နယ်စပ်ဂိတ်

August 17, 2022

မန့်ဝိန်းဂိတ် အပါအဝင် ကျယ်ဂေါင်-မူဆယ် နယ်စပ်ဂိတ်များ ပြန်ဖွင့်ရန် ဆွေးနွေး

မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အရှေ့မြောက် စီးပွားရေးတံခါးပေါက်တပေါက်ဖြစ်ပြီး တရုတ်ဘက်က ကိုဗစ်သတ်မှတ်ချက် အပြည့်အဝဖြေလျှော့မှု မရှိသေးပေမဲ့ တနှစ်ကျော်ကြာ ပိတ်ထားတဲ့ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ် မန့်ဝိန်းဂိတ် အပါအဝင် ကျယ်ဂေါင်-မူဆယ် နယ်စပ်ဂိတ်တွေဖွင့်ဖို့ နှစ်နိုင်ငံ နယ်စပ်တာဝန်ရှိသူတွေ ဆွေးနွေးနေပြီလို့ တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်ကုန်သည်တွေက ပြောပါတယ်။

ရွှေလီရောက် မြန်မာကုန်သည် လုပ်ငန်းရှင်တယောက်က “အစည်းအဝေးက ဒီမနက် ၁၀ နာရီ။ ဂိတ်ပေါက်ဖွင့်ဖို့ကိစ္စ ပြောလာပြီ။ ၁ နာရီခွဲ အစည်းအဝေး လုပ်ဦးမှာ။ အခုက ကျင်စန်းကျော့ သွားကြည့်ပြီ။ လာရောက်ပါဝင်တဲ့ တရုတ်ဘက်ကလူတွေက ဒုမြို့တော်ဝန်ရော၊ ကျန်းမာရေးအဖွဲ့တွေရော ပြည်ပရေးရာ တာဝန်ရှိသူတွေရော ပါတယ်။ ဖိတ်ထားတဲ့ အစည်းအဝေးက ဒေသအာဏာပိုင်တွေ၊ ဌာနဆိုင်ရာတွေ အားလုံးပါတယ်။ ပြီးရင် ပရဟိတ အဖွဲ့တွေပါတယ်။ ရပ်ကွက်ဥက္ကဋ္ဌတွေက အစပါတယ်” လို့ ပြောပါတယ်။

လက်ရှိ အလုပ်ရုံဆွေးနွေးမှု ပြုလုပ်တာဖြစ်ပြီး အဓိက ကိုဗစ်ကပ်ရောဂါ ထပ်ဖြစ်လာရင် ဘယ်လိုကာကွယ်မလဲဆိုတဲ့ ကိစ္စနဲ့ တရုတ်ဘက်ခြမ်း ရောက်ရှိနေတဲ့ စာအုပ်သက်တမ်းကုန် မြန်မာနိုင်ငံသားတွေကို ဖမ်းဆီးတာတွေ၊ ပို့ဆောင်တာတွေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့အချက်တွေလည်း ဆွေးနွေးမှုမှာ ပါဝင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

နောက်ထပ် မြန်မာဘက်ခြမ်းက ပို့ကုန်လုပ်ငန်းရှင်တ‌‌ယောက်က မူဆယ်မြို့နယ်အတွင်းက နယ်စပ်ဂိတ်တွေဖွင့်ဖို့ ဆွေးနွေးမှုတွေ လုပ်နေတာ သိရကြောင်း ပြောပါတယ်။

“ပြောသံတော့ကြားတယ်။ ဒီ ဝမ်တိန်တော့ ပိတ်ထားတဲ့ဟာတော့ မနေ့က သူတို့ပိတ်ထားတဲ့ဟာတော့ ဖယ်လိုက်ပြီ။ ကြူကုတ် (ပန်ဆိုင်း) ဝမ်တိန်လေ။ အဝင်အထွက်တော့ မတွေ့သေးဘူး။ လောလောဆယ် သူတို့ကာထားတဲ့ဟာက ဖယ်လိုက်ပြီ။”

လက်ရှိမှာတော့ နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်ရာ ကျင်စန်းကျော့ဂိတ်ကို ဖွင့်ထားတာဖြစ်ပေမဲ့ ကုန်သည်တွေက ပို့ကုန်၊ သွင်းကုန် ကုန်ကျစရိတ် အဆမတန်များတဲ့အပြင် မကုန်သင့်ဘဲ ကုန်ကျနေရတာတွေ ရှိနေပြီး ကုမ္ပဏီတွေကသာ ထိန်းချုပ် လက်ဝါးကြီးအုပ်သလို ဖြစ်နေတာကြောင့် နယ်စပ်ကုန်သည်တွေအနေနဲ့ မြန်မာဘက်က နစ်နာမှုမရှိအောင် ထည့်သွင်းဆွေးနွေးမှု ပြုလုပ်စေလိုကြောင်း၊ ကုမ္ပဏီတွေက ထိန်းချုပ် လက်ဝါးကြီးအုပ်သလို ဖြစ်မှာ စိုးရိမ်နေကြောင်း နယ်စပ်ကုန်သည် လုပ်ငန်းရှင်တွေက ပြောပါတယ်။

