ဒမ္မာ ဖယ္ရီ အာဒီယန္ (ဂ်ကာတာ၊ အင္ဒိုနီး႐ွား)
အလုပ္ခ်ိန္မွာဆိုရင္ အာရီ ၀ီဒီယာ စတာရီဟာ ဂ်ကာတာေျမာက္ပိုင္းက သြားၾကားထုိးတံ စက္ရံုတရံုမွာ အလုပ္လုပ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူ ့အလုပ္က အဲဒီစက္ရံုမွာတင္ မျပီးေသးပါဘူး။ သူဟာ မာစီနာ ေရဒီယုိမွာ အစီအစဥ္ ထုတ္လြွႊင့္ဖတ္ၾကားတဲ့သူလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
မာစီနာ ေရဒီယုိဟာ စက္ရံုအလုပ္သမ တေယာက္ရဲ့နာမည္ကို အစြဲျပုျပီး ေခၚ တဲ့ ေရဒီယုိျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ မာစီနာ အမည္႐ွိ အလုပ္သမဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ နွစ္ေပါင္း ၁၉ နွစ္အၾကာက သပိတ္ေမွာက္ပြဲတခုကို ဦးစီးခဲ့တဲ့အတြက္ ညွဥ္းပန္းနွိပ္စက္ မုဒိန္းက်င့္ခံရျပီး အသတ္ခံခဲ့ရသူပါ။
"သီတင္းပတ္ကုန္လုနီးျပီ ဆိုေတာ့ ေရဒီယုိ ပရိသတ္ကို နႈတ္ဆက္ျပီး သည္တပတ္အတြင္း သူတို ့ရဲ့ အလုပ္ရံု စက္ရံုေတြမွာ ေတြ ့ၾကံုခဲ့ရတာေတြ ကို ေျပာခုိင္းဖို ့ပဲ ႐ွိပါတယ္" လို ့ ၀ီဒီယာ စတာရီ က ေျပာပါတယ္။ ေျပာရင္းနဲ့ပဲ ေရဒီယုိ အသံလြွႊင့္ စတူဒီယုိအခန္းထဲမွာ ေနရာ၀င္ယူလိုက္ျပီး ပရိသတ္ဆီက တယ္လီဖုန္းမက္ေဆ့နဲ့ ပို့တဲ့စာေတြကို စတင္ ဖတ္႐ႈပါတယ္။
စက္ရံုအလုပ္ရံုေတြမွာ အလုပ္လုပ္တဲ့ အမ်ဳိးသမီးအလုပ္သမေတြရဲ့ ေန ့စဥ္ အေတြ့အၾကံုေတြကို ဒီေရဒီယုိက ေန့စဥ္ နားေထာင္ေပးပါတယ္။ စက္ရံု အလုပ္သမ တေယာက္ျဖစ္တဲ့ တီတင္ ၀ါတီနီဟာ မာစီနာေရဒီယုိပရိသတ္ တေယာက္ျဖစ္ျပီး ဒီေန့ေတာ့ သူဟာ သူ့အေတြ့အၾကံုကို ေျပာျပဖို ့ မာစီနာေရဒီယုိ ကုိ ဖုန္းနဲ ့ဆက္လိုက္ပါတယ္။
"က်မဟာ မနက္ ၇ နာရီခြဲကေန ညေန ၄နာရီခြဲအထိ အလုပ္လုပ္ရတယ္။ တရက္ကို တနာရီ အလုပ္ပို လုပ္ရ တယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီအတြက္ အခ်ိန္ပို လုပ္အားခ မရဘူး။ အဲဒါဟာ ဥပေဒနဲ ့ မညီဘူး” လို ့ သူက ေျပာလိုက္ပါ တယ္။
