နွစ္​ေပါင္း​ ၅၀ အတြင္း​ ပထမဆံုး​ လြတ္လပ္တဲ့​ ကဗ်ာဆရာမ်ား​အသင္း​ကို မၾကာခင္က ဖြဲ့​စည္း​ထား​ျပီး​ ဒီလမကုန္ခင္ တရား​ဝင္မွတ္ပံုတင္ ​ေလ်ွာက္ထား​မယ္လို့​ ျမန္မာနိုင္ငံ ကဗ်ာဆရာမ်ား​အသင္း​ ​ေပၚ​ေပါက္​ေရး​ ၾကိုး​ပမ္း​ေနတဲ့​ ကဗ်ာဆရာ ​ေမာင္စိမ္း​နီက ​ေျပာပါတယ္။ ၁၉၆၀ တဝိုက္အထိ ႐ွိခဲ့​ဖူး​တဲ့​ ကဗ်ာဆရာမ်ား​သမဂၢကို ျပန္လည္​ေဖာ္ထုတ္ဖို့​ ရည္႐ြယ္တာလို့​ ပိ​ေတာက္ပြင့္​သစ္မဂၢဇင္း​ရဲ့​ အယ္ဒီတာ ဆရာ​ေမာင္စိမ္း​နီက ဆိုပါတယ္။ “အခ်ိန္အခါအရ​ေရာ၊​ ကာလ​ေဒသအရ​ေရာ ကဗ်ာဆရာ​ေတြအနနဲ့​ ျမန္မာနိုင္ငံ ကဗ်ာဆရာအသင္း​ ဆိုတာ႐ွိသင့္​တဲ့​ အခ်ိန္​ေရာက္ျပီ​ေပါ့​။ ႐ွိလည္း​႐ွိသင့္​တယ္​ေလ။ အခု ဒီအဖြဲ့​ကိုလည္း​ က်​ေနာ္တို့​ ​ေမာင္း​ထုျပီး​ ​ေၾကညာတာပါ။ လူစုတာ​ေပါ့​။ က်​ေနာ္တို့​က အသိ​ေပး​တယ္။ လူငယ္​ေတြကို ​ေပး​ခဲ့​ခ်င္တာပါ။ က်​ေနာ္တို့​က အိုလည္း​ အိုပါျပီ။” ေလာ​ေလာဆယ္ ျဖစ္​ေျမာက္​ေရး​ေကာ္မတီ ၂၇ ဦး​ထဲမွာ နာယက​ေတြအျဖစ္ ကဗ်ာဆရာၾကီး​ ဒဂုန္တာရာ၊​ ဦး​အံ့​ေမာင္၊​ ​ေမာင္သင္း​ခိုင္၊​ ​ေမာင္​ေအာင္ပြင့္​၊​ ​ေမာင္လင္း​ယုန္ (႐ွမ္း​ျပည္) တို့​ ပါဝင္ျပီး​ အျခား​ေကာ္မတီဝင္​ေတြထဲမွာ သစၥာနီ၊​ စည္သူျငိမ္း​၊​ ​ေဇယ်ာလင္း​၊​ မိုဃ္း​ေဇာ္ စတဲ့​ ​ေခတ္​ေပၚ ကဗ်ာဆရာ​ေတြလည္း​ ပါဝင္ပါတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံ ကဗ်ာဆရာအသင္း​ကို တရား​ဝင္ဖြဲ့​စည္း​ျပီး​ရင္ ျမန္မာနိုင္ငံကဗ်ာ ဆရာအသင္း​က ​ေပး​အပ္တဲ့​ ကဗ်ာ ဆုတဆု ​ေပၚ​ေပါက္ဖို့​ ၾကိုး​ပမ္း​သြား​မယ္လို့​ ဆရာ​ေမာင္စိမ္း​နီက ​ေျပာပါတယ္။ “ဒါ ကဗ်ာ​ေလာက တိုး​တက္​ေရး​ေပါ့​။ ကဗ်ာ​ေလာက ဖြံ့​ျဖိုး​တိုး​တက္​ေအာင္​ေပါ့​။ ျမန္မာနိုင္ငံ ကဗ်ာဆရာအသင္း​က​ေန ​ေပး​မယ့္​ ဆုတခု ႐ွိမယ္။ အဲ့​ဒါျဖစ္​ေအာင္လုပ္မယ္။ က်​ေနာ္တို့​က ဆနၵတူညီသူ​ေတြ ျပည္သူ့​အ​ေရး​ကိစၥမ်ား​မွာ ျပည္သူ​ေတြနဲ့​အတူ ပါဝင္ပတ္သက္မယ္​ေပါ့​။ ကဗ်ာဆရာမ်ား​ရဲ့​ က်န္း​မာ​ေရး​၊​ လူမႈ​ေရး​ ကိစၥ​ေတြမွာ ပူး​ေပါင္း​ေဆာင္႐ြက္​ေရး​ေပါ့​။” ျမန္မာနိုင္ငံမွာ ျမန္မာ့​ဆို႐ွယ္လစ္ လမ္း​စဥ္ပါတီ​ေခတ္ ၁၉၆၂ ခု မတိုင္ခင္အထိ ကဗ်ာဆရာသမဂၢနွင့္​ အသင္း​အပင္း​ေတြ အ​ေျမာက္အျမား​ေပၚ​ေပါက္ တရား​ဝင္တည္႐ွိခဲ့​ျပီး​ မဆလ ​ေခတ္မွာ ​ေပ်ာက္ကြယ္ခဲ့​ပါတယ္။ ၁၉၈၈ လူထုအ​ေရး​ေတာ္ပံုကာလမွာ ကဗ်ာဆရာမ်ား​သမဂၢ ခဏ​ေပၚ​ေပါက္ျပီး​ စစ္တပ္ကအာဏာသိမ္း​တဲ့​ အခ်ိန္ကစျပီး​ ျပန္လည္​ေပ်ာက္ကြယ္သြား​ပါတယ္။ လက္႐ွိ ျမန္မာျပည္မွာ စာ​ေပဆိုင္ရာ အၾကီး​ဆံုး​ အဖြဲ့​အစည္း​တခုက​ေတာ့​ ျပန္ၾကား​ေရး​ ဝန္ၾကီး​ဌာနက ကမကထလုပ္ျပီး​ ဖြဲ့​စည္း​ေပး​ထား​တဲ့​ ျမန္မာနိုင္ငံ စာ​ေပနွင့္​ စာနယ္ဇင္း​အသင္း​ ျဖစ္ပါတယ္။