အင္ဒိုနီး႐ွား လူေမွာင္ခိုမႈ အစည္းအေ၀း

အင္ဒိုနီး႐ွားနိုင္ငံက လူေမွာင္္ခိုမႈနဲ့ပတ္သက္တဲ့ ေဒသဆိုင္ရာ အစည္းအေ၀းတခုကို ေအာင္ျမင္မႈတခုအျဖစ္ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆို ၾကိုဆိုလိုက္ပါတယ္။ အင္ဒုိနီး႐ွားနုိင္ငံ ဂ်ကာတာမွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ အစည္းအေ၀းကို နိုင္ငံေပါင္း ၁၂ နိုင္ငံေလာက္ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အင္ဒိုနီး႐ွားနဲ့ မေလး႐ွားလိုနုိင္ငံေတြမွာ တပိန္ပိန္ တလိမ္လိမ္နဲ့ ေနေနၾကရတဲ့ အာဖဂန္နစၥတန္ နဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံက ေထာင္နဲ့ခ်ီေနတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြဟာ ဩစေၾတးလ်လိုနိုင္ငံမ်ိုးမွာ ျပန္လည္အေျခခ် ေနထိုင္ခြင့္ရဖို့ နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေစာင့္ေနၾကပါတယ္။ အေတာ္မ်ားမ်ားဟာ အလြန္ပိတ္ပင္ တားဆီး၊ ဖိနွိပ္ခံၾကရလို့ ဩစေၾတးလ်နိုင္ငံကို ေရာက္ဖို့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္နဲ့ သူတို့အသက္ကိုစြန့္ျပီး အိနိၵယသမုဒၵရာကို ေလွစီးျဖတ္သန္းလာခဲ့ၾကသူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဩစေၾတးလ် လူ၀င္မႈ ၾကီးၾကပ္ေရး ၀န္ၾကီး တိုနီ ဘတ္ခ္က “အင္ဒိုနီး႐ွား ကမ္းေျခေတြနဲ့ ဩစေၾတးလ် ကမ္းေျခေတြအၾကား အလွမ္းေ၀းတဲ့ေနရာေတြမွာ က်ေနာ္တို့ ျမင္ခဲ့ရတာေတြအားလံုးရဲ့ အၾကီးအက်ယ္ ေခ်ာက္ခ်ားစရာကေတာ့ လူေတြ တခါတရံ ေမးတတ္တဲ့ လူဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ား ေရနစ္ေသဆံုးခဲ့ၾကျပီလဲဆိုတာပါပဲ။ အမွန္တရားကေတာ့ အဲဒီေမးခြန္းရဲ့အေျဖကို ဘယ္သူမွမသိတာပါပဲ။ ပင္လယ္ျပင္မွာ လူေပါင္း ဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ား အသက္ဆံုး႐ႈံးခဲ့ၾကျပီလဲဆိုတာ ဘယ္သူမွ မသိနိုင္ပါဘူး" လုိ့ ေျပာပါတယ္။ ဩစေၾတးလ်က အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္ကို လက္မွတ္ ေရးထိုးထားပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ခိုလႈံခြင့္ေတာင္းသူေတြရဲ့ တိုးမ်ားလာေနတဲ့ အေရအတြက္ကို ၾကံုေနရတဲ့အတြက္ သူ့အေနနဲ့ ခိုလႈံခြင့္ေတာင္းသူေတြကို မ၀င္နုိင္ေအာင္ တားဆီးဖို့ လုပ္လို့ ရနိုင္တာေတြ အားလံုးကို လုပ္ေဆာင္ေနရပါျပီ။ ဩစေၾတးလ် ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ ကက္ဗင္းရဒ္ကေတာ့ ဒီကိစၥကို ကိုင္တြယ္ဖို့ ဩစေၾတးလ်အတြက္ အေကာင္းဆုံုး နည္းလမ္းအေနနဲ့  ျပဿနာကို သူ့ရဲ့ အနီးဆံုး အိမ္နီးခ်င္းနုိင္ငံ ပါပူ၀ါ နယူးဂီနီကို ပို့ေပးဖို့ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ပါတယ္။ အစီအစဥ္သစ္အရ ဩစေၾတးလ်ကို ေလွေတြနဲ့လာၾကတဲ့ ခိုလႈံခြင့္ေတာင္းသူေတြဟာ ပါပူ၀ါ နယူးဂီနီမွာ ျပန္လည္အေျခခ် ေနထိုင္ၾကရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ပါပူ၀ါ နယူးဂီနီ နိုင္ငံျခားေရး ၀န္ၾကီး ရင္းမ္ဘင့္ခ္ ပါတိုက “သူတို့ဟာ အလုပ္လုပ္ခြင့္ အခြင့္အေရးနဲ့ ပညာသင္ၾကားခြင့္ ရၾကမွာပါ။ ေျပာခ်င္တာကေတာ့ ပါပူ၀ါ နယူဂီနီက ခင္ဗ်ားတို့ကို ၾကိုဆိုပါတယ္ ဆိုတာပါပဲ” လုိ့ ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ပါပူ၀ါ နယူးဂီနီ နိုင္ငံျခားေရး၀န္ၾကီး ပါတိုက အီရန္နိုင္ငံသား ခိုလႈံခြင့္ေတာင္းသူ တခ်ို့ကေတာ့ ပါပူ၀ါနယူးဂီနီမွာ တသက္တာ ေနတာထက္ မိခင္နိုင္ငံကို ျပန္ပို့ေပးဖို့ ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကတယ္လို့ ေျပာပါတယ္။ “ဒီကေန့ က်ေနာ္ လုပ္ခဲ့တဲ့ ႐ွင္းလင္းပြဲမွာ သူတို့ထဲက လူ ၅၀ ဟာ သူတို့ရဲ့ နိုင္ငံကို ျပန္ဖို့ သေဘာတူခဲ့ၾကပါတယ္။” ခိုလႈံခြင့္ေတာင္းသူေတြနဲ့ ဒုကၡသည္ေတြရဲ့ လႈပ္႐ွားမႈေတြဟာ ဩစေၾတးလ်နိုင္ငံမွာ ၾကီးမားတဲ့ နိုင္ငံေရးကိစၥတခု ျဖစ္ေနပါတယ္။ ေနာက္ အဲဒီ နုိင္ငံေရးဇာတ္လမ္းထဲကို အင္ဒိုနီး႐ွား နိုင္ငံဟာလည္း ဆြဲ အသြင္းခံေနရပါတယ္။ ဒုကၡသည္ျဖစ္လာမယ့္သူေတြ လာမယ့္၊ ျဖတ္သြားမယ့္ ဦးတည္မယ့္ နို္င္ငံေတြ ပါ၀င္ျပီး ေဆြးေနြးပြဲတခု က်င္းပခဲ့တာကေတာ့ အင္ဒိုနီး႐ွားသမၼတရဲ့ စိတ္ကူးပါ။ အစည္းအေ၀းကို ၃ မ်က္နွာပါ ေၾကညာခ်က္တခု နဲ့ ၃ နာရီတည္းနဲ့ နိဂံုးခ်ဳပ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အင္ဒိုနီး႐ွား နုိင္ငံျခားေရး ၀န္ၾကီး မာတီ နာတာလီ ဂါ၀ါ ကေတာ့ အစည္းအေ၀းက အက်ိုးရလဒ္ နည္းနည္းပဲ႐ွိတယ္ ဆိုတဲ့အေျပာေတြကို  ျငင္းပယ္ခဲ့ပါတယ္။ "ဒီကေန့ေတြ့ဆံုၾကတဲ့ နိုင္ငံေတြက က်ေနာ္တို့ အတူတြဲျပီး အလုပ္လုပ္နုိင္မယ့္ ေနရာေတြကို ေဖာ္ေဆာင္သတ္မွတ္၊ ဆက္လုပ္နုိင္ဖုိ့ေတြကို ခ်မွတ္ေဆာင္႐ြက္ခဲ့တာေတြရဲ့ ေက်းဇူးေၾကာင့္ အမ်ားၾကီးပိုေကာင္းတဲ့ အေျခအေန ျဖစ္လာျပီဆိုတာ က်ေနာ္ေျပာနုိင္ပါတယ္။ ဥပမာ အေတာ္ေလး ခိုင္မာအားေကာင္းတယ္လို့ က်ေနာ္ယူဆတဲ့ ႐ွာေဖြကယ္တင္ေရး လုပ္ငန္းေဆာင္တာေတြ ျဖန့္ၾကက္လုပ္ေဆာင္ဖို့လိုဟာမ်ိုးေပါ့။" အင္ဒိုနီ႐ွားက ဩစေၾတးလ်ဟာ လူေမွာင္ခိုေတြအတြက္ အက်ိုးျဖစ္ေစတယ္လို့ အျငင္းပြားခဲ့တဲ့ စီမံခ်က္တခုျဖစ္တဲ့ အီရန္နိုင္ငံက လူေတြကို ဆိုက္ေရာက္ဗီဇာ ေပးတာကို ရပ္ဆိုင္းလိုက္ျပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ လူေမွာင္ခိုတာကို ျပန္ျပီးနွင္ထုတ္နိုင္တဲ့ ခ်ိုးေဖာက္က်ဴးလြန္မႈတခုအျဖစ္ သတ္မွတ္ဖို့ ျပင္ဆင္ေနပါျပီ။ တုံ့ျပန္မႈအေနနဲ့ ျပန္လည္ အေျခခ်ေနထိုင္ဖို့ အင္ဒိုနီး႐ွားနဲ့ မေလး႐ွားနိုင္ငံမွာ ေစာင့္ဆိုင္းေနၾကတဲ့ ေထာင္နဲ့ခ်ီေနတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြကို သူ့နုိင္ငံက အေရအတြက္ တိုးျပီး လက္ခံဖို့ စဥ္းစားေပးမယ္လို့ ဩစေၾတးလ်က ေျပာပါတယ္။ အာ႐ွေဒသ သတင္းေဆာင္းပါးအတြက္ သတင္းေထာက္ ေရဘက္ကာ ဟန့္႐ွ္ခါ က ဂ်ာကာတာကေန သတင္းေပးပို့ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

Independent media are under attack by the Myanmar junta. DVB continues reporting the facts, but needs support for the safety of our journalists. You help with any donation. Thank you.

Donate
More News
Up