ဒီေန့ ေမလ ၁၇ ရက္ေန့ဟာ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ လိင္္တူခ်င္း ခ်စ္သူမ်ား အေပၚ ေၾကာက္႐ြ့ံ့မုန္းတီးမႈ အား ဆန့္က်င္ေရးေန့ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေန့ကုိ ကမၻာတ၀န္းမွာ နွစ္စဥ္ က်င္းပၾကသလုိ အခုနွစ္မွာ ျမန္မာနုိင္ငံတြင္းမွာလည္း ပထမဆုံး အၾကိမ္ က်င္းပပါတယ္။

ရန္ကုန္ ေ႐ြွႊဂုံတုိင္က Excel Treasure တာ၀ါမွာ ည ၆ နာရီခြဲကေန ၁၀ နာရီအထိ က်င္းပသလုိ စစ္ကုိင္းတုိင္း မုံ႐ြာနဲ့ မနၱေလးတုိင္း ေက်ာက္ပန္းေတာင္းမွာ လည္း က်င္းပၾကပါတယ္။

လူ့အခြင့္အေရးပညာေပးဌာန (ျမန္မာနိုင္ငံ) ရဲ့ ညြွႊန္ၾကားေရးမႉး ဦးေအာင္မ်ဳိးမင္းက “ဒီျမန္မာျပည္မွာက က်ေနာ္တုိ့ ဒီ လိင္တူခ်င္း ခ်စ္တဲ့သူေတြ သူတုိ့ရဲ့ အေခၚအေဝၚ က အေျခာက္တုိ့၊ ဂ်ီပုန္းတုိ့၊ မိန္းမလွ်ာ စသည္ျဖင့္ အဲဒီလုိ ေခၚတဲ့သူေတြ အေပၚမွာ လူထုထဲမွာ အထင္အျမင္ လြဲမွားမႈေတြ ရိွေနတယ္။ ဥပမာ ဒါဟာ ဆုိလုိ့ရိွရင္ စိတ္ေရာဂါမ်ဳိးျဖစ္တယ္ ဆုိတဲ့ အရာမ်ဳိးေတြ ဒီလုိ လူမ်ဳိးေတြက အသုံးမက်ဘူး၊ ဒီလုိလူမ်ဳိးေတြက လူ့အသုိင္းအဝုိင္း ရဲ့ ျပဿနာေတြ ျဖစ္တယ္ ဆုိတဲ့ ယူဆထားခ်က္ေတြ ရိွတယ္။

အဲဒီေတာ့ ဒီလုိမ်ဳိးအခ်က္ေတြကုိ က်ေနာ္တုိ့က ပေပ်ာက္ဖုိ့ အတြက္ ဒီလုိမ်ဳိး  အခမ္းအနားကို က်င္းပတာျဖစ္တယ္။ ဘာျဖစ္လုိ့လဲ ဆုိလုိ့ရိွရင္ေတာ့ ျပီးခဲ့တဲ့ ၁၉၉၁ ခုနွစ္တုန္းက ဆုိရင္ ကမၻာ့က်န္းမာေရး အဖြဲ့ၾကီး ကုိယ္တုိင္က လိင္တူခ်င္းခ်စ္တဲ့စိတ္က စိတ္ေရာဂါ မဟုတ္ဘူးလုိ့ သူတုိ့ ပယ္ဖ်က္ထားတယ္။ အဲဒီေတာ့ ဒီလုိမ်ဳိး အျမင္မွားမႈေတြ ပေပ်ာက္ဖုိ့အတြက္ ဒီလုိအခမ္းအနားမ်ဳိး က်င္းပတယ္။ လူသားခ်င္း အတူတူပဲ ျဖစ္တယ္။ လူသား အခ်င္းခ်င္း တေယာက္နဲ့တေယာက္ မုန္းတီးမႈေတြ၊ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ မရိွသင့္ဘူးဆုိတဲ့ စိတ္မ်ဳိးေပၚေပါက္လာဖုိ့ အေရး ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္လုိတဲ့ စိတ္ေတြ ျဖစ္ေပၚလာဖုိ့အတြက္ ရည္႐ြယ္ျပီး က်င္းပတာ ျဖစ္ပါတယ္” လုိ့ ဆုိပါတယ္။

အရင္နွစ္ေတြတုန္းက ျမန္မာနုိင္ငံတြင္းမွာ မက်င္းပနုိင္ဘဲ လိင္တူခ်စ္သူေတြက ထုိင္းနုိင္ငံတြင္းမွာ လာေရာက္ျပီး က်င္းပခဲ့ၾကပါတယ္။

ဒီနွစ္မွာေတာ့ ျမန္မာနုိင္ငံတြင္း လူမႈေရးေရာ နုိင္ငံေရးအရပါ ပြင့္လင္းလာတဲ့ အေပၚမွာ လိင္္တူခ်စ္သူမ်ား အေပၚ ေၾကာက္႐ြ့ံမုန္းတီးမႈအား ကန့္ကြက္ ဆန့္က်င္ေရးေန့ကုိ က်င္းပတာလုိ့ သူက ဆက္ေျပာပါတယ္။ ေဒသခံ အာဏာပုိင္ေတြဆီကေနလည္း ခြင့္ျပုခ်က္ယူျပီး က်င္းပတာလုိ့ ဆုိပါတယ္။

