ဥေရာပနိုင္ငံေတြက ျမန္မာနိုင္ငံအေပၚ ခ်မွတ္ထားတဲ့ ပိတ္ဆုိ့ အေရးယူမႈေတြကို ႐ုပ္သိမ္းေပးဖုိ့ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္က အီးယူ ေကာင္စီေခါင္းေဆာင္နဲ့ ေတြ့ဆုံခ်ိန္မွာ ေတာင္းဆုိလိုက္ပါတယ္။
ဥေရာပ ၅ နုိင္ငံကုိ လွည့္လည္ ေရာက္ရိွေနတဲ့ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ဟာ မတ္ ၅ ရက္ေန့က ဘယ္လ္ဂ်ီယံနိုင္ငံ ဘရပ္ဆဲလ္ျမို့ကို ေရာက္ရိွခဲ့ျပီး ဥေရာပအၾကီးအကဲေတြနဲ့ ေတြ့ဆုံခ်ိန္မွာ ပိတ္ဆုိ့ အေရးယူမႈေတြနဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံအေပၚ နွစ္စဥ္ လူ့အခြင့္အေရး အဆိုတင္သြင္းမႈေတြ ရပ္ဆုိင္းဖုိ့ ေတာင္းဆိုခဲ့တာပါ။
“အီးယူအေနနဲ့ ျမန္မာ့ပုိ့ကုန္ေတြအေပၚမွာ ဂ်ီအက္စ္ပီ (အေကာက္ခြန္ကင္းလြတ္ခြင့္ အစီအစဥ္) အခြင့္အေရးမ်ား ေစာလ်င္စြာျပန္လည္ေပးအပ္နုိင္ေရး၊ ေနာက္ ျမန္မာနုိင္ငံအေပၚ ခ်မွတ္ထားတဲ့ ကန့္သတ္ခ်က္ေတြ ဒါေတြကုိ အျပီးတုိင္႐ုပ္သိမ္းေရးနဲ့ အီးယူဟာ ျမန္မာနုိင္ငံနဲ့စပ္လ်ဥ္းတဲ့ နွစ္စဥ္ လူ့အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ အဆုိမူၾကမ္းတင္သြင္းမႈကုိ ရပ္စဲေပးေရးတို့ ဒါေတြနဲ့ပတ္သက္လို့လည္း ဥကၠ႒ၾကီးကုိ တုိက္တြန္းေျပာၾကားပါတယ္။”
ျမန္မာအပါအ၀င္ ဖြံ့ျဖိုးမႈအနည္းဆုံး (LDC) နိုင္ငံေတြဟာ စက္မႈနိုင္ငံၾကီးေတြဆီကေန ကုန္သြယ္မႈ ျမင့္မားလာေစဖို့အတြက္ ပို့ကုန္ဆိုင္ရာ မ်က္နွာသာေပးတဲ့ အထူးအခြင့္အေရး (ဂ်ီအက္စ္ပီ) ကို ရ႐ွိခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ လူ့အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈ အေျခအေနေတြေၾကာင့္ ဥေရာပနိုင္ငံေတြက ျမန္မာနိုင္ငံအတြက္ ခြင့္ျပုထားတဲ့ အထူးအခြင့္အေရး (ဂ်ီအက္စ္ပီ) ကို ၁၉၉၇ ခုနွစ္မွာ ႐ုပ္သိမ္းထားတာပါ။
အီးယူက ဂ်ီအက္စ္ပီ အထူးအခြင့္အေရးကို ႐ုပ္သိမ္းထားတဲ့အတြက္ ပို့ကုန္အေပၚ အခြန္ ၁၀ ရာခိုင္နႈန္းကေန ၁၃ ရာခိုင္နႈန္းထိ ေကာက္ခံေနတာေၾကာင့္ ျမန္မာ့အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္းဟာ မထုိးေဖာက္နိုင္ဘဲ ျဖစ္ေနရသလို ဂ်ီအက္စ္ပီသာ ျပန္ရရင္၊ ဒီအဆိုျပုခ်က္သာ အတည္ျဖစ္သြားရင္ အထည္ခ်ဳပ္လုပ္ငန္း၊ သစ္လုပ္ငန္းနဲ့ အသားတင္ပို့မႈလုပ္ငန္းေတြ ေကာင္းလာျပီး အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းေတြ ရလာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
