ဗမာ့ႏုိင္ငံေရး ကေသာင္းကနင္းမ်ား (အပိုင္း ၇)

တို႔ဗမာအစည္းအ႐ံုးႀကီး (ဂ်ီစီဘီေအ) - ၁၉၂၀ ေက်ာင္းသားသပိတ္ႏွင့္ ေတာင္သူလယ္သမား အေရးေတာ္ပံု (The Political Turmoil In Burma ဟူေသာ အမည္ျဖင့္ သမိုင္းစာစုကို ဆရာဦးဟန္ထြန္းက အဂၤလိပ္ဘာသာျဖင့္ ေရးသားထုတ္ေဝခဲ့ၿပီး မင္းေကာင္းခ်စ္မွ “ဗမာ့ႏုိင္ငံေရး ကေသာင္းကနင္းမ်ား” အမည္နဲ႔ ျမန္မာဘာသာ ျပန္ဆုိေရးသားခဲ့ပါတယ္။) (၁၂) တို႔ဗမာအစည္းအ႐ံုးႀကီး (ဂ်ီစီဘီေအ) ဝိုင္အမ္ဘီေအအသင္းႀကီးကို တည္ေထာင္ခဲ့တာ ဆယ္ႏွစ္အၾကာမွာေတာ့ ဗမာႏိုင္ငံသားေတြဟာ အသင္းႀကီးကို ဘာသာေရး၊ လူမ်ိဳးေရး အသင္းအဖြဲ႔အဆင့္ကေန တိုင္းျပည္တခုလံုး အေရးအတြက္ ႏိုင္ငံေရးအဆင့္တခုကို တက္လွမ္းဖို႔ ဆႏၵရွိလာခဲ့ၾကတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ၁၉၁၇ ခုႏွစ္မွာေတာ့ ဆရာႀကီးသခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း ဦးေဆာင္ဦးရြက္မႈန႔ဲအတူ လူလူခ်င္း ကြၽန္ျပဳတဲ့ ၿဗိတိသၽွကိုလိုနီအုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ဆန္႔က်င္ေၾကာင္း ျပသဖို႔ မိမိအမည္ေရွ႕မွာ ‘သခင္’ ဆိုတဲ့ ဂုဏ္ပုဒ္ကို ထည့္သြင္း သံုးစြဲခဲ့ၾကတဲ့ ေခတ္ၿပိဳင္ႏိုင္ငံေရးသမား ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ ‘ဂ်ီစီဘီေအ’ လို႔ အတိုေကာက္ေခၚဆိုၾကတဲ့ တို႔ဗမာအစည္းအ႐ံုးႀကီးကို တျပည္လံုးအတိုင္းအတာနဲ႔ အစည္းအေဝး ေခၚယူၿပီး ဖြဲ႔စည္းႏိုင္ခဲ့တယ္။ တို႔ဗမာအစည္းအ႐ံုးႀကီးရဲ႕ အလံေတာ္ေအာက္မွာ တိုးတက္တဲ့အျမင္ရွိတဲ့ လူငယ္ေတြ ပါဝင္လႈပ္ရွားလာၾက႐ံုသာမက ရဲစြမ္းသတၱိရွိၿပီး လူသိမ်ား ထင္ရွားတဲ့ ႏိုင္ငံေရး ေခါင္းေဆာင္ေကာင္းေတြ ေပၚထြက္လာခဲ့တယ္။ တဖက္မွာလည္း ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ႕ေတြဟာ ေတာ္လွန္ေရးအင္အားစုေတြ စုစည္းလာတဲ့ တို႔ဗမာအစည္းအ႐ံုးႀကီးကို ႏွိပ္ကြပ္ဖို႔ အဆင္သင့္ ျပင္ထားခဲ့တယ္။ သူတို႔ဟာ ငယ္ရြယ္ႏုပ်ဳိတဲ့ သခင္ေပါက္စေတြကို ဝရမ္းထုတ္ ဖမ္းဆီးၿပီး အနည္းဆံုး ၆ လ ေထာင္ခ်ေလ့ရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သခင္ေပါက္စ ေထာင္ေျခာက္လလို႔ အဲဒီေခတ္မွာ ေျပာစမွတ္တြင္ခဲ့တယ္။ ဒီလိုနဲ႔ တို႔ဗမာအစည္းအ႐ံုးႀကီးဟာ အလႊာေပါင္းစံုက လြတ္လပ္ေရးတိုက္ပြဲဝင္ မ်ိဳးခ်စ္ေတာ္လွန္ေရးသမား လူႀကီးလူငယ္အားလံုး စုေဝးကြန္းခိုရာ ႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႔အစည္းႀကီး ျဖစ္လာခဲ့တယ္။ (၁၃) ၁၉၂၀ ေက်ာင္းသားသပိတ္ ေကာင္းမြန္စြာ ေျမေတာင္ေျမႇာက္ ပ်ဳိးေထာင္မႈကို မခံရတဲ့ အပင္ေတြဟာ မသန္စြမ္းႏိုင္သလို အဲဒီအပင္ေတြရဲ႕ အဖူးအငံု အပြင့္ ဆိုတာေတြလည္း မလန္းဆန္းႏိုင္ပါဘူး။ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းမွာလည္း အဲဒီလိုပါပဲ။ တိုင္းသူျပည္သားေတြ ဆင္းရဲ နိမ့္က် ကြၽန္ဘဝ ေရာက္ရတဲ့အခါ အနာဂတ္ ပန္းဖူးပန္းငံုေလးေတြနဲ႔တူတဲ့ ျပည္သူျပည္သားေတြရဲ႕ သားသမီး ေက်ာင္းသူ ေက်ာင္းသားေတြဟာလည္း မေမႊးပ်ံ႔ မလန္းဆန္းႏိုင္တာမို႔ ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ ဖိႏွိပ္မႈေတြကို ျငင္းဆန္ခုခံခဲ့ၾကပါတယ္။ အရွင္ႏွစ္ပါး ပါေတာ္မူၿပီးတဲ့ေနာက္ တိုင္းတပါး ကြၽန္မခံလိုတဲ့ ပုန္ကန္ေတာ္လွန္မႈေတြ ၁၀ ႏွစ္ၾကာ ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီးတဲ့ေနာက္ ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ႔ေတြရဲ႕ဖိႏွိပ္မႈေတြ ပိုျပင္းထန္လာေလေလ ဗမာျပည္သူေတြရဲ႕ ဆန္႔က်င္ခုခံတာေတြဟာလည္း အရွိန္ျမင့္လာခဲ့ေတာ့တယ္။ ႀကီးက်ယ္ထင္ရွားတဲ့ သိပၸံပညာရွင္ နယူတန္ ေျပာခဲ့သလိုပါပဲ။ သက္ေရာက္မႈတိုင္းမွာ တူညီတဲ့ တန္ျပန္သက္ေရာက္မႈေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဘုရင္ခံ ဆာရယ္ဂ်ီနယ္ကရက္ေဒါက္က ဗမာျပည္သူေတြ အထြတ္အျမတ္ထားရာ ေရႊတိဂံုဘုရားေပၚကို ဖိနပ္စီးတက္ခဲ့တဲ့ ေစာ္ကားမႈဟာ တိုင္းျပည္အတြက္ အခ်က္ေပး ေခါင္းေလာင္းသံ ျဖစ္လာခဲ့ၿပီး ေက်ာင္းသားေတြဟာ ကိုလိုနီအစိုးရ အာဏာပိုင္ေတြကို ေျဗာင္စိန္ေခၚလို႔ သပိတ္ေမွာက္ခဲ့ၾကတယ္။ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားေတြဟာ ၁၉၂၀ ျပည့္ႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလမွာေတာ့ “Craddock, get out” ကရက္ေဒါက္ … ထြက္သြားလို႔ ေအာ္ဟစ္ေႂကြးေၾကာ္ၿပီး သပိတ္တိုက္ပြဲကို စတင္ခဲ့ၾကတယ္။ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ဟာ ၁၈၈၀ ျပည့္ႏွစ္က တည္ေထာင္ခဲ့တာ ျဖစ္တယ္။ ေက်ာင္းသားသပိတ္ဟာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သာမက မႏၲေလးနဲ႔ တျခားၿမိဳ႕ေတြဆီကိုပါ ပ်ံ႔ႏွံ႔သြားခဲ့တယ္။ သပိတ္ေခါင္းေဆာင္ေတြဟာ ေရႊတိဂံုဘုရားရဲ႕ စေနေထာင့္ (အေနာက္ေတာင္ေထာင့္) မွာ သပိတ္ကို စတင္ခဲ့ၾကၿပီး သပိတ္စခန္းကိုေတာ့ ဘုရားအေရွ႕မုခ္မွာရွိတဲ့ ေဒၚက်ဳတ္ဇရပ္မွာ ဖြင့္လွစ္ခဲ့ၾကတယ္။ လွည္းေန ေလွေအာင္း ျမင္းေဇာင္းပါမက်န္ ဗမာတႏိုင္ငံလံုးက ျပည္သူေတြဟာ သပိတ္ေမွာက္ ေက်ာင္းသားေတြကို ရင္ထဲအသည္းထဲကေန အူလိႈက္သည္းလိႈက္ ေထာက္ခံခဲ့ၾကတာမို႔ ၿဗိတိသၽွ ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ႔ေတြ ဘယ္လိုမွ မၿငိႇမ္းသတ္ႏိုင္ေတာ့တဲ့ အမ်ိဳးသားေရးစိတ္ဓာတ္ ႏိုးၾကားမႈဆိုတဲ့ မီးေတာက္မီးလၽွံႀကီးဟာ တဟုန္းဟုန္း ေတာက္ေလာင္လာခဲ့ေတာ့တယ္။ ဆရာႀကီး သခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း ဦးေဆာင္တဲ့ တို႔ဗမာအစည္းအ႐ံုးႀကီးရဲ႕ ကမကထျပဳမႈနဲ႔ အမ်ိဳးသားေက်ာင္းေတြဟာ ၿဗိတိသၽွ မစ္ရွင္နရီေက်ာင္းေတြနဲ႔အၿပိဳင္ ဗမာႏိုင္ငံတဝန္းမွာ အလၽွိုဳအလၽွိုဳ ေပၚထြက္လာခဲ့တယ္။ အဲဒီေနာက္ ထင္ရွား အေရးပါတဲ့ ႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈေတြ ေနာက္ဆက္တြဲ အက်ိဳးဆက္အေနနဲ႔ ျဖစ္ပြားလာခဲ့တယ္။ အိႏၵိယနဲ႔ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံေတြကို သြားေရာက္ခဲ့ၿပီး ဗမာျပည္ကို ၁၉၁၉ ခုႏွစ္မွာ ျပန္ႂကြလာတဲ့ ရခိုင္ဆရာေတာ္ ဦးဥတၱမဟာ ပထမဆံုး အမ်ိဳးသားေရး ဦးေဆာင္သံဃာတပါးအျဖစ္နဲ႔ ဝံသာႏုအသင္းကို ဖြဲ႔စည္းၿပီး အမ်ိဳးသားေရးစိတ္ဓာတ္ေတြ ႏိုးၾကားလာေအာင္ လံႈ႔ေဆာ္စည္း႐ံုးခဲ့တယ္။ ဆရာေတာ္ဟာ ၁၉၂၁ ခုႏွစ္မွာ ဖမ္းဆီး အက်ဥ္းခ်ခံခဲ့ရၿပီး ၁၉၃၉ ခုႏွစ္မွာ ပ်ံလြန္ေတာ္မူခဲ့တယ္။ အျခားေသာ ဗုဒၶဘာသာ သံဃာေတာ္မ်ားလည္း ဒီလႈပ္ရွားမႈထဲ ပါဝင္လာၾကၿပီး ဆရာေတာ္ဦးဝိစာရ ဦးေဆာင္လို႔ သံဃာ့သမဂၢီအဖြဲ႔လို႔ အမည္ရတဲ့ သံဃာေပါင္းခ်ဳပ္အသင္းႀကီးကို ထူေထာင္ခဲ့ၾကတယ္။ ကိုလိုနီနယ္ခ်ဲ႔အစိုးရက ဆရာေတာ္ဦးဝိစာရကို ဖမ္းဆီးခဲ့ၿပီး ႀကီးေလးတဲ့ ေထာင္ဒဏ္ကို ခ်မွတ္ခဲ့တယ္။ ဆရာေတာ္က ရက္ေပါင္း ၁၆၆ ရက္တိုင္ေအာင္ ရက္ရွည္ အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပခဲ့ရာက ၁၉၂၉ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလထဲမွာ ပ်ံလြန္ေတာ္မူခဲ့ရတယ္။ ဒီေန႔ေခတ္မွာ ဆရာေတာ္ဦးဝိစာရ ေၾကး႐ုပ္တုကို ေရႊတိဂံုဘုရား အေနာက္ဘက္ျခမ္းမွာရွိတဲ့ လမ္းေပၚက အဝိုင္းပတ္ႀကီးအလယ္မွာ တည္ထားခဲ့တဲ့အျပင္ အဲဒီလမ္းကိုလည္း ဦးဝိစာရလမ္းလို႔ အမည္ေပး ဂုဏ္ျပဳခဲ့တယ္။ အဲဒီလို ဆရာေတာ္ သံဃာေတာ္ေတြ ရဲရဲရင့္ရင့္ ထြန္းညိႇေပးလိုက္တဲ့ အမ်ိဳးသားႏိုင္ငံေရး အသိ အလင္းေရာင္ဟာ တိုင္းတပါးကလာၿပီး ကြၽန္ျပဳဖိႏွိပ္တဲ့ ကိုလိုနီအုပ္ခ်ဳပ္မႈ ဆန္႔က်င္ေရးစိတ္ဓာတ္ေတြကေန ေနာက္ဆံုးအဆင့္ ဗမာတႏိုင္ငံလံုးရဲ႕ လြတ္လပ္ေရးတိုက္ပြဲထိ ေရာက္ေအာင္ လမ္းျပေပးႏိုင္ခဲ့တယ္။ (၁၄) ဆရာစံ ေတာ္လွန္ပုန္ကန္မႈ (ေတာင္သူလယ္သမား အေရးေတာ္ပံု) အထက္ပါ အျဖစ္အပ်က္ေတြနဲ႔ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ တို႔ဗမာအစည္းအ႐ံုးႀကီးရဲ႕ အသင္းဝင္လည္းျဖစ္တဲ့ ဘုန္းႀကီး လူထြက္ေဟာင္း၊ ေနာင္မွာ ဆရာစံလို႔ ထင္ရွားလာမယ့္ ဦးရာေက်ာ္ဟာ ဝံႆႏုအသင္းလိုပဲ ဂဠဳန္အသင္းႀကီးကို ေက်းလက္ေဒသေတြမွာ လၽွိဳ႕ဝွက္စြာ ဖြဲ႔စည္းခဲ့တယ္။ ရာသီဥတုေတြ ေဖာက္ျပန္လို႔ သီးႏွံေတြပ်က္ေတာ့ လယ္သမားေတြဟာ ဝမ္းစာေတာင္ အႏိုင္ႏိုင္ ျဖစ္ခဲ့ရတာမို႔ ကိုလိုနီအစိုးရကုိ ေကာက္ေနတဲ့ အခြန္အတုပ္ေတြနဲ႔ ၿဗိတိသၽွေတြ အိႏၵိယက ေခၚလာခဲ့တဲ့ တမီလ္လူမ်ိဳး ေငြေခ်းစားသူ ခ်စ္တီးေႂကြးဆပ္ရမွာကို ေရႊ႕ဆိုင္းေပးဖို႔ အသနားခံခဲ့ရာမွာ ျငင္းပယ္ခံခဲ့ၾကရတယ္။ အေႂကြးမဆပ္ႏိုင္တဲ့ လယ္သမားေတြဆီမွ လယ္ယာေျမေတြကို ခ်စ္တီးေတြက သိမ္းယူၿပီး ျပန္လည္ ေလလံတင္ ေရာင္းခ်ခဲ့ၾကတယ္။ လယ္သမားေတြဟာ သူတို႔ပိုင္ဆိုင္တဲ့ လယ္ေျမေတြကို လက္လႊတ္ဆံုး႐ံႈးခဲ့ရၿပီး