စစ်အာဏာရှင်

November 4, 2022

မြန်မာ့ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ် မတိုးတက်မှု စစ်အာဏာရှင်တွင် တာဝန်ရှိဟု အင်ဒိုနီးရှားဝန်ကြီးပြော

အာဆီယံနဲ့ သဘောတူညီထားခဲ့တဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်တွေ တိုးတက်မှုမရှိတာဟာ မြန်မာစစ်အာဏာရှင်မှာ တာဝန်ရှိကြောင်းနဲ့ ဒေသခံအဖွဲ့အစည်းဖြစ်တဲ့ အာဆီယံဟာ အကြမ်းဖက်ပဋိပက္ခတွေ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံအတွက် တာဝန်ရှိတဲ့အတိုင်း ဆောင်ရွက်ပေးပြီးခဲ့ပြီး ဖြစ်တယ်လို့ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ရတ်နိုမာဆူဒီက နိုဝင်ဘာ ၃ ရက်မှာ ပြောလိုက်ပါတယ်။

စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းတည်းက နိုင်ငံတွင်းမှာ အကျပ်အတည်းတွေဖြစ်စေခဲ့တဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေကို ရပ်တန့်ဖို့၊ အားလုံးပါဝင်တဲ့ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှုတွေဆောင်ရွက်ဖို့၊ အာဆီယံဥက္ကဋ္ဌရဲ့ အထူးကိုယ်စားလှယ်ကို သက်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းတွေအားလုံးနဲ့ တွေ့ဆုံခွင့်ပေးဖို့ စတဲ့အချက်တွေပါဝင်တဲ့ အာဆီယံဘုံသဘောတူညီချက်အတိုင်း လိုက်နာဖို့ မြန်မာစစ်ကောင်စီကို အာဆီယံကတိုက်တွန်းနေခဲ့ပေမယ့် အခုချိန်ထိ မြန်မာစစ်တပ်က ဟန်ပြအနည်းငယ်သာ လိုက်နာဆောင်ရွက်ခြင်းရှိခဲ့ပါတယ်။ 

“အာဆီယံကို အပြစ်တင်ရမှာမဟုတ်ဘူး၊ (မြန်မာ)စစ်အာဏာရှင်တွေကို အပြစ်တင်ရမှာ။ ဘယ်သူ့မှာ အပြစ်ရှိလဲ၊ ဘယ်သူက တာဝန်မကျေတာလဲဆိုတာကို ပြောရင် ကျမတို့မဟုတ်ဘူး။ အာဆီယံမဟုတ်ဘူး။ ကျမတို့က ကျမတို့လုပ်ရမှာကို လုပ်ပေးခဲ့ပြီ”လို့ လာမယ့်နှစ်မှာ အာဆီယံ အလှည့်ကျဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်ယူမယ့်  အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ရတ်နိုမာဆူဒီက ရိုက်တာသတင်းဌာနနဲ့ အင်တာဗျူးမှာ ပြောခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ 

မြန်မာစစ်ကောင်စီကတော့ ဒီကိစ္စနဲ့ပတ်သက်ပြီး ဆက်သွယ်မေးမြန်းမှုကို ပြန်လည်ဖြေကြားခြင်း မရှိဘူးလို့ ရိုက်တာက ပြောပါတယ်။ ငြိမ်းချမ်းရေးအစီအစဉ်အတိုင်း သူတို့မလိုက်နာတာကို နိုင်ငံတွင်းမတည်ငြိမ်မှုနဲ့ ကိုဗစ်ကပ်ရောဂါဘေးတို့ကြောင့် ဖြစ်တယ်လို့ မြန်မာစစ်ကောင်စီက အပြစ်တင်ခဲ့ဖူးပါတယ်။

နောက်တပတ်ထဲမှာ ကမ္ဘောဒီယားနိုင်ငံမှာ ကျင်းပမယ့် အာဆီယံခေါင်းဆောင်များညီလာခံမတိုင်မီ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်တွေ အကောင်အထည်ဖော်ရေး အကြံပေးချက် အသစ်တွေပေးနိုင်ဖို့ သူနဲ့အတူ အာဆီယံနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးတွေ ဆောင်ရွက်နေကြပြီဖြစ်ကြောင်း ရတ်နိုမာဆူဒီက ပြောပါတယ်။

