ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ့ စစ္တပ္ ေက်ာေထာက္ ေနာက္ခံေပးထားတဲ့ လက္႐ွိအစိုးရရဲ့ သမၼတဦးသိန္းစိန္တို့ ပထမဆံုး အေနနဲ့ ဒီေန့ ေနျပည္ေတာ္မွာ ေတြ့ဆံုၾကတယ္လုိ့ ေနျပည္ေတာ္က လာတဲ့ သတင္းေတြအရ သိရပါတယ္။ အေသးစိတ္ေတာ့ မသိရေသးပါဘူး။
အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီ အဖြဲ့ခ်ဳပ္ရဲ့ ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္တဲ့ ဦး၀င္းတင္က လက္႐ွိ ေတြ့ဆံုေဆြးေနြးမႈေတြကေန ဒီမိုကေရစီ အေျပာင္းအလဲေတြ အမ်ားၾကီး ေပၚနုိင္တယ္လို့ ေျပာပါတယ္။ ဦး၀င္တင္ကို ကိုေနသြင္က ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ထားပါတယ္။
ဒီရက္ပုိင္းမွာပဲ ျဖစ္စဥ္အသစ္ေတြ ျဖစ္လာတာေတြ အမ်ားၾကီး က်ေနာ္တု့ိ ေတြ့ရပါတယ္။ ဥပမာ ျပည္ပေရာက္ေနတဲ့လူေတြ ျပန္လာၾကပါ ဆုိတာမ်ဳိး ေျပာတဲ့ဟာမ်ဳိးေတြ။ ဗမာျပည္ နုိင္ငံေရးအေနအထားက ဒါ ဇာတ္ေပါင္းခန္းၾကီး တခုလုိ ေျခလွမ္းစပ်ဳိးေနျပီလား ဒါမွမဟုတ္ရင္ နုိင္ငံတကာက ဖိအားေတြကုိ ေၾကာက္လုိ့ ဒါဟန္ျပလုပ္ေနတဲ့ အေနအထား တခုလား ဘယ္လုိမ်ဳိးမ်ား ျဖစ္နုိင္ပါသလဲ။
“က်ေနာ္တုိ့က ဒီလုိရိွတယ္ေလ။ ဇာတ္ေပါင္းခန္းၾကီး သြားေနျပီလုိ့ က်ေနာ္တုိ့က ယူဆေလာက္ေအာင္က သူတုိ့နဲ့ က်ေနာ္တုိ့က တူတာမွ မဟုတ္ဘဲ။ သီးျခားစီပဲ ဟာၾကီးကုိ။ ဦးသိန္းစိန္ အစုိးရလုိ ဟာမ်ဳိးနဲ့ က်ေနာ္တုိ့နဲ့ ဘာမွ မတူဘူး။ က်ေနာ္တုိ့မွာ သီးျခားျပဿနာေတြ ရိွတယ္။ ဆုိပါေတာ့ဗ်ာ အန္အယ္လ္ဒီကုိ ဘယ္လုိလုပ္ ကုိင္တြယ္မွာလဲ၊ ဘယ္လုိထားမွာလဲ ဒီလုိျပဿနာမ်ဳိးကအစ က်ေနာ္တုိ့မွာ မတူတာေတြ အမ်ားၾကီး ရိွေနတယ္။ အဲဒီေတာ့ မတူကြဲျပားမႈေတြ အမ်ားၾကီးရိွတဲ့ အခါမ်ဳိးမွာ ဒီလူေတြနဲ့ က်ေနာ္တုိ့ ဇာတ္ေပါင္းခန္းသြားတယ္ ဆုိတာမ်ဳိးေတာ့ က်ေနာ္တုိ့ကေတာ့ ေျပာလုိ့မရဘူးလုိ့ က်ေနာ္ကေတာ့ ယူဆတယ္။ မျဖစ္နုိင္ဘူးလုိ့ က်ေနာ္ယူဆတယ္။ ဒီဇာတ္လမ္းဟာ သူတုိ့ဘက္ကေနျပီးေတာ့ ေျခလွမ္းသစ္ေတြ လွမ္းလာတဲ့ ျပုျပင္ေရးလုပ္ငန္းအတြက္ ေျပာင္းလဲမႈလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ျပလာတယ္ ဆုိတာေလာက္ပဲ အမ်ားဆုံးေျပာလုိ့ ရမယ္လုိ့ က်ေနာ္တုိ့ ထင္ပါတယ္။ ဥပမာဆုိပါေတာ့ဗ်ာ သူတုိ့ရဲ့ နုိင္ငံျခားကလူေတြ ျပန္ေခၚေရးဆုိတာ အန္အယ္လ္ဒီမွာ ေဆြးေနြးမယ့္အထဲမွာ ပါတဲ့ကိစၥပဲ။ အလားတူပဲ ဥပမာ ဆုိပါေတာ့ တုိင္းရင္းသားေတြနဲ့ ပတ္သက္ျပီးေတာ့ ျငိမ္းခ်မ္းေရတုိ့ ဘာတုိ့ လုပ္ဖုိ့ကိစၥကလည္း အန္အယ္လ္ဒီမွာ ဒီ (agenda) လုပ္ငန္းစဥ္ထဲမွာ ပါတဲ့ကိစၥပဲ။ အလားတူပဲ က်န္တဲ့ နုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြ လြွႊတ္ေရးတုိ့ဆုိတာ အကုန္လုံးက လုပ္ငန္းစဥ္ထဲမွာ ပါျပီးသားကိစၥေတြ။ အဲဒီေတာ့ အန္အယ္လ္ဒီ အဖုိ့ကေတာ့ ဒါ လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ငန္း ဆက္ျပီးသြားမယ့္ဟာေတြမွာ လုပ္ငန္း တဆင့္ျပီးတဆင့္ တုိးလာတယ္လုိ့ ေျပာလုိ့ရတယ္လုိ့ က်ေနာ္တုိ့ ထင္တယ္။ ဒါ ဇာတ္ေပါင္းခန္းေတြ ဇာတ္မေပါင္းခန္းေတြ အဲဒါေတြ မပါဘူး။ အဲဒီဟာေတြ မရိွဘူး။ အန္အယ္လ္ဒီရဲ့ လုပ္ရမယ့္ လုပ္ငန္းေတြက အစီအစဥ္ေတြက ခ်မွတ္ျပီးသား ျဖစ္တယ္။ အဲဒီအစီအစဥ္ ခ်မွတ္တဲ့ဟာေတြ တဆင့္တုိးလာျခင္း ျဖစ္တယ္လုိ့ က်ေနာ္ အဲဒီလုိပဲ ေျပာခ်င္ပါတယ္။”
အဲဒီေတာ့ အန္အယ္လ္ဒီ မွတ္ပံုတင္ေရး ကိစၥေပါ့ေလ၊ အဘလည္း ခုနက ေျပာပါတယ္။ မွတ္ပံုတင္ဖုိ့ကိစၥက သူတုိ့ကလည္း မွတ္ပံုတင္ခုိင္းေနတာရိွတယ္။ ေနာက္တခုကလည္း နုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ကိစၥေပါ့ေလ။ ဒါေတြကလည္း ထင္ထင္႐ွား႐ွားပဲ အန္အယ္လ္ဒီက လုိခ်င္တယ္ဆုိတာ တုိက္ရိုက္လည္းေျပာျပီးသား ကိစၥေတြ ျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒီေတာ့ အခုအေနအထားက အဲဒါေတြလည္း တခုမွ မရိွေသးဘူး၊ စကားလည္းေျပာေနတယ္၊ အန္အယ္လ္ဒီကလည္း ၂၀၀၈ ဖြဲ့စည္းပုံကုိ လက္မခံဘူးဆုိေတာ့ အရပ္သားေတြ နားလည္ေအာင္ဆုိရင္ ဒီလက္ရိွ ေဒၚစုနဲ့ စကားေျပာေနတယ္ ဆုိတာက ဘာေတြအတြက္ စကားေျပာေနသလဲ၊ က်ေနာ္တုိ့ ဘယ္ေလာက္ သိခြင့္ရမလဲ အရပ္သားေတြက။