ကိုလိုနီကြၽန္ ခ်စ္တီးေတြရဲ႕ေအာက္ သေဘာက္ဘဝ လယ္စာရင္းငွား လယ္ကူလီေတြ ျဖစ္လာခဲ့ရတယ္။ မခံရပ္ႏိုင္တဲ့အဆံုးမွာေတာ့ လယ္သမားေတြပါဝင္တဲ့ ဆရာစံ ေတာင္သူလယ္သမား အေရးေတာ္ပံုႀကီးဟာ ၁၉၃၀ ျပည့္ႏွစ္မွာ ေပၚေပါက္လာခဲ့ၿပီး တတိုင္းတျပည္လံုး အႏွံ႔အျပားမွာ ၂ ႏွစ္ေက်ာ္ ၾကာျမင့္ခဲ့တယ္။ ၿဗိတိသၽွနယ္ခ်ဲ႔ေတြဟာ အေရးေတာ္ပံုႀကီးကို အညႇာအတာကင္းမဲ့စြာ ရက္ရက္စက္စက္ ႏွိမ္ႏွင္းခဲ့တယ္။ လယ္သမားအမ်ားစုျဖစ္တဲ့ အေရးေတာ္ပံုတပ္သား ၁၀,၀၀၀ ေက်ာ္ ဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ခံခဲ့ရတဲ့အျပင္ ဆရာစံ အပါအဝင္ လယ္သမား အေရးေတာ္ပံုတပ္သား ၁၂၈ ဦးဟာ ၁၉၃၁ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ ၂၈ ရက္ေန႔မွာ ႀကိဳးေပး ကြပ္မ်က္ခံခဲ့ရတယ္။ အဲဒီ ေသဒဏ္ႀကိဳးမိန္႔ကို ဘုရင္ခံကိုယ္တိုင္ ဖဲြ႔စည္းခဲ့တဲ့ အထူးခံု႐ံုးအဖြဲ႔က ခ်မွတ္ခဲ့တာ ျဖစ္တယ္။ ဝမ္းနည္းစရာ၊ ရွက္စရာ ေကာင္းတာကေတာ့ အဲဒီ အဂၤလိပ္ဘုရင္ခံ ခံု႐ံုးအဖြဲ႔ဝင္တဦးျဖစ္ခဲ့တဲ့ ေဒါက္တာဘဦးဟာ ဗမာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးရၿပီးတဲ့ေနာက္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးႏုရဲ႕ ခန္႔ထားမႈနဲ႔ ေနာင္မွာ ဒုတိယေျမာက္သမၼတ ျဖစ္လာခဲ့တယ္။ တိုင္းျပည္ရဲ႕ ႀကီးျမတ္တဲ့ လြတ္လပ္ေရးတိုက္ပြဲဝင္ အေရးေတာ္ပံုေခါင္းေဆာင္ ဆရာစံကို ႀကိဳးမိန္႔ ေသဒဏ္ခ်မွတ္ခဲ့တဲ့သူက လြတ္လပ္တဲ့ ဗမာႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ သမၼတ ျဖစ္လာခဲ့တာပဲ။  ဘာေၾကာင့္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးႏုဟာ သခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း၊ ဦးဘေဘ၊ ဦးခ်စ္လိႈင္ စသျဖင့္ ပိုၿပီး သမာၻရင့္တဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြထဲက မေရြးခ်ယ္ခဲ့ရတာလဲ။ ဒါဟာ အခြင့္အေရးသမားေတြရဲ႕ လုပ္ရပ္ကို ျပသခဲ့တာပါပဲ။ ဒီလိုနဲ႔ ၁၉၂၀ ေက်ာင္းသားသပိတ္ႀကီီး ျဖစ္ပြားၿပီးတဲ့ေနာက္ ဗမာ့သမိုင္းမွာ အေရးပါတဲ့ အေရးအခင္း အျဖစ္အပ်က္ ေျမာက္ျမားစြာကေန