“မြန်မာနိုင်ငံက နိုင်ငံရေးပဋိပက္ခတွေ အဆုံးသတ်နိုင်ရေးအတွက် ကျမတို့နိုင်ငံတော်အဆင့် ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှု ဖြစ်လာဖို့ ကူညီပေးတယ်။ မြန်မာ့နိုင်ငံရေးပြဿနာကို ဖြေရှင်းနိုင်တာကလည်း မြန်မာနိုင်ငံထဲကလူတွေပဲ ဖြစ်တယ်ဆိုတာကို ကျမတို့ သိတယ်။ အပြင်လူက လုပ်ပေးလို့မရဘူး” လို့ အင်ဒိုနီးရှား နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက အင်တာဗျူးမှာ ပြောခဲ့ပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ သီတင်းပတ်ကလည်း အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၊ ဂျာကာတာမြို့မှာ မြန်မာ့အရေးနဲ့ပတ်သက်ပြီး အာဆီယံ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အထူးအစည်းအဝေးကို ကျင်းပခဲ့ရာမှာ မြန်မာစစ်တပ်ရဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေကို ရှုတ်ချခဲ့ကြီး မြန်မာ့အရေး သိသာထင်ရှားတဲ့ တိုးတက်မှုတွေ မရရှိခဲ့တဲ့အတွက် စိုးရိမ်မှုတွေနဲ့ စိတ်ပျက်မိတယ်လို့လည်း အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးက ပြောပါတယ်။ 

4 weeks Ago

October 15, 2022

မြန်မာနိုင်ငံတွင် စစ်အာဏာရှင်က သတင်းသမားများကို ထင်ရာမြင်ရာ ဥပဒေဖြင့် ထောင်ချနေ

မြန်မာစစ်အာဏာရှင်ဟာ သတင်းထောက်တွေကို ခြိမ်းခြောက်တဲ့အနေနဲ့  ထင်ရာမြင်ရာ ဥပဒေတွေနဲ့ထောင်ချ နေတယ်လို့ အမေရိကန်အခြေစိုက် သတင်းသမားများ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးကော်မတီ (CPJ) ကပြောကြားလိုက်ပါတယ်။

ဂျပန်နိုင်ငံသား မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်ရိုက်ကူးသူ တိုရူကူဘိုတာကို အောက်တိုဘာ ၁၂ ရက် က အင်းစိန်အကျဥ်းထောင်ရှိ စစ်ကောင်စီလက်အောက်ခံ အထူးတရားရုံးကနေ လဝကဥပဒေနဲ့ ထောင်ဒဏ် ၃ နှစ် ထပ်ချလိုက်ပြီး စုစုပေါင်းပေါင်း ထောင်ဒဏ် ၁၀ နှစ်ချမှတ်လိုက်တဲ့ အပေါ်မှာ  CPJ က တုံ့ပြန်လိုက်တာပါ။

မစ္စတာ တိုရူကူဘိုတာကို ထောင်ဒဏ် ၁၀  နှစ်ချမှတ်လိုက်တာဟာ  တရားလွန်လွန်းပြီး မတော်တရော်ဖြစ်တယ်လို့ CPJ ရဲ့ အရှေ့တောင်အာရှဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ် အကြီးတန်းအရာရှိ ရှောင်ခရစ်ပင်က ပြောပါတယ်။

“မြန်မာစစ်အာဏာရှင်က သူ့ရဲ့ ရာဇဝတ်မှုတွေနဲ့ မတရားမှုတွေအကြောင်း သတင်းလုပ်ရင် ထင်ရာမြင်ရာ စိတ်ကူးပေါက်တဲ့ ဥပဒေတွေနဲ့ ထောင်ချခံရမယ်လို့ နိုင်ငံခြားသတင်းထောက်တွေအားလုံးကို ခြိမ်းခြောက်တဲ့သတင်းစကား တမင်တကာ ပါးလိုက်တာဖြစ်တယ်။”

စစ်ကောင်စီက သတင်းသမားတွေကို ဖမ်းဆီးထောင်ချတာတွေဆက်တိုက်ပြုလုပ်နေတာ ဖြစ်ပြီး အောက်တိုဘာ ၇ ရက်က သတင်းစာဆရာ ဦးစည်သူအောင်မြင့်ကို အင်းစိန်အကျဥ်း ထောင်အထူးတရားရုံးကနေ ပုဒ်မ ၅၀၅(က)နဲ့ အလုပ်နဲ့ထောင်ဒဏ် ၃ နှစ်ချမှတ်ခဲ့ပါတယ်။

သူနဲ့အမှုတွဲဖြစ်တဲ့ BBC Media Action  အစီအစဉ်တင်ဆက်သူ ဒေါ်ထက်ထက်ခိုင်ကိုလည်း  ပြီးခဲ့တဲ့ စက်တင်ဘာ ၁၅ ရက်က အင်းစိန်အကျဥ်းထောင်တွင်း အထူးတရားရုံးက ပုဒ်မ ၅၀၅ (က) နဲ့ ထောင်ဒဏ် ၃ နှစ် ချမှတ်ခဲ့ပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာ စစ်တပ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းအဖမ်းခံထားရတဲ့ သတင်းသမား ၁၄၂ ယောက်ရှိပြီး ဒီအထဲက  ၅၇ ယောက်ဟာ အကျဉ်းထောင်တွေထဲမှာ ဖမ်းဆီးတရားစွဲဆိုတာကို ခံထားရဆဲဖြစ်ပါတယ်။ 

အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း စစ်ကောင်စီက ဒီဗွီဘီအပါအဝင် သတင်းမီဒီယာ ၁၂ ခုထက်မနည်း ပိတ်သိမ်းခဲ့ပြီး လွတ်လပ်တဲ့မီဒီယာတွေဆက်ပြီး မရှင်သန်နိုင်အောင် ဖိအားပေးခြိမ်းခြောက်တာ တွေလည်းပြုလုပ်ခဲ့သလို ရာနဲ့ချီတဲ့သတင်းသမားတွေကို နိုင်ငံထဲကနေ ထွက်ပြေးအောင်ဖိအားပေးခဲ့ပါတယ်။

Mizzima Media (အမှုဆောင်အယ်ဒီတာ) ဦးစိန်ဝင်းက "အာဏာသိမ်းစစ်အုပ်စုက သတင်းသမားတွေကို ကြောက်တယ်။ မဟုတ်တာလုပ်ထားတဲ့သူတွေဖြစ်တော့ သတင်းသမားတွေသိမှာ ဖော်ထုတ်မှာ ကြောက်ပြီးတော့ လိုက်ဖမ်းတာတွေလုပ်တယ်။ ဆိုင်ဆိုင် မဆိုင်ဆိုင် အမှုအမျိုးမျိုးတပ်တယ်။ ထောင်ချတယ်။ လွတ်လပ်တဲ့သတင်းမီဒီယာတွေကို နေလို့မရအောင် အလုပ်လုပ်လို့မရအောင်လုပ်တယ်။ ဒါပေမဲ့ သူတို့မအောင်မြင်ပါဘူးဗျာ။ ဒီခေတ်မှာ ဆက်သွယ်ရေးဟာ ကမ္ဘာနဲ့ ဖြန့်ကျက်နေတဲ့အခါကြတော့ သတင်းတွေ မစီးဆင်းအောင်ပိတ်ဆို့လို့မရပါဘူး။ သတင်းသမားတွေ သတင်းမီဒီယာတွေကတော့ ဆက်ပြီးလုပ်နေတာပါပဲ။ သတင်းသမားတွေဟာ အမှန်တရားကိုဆက်ပြီးရှာဖွေတယ်။ ရှာဖွေဖော်ထုတ်ပေးချင်တဲ့စိတ်က သံတိုင်တွေနဲ့တားဆီးလို့မရပါဘူး။"လို့ ပြောပါတယ်။

နိုင်ငံတကာအစိုးရတွေ၊ အဖွဲ့အစည်းတွေအနေနဲ့   ဖမ်းဆီးခံသတင်းသမားတွေ အပါအဝင် ဆက်လက်ရပ်တည်နိုင်ဖို့ အခက်အခဲမျိုးစုံနဲ့ ကြုံတွေ့နေကြရတဲ့ မြန်မာပြည်က သတင်းသမားတွေကို ကူညီပေးဖို့လိုအပ်နေတယ်လို့ သတင်းမီဒီယာသမားတွေက ပြောပါတယ်။

မြန်မာပြည်တွင်းမှာ စစ်ကောင်စီကို ထောက်ခံတဲ့သူတချို့ကလွဲပြီး သတင်းသမားအများစုဟာ တော်လှန်ရေးဘက်က နေရပ်တည်နေတာဖြစ်တယ်ဆိုတာကို ပြည်သူတွေက အမြင်ရှင်းပြီးထောက် ခံအားပေးမှုလိုအပ်နေတယ်လို့ Myanmar Pressphoto Agency အယ်ဒီတာ ကိုဂျေပိုင်က ပြောပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံဟာ ကမ္ဘာမှာ သတင်းသမားတွေကို ဖမ်းဆီးထောင်ချမှု ဒုတိယအဆိုးဆုံးနိုင်ငံဖြစ်တယ်လို့ သတင်းသမားများကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေးကော်မတီက ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ 

စစ်အာဏာရှင်အနေနဲ့ ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံနေရတဲ့ သတင်းသမားတွေအားလုံးကို ပြန်လွှတ်ပေးဖို့နဲ့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ သတင်းသမားတွေကို မတရားဖမ်းဆီးတာ၊ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်တာ၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ စော်ကားတာတွေကို ရပ်တန့်ဖို့တောင်းဆိုတာတွေပါဝင်တဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တရပ်ကို  ဥရောပ ပါလီမန်က ပြီးခဲ့တဲ့ရက်ပိုင်းကပဲ ဆုံးဖြတ်ချက်တရပ် ချမှတ်ထားပါတယ်။

2 months Ago
More News
Up