ဘဏ္မ်ားနွင့္ ေငြေၾကးဆုိင္ရာ ဖြံ့ျဖိုးတုိးတက္ေရး ဥကၠ႒ ဦးေအာင္ေသာင္းနွင့္ ေမးျမန္းခ်က္ – ၁

ျမန္မာနုိင္ငံ ဒီမုိကေရစီျပုျပင္ေျပာင္းလဲေရး အေျခအေန၊ လြွႊတ္ေတာ္ရဲ့ အခန္းက႑၊ လြွႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ေတြရဲ့ စြမ္းေဆာင္မႈအေျခအေနေတြြနဲ့ ပတ္သက္ျပီး ျပည္သူ့လြွႊတ္ေတာ္ဘဏ္မ်ားနွင့္ ေငြေၾကးဆုိင္ရာ ဖြံ့ျဖိုးတုိးတက္ေရးေကာ္မတီ ဥကၠ႒ ဦးေအာင္ေသာင္းကုိ ဒီဗြီဘီ လက္ေထာက္အယ္ဒီတာ ဦးသန္း၀င္းထြဋ္က ေတြ့ဆုံေမးျမန္းထားပါတယ္။ လြွႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္တေယာက္အေနနဲ့ ျမန္မာျပည္ရဲ့ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ ကုိယ္ပါ၀င္ေနတဲ့ အခန္းက႑အေပၚမွာ အားရတာ၊ အားမရတာေတြ၊ ေနာင္ စိတ္မွန္းထားတာေတြ။ လြွႊတ္ေတာ္ကုိုယ္စားလွယ္အေနနဲ့ ပါ၀င္တာ အားရပါတယ္။ လြွႊတ္ေတာ္တက္ရတာလည္း အားရပါတယ္။ သုိ့ေသာ္လည္းပဲ က်ေနာ္တုိ့က အနွစ္ ၄၀-၅၀ ေလာက္က ပါလီမန္ လြွႊတ္ေတာ္ေတြနဲ့ ေ၀းခဲ့တာ ႐ွိတယ္။ လူတုိင္းက အေတြ့အၾကံုမ႐ွိဘူး။ က်ေနာ္ကေတာ့ ဖဆပလ ကုိမီတယ္။ ဖဆပလေခတ္က လြွႊတ္ေတာ္ကုိ မတက္ရေသာ္လည္းပဲ ၀ါသနာပါလုိ့ ဖတ္ခဲ့မွတ္ခဲ့တယ္။ ေနာက္ပုိင္းမွာေတာ့ မေတြ့တဲ့သူေတြမ်ားတယ္။ အဲအတြက္ က်ေနာ္တုိ့ လြွႊတ္ေတာ္အေနနဲ့ အေတြ့အၾကံုေတြ နည္းတယ္။ ဒီမုိကေရစီေျပာင္းလဲတဲ့ေနရာမွာလည္း က်ေနာ္တုိ့ရဲ့ သက္တမ္းက နုတယ္။ သက္တမ္းကနုတဲ့အခါက်ေတာ့ က်ေနာ္တုိ့မွာ အခက္အခဲေတာ့ ႐ွိတယ္။ ဒါေပမယ့္ စိတ္ဓာတ္အ႐ွိန္အဟုန္ ေကာင္းဖုိ့ပဲ။ အားလုံးက ဒီမုိကေရစီကုိ ပီပီျပင္ျပင္သြားမယ္ဆုိတဲ့ စိတ္ဓာတ္ ကုိယ္စီ႐ွိၾကတယ္။ က်ေနာ္တုိ့လည္း အားရတယ္။ အခက္အခဲတခ်ို့ ႐ွိတယ္ဆုိတဲ့ေနရာမွာ ဒီမုိကေရစီျပုျပင္ေျပာင္းလဲေရးမွာ ဒီလြွႊတ္ေတာ္ရဲ့ အခန္းက႑၊ လြွႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ေတြရဲ့ အခန္းက႑၊ အခက္အခဲဆုိတာ နမူနာတခုေလာက္ေျပာျပပါလား။ အခက္အခဲဆုိတာက က်ေနာ္တုိ့က မဆလ ဆုိတာကလည္း တပါတီစနစ္နဲ့ ၂၆ နွစ္၊ ေနာက္ တပ္မေတာ္အစုိးရကလည္းပဲ ၂၂ နွစ္တာနီးပါးေပါ့။ အဲ့ေတာ့ ဒီအခ်ဳိးအေကြ့ေတြမွာက နုိင္ငံေရးအေတြ့အၾကံုက အေတာ္အားနည္းတယ္။ ဒီမွာက်ေတာ့ ဒီမုိကေရစီနဲ့ နုိင္ငံေရး၊ နုိင္ငံေရးနဲ့ ဒီမုိကေရစီ ေ႐ွ့တန္းတင္သြားတဲ့ အခ်ိန္အခါျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒါေတြကုိ ေရာေထြးတာလည္း ႐ွိတယ္၊ တခ်ဳိ့ ေနွးေကြးတဲ့သူေတြလည္း႐ွိတယ္၊ အျမဲတမ္းလုပ္ေနတဲ့သူေတြလည္း ႐ွိေတာ့ ဒါေတြကုိ ညွိရတဲ့ အပုိင္းေတြလည္း ႐ွိတယ္။ စိတ္ေကာင္းေစတနာေကာင္းနဲ့ တအားျမန္ခ်င္တဲ့သူေတြလည္း ႐ွိတယ္။ ဒါေပမယ့္ အေျခအေနက မေပးဘူး။ က်ေနာ္တုိ့ လြွႊတ္ေတာ္ရဲ့ ပုံပန္းသဏာန္ေတြက အေတာ္ေကာင္းပါတယ္။ အေဆာက္အအုံေတြလည္း ခန့္ျငားပါတယ္။ ဒါက်ေနာ္တုိ့ ဂုဏ္ယူနုိင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီထဲမွာ တကယ္တမ္း အနွစ္သာရ႐ွိ႐ွိလုပ္ဖုိ့ဆုိတာက အေတြ့အၾကံုနဲ့ ဗဟုသုတအပုိင္းမွာ အမ်ားၾကီးလုိပါတယ္။ တျခားနုိင္ငံေတြနဲ့လည္း က်ေနာ္တုိ့က နည္းနည္းအဆက္သြယ္ ျပတ္ခဲ့တာဆုိေတာ့ ဗဟုသုတတုိ့၊ နည္းနာနိဿရတုိ့ဆုိတဲ့အပုိင္းက အားနည္းတယ္။ အဲေတာ့ က်ေနာ္တုိ့က ဒီဥပေဒေတြကုိ ဖ်က္မယ္၊ ဒီဥပေဒေတြကုိ အတည္ျပုမယ္၊ ဒီဥပေဒကုိ ျပ႒ာန္းမယ္ အဆုိေတြ ေဆြးေနြးရတာ႐ွိတယ္။ အနယ္နယ္အရပ္ရပ္ေတြက လုိအပ္ခ်က္ေတြကုိ ေမးတာ႐ွိတယ္၊ ျဖစ္ေစခ်င္တဲ့ဟာေတြ ေမးတာ႐ွိတယ္။ အဲဒီေနရာေတြမွာေတာ့ က်ေနာ္တုိ့ အခက္အခဲ ႐ွိတယ္။ ခ်က္ခ်င္း လုိအင္ဆနၵမျပည့္ေအာင္ မလုပ္ေပးနုိင္တာေတြေတာ့႐ွိတယ္။ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ အားလုံး ၾကိုးစားၾကတယ္။ တခ်ဳိ့ေလာၾကီးတဲ့သူေတြလည္း ႐ွိတယ္၊ တခ်ဳိ့ ေနွးေကြးတဲ့သူေတြ ႐ွိတယ္ဆုိရင္ ဦးေအာင္ေသာင္းဆုိရင္ ဘယ္ေနရာမွာ ႐ွိတယ္လုိ့ ကုိယ့္ကုိယ္ကုိယ္ ယူဆထားလဲ။ ေလာၾကီးတဲ့ထဲ ပါမလား၊ ေနွးေကြးတဲ့ထဲ ပါမလား။ က်ေနာ္က ေနွးေကြးတဲ့ထဲလည္း မပါဘူး၊ ေလာၾကီးတဲ့ထဲလည္း မပါဘူး။ က်ေနာ္ကေတာ့ ပုံမွန္ အားလုံးပါနုိင္ေအာင္လုိ့ သြားခ်င္တယ္။ ေလာၾကီးတဲ့လူကုိလည္း ထည့္မယ္၊ ေနွးေကြးတဲ့သူကုိလည္း ဆြဲေခၚသြားမယ္။ က်ေနာ္ကတုိ့အဖြဲ့ ဒီလုိအထဲမွာ ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ့သြားေနတာလည္း အဲအတုိင္းပဲ။ အမွားလည္းနည္းေအာင္၊ တကယ္တမ္း ျဖစ္သင့္တာေတြလည္း တိတိက်က်၊ ျပည့္ျပည့္စုံစုံနဲ့ ျဖစ္လာေအာင္၊ သူမ်ားေတြက ေျပာစရာမ႐ွိေအာင္ က်ေနာ္တုိ့က