ဖက္ဒရယ္

February 21, 2018

ဖက္ဒရယ္ခရီး နီးၿပီလား - အယ္ဒီတာစကားဝိုင္း (႐ုပ္သံ)

ဒီတပတ္တင္ဆက္မယ့္ အေၾကာင္းအရာကေတာ့ ‘ဖက္ဒရယ္ခရီး နီးၿပီလား’ ျဖစ္ပါတယ္။ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁၂ ရက္ေန႔ဟာ ျပည္ေထာင္စုေန႔ျဖစ္သလို ၁၃ ရက္ေန႔ကလည္း မြန္ျပည္သစ္နဲ႔ လားဟူဒီမိုကရက္တစ္တို႔ လက္မွတ္ထိုးခဲ့တဲ့အထဲမွာ တပ္မေတာ္ေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ တိုင္းရင္းသားေတြ အဓိက အက်ယ္တဝင့္ ေျပာခဲ့တာကေတာ့ ဖက္ဒရယ္ကိစၥပါ။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကလည္း ဖက္ဒရယ္ဆိုတာ သမိုင္းရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္တရပ္၊ ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ ထြက္ရပ္လမ္းတရပ္ အျဖစ္ကို ေရာက္ခဲ့ၿပီလို႔ မိန္႔ခြန္းထဲမွာ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေဆြးေႏြးမွာျဖစ္ၿပီး ဒီအပတ္ ေဆြးေႏြးမယ့္သူေတြကေတာ့ ႏုိင္ငံေရးေဆာင္းပါးရွင္ ဦးသန္းစိုးႏိုင္နဲ႔ ႏုိင္ငံေရးေလ့လာသုံးသပ္သူ ဦးေအးေမာင္ေက်ာ္တုိ႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဦးတိုးေဇာ္လတ္ (ဒီဗီြဘီ) “ဒီႏွစ္မွာေတာ့ ဖက္ဒရယ္ကိစၥကို ေတာ္ေတာ္က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ေျပာလာတယ္။ အဲဒီလိုပဲ အန္အယ္လ္ဒီအစိုးရရဲ႕ အေရးတႀကီး မူထဲမွာလည္း ဖက္ဒရယ္ဒီမုိကေရစီကို ေျပာလာၾကတယ္။ အခုလို ႏိုင္ငံ့ေခါင္းေဆာင္ေတြလည္း သံုးသပ္ၾကတယ္။ တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြလည္း ေျပာလာၾကတယ္။ အဲဒီေတာ့ ေလာေလာဆယ္ အစိုးရနဲ႔ တိုင္းရင္းသားေတြအၾကား ဖက္ဒရယ္နားလည္မႈေတြ တကယ္ေရာ ရွိေနၿပီလား။ ဒီႏွစ္မွာ ဖက္ဒရယ္ခရီးက ပိုနီးလာႏိုင္လား။ ဆရာ့အေနနဲ႔ သံုးသပ္ေပးပါဦး။” ဦးသန္းစိုးႏိုင္ (ႏိုင္ငံေရးေဆာင္းပါးရွင္) “က်ေနာ္တို႔ တည္ၿငိမ္ေရးလုပ္ငန္းစဥ္ ေရွ႕တိုးဖို႔ ဖက္ဒရယ္ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အေျခခံမူေတြ ဆံုးျဖတ္ႏိုင္ဖို႔က အေရးအႀကီးဆံုးပါပဲ။ အန္စီေအေရာ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ေရာ Road Map မွာ အေရးအႀကီးဆံုးပဲ။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ ျမင္ေတြ႔ေနရတဲ့ အေျခအေနက ၂၀၁၈ ခုႏွစ္မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေမၽွာ္လင့္သလုိ ဖက္ဒရယ္ဆိုင္ရာ အေျခခံမူေတြ ခ်မွတ္ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားမယ္ဆိုတဲ့ ႀကိဳးစားခ်က္က ၂၀၁၇ ႏွစ္က အဲဒီႏွစ္ကို ၿငိ္မ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ျဖစ္ေအာင္ လုပ္မယ္လို႔ ေျပာတာနဲ႔ သိပ္ေတာ့မကြာလွဘူး ထင္တယ္။ ဒီႏွစ္ထဲမွာ ဖက္ဒရယ္ဆိုင္ရာ အေျခခံမူေတြ ခ်မွတ္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ လံုေလာက္ျပည့္စံုတဲ့ အခင္းအက်င္းေတြ၊ အေနအထားေတြ မရွိေသးဘူးလို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။ အဲဒီလိုေျပာရတဲ့ အေၾကာင္းကေတာ့ ဖက္ဒရယ္မူနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ကိစၥမွာ ဒုတိယအေက်ာ့ ပင္လုံမွာ ေဆြးေႏြးတဲ့အခါမွာလည္း ဒီကိစၥကို ေနာင္လာမယ့္ တတိယအဆင့္မွာမွ ေဆြးေႏြးၾကရေအာင္၊ အဓိကလည္း အဲဒီမွာ ျဖစ္ၾကတာက ခဲြထြက္ခြင့္ျပႆနာနဲ႔ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးျပႆနာကို ေျပာဆိုၾက၊ ျငင္းခံုၾကနဲ႔။ ေနာက္ဆံုးအေျဖမရေတာ့ အဲဒီလို ေရႊ႕လိုက္ရတာေပါ့။ ဒီကိစၥက ၂၀၁၈ ခုႏွစ္မွာ ဒီကိစၥေတြေတာ့ ေျပာဖုိ႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္က ေရႊ႕ေျပာင္းခဲ့ရသလို ဒီႏွစ္မွာလည္း ေရႊ႕ေျပာင္းရမယ့္ အေနအထားေတြ ျမင္ေနပါတယ္။ ဥပမာ ဖက္ဒရယ္အေျခခံမူနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေျပာဆိုၾကတဲ့အခါမွာ အန္စီေအလုပ္ငန္းစဥ္ အဆင့္ ၃ မွာ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ေဆြးေႏြးပဲြေတြ က်င္းပဖို႔ကိစၥ။ တုိင္းရင္းသားေဒသေတြမွာဆိုရင္ ရခိုင္ေရာ၊ ကခ်င္ေရာ၊ ရွမ္းေရာ အဲဒါေတြမွာ ေဆြးေႏြးမႈ မရွိေသးဘူး။ အထူးသျဖင့္ အာရ္စီအက္စ္အက္စ္နဲ႔ ျပႆနာေတြ ေပၚေနတယ္။ အခုက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဝင္ညိႇေပမယ့္ တကယ္လက္ေတြ႔က မျဖစ္ဘူး။ ပီဘီအက္စ္တီကလည္း အဲဒီကိစၥေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ေဆြးေႏြးပဲြေတြၿပီးမွ တတိယအဆင့္ ပင္လုံကို ဆက္ၿပီးသြားမယ္လို႔ ဆံုးျဖတ္သြားတဲ့အတြက္ ေသာင္မတင္ ေရမက် ဘယ္အခ်ိန္ က်င္းပျဖစ္မလဲ မသိဘူး။ အဲဒီကိစၥမွာ လူထုအျမင္ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔၊ အထူးသျဖင့္ တုိင္းရင္းသားေဒသ ျပည္သူေတြရဲ႕အျမင္ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ မပါဘူးဆိုရင္ ဒီအေျခခံမူေတြက ျပည့္စံုမွာ မဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ အခုၾကားရတဲ့ သတင္းအရ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပဲြေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ေတာ့ တရားဝင္ ကန္႔သတ္တာေတာ့ မရွိဘူး။ လူထုေတြ႔ဆံုပဲြေတြ အက်ယ္အျပန္႔လုပ္ဖို႔ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အစိုးရကေရာ တပ္မေတာ္ကေရာ တားဆီးကန္႔သတ္ေနတဲ့အတြက္ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ပီပီျပင္ျပင္ မျဖစ္ဘူး။ အဲဒါေတြ ပီပီျပင္ျပင္ မျဖစ္ဘဲနဲ႔ ဖက္ဒရယ္ အေျခခံမူေတြ ခ်မွတ္ႏိုင္ဖုိ႔ဆိုတာ အေတာ္ခက္ပါတယ္။” ဦးတိုးေဇာ္လတ္ (ဒီဗီြဘီ) “တကယ့္လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ က်န္ေသးတယ္။ အဲဒီလိုပဲ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေျပာခဲ့တဲ့ အရင္ ဒုတိယအႀကိမ္တုန္းက အခ်က္ ၃၇ ခ်က္ကို ခ်ႏိုင္ခဲ့တယ္။ အန္စီေအလမ္းေၾကာင္းမွာ သူ႔အဆင့္လိုက္ေပ့ါ့။ ဆရာ့ကိုလည္း ျဖည့္စြက္ေမးပါရေစ။ တကယ္ေရာ ဖက္ဒရယ္ႏွစ္ ျဖစ္လာႏိုင္လား။ ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီကို နီးလာၿပီလား၊ အေရးတႀကီး ဘာေတြမ်ား ဆက္လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ဖို႔လိုေနလဲ၊ ဆရာ ျဖည့္စြက္ေဆြးေႏြးေပးပါဦး။” ဦးေအးေမာင္ေက်ာ္ (ႏုိင္ငံေရးေလ့လာသုံးသပ္သူ) “ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္ကေတာ့ အၾကာႀကီး သြားၾကရမွာေလ။ ၿခံဳငံုေျပာရရင္ေတာ့ မနီးေသးဘူးလို႔ ေျပာရမွာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ တဆင့္ခ်င္း သြားရမွာဆိုေတာ့ ဒီတဆင့္မွာ ဘယ္ေလာက္လုပ္ႏိုင္မလဲ ဆိုတာက အေရးႀကီးပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့အဆင့္မွာ ၃၇ ခ်က္ သေဘာတူထားခဲ့တယ္။ ဖက္ဒရယ္နဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ အခုကေတာ့ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ကလည္း ေျပာတယ္။ တိုင္းရင္းသားပါတီကလည္း ေျပာတယ္။ အစိုးရကလည္း ေျပာတယ္။ တပ္ကလည္း ေျပာတယ္။ အားလံုးက ဖက္ဒရယ္ဆိုတာအေပၚမွာ အရင္လိုေတာ့ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ အသီးသီး ေလ့လာထားခ်က္ေတြ ရွိတယ္။ ‘ဝ’ကလည္း ရွိတာပဲ။ ကခ်င္လညး္ ရွိတယ္။ ရွမ္းလည္း ရွိတယ္။ အစိုးရမွာလည္း ရွိတယ္။ တပ္ကလည္း အမ်ားႀကီး ေလ့လာထားတယ္ဆိုေတာ့ အေရးႀကီးတာက ဒါေတြ စားပဲြေပၚေရာက္ဖို႔ အေရးႀကီးတာေပါ့။ အဲဒီေဆြးေႏြးတဲ့အခ်ိန္မွာ အေလၽွာ့အတင္းနဲ႔ အမ်ားလက္ခံႏိုင္တဲ့ မူတခုကို ဘယ္လိုယူမလဲဆိုတဲ့ ျပႆနာက အရမ္းအေရးႀကီးတယ္။ ဒီအေျခအေနမွာ ပင္လံုကေတာ့ မေခၚႏိုင္ေသးဘူး။ နားလည္မႈေတြ တဖက္နဲ႔တဖက္ လဲြၾကတာေတြ ရွိတယ္။ အမ်ဳိးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပဲြကို ဘယ္လို Criteria ေတြ၊ ဘယ္ေနရာမွာ ဘယ္လိုအေျခအေန ကိုက္ညီမွ ဘယ္လိုက်င္းပမယ္ စတာမ်ဳိး မရွိထားဘူး။ အဲဒီေတာ့ ဥပမာအားျဖင့္ ရွမ္းျပည္နယ္မွာဆိုရင္ လက္နက္ကိုင္က ႏွစ္ဖဲြ႔ရွိတယ္။ တဖဲြ႔က အန္စီေအထိုးၿပီးၿပီ။ တဖြဲ႔က မထိုးေသးဘူး။ အဲဒီေတာ့ တဖဲြ႔က လုပ္ခြင့္ရွိတယ္၊ တဖဲြ႔က လုပ္ခြင့္မရွိဘူး။ အဲဒီတဖဲြ႔က လုပ္တဲ့အထဲမွာ ဟိုတဖဲြ႔က လာၿပီးတက္လို႔ရလားေပါ့။ ဟိုတဖြဲ႔ရဲ႕နယ္ေျမမွာ သြားၿပီး အမ်ဳိးသားႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပဲြ လုပ္လို႔ရမလား။ လုပ္လို႔ရတယ္၊ တက္ခြင့္ရွိတယ္ဆုိရင္ ထုိးတာနဲ႔ မထိုးတာ အတူတူပဲ ျပန္ျဖစ္သြားတယ္။ ေနာက္တခုက ရွမ္းျပည္နယ္ထဲမွာရွိတဲ့ ရွမ္းျပည္ကိုယ္စားျပဳ ရွမ္းႏိုင္ငံေရးပါတီေတြက်ေတာ့ တျပည္လံုးဆိုင္ျပန္ေရာ။ တျပည္နယ္လံုးမွာ သူလုပ္ႏိုင္တဲ့ အေျခအေနေတြ ရွိတယ္။ လက္နက္ကိုင္အဖဲြ႔က်ေတာ့ ျပည္နယ္တခုလံုးကို ကိုယ္စားမျပဳေတာ့ ျပည္နယ္တခုလံုးကို သူ လိုက္လုပ္ဖုိ႔က Legitimacy ေလ်ာ့နည္းတယ္။ ဒီလို ျပႆနာေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ ဒါေတြက အေစာကတည္းက ညိႇမထားတဲ့အတြက္ လက္ေတြ႔လုပ္တဲ့အခါက်ေတာ့ တပ္က ဟိုလိုက္တား၊ ဒီလိုက္တား။ သူကလည္း သူ႔အေၾကာင္းျပခ်က္နဲ႔ တားတာ။ ဟိုကလည္း ျပည္နယ္တခုလံုး လုပ္ခ်င္တယ္ဆိုေတာ့ သြားျပႆနာတက္တာ။ အဲဒီေတာ့ ဒါေတြအကုန္လံုးကုိ ျပန္ညိႇဖို႔လိုတယ္။ ပင္လံုမွာေတာ့ အေရးႀကီးတဲ့မူေတြကေတာ့ ေပၚလာမွာပါ။ တပ္ကိစၥေတြက အမ်ားႀကီးလိုပါေသးတယ္။ ေလာေလာဆယ္မွာ ႏိုင္ငံေရးကိစၥမွာပဲ ခြဲထြက္ခြင့္ကိစၥေတြ၊ ဖက္ဒရယ္မွာ ဘယ္ေလာက္အထိ လြတ္လပ္ခြင့္ေပးမလဲဆုိတဲ့ ျပႆနာမ်ဳိးေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီး ညိႇရမွာပါ။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ စားပဲြဝိုင္းေပၚေရာက္ေလ ေကာင္းေလပါပဲ။” အျပည့္အစုံကို ႐ုပ္သံဖုိင္တြင္ ၾကည့္႐ႈႏုိင္ပါသည္။
4 years Ago

June 6, 2017

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကေနဒါႏိုင္ငံ ေရာက္ရွိ၊ ဖက္ဒရယ္အေရးေဆြးေႏြးမည္

  ႏိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ေခါင္းေဆာင္တဲ့အဖြဲ႔ဟာ  ကေနဒါႏိုင္ငံ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ဂ်က္စတင္ ထ႐ူးဒုုိးရဲ႕ ဖိတ္ၾကားခ်က္အရ  ကေနဒါႏိုင္ငံ တို႐ြန္တိုၿမိဳ႕မွာ ေရာက္ရွိေနပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ ဇြန္လ ၅ ရက္ကေန ၉ ရက္အထိ ကေနဒါႏိုင္ငံကို တရား၀င္ခ်စ္ၾကည္ေရး ခရီးသြားေရာက္ေနတာျဖစ္ၿပီး ေတာင္ကိုရီးယားႏိုင္ငံကေန တဆင့္ ေလေၾကာင္းနဲ႔ သြားေရာက္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ကို  တို႐ြန္တိုၿမိဳ႕ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာေလဆိပ္မွာ ကေနဒါႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ျမန္မာသံအမတ္ႀကီး ဦးေက်ာ္မ်ိဳးထြဋ္၊ အြန္တိုရီယိုျပည္နယ္အေျခစိုက္ ျမန္မာဂုဏ္ထူးေဆာင္ ေကာင္စစ္ဝန္ခ်ဳပ္ ဘ႐ိုင္ယန္ ေဝးလ္ဖတ္စ္ တာဝန္ရွိသူမ်ားက ႀကိဳဆိုႏႈတ္ဆက္ခဲ့ၾကတယ္လုိ႔ အစိုးရျပန္ၾကားေရးက ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေခတၱတည္းခိုမယ့္  ႐ြိဳင္ယယ္ေယာ့ဟိုတယ္သို႔ ေရာက္ရွိၾကရာ မွာ ကေနဒါႏိုင္ငံေရာက္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြက ႀကိဳဆိုႏႈတ္ဆက္ၾကတယ္လို႔လည္းဆိုပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ  ဇြန္လ ၇ ရက္ေန႔မွာ  ကေနဒါ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္  ဂ်က္စတင္ ထ႐ူးဒုိးနဲ႔ ေတြ႔ဆံုၿပီး  ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ဖက္ဒရယ္အေရးနဲ႔ ဒီမိုကေရစီျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ အျပင္ ေဒသတြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔လံုျခံဳေရးကိစၥေတြ၊  ဒီမိုကေရစီေရး၊ ေကာင္းမြန္းေသာအုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ လူ႕အခြင့္အေရးျမႇင့္တင္ေရးကိစၥေတြ ေဆြးေႏြးဖို႔ရွိတယ္လို႔ ကေနဒါ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ရံုးက ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ဒီမိုကေရစီေရး၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးနဲ႔ အမ်ဳိးသားၿငိမ္းခ်မ္းေရးျမႇင့္တင္ဖို႔ ကေနဒါအေနနဲ႔  အခိုင္အမာရပ္တည္ေနတဲ့အေၾကာင္းနဲ႔ ျမန္မာျပည္မွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ ဆက္ျဖစ္ဖို႔နဲ႔ အထူးသျဖင့္ တိုင္းရင္းသားေတြ၊ လူနည္းစုေတြ၊ အမ်ဳိးသမီးေတြနဲ႔ လူငယ္ေတြကို ဆက္လက္ေထာက္ခံအားေပးသြားမယ္လို႔ ကေနဒါ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္က ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာေျပာပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို  ကေနဒါႏိုင္ငံက  ဂုဏ္ထူးေဆာင္ႏိုင္ငံသားအျဖစ္ ေပးအပ္ ခ်ီးျမႇင့္ထားတာျဖစ္ပါတယ္။  
4 years Ago
More News
Up