“ေဒၚစုန့ဲ စကားေျပာျခင္းကိစၥဟာ က်ေနာ္တုိ့ တုိင္းျပည္မွာ ျပင္စရာေတြက အမ်ားၾကီး။ ဒီ စစ္အစုိးရအဆက္ဆက္ လုပ္လာခဲ့တဲ့အထဲမွာ တုိ္င္းျပည္အတြက္ နစ္နာတဲ့အခ်က္ေတြ၊ တုိင္းျပည္အတြက္ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲဖုိ့ ေကာင္းတဲ့ အေနအထားေတြက ေျမာက္ျမားစြာ ရိွတာကုိးဗ်။ ေျမာက္ျမားစြာရိွေတာ့ က်ေနာ္တုိ့က ျပင္လုိ့ရတဲ့ဟာကုိ ျပင္ဖုိ့အတြက္ က်ေနာ္တုိ့ကလည္း တြန္းေနတာပဲ။ အမွန္အတုိင္းေျပာရရင္ေတာ့။ ျပင္လုိ့ရတဲ့ဟာေတြ ျပင္ဖုိ့ကုိ ေတာင္းေနတာ။ အဲဒါကုိ ဒီမွာ ဇာတ္ေပါင္းခန္းေတြ ဘာေတြ ဘာမွ မရိွဘူး။ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲမႈ အေျခအေနသစ္ တခုကုိ ဖန္တီးျခင္းပဲ။ အေျခအေနသစ္တခု ဖန္တီးျခင္းဟာ ဒီမုိကေရစီထြန္းကားေရး အတြက္၊ ဒီမုိကေရစီစနစ္ ေပၚထြန္းေရးအတြက္ကုိ ဒါ အေရးၾကီးတဲ့ အေနအထားေတြဆုိတာ ကမၻာကလည္း အသိအမွတ္ျပုျပီးေတာ့ ေျပာဆုိေနတယ္။ အဲဒီေတာ့ က်ေနာ္တုိ့ ေျပာနုိင္တာက ဘာလဲဆုိေတာ့ ဒီမုိကေရစီ ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ လုိအပ္တဲ့ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္ပါဆုိျပီးေတာ့ က်ေနာ္တုိ့က တြန္းေနျခင္းျဖစ္တယ္။ သူတုိ့ဘက္ကလည္း ဒီမုိကေရစီအေရးနဲ့ ပတ္သက္ျပီးေတာ့ ဒီမုိကေရစီစနစ္ ထြန္းကားေရးအတြက္ လုိအပ္တဲ့ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား အေျပာင္းအလဲမ်ားကုိ သူတုိ့ဘက္ကလည္း တျဖည္းျဖည္းနဲ့ လုပ္ေနျခင္းျဖစ္တယ္လုိ့ အဲဒီလုိပဲ က်ေနာ္က ယူဆပါတယ္။”
အရင္ စစ္အစုိးရတုန္းကလည္း ေဒၚစုနဲ့ ေတြ့တာေတြ ရိွတယ္။ အခု သူတုိ့နဲ့ လုပ္ရကုိင္ရတာ ပုိျပီး ေပ်ာ့ေပ်ာင္းမႈေတြ ေတြ့ေနရတာ အဘတုိ့ ဘယ္လုိ ယူဆပါသလဲခင္ဗ်။
“ဒီဟာကေတာ့ တခု ရိွပါတယ္။ ဟုိတုန္းက ဟာနဲ့ကေတာ့ သိပ္မတူဘူးဗ်။ ဟုိတုန္းက ဦးေအာင္ၾကည္နဲ့ ၁၀ ခါ ေတြ့ခဲ့တယ္ဗ်ာ။ အဲဒီ ၁၀ ခါေတြ့ခဲ့တဲ့အထဲမွာ အဲဒါေတြ အကုန္လုံးက က်ေနာ္ တခါတုန္းကလည္း သုံးခဲ့ဖူးတဲ့ စကားရိွပါတယ္။ ဦးေအာင္ၾကည္ဟာ ဆက္သားလုိပဲ ဒီကစကား ဟုိယူ၊ ဟုိကစကားဒီပုိ့ ဆုိတဲ့ လုပ္ငန္းေလာက္ပဲ လုပ္ေနတာ။ သူကလည္း ဘာမွ အဆုံးအျဖတ္ေပးနုိင္တဲ့ အေနအထားမွာ မရိွဘူး။ အဲဒီေတာ့ က်ေနာ္တုိ့က ဥပမာဆုိပါေတာ့ က်ေနာ္တုိ့ ေ႐ြွႊဂုံတုိင္ေၾကညာ စာတမ္းမွာ က်ေနာ္တုိ့ ပါပါတယ္။ အဆုံးအျဖတ္ေပးနုိင္တဲ့ ပုဂၢိုလ္မ်ားနဲ့ ေတြ့ပါဆုိတဲ့ဟာ ပါပါတယ္။ အဆုံးအျဖတ္ေပးနုိင္တဲ့ ပုဂၢိုလ္မ်ားဆုိတာ အဲဒီအခ်ိန္တုန္းက ဦးသန္းေ႐ြွႊေပါ့ဗ်ာ ဒီဘက္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ေပါ့။ ဒါေပမဲ့ အဲဒါေတြက ေဆြးေနြးပြဲေတြ မျဖစ္ခဲ့ဘူး။ ၁၀ ၾကိမ္သာ ဦးေအာင္ၾကည္ ကူးသန္းသြားလာျပီးေတာ့ သြားလာလႈပ္႐ွားေနတယ္ ေတြ့ဆုံေဆြးေနြးေရးက မျဖစ္ခဲ့ဘူး။ အခု ဒီမွာက်ေတာ့ စကားလုံးအသုံးအနႈန္းကုိက နုိင္ငံေရးေတြ့ဆုံ ေဆြးေနြးပြဲလုိ့ ဦးသိန္းစိန္ အစုိးရက သုံးနႈန္းတယ္။ နုိင္ငံေရးေတြ့ဆုံေဆြးေနြးပြဲ ဆုိတာနဲ့ သုံးတယ္။ က်ေနာ္တုိ့ကလည္း ဒါကုိ နုိင္ငံေရးေဆြးေနြးပြဲလုိ့ သတ္မွတ္တယ္၊ ယူဆတယ္။ အမ်ားၾကီးေတာ့ အေျပာင္းအလဲေတြ ေပၚနုိင္မယ္လုိ့ က်ေနာ္တုိ့ ထင္တယ္။ ဘာျဖစ္လုိ့တုန္းဆုိေတာ့ စစ္အစုိးရ လက္ထက္တုန္းကေတာ့ သူကေတာ့ ဘာလုပ္လုပ္ ဘူးခံျပီးေတာ့ ျငင္းေနတာပဲ။ တြင္တြင္ျငင္းေနတာဆုိေတာ့ ဘာတခုမွ မျဖစ္ခဲ့ဘူး။ အခု ဒီအစုိးရက်ေတာ့ ျပုျပင္ေျပာင္းလဲ ခ်င္ပါတယ္ဆုိတာ သူတုိ့အစုိးရအဖြဲ့ စျပီးေတာ့ ေပၚေပါက္တဲ့ အခ်ိန္ကတည္းက ေျပာခဲ့တဲ့စကား။ ေျပာခဲ့တဲ့ စကားအတုိင္းလည္း အခုလည္း အေျပာင္းအလဲမ်ားအတြက္ လုပ္တယ္ေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒါေတြက လုပ္ျပတာ ျဖစ္တယ္တုိ့ ဘာတုိ့ ဆုိတာေတြကေတာ့ ေနာက္ပုိင္းမွပါ။ က်ေနာ္တုိ့ အဓိပၸာယ္ ထပ္ျပီးေတာ့ သုံးသပ္ခ်က္ေတြ ေဖာ္ထုတ္ရမယ့္ ကိစၥ ျဖစ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ေလာေလာဆယ္ ကေတာ့ အခုထက္ထိကေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ့ ေဆြးေနြးတဲ့ ကိစၥမွာေတာ့ ဒီေတြ့ဆုံ ေဆြးေနြးပြဲအတြက္ ဆုိတာေတြ ေပၚလာတဲ့ ရလဒ္ေတြက ဘာေတြလဲ ဆုိရင္ ဒီမုိကေရစီထြန္းကားေရးအတြက္ လုိအပ္တဲ့ အေျပာင္းအလဲေတြ လုပ္ျပတာပဲ ေခၚေခၚ ဘာေခၚေခၚေပါ့ဗ်ာ အေျပာင္းအလဲေတြေတာ့ ေပၚေပါက္လာတယ္။ အခု ဒီမွာ ဒီကေန့အထိ ျဖစ္ထြန္းလာတဲ့ အေျခအေနဟာ ဒီမုိကေရစီထြန္းကားေရးအတြက္ လုိအပ္တဲ့ အေျပာင္းအလဲမ်ားရဲ့ အစိတ္အပုိင္းေတြ ျဖစ္တယ္လုိ့ က်ေနာ္တုိ့ အဲဒီလုိပဲ ယူဆလုိ့ ရပါတယ္။”