သြားခ်င္တယ္။ ခုိင္ခုိင္မာမာျဖစ္ခ်င္တယ္။ ၀ုန္း၀ုန္းဆုိရင္ က်န္တာေတြလည္း ႐ွိမယ္။ ေခ်ာ္ခဲ့တာေတြလည္း ႐ွိေကာင္း႐ွိမယ္။ ဆုိရင္ လူေတြရဲ့ ေ၀ဖန္တာေတြလည္း အမ်ားၾကီးၾကံုရမယ္။ အဲလုိမ်ဳိးေတြနည္းေအာင္လုပ္မွ က်ေနာ္တုိ့က ခုိင္မာမယ္။ အဲလုိသြားမွသာ ဒီမုိကေရစီ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲေရး၊ ဒီမုိကေရစီတည္ေဆာက္ေရးကုိ ခုိင္မာတယ္လုိ့ က်ေနာ္ကေတာ့ ယုံၾကည္တယ္။ အစုိးရသစ္ တနွစ္ေက်ာ္ကာလအတြင္းမွာ တခ်ဳိ့က ေျပာင္းေနျပီလုိ့ ေျပာတယ္၊ တခ်ဳိ့က မေျပာင္းေသးဘူးလုိ့ေျပာတယ္၊ တခ်ဳိ့ ဟုိဟာမေျပာင္းဘူး ဒီဟာမေျပာင္းဘူးလုိ့လည္း ေျပာၾကတယ္။ ဦးေအာင္ေသာင္းအျမင္ဆုိရင္ ဘယ္လုိ မွတ္ခ်က္ခ်မလဲ။ ေျပာင္းေနပါျပီ။ သုိ့ေသာ္လည္းပဲ ေျပာင္းတဲ့ဟာက အခ်ိန္ကာလကလည္း တုိေသးတဲ့အတြက္ အရာထင္မႈ နည္းေသးတာေပါ့။ အမွန္တုိင္းေျပာရရင္ က်ေနာ္တုိ့က ဒီမုိကေရစီနဲ့ပတ္သက္ျပီး က်င့္သုံးေနတာေတြနဲ့ပတ္သက္လုိ့ကေတာ့ ကေလးအဆင့္မွာပဲ ႐ွိေသးတယ္။ လူၾကီးျဖစ္ေနတဲ့လူက၊ ရင့္က်က္ေနတဲ့လူက အေတြ့အၾကံု႐ွိတဲ့လူေတြက ျမင္လုိ့႐ွိရင္ေတာ့ ဒါကေတာ့ နည္းနည္း ေနွးတယ္လုိ့လည္း ေျပာလုိ့ရတယ္၊ ေျပာင္းတာလုိေသးတယ္လုိ့လည္း ေျပာလုိ့ရတယ္။ အျမင္ေတြကေတာ့ အမ်ဳိးမ်ဳိး႐ွိပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ့က တကယ္ေတာ့ ေျပာင္းတယ္၊ ဒါေပမယ့္ အရာေတာ့ မထင္ေသးဘူး။ အားရေလာက္ေအာင္ ျဖစ္ခ်င္မွ ျဖစ္မယ္၊ ဒါေပမယ့္ တေန့ေတာ့ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္။ အထူးသျဖင့္ အားမရစရာက႑ေတြထဲမွာ နမူနာအေနနဲ့ ေျပာမယ္ဆုိရင္ ဘယ္က႑မ်ဳိးကုိ ေျပာနုိင္မလဲ။ က်ေနာ္တုိ့မွာ အဓိကေတာ့ မျပည့္စုံဘူး။ ဘတ္ဂ်က္က မျပည့္စုံဘူး။ ေငြေၾကးက မျပည့္စုံေတာ့ အရာရာ လုပ္ခ်င္တာေတြ အားလုံးက ေငြေၾကးဘ႑ာေရးအရ မလုိက္နုိင္တဲ့အခါက်ေတာ့ လြွႊတ္ေတာ္ဘက္ကလည္း ထိန္းျပီး သြားေနရတယ္။ အစုိးရဘက္ကလည္း ထိန္းျပီးသြားေနရတယ္။ ဒီဟာနွစ္ခုမွာ ဒီဘက္က လုပ္ခ်င္တာနဲ့ အစုိးရက မလုပ္နုိင္ေသးတာနဲ့ လာျပီးေတာ့မွ အဆင္မေျပတာေတြ အနည္းအက်ဥ္း႐ွိတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္မုိ့ အမ်ားအျမင္မွာ ေနွးတယ္လို့ ေျပာတယ္။ က်ေနာ္တုိ့ အျမင္ကေတာ ့နားလည္ေနတဲ့ အခါက်ေတာ့ ေနွးတယ္လို့ မယူဆဘူး။ ဘာလို့လဲဆိုေတာ့ ဒီအခက္အခဲမ်ိုးက အျမဲတမ္း ေတြ့ေနၾကလို ျဖစ္ေနတယ္။ က်ေနာ္တုိ့မွာ ဘယ္ကမွ အကူအညီမရဘူးဆိုေတာ့ ကိုယ့္အားကိုယ္ကိုးျပီး လုပ္ေနရတဲ့ အခါက်ေတာ့ အကူအညီရတဲ့ နည္းပညာရတာနဲ့ ေငြအားရတာေတြနဲ့ ဘယ္လိုမွ မတူနိုင္ဘူး။ အဲအခက္အခဲေတြေတာ့ ႐ွိတယ္။ အဲေတာ့ ဒီမုိကေရစီနုိင္ငံတခုရဲ့ အဓိက ေဒါက္တုိင္လို့ ေျပာရမွာေပါ့ေနာ္။ အစုိးရရယ္၊ လြွႊတ္ေတာ္ရယ္၊ လူမႈအေျချပု အဖြဲ့အစည္းေတြရယ္။ ဆုိေတာ့ လြွႊတ္ေတာ္ရဲ့ အင္အားေပါ့ လြွႊတ္ေတာ္ရဲ့ ဥပေဒျပု စြမ္းရည္၊ လြွႊတ္ေတာ္ရဲ့ အင္အားခိုင္မာေတာင့္တင္းမႈ၊ လြွႊတ္ေတာ္ရဲ့ ဥပေဒျပုမႈ စြမ္းရည္ဟာ အားရစရာေကာင္းျပီလို့ ဆိုနုိင္လား။ “မဆိုနုိင္ေသးပါဘူး။ အားရျပီဖို့အတြက္ အားလံုးက စိတ္အားထက္သန္စြာသြားေနတယ္လို့ ဆိုနုိင္ပါတယ္။ ျပင္ခ်င္စိတ္ေတြ ႐ွိတယ္။ မသင့္ေတာ္တာေတြ ဖ်က္ခ်င္စိတ္ေတြလည္း ႐ွိၾကတယ္။ေတာ္ေတာ္တူေနတယ္လုိ့ ေျပာလုိ့ရမယ္။ အမ်ားနည္းတူ တိုးတက္ဖို့အတြက္လည္း ဥပေဒသစ္ေတြ၊ ေကာင္းတဲ့ ဥပေဒေတြ၊ ေလ့လာအတုခုိးျပီးေတာ့ ထုတ္ခ်င္စိတ္ေတြလည္း အေတာ္ျပင္းထန္တာေတြ့ရတယ္။ ဒါကေတာ့ က်ေနာ္တုိ့လြွႊတ္ေတာ္မွာ ေတာ္ေတာ္ညီတာေတြ့ရတယ္။ လြွႊတ္ေတာ္အေနနဲ့ကေတာ့ ဒီမိုကေရစီေပၚထြန္းေရးအတြက္ အဓိကျဖစ္တဲ့ ဥပေဒျပုေရးမွာေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ အားသန္တယ္။ က်ေနာ္တုိ့လြွႊတ္ေတာ္သည္ ဗဟုသုတနည္းေသာ္လည္း၊ အေတြ့အၾကံုနည္းေသာ္လည္း စိတ္အားထက္သန္မႈကေတာ့ မ်ားတယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ့ က်ေနာ္တုိ့ လြွႊတ္ေတာ္သည္ ၁ နွစ္နဲ့ ၃ လေလာက္နဲ့ကေတာ့ျဖင့္ က်ေနာ္တုိ့ကုိ အားရဖြယ္႐ွိတယ္လုိ့ ေျပာရင္လည္း ေျပာတဲ့လူက လုိေနဦးမွာျဖစ္ပါတယ္။” လြွႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ေတြက နုိင္ငံတကာမွာသြားေရာက္ ေလ့လာတာေတြ့ရပါတယ္။ တျခား နုိင္ငံက လြွႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေတြရဲ့ စြမ္းေဆာင္ရည္၊ လုပ္ငန္းလည္ပတ္ပံုေတြ ေလ့လာတာေတြ့ရတဲ့အခါက်ေတာ့ သူတို့ျပန္လာတဲ့ အခါမွာ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲခ်င္တာေတြ၊ ဖြဲ့စည္းပံုအေျခခံဥပေဒထဲမွာပါတဲ့ ျပင္သင့္တဲ့အခ်က္အလက္ေတြနဲ့ ပတ္သက္ျပီးေတာ့ ေဆြးေနြးေျပာဆုိမႈကေရာ ဘယ္လို အေျခအေန႐ွိပါလဲ။ “ျပန္လာတဲ့လူေတြက ဒီေလာက္ၾကီး ေဆြးေနြးတာမ်ိုးေတြေတာ့ မ႐ွိေသးဘူး။ သုိ့ေသာ္လည္းပဲ သူတို့အတုယူလာတာေတြေတာ့ ႐ွိတယ္။ သူတို့ေရးရာေကာ္မတီအလုိက္ေတာ့ ဘယ္နုိင္ငံမွာ ဘယ္လုိလုပ္လဲ၊ စသျဖင့္ အဂၤလန္မွာ ဘယ္လုိလုပ္လဲ၊ ဂ်ာမနီမွာ ဘယ္လုိလဲ၊ ေနာ္ေ၀မွာဘယ္လုိလုပ္လဲေပါ့။ ဆြီဒင္မွာ ဘယ္လုိလုပ္လဲဆုိတာေတာ့ သူတို့ ျပန္ေျပာတယ္။ ေကာ္မတီအလုိက္ ဆိုင္ရာ ဆုိင္ရာ ေဆြးေနြးၾကတာေလးေတြေတာ့ အနည္းအက်ဥ္းျပန္ၾကားတယ္။ လြွႊတ္ေတာ္ၾကီး တရပ္လံုးကိုေတာ့ ဒီလို႐ွိေနတယ္ဆိုတာ သူတုိ့ ျပန္႐ွင္းတာေတာ့ မ႐ွိေသးဘူး။” ဖြဲ့စည္းပံုအေျခခံဥပေဒထဲမွာ ေျပာင္းသင့္တဲ့အခ်က္ေတြ၊ ဥပမာ အခ်ိန္တိုအတြင္းမွာ ေျပာင္းသင့္တဲ့ အခ်က္ေတြ၊ တျဖည္းျဖည္း ေျပာင္းသင့္တဲ့အခ်က္ေတြ စသည္ျဖင့္ ဘယ္လိုေဆြးေနြးသံုးသပ္တာမ်ိုး ႐ွိလဲ။ “ဒါေတြေတာ့ တေယာက္မွ မလာေသးဘူး။ ျပင္သင့္ျပင္ထုိ္က္တဲ့ အခ်က္ေတြ ျပင္ရမယ္ဆိုတာေတာ့ အခုဆုိရင္ တုိင္းရင္းသားအေရးနဲ့ ပတ္သက္လို့ အခြင့္အေရးေတြ မနစ္နာ မဆံုး႐ႈံးေအာင္ ဥပေဒတရပ္ ျပ႒ာန္းေပးပါလို့ တင္တယ္။ အားလံုးက ေဆြးေနြးၾကေတာ့ ဖြဲ့စည္းပံုအေျခခံဥပေဒမွာလည္းပဲ ျပင္သင့္တာေတြျပင္ေပးပါ။ ဥပေဒမွာတင္ မဟုတ္ေသးဘူး၊ ဥပေဒမွာပါတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကုိ တကယ့္လက္ေတြ့မွာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေအာင္ လုပ္ေပး ဆိုတာကုိ ေဆြးေနြးခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါကိုလည္းပဲ လူတုိင္းက ဒါကိုလက္ခံပါတယ္။” အပုိင္း ၂ မွာေတာ့ ဗဟုိဘဏ္ရဲ့ လုပ္ငန္းဆုိင္ရာ ေငြေၾကးကိစၥ အေျခအေနေတြ၊ အစုိးရအဖြဲ့၀င္ေတြရဲ့ ပုိင္ဆုိင္မႈေငြေၾကး အေျခအေနေတြနဲ့ ပတ္သက္ျပီး ေမးျမန္းခ်က္ေတြကုိ ဆက္လက္တင္ျပသြားပါမယ္။

Independent media are under attack by the Myanmar junta. DVB continues reporting the facts, but needs support for the safety of our journalists. You help with any donation. Thank you.

Donate
More News
Up