“လောလောဆယ်က ကျယ်ဂေါင်တောင်မှ တံတားထိပ်က မြန်မာနိုင်ငံသားတွေ ကူးသွားကူးလာမရ၊ အိမ်လည်းပြန်လို့မရ၊ ကိုယ်ငှားထားတဲ့ အိမ်ကိုလည်း ပြန်လို့မရတဲ့အချိန် ဖြစ်နေတယ်။ နောက်တခုက ဆိုင်တွေ ဘာတွေလည်း ဘာမှ ဖွင့်လို့မရသေးဘူး။ ဘာမှ မရှိသေးဘူး ဖြစ်နေတာလေ။ အဲဒါကို ဂိတ်ပေါက်ကိစ္စ လာဆွေးနွေးတာက စဉ်းစားစရာ ဖြစ်နေတာပေါ့လေ။ နောက်တချက် အခုလည်း ကားတွေက တလ တလ ကြာနေတယ်။ ကားတစီးကို တသောင်းနဲ့ငှားရတယ်။ မြန်မာငွေနဲ့တွက်ရင် သိန်း ၄၀ ကျော်ခန့်ရှိနေပြီ ခုငွေဈေးနဲ့။ ရန်ကုန်ကားခဈေးလောက် ရှိနေတာပေါ့နော်။ လက်ဝါးကြီးအုပ်နေသလို ဖြစ်နေတယ်။ ဆွေးနွေးမယ့် လူကြီးတွေ မေးစေလိုတယ်” လို့ ရွှေလီရောက် မြန်မာကုန်သည်ယောက်က ပြောပါတယ်။

နှစ်နိုင်ငံ နယ်စပ်ဂိတ်တွေကို ဖွင့်ဖို့ ဆွေးနွေးချက်တွေကို ဝမ်းသာကြိုဆိုပြီး အောက်ခြေ အခြေအနေကို သေသေချာချာ သိစေလိုပြီး ဆွေးနွေးစေလိုကြောင်း၊ ကုန်ကျစရိတ်တွေကို တိတိကျကျ ကြေညာပေးစေလိုကြောင်း၊ တရုတ်ဘက်ခြမ်းက အလုပ်သမား လိုချင်ပါကလည်း တခြားနိုင်ငံတွေလို MOU ထိုးပြီး သတ်မှတ်ပေးစေလိုကြောင်း၊ လက်ရှိမှာ တချို့ မြန်မာလုပ်သားတွေ လုပ်ခလစာ အပြည့်အဝ မရရှိတာမျိုး ကြုံနေတာရှိကြောင်း သူက ပြောပါတယ်။

“အခုလက်ရှိကို လာဆွေးနွေးတာ မှန်တယ်။ အခုဖြစ်နေတဲ့ ပြဿနာ အရင်မရှင်းနိုင်သေးဘူး။ ဒါကိုကျော်ပြီးမှ လုပ်တာတော့ ဒါတော့ နည်းနည်းဝေးနေတာပေါ့။”

တရုတ်ဘက်ခြမ်းမှာ ကျယ်ဂေါင်ကနေ ကျင်စန်းကျော့၊ မန့်မိုင်၊ ဝမ်တိန်ကို ကိုယ်ပိုင်ကားတွေနဲ့ သယ်ယူရင် ကားခသက်သာပေမဲ့ အချိန်တလဝန်းကျင်ကြာမြင့်ပြီး ကုမ္ပဏီပိုင်ကားတွေက ငှားရမ်းခ ကားတစီးကို ယွမ် ၁၀,၀၀၀ ပေးရကာ ကိုယ်ပိုင်ကားတွေထက် ကားထွက်ဖို့ ပိုမြန်နေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