အဆုံးအျဖတ္ ေပးတဲ့ လူအေၾကာင္းေျပာေတာ့ ဦးသိန္းစိန္ကေရာ ေလာေလာဆယ္ အဆုံးအျဖတ္ေပးနုိင္တဲ့ လူတေယာက္အေနနဲ့ အဘ ျမင္ပါသလား။
“အဲဒီလုိပဲ ယူဆရမွာေပါ့ဗ်ာ။ အဆုံးအျဖတ္ေပးနုိင္ျခင္း မေပးနုိင္ျခင္းကေတာ့ ေနာက္ထပ္ တပုိင္းထပ္ျပီးေတာ့ စဥ္းစားစရာေတြ ေျပာစရာေတြေတာ့ အမ်ားၾကီးေတာ့ ရိွဦးမွာေပါ့။ သုိ့ေသာ္ ဘာပဲေျပာေျပာ သူက အခုက နုိင္ငံေတာ္ သမၼတဆုိတဲ့လူ ျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒီၾကားထဲက သမၼတသည္ သမၼတ ဩဇာလည္းမရိွဘူး၊ သမၼတ ဂုဏ္သိကၡာလည္း မရိွဘူး၊ သမၼတရဲ့ စြမ္းရည္သတၱိ လည္း မရိွဘူး ဆုိရင္ေတာ့ ဒါက သူ့ကိစၥေပါ့ဗ်ာ။ သုိ့ေသာ္ က်ေနာ္တုိ့ကေတာ့ ဆက္ဆံတဲ့ေနရာမွာေတာ့ နုိင္ငံတနုိင္ငံမွာ နုိင္ငံရဲ့ အထြဋ္အထိပ္ျဖစ္တဲ့ သမၼတ။ ဒီသမၼတနဲ့ က်ေနာ္တုိ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လုိ ပုဂၢိုလ္မ်ဳိးကရပ္ျပီးေတာ့ ေဆြးေနြးတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကလည္း ဘယ္ပုံစံနဲ့ ဆင္လဲဆုိေတာ့ ျပည္သူေတြရဲ့ နွလုံးသားကုိ ပုိင္ဆုိင္တဲ့ ပုဂၢိုလ္တဦးအေနနဲ့ ဒါေတြနဲ့ ေဆြးေနြးေနတာ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဆုိတာက နာမည္ ဥပမာဆုိပါေတာ့ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ့ သမီးဆုိတာနဲ့ ဒါေလာက္နဲ့ က်ေနာ္တုိ့ ေဆြးေနြးေနတာ မဟုတ္ဘူး။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က အန္အယ္လ္ဒီအဖြဲ့ခ်ဳပ္လုိ အဖြဲ့ခ်ဳပ္ရဲ့ ေခါင္းေဆာင္၊ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ့ခ်ဳပ္ရဲ့ အေထြေထြအတြင္းေရးမႉး။ ဒီပုဂၢိုလ္အေနနဲ့ က်ေနာ္တုိ့ ရပ္တည္ေဆြးေနြးေနတာ သူတုိ့ဘက္ကလည္း နုိင္ငံေတာ္ သမၼတဆုိတဲ့ ဂုဏ္ထား သိကၡာနဲ့ အညီ သူတုိ့ကလည္း အဒီလုိဘဲ ေဆြးေနြးေနတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒီ သမၼတ စစ္ျခင္းမစစ္ျခင္း၊ သမၼတဂုဏ္ရည္မ်ား ျပည့္စုံျခင္း မျပည္စုံျခင္း ဆုိတာကေတာ့ တပိုင္း ထားရလိမ့္မယ္လုိ့ က်ေနာ္ကေတာ့ အဲဒီလုိပဲထင္တယ္။”