ဥေရာပေကာင္စီ အၾကီးအကဲ ဟာမန္ ဗန္႐ြန္ပိုင္း (Herman Van Rompuy)ကလည္း ဦးသိန္းစိန္ရဲ့ အေျပာင္းအလဲနဲ့ ပတ္သက္ျပီးေတာ့ ခ်ီးက်ဴးခဲ့သလို ျပုျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြက မျပည့္စုံေသးဘူးလို့လည္း ေျပာဆိုပါတယ္။
တိုင္းရင္းသား လူနည္းစုေတြနဲ့ ပတ္သက္ျပီးေတာ့ အေျခခံ လြတ္လပ္ခြင့္ေတြက တိုးတက္လာတယ္လို့ ေျပာသလို ကခ်င္နဲ့ ရခုိင္ျပည္နယ္က လူ့အခြင့္အေရ အေျခအေန ေတြ ျငိမ္းခ်မ္းေရး ခိုင္မာေအာင္ လုပ္ေဆာင္ဖို့နဲ့ ဒီမိုကေရစီအေျပာင္းအလဲေတြက ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပြဲ မတိုင္မီွ ႐ွိေနတဲ့ စိန္ေခၚမႈေတြလို့လည္း ဥေရာပေခါင္းေဆာင္ေတြက ေျပာပါတယ္။
အီးယူ ဥကၠ႒ ဟယ္မြန္း ဗန္႐ြမ္းပိုက “လာမယ့္ ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပြဲကို လြတ္လပ္ျပီး တရားမွ်တတဲ့ ေ႐ြးေကာက္ပြဲျဖစ္ဖုိ့ အစုိးရကို အားေပးပါတယ္။ ေနာက္အေရးၾကီးတဲ့ လူ့အခြင့္အေရးနဲ့ တုိင္းရင္းသား လူနည္းစုေတြရဲ့ အခြင့္အေရးေတြကိုုလည္း တုိးတက္ေအာင္ ေဆာင္႐ြက္ဖုိ့ တိုက္တြန္းတယ္” လို့ ေျပာပါတယ္။
ဥေရာပ ေကာ္မ႐ွင္ဥကၠ႒ ဂ်ိုေဆး မန္န်ဴရယ္ ဘာရိုဆို (José Manuel Barroso) က ျမန္မာ အေျပာင္းအလဲေတြကို ခ်ီးက်ဴးလိုက္ျပီးေတာ့ ျမန္မာကို ဥေရာပသမဂၢက ယူရိုေငြ သန္း ၁၅၀ ေက်ာ္ ေထာက္ပံ့သလို ရခိုင္ျပည္နယ္က ရခုိင္အသိုင္းအ၀န္းကို ကူညီဖို့ ရန္ပုံေငြ ယူရို ၅ ဒဿမ ၅ သန္း ထပ္ေလာင္းေပးမယ္လို့လည္း ဆိုပါတယ္။
ျမန္မာျငိမ္းခ်မ္းေရး စင္တာကိုလည္း ေထာက္ခံသလို ၂၀၁၅ ေ႐ြးေကာက္ပြဲကုိ နုိင္ငံတကာက စံနႈန္းေတြနဲ့ အညီ လုပ္ေဆာင္သြားဖို့နဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံ ေ႐ြးေကာက္ပြဲေကာ္မ႐ွင္နဲ့ တြဲဖက္လုပ္ေဆာင္ေနတယ္လို့ ဆိုပါတယ္။
အီးယူအေနနဲ့ အက်ဳိးတူ ရင္းနွီးျမႈပ္နွံမႈေတြလုပ္ဖို့ ျဖစ္နိုင္ေခ်ေတြ ေလ့လာေနသလို ဒီနွစ္ကုန္ပုိင္း က်ရင္ ျမန္မာနိုင္ငံကို ပူးတြဲေကာ္မ႐ွင္တရပ္ ထပ္မံသြားေရာက္ ေလ့လာမွာ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။
ဥေရာပသမဂၢဟာ ျမန္မာနိုင္ငံကို ခ်မွတ္ထားတဲ့ စီးပြားေရးပိတ္ဆို့ဒဏ္ခတ္မႈေတြကို မနွစ္ ဧျပီမွာ စတင္ ဆိုင္းငံ့ဖယ္႐ွားေပးခဲ့ျပီး စက္တင္ဘာလမွာေတာ့ ျမန္မာနိုင္ငံကို အထူး ကုန္သြယ္အခြင့္အေရးေတြ ျပန္လည္ေပးအပ္ဖို့ အဆုိျပုခဲ့တာပါ။ ဥေရာပေကာင္စီနဲ့ ဥေရာပ ပါလီမန္က သေဘာတူညီခ်က္ ရရင္ အသက္၀င္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။