အင္ဒိုနီး႐ွား အလုပ္သမားဥပေဒအရ အလုုပ္သမား တေယာက္ဟာ တပတ္ကို နာရီ ၄၀ ပဲ အလုပ္လုပ္ ရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အလုပ္႐ွင္ေတြဟာ ဥပေဒကုိ ခ်ဳိးေဖာက္ျပီး အခ်ိန္ပိုေၾကးမေပးဘဲ ေနတတ္ၾကတယ္။ အင္ဒိုနီး႐ွား အလုပ္သမ အမ်ားအျပားဟာ မီးဖြားခြင့္မရပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ သူတို ့ဟာ အလုပ္ျဖုတ္ခံရမွာ ေၾကာက္တဲ့အတြက္ အခြင့္အေရးဆံုးရံႈးတာကို ေစာဒက မတက္ရဲၾကဘူး။
ဒါေပမယ့္ မာစီနာေရဒီယုိဟာ အမ်ဳိးသမီးေတြကို အခြင့္အေရးရ႐ွိေရးအတြက္ အားေပးေနပါတယ္" လို ့ ေရဒီယုိကို စတင္တည္ေထာင္ခဲ့တဲ့ ဒီယန္စက္ပတီ ထရစ္နန္တီက ေျပာပါတယ္။
"အေျခခံလူတန္းစားအဆင့္မွာဆိုရင္ အမ်ဳိးသမီးေတြဟာ သူတို ့ရသင့္ရထိုက္တဲ့ အမ်ဳိးသမီးအခြင့္အေရးတို့၊ အလုပ္သမားအခြင့္အေရးတို့ကို မသိၾကဘူး။ ဒီအခြင့္အေရးေတြ႐ွိမွန္း သိလာမွ အဲဒါေတြကို ရေအာင္ လုပ္လာၾကမွာ" လို ့သူက ေျပာပါတယ္။
မာစီနာရီေရဒီယုိအစီအစဥ္ေတြျဖစ္တဲ့ `နံနက္ခ်ိန္ခါ နားဆင္စရာ´ အစီအစဥ္နဲ့ ညေနပိုင္းထုတ္လြွႊင့္တဲ့ `ေဟာသည္ကမၻာၾကီး´ အစီအစဥ္ေတြမွာ အမ်ဳိးသမီးအလုပ္သမားေတြရဲ့ အခြင့္အေရးနဲ့ ့ပတ္သက္တဲ့ ပညာေပးေတြ ထည့္သြင္းထားပါတယ္။
အလုပ္သမားအခြင့္အေရးအေၾကာင္းနဲ့ အလုပ္သမားသမဂၢအေၾကာင္း ေဆြးေနြးတဲ့ စကား၀ိုင္းအစီအစဥ္လည္း ၅ ခု႐ွိျပီး အဲဒီစကား၀ိုင္းအစီအစဥ္ေတြမွာ ေရဒီယုိပရိသတ္က ဖုန္းနဲ့ပုိ့တဲ့ စာေတြကိုလည္း ျပန္ၾကားေပးပါတယ္။
မာစီနာ ေရဒီယုိလို့ ေခၚတဲ့ ၁၀၆ အက္ဖ္အမ္ေရဒီယုိဟာ စက္ရံုေတြရဲ့ အလုပ္ခ်ိန္နဲ ့အဆင္ေျပေအာင္ မနက္ခင္းနဲ ့ညေနခင္းေတြမွာပဲ အသံလြွႊင့္ပါတယ္။ ေရဒီယုိအသံက အသစ္ျဖစ္တဲ့အတြက္ ပရိသတ္ေတာ့ မ်ားမ်ား မ႐ွိေသးပါဘူးလို့ ထရစ္နန္တီက ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ စြဲစြဲျမဲျမဲ နားေထာင္တဲ့ ပရိသတ္ေတြေတာ့ တိုးလာေနပါတယ္။