ထင္ရွားတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြသာမက လူပုဂၢဳိလ္မ်ားစြာ ေပၚထြန္းလာခဲ့ေတာ့တယ္။ (၁၅) ေက်ာင္းသားသမဂၢမ်ား ၁၉၃၅-၁၉၃၆ ခုႏွစ္ေတြမွာ အဖြဲ႔ဝင္ ၅ ဦး ပါဝင္တဲ့ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္သမဂၢ စတင္ေပၚေပါက္လာခဲ့တယ္။ အဲဒီေက်ာင္းသားသမဂၢမွာ ကိုႏုက ဥကၠ႒၊ ကိုရာရွစ္က ဒု-ဥကၠ႒ျဖစ္ၿပီး ကိုသိန္းေဖ၊ ကိုေက်ာ္ၿငိမ္းနဲ႔ အိုးေဝမဂၢဇင္း အယ္ဒီတာ ကိုေအာင္ဆန္းတို႔ ပါဝင္ၾကတယ္။ သူတို႔ သမဂၢသက္တမ္းကာလထဲမွာ ေက်ာင္သားသမဂၢဥကၠ႒ ကိုႏုရဲ႕ ဖိႏွိပ္သူ အာဏာပိုင္ေတြအေပၚ ရဲရဲေတာက္ ျပင္းထန္တဲ့မိန္႔ခြန္းနဲ႔ အိုးေဝမဂၢဇင္းမွာ ေဖာ္ျပခဲ့တဲ့ တကၠသိုလ္အာဏာပိုင္ေတြကို သေရာ္ ေရးသားခဲ့တဲ့ “ငရဲေခြးႀကီး လြတ္ေနၿပီ” ဆိုတဲ့ ေဆာင္းပါးကို ေရးသားတဲ့သူကို ထုတ္ေဖာ္ဖို႔ ျငင္းဆန္ခဲ့တဲ့ အယ္ဒီတာ ကိုေအာင္ဆန္းတို႔ကို ေက်ာင္းထုတ္ခဲ့ရာက ဒုတိယေက်ာင္းသားသပိတ္ႀကီး ျဖစ္ပြားခဲ့တယ္။ အဲဒီေဆာင္းပါးကို ေရးသားခဲ့သူကေတာ့ ေနာင္မွာ ေက်ာ္ၾကားတဲ့ စာေရးဆရာတေယာက္ ျဖစ္လာမယ့္ ဦးညိဳျမ ျဖစ္တယ္။ ဒုတိယေက်ာင္းသားသပိတ္ဟာ မႏၲေလးေကာလိပ္နဲ႔တကြ တျပည္လံုးက ေက်ာင္းေတြဆီ ကူးစက္ပ်ံ႔ႏွံ႔ခဲ့တယ္။ အက်ိဳးဆက္ကေတာ့ တႏိုင္ငံလံုး အတိုင္းအတာနဲ႔ ဗမာႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာ ေက်ာင္းသားသမဂၢအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကို တည္ေထာင္ဖြဲ႔စည္းႏိုင္ခဲ့ၿပီး ေက်ာင္းသားလႈပ္ရွားမႈေတြကို အရွိန္တင္ေပးခဲ့ၿပီး ႏိုင္ငံေရးႏိုးၾကားမႈေတြ ျမင့္တက္လာေစခဲ့တယ္။ အဲဒီကေန နယ္ခ်ဲ႔ဆန္႔က်င္ေရးလႈပ္ရွားမႈ ဝဲဂယက္ေတြ ထလို႔ ေနာက္မၾကာခင္မွာ အျပင္းထန္ဆံုး ႏိုင္ငံေရး အံုႂကြေပါက္ကြဲမႈေတြ ဗမာႏိုင္ငံမွာ ျဖစ္တည္လာေစခဲ့ေတာ့တယ္။ အပိုင္း (၈) ဆက္ရန္ ...... မင္းေကာင္းခ်စ္

Independent media are under attack by the Myanmar junta. DVB continues reporting the facts, but needs support for the safety of our journalists. You help with any donation. Thank you.

Donate
More News
Up