မြန်မာဘက်ခြမ်းမှာတော့ အခွန်အခမြင့်မားတဲ့အပြင် အဖွဲ့ ၅ ဖွဲ့ခန့်ကို အခွန်ဆောင်နေရပြီး အဖွဲ့တဖွဲ့ကို ၅ သိန်းကနေ ၁၀ သိန်းကြား ဆောင်ရကာ မလိုအပ်ဘဲ ငွေကုန်နေတဲ့အပြင် မြန်မာငွေဈေးထိုးကျမှုနဲ့ ငွေလှဲလှယ်နှုန်းမှာ ရှုံးနေတဲ့အပြင် ဆီဈေးအဆမတန် မြင့်မားလာမှုကြောင့် ကုန်သည်လုပ်ငန်းရှင်တွေ ဆုံးရှုံးမှု ဖြစ်ပေါ်နေကာ ပြည်သူတွေအနေနဲ့ ကုန်ဈေးနှုန်း အဆမတန်မြင့်မားမှု ခံနေရတာဖြစ်ပြီး အကုန်အကျ မခံသင့်တဲ့ နေရာတွေမှာ မကုန်အောင် သက်ဆိုင်ရာ တာဝန်ရှိသူတွေအနေနဲ့ စိစစ်ပေးစေချင်တယ်လို့ နယ်စပ်လုပ်ငန်းရှင်တွေက ပြောပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်တွေမှာ အခွန်အခ ကောက်ခံမှုတွေ ရှိပေမဲ့ အခုနှစ်မှာ အခွန်ကောက်ခံတဲ့အဖွဲ့တွေ များလာသလို ကောက်ခံနှုန်းတွေလည်း ပိုမြင့်လာတာကြောင့် ကျင်စန်းကျော့-မန့်မိုင် (ဝမ်တိန်) နယ်စပ်ဂိတ်ကနေ ကုန်တင်ပို့မှု၊ ကုန်တင်သွင်းမှု လုပ်ရာမှာ ဒီဂိတ်ကို မှီခို အလုပ်လုပ်ကိုင်နေရသူတွေ အနေနဲ့ ထိခိုက်မှုများလာတာပါ။

2 days Ago

December 26, 2021

နှစ်နိုင်ငံနယ်စပ်ဂိတ်တွင် တရုတ်ကုန်ကားများ မြန်မာနံပါတ်ပြားအတုဖြင့် ဝင်ထွက်နေ

မြန်မာ-တရုတ်နယ်စပ် ကျင်စန်းကျော့-ဝမ်တိန် နှစ်နိုင်ငံ ကုန်သွယ်ရာဂိတ်မှာ တရုတ်ဘက် ပိတ်မိနေတဲ့ မြန်မာကုန်ကားတွေ ပြန်ထွက်ခွင့်မရသေးဘဲ တရုတ်ကုန်ကားတွေ မြန်မာနံပါတ်ပြား အတုနဲ့ ကုန်တွေတင်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံထဲ တရားမဝင် ဝင်ထွက်နေတယ်လို့ နယ်စပ်ကုန်သည်တွေဆီက သိရပါတယ်။

တရုတ်ဘက်က မြန်မာဘက် နံပါတ်အတုနဲ့ ဝင်တာ အရေအတွက် ပုံမှန်တော့ မရှိ‌ပေမယ့် အနည်းဆုံး တရက်ကို ၁၀ စီးလောက်တော့ ဝင်‌နေပြီး ဒီဇင်ဘာ ၂၅ ရက်မှာ နံပါတ်အတုနဲ့ ၄၁ စီးဝင်လာပြီး မြန်မာကား လိုင်စင်အစစ်နဲ့ ၂ စီးသာ ပါတယ်လို့ ကုန်သည်တဦးက ပြောပါတယ်။ 

"သူတို့က မြန်မာပြည်ဘက် အပေါက်ဝမှာရှိတဲ့ မြန်မာ-တရုတ် အစပ်မှာရှိတဲ့ တာဝန်ရှိတဲ့သူ၊ တာဝန်ခံထားတဲ့သူတွေ ဘာမှ မပြောဘူးလေ။  သူတို့နဲ့ လက်ဝါးချင်းရိုက်ပြီး ဝင်တာလေ။ ကျနော်တို့ ဒီဘက်ကလူတွေက ဝိုင်းတိုင်တာပေါ့။ တရားမျှတမှု မရှိဘူးလို့ အဲဒီအထောက်အထား ယူပြီးတော့ ကညနတွေ၊ ယာဉ်ထိန်းတွေ၊ နယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေး လူကြီးတွေကိုလည်း ပြောတယ်။"

တရုတ်ပြည်ထဲမှာ ပိတ်မိနေတဲ့ မြန်မာကားတွေ တရက်ကို ၁ စီးလောက်သာ ထွက်ခွင့်ရပြီး တရုတ်ကားတွေပဲ အဓိက ပေးထွက်နေတာလို့ ဆိုပါတယ်။
“တနေ့လုံးနေမှ ၁ စီးလောက် ထွက်ခွင့်ရတာ။ ကုမ္ပဏီကား မဟုတ်ရင် တရုတ်ငွေ ၂၀၀၀ အလကား ပေးပြီး ဝင်နေရတယ်။ အဲဒီ နယ်စပ်ကိုဝင်ဖို့ ခေါက်တိုကား မှောင်ခိုဈေး ယွမ်၂ သောင်း ကနေ ၄ သောင်းကြား မြန်မာငွေ သိန်း ၁၀၀ ဝန်းကျင် ပေးနေရတယ်။ အဲဒီ ကျင်စန်းကျော့ ကားချိန်းကွင်းကနေ ၁၀၅ မိုင်ထိ တရားဝင် သတ်မှတ်ထားတာတွေရော၊ တရားမဝင်ပေးရတာ တွေရော ၁၀ သိန်းကျော် ကျတယ်" လို့ ကုန်သည်က ပြောပါတယ်။ 