“က်မက မာစီနာေရဒီယုိကို နားေထာင္ရတာ သေဘာက်တယ္။ ဒါက စီးပြားေရး ေရဒီယုိမဟုတ္ဘဲ အဖြဲ့အစည္း အသိုင္းအ၀ိုင္းအက်ဳိးအတြက္ လြွႊင့္တဲ့ ေရဒီယို ျဖစ္လို့ပါ။ တျခား ေရဒီယုိေတြနဲ့ ယွဥ္ရင္ ေတာ္ေတာ္ ျခားနားတယ္။ အမ်ဳိးသမီးေတြရဲ့ ဂုဏ္သိကၡာ တိုးတက္ေရးဆိုတဲ့ ေရဒီယုိရဲ့ ရည္မွန္းခ်က္ကို က်မလည္း လက္ခံတယ္” လို့ ပရိသတ္အသစ္တေယာက္ျဖစ္တဲ့ အာတင္ကူမီယာတီ ကေျပာပါတယ္။
မာစီနာေရဒီယုိ ကို ယခုနွစ္ ဧျပီ ၂၁ ရက္ စျပီး လြွႊင့္ပါတယ္။ အဲဒီေန့ဟာ အင္ဒိုနီး႐ွားမွာ ကာတီနီေန့လို ့တြင္ပါတယ္။ ကာတီနီက အင္ဒိုနီး႐ွားနိုင္ငံရဲ့ အမ်ဳိးသားသူရဲေကာင္း တေယာက္ပါ။ သူဟာ အမ်ဳိးသမီး အခြင့္အေရးအတြက္ တိုက္ပြဲ၀င္ခဲ့သူ ျဖစ္ပါတယ္။
မာစီနာေရဒီယုိရဲ့ အမာခံပရိသတ္ျဖစ္တဲ့ တီတင္၀ါတီနီကေတာ့ စကား၀ိုင္း အစီအစဥ္ေတြကို တျခား ပရိသတ္ေတြ နားေထာင္ေစခ်င္တယ္လို ့ေျပာပါတယ္။ ဒါမွ အမ်ဳိးသမီးေတြ ရသင့္ရထိုက္တဲ့ လူ့အခြင့္အေရးအေၾကာင္းနဲ့ အလုပ္သမား အခြင့္အေရးအေၾကာင္းကို ပိုသိလာမယ္လို့ သူက ေျပာပါတယ္။
“အမ်ဳိးသမီးဆိုတာ မီးဖိုေခ်ာင္ရယ္၊ ေရတြင္းရယ္၊ ေမြ့ယာေပၚမွာပဲ ေနရမယ္ဆိုတဲ့ အယူအဆနဲ့ပဲ က်မဘ၀တေလွ်ာက္လံုး ၾကီးျပင္းလာခဲ့ရပါတယ္။ မာစီနာ ေရဒီယုိဟာ က်မတို့ကို မ်က္စိဖြင့္ေပးတဲ့ ေရဒီယုိပါ” လို့ သူက ေျပာပါတယ္။
“က်မတို့ သတၱိ႐ွိရမယ္။ ေ႐ွးေခတ္ကလို ေနလို့မျဖစ္ဘူး။ က်မဟာ အလုပ္သမား တေယာက္အေနနဲ့ အလုပ္လုပ္ခ်င္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ဖိနွိပ္ နွိမ့္ခ်တာကိုေတာ့ မခံခ်င္ဘူး။”
(အင္ဒိုနီ႐ွားရဲ့ လြတ္လပ္ေသာေရဒီယုိ သတင္းဌာနတခု ျဖစ္တဲ့ KBR 68H ရဲ့ ေအး႐ွားေကာလင္း ေရဒီယုိအစီအစဥ္မွာ ထုတ္လြွႊင့္ခဲ့တဲ့ ေဆာင္းပါးျဖစ္ပါတယ္။ အာ႐ွနိုင္ငံ ၁၀ နိုင္ငံမွာ သူ့နိုင္ငံရဲ့ ဘာသာစကားေတြနဲ့ ထုတ္လြွႊင့္ခဲ့ပါတယ္။ (ေအး႐ွားေကာလင္းေရဒီယုိရဲ့ တျခား သတင္းေဆာင္းပါးမ်ားကို www.asiacalling.org မွာ ဖတ္႐ႈနိုင္ပါတယ္။)