ဒီလုိ လိင္္တူခ်စ္သူမ်ားအေပၚ ေၾကာက္႐ြ့ံမုန္းတီးမႈအား ကန့္ကြက္ ဆန့္က်င္ေရးေန့ကုိ ျမန္မာနုိင္ငံ တြင္းမွာ က်င္းပနုိင္ေပမယ့္ ျမန္မာနုိင္ငံရဲ့ လူ့အသုိင္းအ၀ုိင္းနဲ့  ဥပေဒအရ လိင္တူခ်စ္သူေတြ ကုိ ျခိမ္းေျခာက္မႈေတြ ႐ွိေနဆဲပဲလုိ့ ဦးေအာင္မ်ဳိးမင္းက ေျပာပါတယ္။

“လက္ရိွအထိ ရိွေနတဲ့ ရာဇဝတ္မႈ ဥပေဒ ပုဒ္မ (၃၇၇) ဆုိလုိ့ရိွရင္ သဘာဝမက်တဲ့ လိင္ဆက္ဆံမႈကုိ ရာဇဝတ္မႈ အျဖစ္သတ္မွတ္ျပီး ေထာင္ဒဏ္ ၁၀ နွစ္ကေန တသက္တကၽြန္းအထိ ခ်နုိင္တဲ့ အရာမ်ဳိးျဖစ္ တယ္။ သူတုိ့ေျပာထားတဲ့ အခ်က္ကေတာ့ သဘာဝမက်တဲ့ လိင္ဆက္ဆံမႈပါ။ ဒါေပမယ့္ အဲ့ဒီ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆုိခ်က္ထဲကအရဆုိရင္ လိင္တူခ်င္းလိင္ဆက္ဆံမႈကုိလည္း ဒါနဲ့ အက်ံုးဝင္တဲ့ သေဘာမ်ဳိး ျဖစ္တဲ့ အတြက္ ဒါေတြကုိ ရာဇဝတ္မႈအျဖစ္ သတ္မွတ္ေနတဲ့ ပုံစံမ်ဳိး ရိွတယ္။ ျမန္မာနုိင္ငံမွာ ဒီဥပေဒကုိ လက္ေတြ့ အေကာင္အထည္ေဖာ္ျပီး အျပစ္ေပးတာ နည္းေပမယ့္ ဒီဥပေဒ ရိွေနျခင္းေၾကာင့္ ဥပေဒဝန္ထမ္းေတြက ဒါကို အခြင့္ေကာင္းယူျပီး လိင္တူခ်င္း ခ်စ္တဲ့သူလုိ့ သတ္မွတ္ခံရတဲ့သူ၊ သံသယရိွသူေတြ အေပၚမွာ ဖမ္းဆီးတာ၊ အနုိင္က်င့္တာ၊ ေငြေတာင္းတာ၊ ျပီးလုိ့ရိွရင္ ဒါေတြနဲ့ ျခိမ္းေျခာက္ တဲ့ အရာေတြကေတာ့ ေန့စဥ္နဲ့အမွ် ျဖစ္ေနတုန္းပါပဲ။”

လိင္တူ ခ်စ္ၾကိုက္မႈကုိ အရင္က စိတ္ပုိင္းဆုိင္ရာ ခ်ဳိ့ယြင္းမႈတခုအျဖစ္ ယူဆထားခဲ့ၾကတာကုိ ၁၉၉၀ ခု ေမလ ၁၇ ရက္ေန့မွာ ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ့ (WHO) က ဒါဟာ ေရာဂါတခုမဟုတ္ေၾကာင္း ပယ္ဖ်က္ေပးခဲ့ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ေမလ ၁၇ ရက္ေန့ကုိ လိင္တူခ်စ္သူမ်ားအေပၚ ေၾကာက္႐ြ့ံ့မုန္းတီးမႈ ကန့္ကြက္ေရးေန့အျဖစ္ သတ္မွတ္ျပီး ကမၻာတ၀ွမ္း က်င္းပလာခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီနွစ္မွာေတာ့ ‘လိင္တူခ်င္းခ်စ္ျခင္းဟာ ေရာဂါမဟုတ္၊ လိင္တူခ်င္း ခ်စ္တဲ့သူအေပၚ မုန္းတီးမႈကသာ ေရာဂါျဖစ္တယ္’ ေဆာင္ပုဒ္ တင္ျပီး လိင္တူခ်စ္သူကုိ မုန္းတီးသူ ပေပ်ာက္၊ ပယ္ဖ်က္ေပးဖုိ့ လုပ္ေဆာင္ၾကဖို့ တုိက္တြန္း နိႈးေဆာ္ထားပါတယ္။