မြန်မာဘက်က တရုတ်ဘက် အဝင်ကိုလည်း တရုတ်ဘက်က လိုချင်တဲ့ ကုန်မျိုးတွေပဲ ဝင်ခွင့်ပြုကြောင်း၊ ခုနောက်ပိုင်း မြန်မာကားတွေကို တရုတ်ဘက် လုံးဝ ဝင်ခွင့်မပြုတော့ဘဲနဲ့ တရုတ် ခေါက်တိုကား၊ ရှန်တိန်ကားတွေပဲ သုံးရမယ်ဆိုပြီး ကန့်သတ်ထားတာလို့ သိရပါတယ်။

အဲဒီလို ကန့်သတ်မှုကြောင့် မြန်မာဘက်က အသီးတွေ ပုပ်ပျက် ဆုံးရှုးမှု များနေတယ်လို့ ကုန်သည်တဦးက ပြောပါတယ်။ 

"ဖရဲ ကုန်သည်တွေ ဘာဖြစ်နေလဲ ဆိုတော့ ဖရဲကား ၄ စီးလာပြီးတော့ ဒီမှာ အကောင်းက ၁ စီးပဲ ပြန်ရတော့တာ။ အဲဒီလို ဖြစ်ကုန်တာ။" 

တရုတ်နိုင်ငံက မြန်မာကောင်စစ်ဝန်ရုံးအနေနဲ့ အဆင်ပြေအောင် နည်းလမ်းရှာ ညှိနှိုင်းပေးဖို့ လိုပြီး လက်ရှိ မူဆယ်ဘက်ရော တရုတ်ဘက်က ယူနန်မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးဌာနကိုလည်း စာပို့ထားတယ်လို့ တရုတ်ကောင်စစ်ဝန်နဲ့ နီးစပ်သူတဦးက ပြောပါတယ်။

"နှစ်ဖက် ညှိညှိနှိုင်းနှိုင်း လုပ်ရမှာ။ အဲလို ဆွေးနွေးရမှာလို့ ကျနော် ထင်တယ်။ ဟိုဘက်ရော ဒီဘက်ရော မြန်မာကားတွေကို မျှမျှတတပေးထွက်။ မြန်မာကား ပေးမထွက်ရင် တရုတ်ကား လက်မခံဘူး။ အဲဒီလို ပြတ်ပြတ်သားသား ညှိနှိုင်းမှပဲ ရမှာ။ ဝင်ထွက်လို့ရရင် ပြီးတာပဲလုပ်လို့ ဘယ်ရမလဲ။ ကိုယ့်နိုင်ငံသားတွေပဲ နစ်နာမှာပေါ့။" လို့ သူက ပြောပါတယ်။

အခုလို ကုန်သွယ်မှု မညီမမျှဖြစ်နေတာဟာ မြန်မာလုပ်ငန်းရှင်တွေပဲ နစ်နာတာ မဟုတ်ပါဘဲ မြန်မာပြည်သူတရပ်လုံး နစ်နာနေရာတာလို့ မြန်မာဘက်က နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး ကျွမ်းကျင်သူ တဦးက သုံးသပ်ပါတယ်။

"ကျနော်တို့ မြန်မာဘက်ကလည်း ပြတ်ပြတ်သားသား မြန်မာကားထွက်လို့မရရင် တရုတ် ကားမထွက်နဲ့။ လက်မခံဘူး။ ပြတ်သားရမယ်။ ရှင်းရှင်းပြောရင် အောက်ခြေက စားသုံးသူတွေ အဓိက ထိတာပေါ့။ ကုန်ဈေးနှုန်းတွေက တအားကို မြင့်လာပြီ။" 

ကိုဗစ်-၁၉ အကြောင်းပြချက်နဲ့ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ် ကျင်စန်းကျော့ - ဝမ်တိန်ကို ဇူလိုင် ၈ ရက်နေ့ကစ တရုတ်ဘက်က ပိတ်ခဲ့ပြီး နိုဝင်ဘာ ၂၆ ရက်မှာ နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်မှုကို ပြန်လည် ဖွင့်လှစ်ခဲ့တာပါ။

8 months Ago
More News
Up