥပေဒအရ အေရးယူနုိင္တယ္ ဆိုတာပါ။ ဒါ အခုမလုိေတာ့ဘူးေလ။ ဖြဲ့စည္းပံုကျပီးသြားျပီေလ။ ဒါေၾကာင့္ ပယ္ဖ်က္တာပါ။”
ဖြဲ့စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကို စစ္အစိုးရ စိတ္တိုင္းက်ေရးဆြဲဖို့အတြက္ အမ်ဳိးသားညီလာခံကို က်င္းပခဲ့ျပီး အမ်ဳိးသားညီလာခံကို မပ်က္ေအာင္ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ဥပေဒသာျဖစ္တယ္လို့ အမ်ဳိးသားညီလာခံကို ေ၀ဖန္လို့ ေထာင္ဒဏ္အနွစ္ ၂၀ ခ်မွတ္ ခံရဖူးတဲ့ မသီတာ (စမ္းေခ်ာင္း) က ေျပာပါတယ္။
“အမ်ိုးသားညီလာခံမွာ အုပ္စု ၈ စုခြဲလုိက္တဲ့အခါ ၉၀ ေ႐ြးေကာက္ပြဲရလဒ္နဲ့ ေ႐ြးခ်ယ္ခံရတဲ့ ကုိယ္စားလွယ္က ၁ စုအေနနဲ့ပဲပါတယ္။ က်န္တာက သူတို့ သတ္မွတ္ထားတဲ့ စိတ္တုိင္းက် ျခယ္လွယ္လုိ့ရတဲ့ ေတာင္သူလယ္သမားတို့ လယ္သမားတို့ကုိ ထည့္ထားတာေပါ့။ အဓိက ရည္႐ြယ္ခ်က္က ဖြဲ့စည္းပံုအေျခခံဥပေဒကုိ စိတ္တုိင္းက် ေရးဆြဲဖို့ေပါ့။ တကယ္က်ေတာ့ အမ်ိုးသားညီလာခံဆိုတာ ညီလာခံအဆင့္မ်ိုး မဟုတ္ဘူး။ အားလံုးကုိ ကိုယ္စားမျပုဘူး။ တုိင္းရင္းသားတို့ ဆိုတာလည္း သူတို့နဲ့အဆင္ေျပတဲ့သူေပါ့။ အမွန္အတုိင္းျဖစ္ရမွာက ၁၉၉၀ ေ႐ြးေကာက္ပြဲရလဒ္က ရလာတဲ့ ကိုယ္စားလွယ္ေတြကပဲ ဖြဲ့စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ေရးတာျဖစ္သင့္တာ။ အမွန္က ၉၀ မွာ အာဏာကုိ၊ အမ်ားစုနုိင္တဲ့ ေ႐ြးေကာက္ခံကိုယ္စားလွယ္ေတြကို မလြွႊဲခ်င္ေတာ့ ဒါကို အစားထိုးလုပ္ခဲ့တာကိုး။ ဒါက မထင္မွတ္ဘဲ ညီလာခံသက္တမ္းက ၁၃ နွစ္ ၁၄ နွစ္ ၾကာသြားတာေပါ့။”
အမ်ဳိးသားညီလာခံကို ေ၀ဖန္ခဲ့တဲ့အတြက္ မသီတာ (စမ္းေခ်ာင္း) နဲ့ ၁၁ ဦး၊ ေဒါက္တာေအာင္ခင္ဆင့္နဲ့ ၁၅ ဦး စုစုေပါင္း ၂၆ ဦး နွစ္႐ွည္ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရပါတယ္။
