သဟိတ္ဂ္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္၊ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္္လယ္နဲ႔ ငါ့ေရႊခြက္ကိစၥ

ကမၻာေပၚမွာ ကာလရွည္ၾကာ အျငင္းပြားေနတဲ့ နယ္နိမိတ္ဆိုင္ရာ ျပႆနာေတြထဲမွာ အဆူပြက္ဆံုးလို႔ ေျပာရမွာျဖစ္တဲ့ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ နယ္ေျမပိုင္ဆိုင္မႈ ျပႆနာက ေနာက္ဇာတ္၀င္ခန္းတခန္းကို ကူးေျပာင္းလာၿပီလို႔ ယူဆရပါတယ္။ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ ေဒသတခုလံုးနီးပါးကို တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက သူပိုင္ဆိုင္တာ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း အခိုင္အမာ ေျပာဆိုေတာင္းဆို ေဒသတြင္းမွာ ျပင္ဆင္ခ်ဲ႕ထြင္မႈေတြ လုပ္ကိုင္လာခဲ့တာ ကာလအေတာ္ရွည္ၾကာလာခဲ့ပါၿပီ။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ထိုင္၀မ္၊ ဗီယက္နမ္၊ မေလးရွားနဲ႔ ဘ႐ူႏုိင္း စတဲ့ ႏုိင္ငံေတြကလည္း အဲဒီနယ္ေျမေဒသတခ်ိဳ႕ကို သူတို႔ပိုင္ဆိုင္တဲ့အေၾကာင္း ေတာင္းဆိုမႈေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ေတာင္းဆိုေနတဲ့ ႏိုင္ငံေတြအၾကား အျငင္းပြားစရာ ျပႆနာေတြနဲ႔ လႈပ္ရွားမႈေတြလည္း တကယ္ပဲ ျဖစ္ပ်က္ခဲ့လို႔ ဆက္ဆံေရး တင္းမာခဲ့ၾကတာေတြလည္း မၾကာခဏ ျဖစ္ပ်က္ခဲ့တာေတြကို ႏုိင္ငံတကာက စိတ္၀င္စားသူေတြအားလံုး သိၿပီးျဖစ္ၾကပါတယ္။ အဲဒီႏုိင္ငံေတြထဲက ဖိလစ္ပိုင္ႏုိင္ငံနဲ႔ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံကေတာ့ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ဆိုင္ရာ နယ္နိမိတ္ျပႆနာမွာ အေတာ္ေလး သေဘာထား တင္းမာလာခဲ့ၾကၿပီး ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ သမၼတ ဘင္နစ္ဂ္ႏုိ အကြီႏုိလက္ထက္မွာ ႏုိင္ငံတာက တရား႐ုံးကို တရား၀င္ တိ္ုင္ၾကား အမႈဖြင့္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီအမႈကို ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးက လက္ခံၾကားနာ စစ္ေဆးခဲ့ၿပီး ခု ၂၀၁၆ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ ၁၂ ရက္ေန႔ အဂၤါေန႔မွာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံရဲ႕ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ေဒသတြင္း ကၽြန္းအတုေတြ တည္ေဆာက္မႈ အပါအ၀င္ ပင္လယ္ေဒသ တခုလံုးနီးကို သူ႔ရဲ႕ အခ်ဳပ္အျခာပိုင္ေဒသအျဖစ္ ေတာင္းဆုိတာေတြအေပၚ  ၿခံဳငံုျပစ္တင္လိုက္ၿပီး ဒီလုပ္ရပ္ဟာ တရား၀င္ အျခအျမစ္ မရွိခဲ့ဘူးလို႔ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ ဒီ ဖိလစ္ပိုင္ႏုိင္ငံက တင္သြင္းလိုက္တဲ့ ျမင္သာထင္ရွားအမႈဟာ ကမၻာ့အင္အားႀကီး အဆင့္ကို ျမင့္တက္လာတဲ့ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံအတြက္ သူ႔ရဲ႕ၿပိဳင္ဘက္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံနဲ႔ ဆက္ဆံေရးမွာ အေရးႀကီးတဲ့ လမ္းဆံုလမ္းခြ ျဖစ္လာၿပီလို႔ ယူဆရပါတယ္။ အေမရိကန္ႏုိင္ငံက ဒီေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ေဒသမွာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက လက္ရွိလုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ ကိစၥေတြကို ျပန္ၿပီးစဥ္းစားရင္ စဥ္းစား ဒီလုိမွမဟုတ္ရင္ ႏုိင္ငံတကာ ရာဇ၀တ္ေကာင္တေယာက္အျဖစ္ သတ္မွတ္ဖို႔ ႀကိဳးစားလာတာကို ခံႏုိင္ေျခရွိတယ္ ဆုိတာကိုလည္း တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက သိရွိၿပီးျဖစ္မယ္လို႔ ယူဆရပါတယ္။ အခုလို ဖိလစ္ပိုင္ႏုိင္ငံက ႏုိင္ငံတကာတရား႐ုံးကို အမႈဖြင့္ တင္ျပလာတဲ့ကိစၥဟာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံအတြက္ ပထမဆံုး ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးေရွ႕ေမွာက္ကို ဆင့္ေခၚခံရတဲ့ အမႈအခင္းလည္း ျဖစ္တဲ့အတြက္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက အေလးအနက္ စဥ္းစားရမယ့္ ကိစၥတခုလို႔ ေျပာရမွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အေရးအႀကီးဆံုးလို႔ ေတြ႔ရွိခဲ့တာေတြထဲကေနၿပီး ေတြ႔ရွိခ်က္ေတြအရ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံဟာ သမိုင္းေၾကာင္းအရလို႔ ေျပာရမယ့္ အခြင့္အေရးေတြကို သေဘာေတြ႔ေနတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ တ႐ုတ္ရဲ႕ အျငင္းပြား ေတာင္းဆိုမႈကို ပယ္ခ်လိုက္တာျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးက ပင္လယ္ျပင္၀န္းက်င္အတြက္ ရင္းစားျပန္မရႏုိင္တဲ့ အႏၱရာယ္ေတြ၊ ဖိလစ္ပိုင္သေဘၤာေတြကို အႏၱရာယ္ ျဖစ္ေစခဲ့သလို ဖိလစ္ပိုင္ႏုိင္ငံရဲ႕ ငါးဖမ္းလုပ္ငန္းနဲ႔ ေရနံရွာေဖြေရး လုပ္ငန္းေတြကိုပါ အေႏွာင့္အယွက္ေပးရင္း ႏုိင္ငံတကာဥပေဒကို ခ်ိဳးေဖာက္ခဲ့တာျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ပဲ ဘ႐ူႏုိင္း၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ မေလးရွား၊ ထိုင္၀မ္နဲ႔ ဗီယက္နမ္ အစိုးရေတြလည္း အလားတူ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံနဲ႔ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ျပင္ေဒသ နယ္ေျမပိုင္ဆိုင္မႈကို သူတင္ကိုယ္တင္ ေတာင္းဆိုလာခဲ့ၾက၊ အျငင္းပြားလာခဲ့ၾကတာ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုရမွာပါပဲ။ ဖိလစ္ပိုင္ေရွ႕ေနခ်ဳပ္ကေတာ့  “ဒါဟာ အလံုးစံုေအာင္ပြဲပါပဲ။ အေရးႀကီးတဲ့ အခ်က္အားလံုးမွာ က်ေနာ္တို႔ ေအာင္ပြဲရခဲ့တာပါပဲ” လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္ဟာ တရားဥပေဒအရ မနာခံမေနရ ျဖစ္ေပမယ့္ အဲဒီစီရင္ခ်က္ကို ဥပေဒအရ လိုက္နာေအာင္္ လုပ္ေပးႏုိင္ဖို႔ ဘာဥပေဒဆိုင္ရာ ယႏၱရားမွ မရွိသလို ဥပေဒေၾကာင္းအတိုင္း လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ျငင္းဆန္ေနတဲ့ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံကလည္း အဂၤါေန႔က ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို လိုက္နာလိမ့္မယ္ မဟုတ္ဘူးလို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဥေရာပေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈတခု အတြင္းမွာ တ႐ုတ္သမၼတ ရွီီက်င္းပင္က အဲဒီ ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးရဲ႕ စီရင္ဆံုးျဖတ္မႈကို အာခံဆန္႔က်င္ၿပီး တ႐ုတ္ႏုိင္ငံရဲ႕ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ျပင္မွာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံရဲ႕ အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာပိုင္စိုးမႈအေပၚ ထပ္ၿပီး အခိုင္အမာ ထပ္မံေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ အစိုးရပိုင္ “ျပည္သူ႔ေန႔စဥ္” ကေတာ့ “ေရွးတုန္းကတည္းက” လို႔ သံုးစြဲခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ တ႐ုတ္သမၼတ အဲဒီ ေျပာၾကားခ်က္ကို ေလသံဖမ္းၿပီး တ႐ုတ္ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးဌာနက ထုတ္ျပန္ခ်က္တခုကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာနက တရား႐ုံးရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္က တရားမ၀င္သလို မလုပ္မေနရ အင္အားသံုးတာမ်ိဳးလည္း မရွိပါဘူးလို႔ ေျပာဆိုခဲ့ၿပီး “တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက အဲဒီအဆံုးအျဖတ္ကို လက္ခံမွာ မဟုတ္သလို အသိအမွတ္လည္း ျပဳလိမ့္မယ္မဟုတ္ဘူး” လို႔ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ သူတုိ႔ဘက္က ျပတ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္အေရးမွာ ပထမဆံုး ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးမွာ အမႈဖြင့္ တင္သြင္းခဲ့တဲ့ တရား႐ုံးရဲ႕ အဆံုးအျဖတ္အရ ေအာင္ပြဲရခဲ့တဲ့ ဖိလစ္ပိုင္ႏုိင္ငံ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ဖာဖက္တိုရာေဆးကေတာ့ ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးရဲ႕ အဆံုးအျဖတ္ကို အေရးပါတဲ့ အဆံုးအျဖတ္တခုအျဖစ္ ႀကိဳဆိုခဲ့ေပမယ့္ ဒီ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ နယ္ေျမပိုင္ဆိုင္မႈ အေရးမွာ ပါ၀င္ၾကတဲ့ ႏုိင္ငံေတြအေနနဲ႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ထိန္းခ်ဳပ္ အေလးအနက္ စဥ္းစားၾကဖို႔ ေတာင္းဆိုခဲ့ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ံုးက တရားသူႀကီး ၅ ေယာက္နဲ႔ ဥပေဒေရးရာ ကၽြမ္းက်င္သူေတြက တညီတညြတ္တည္း အဆံုးအျဖတ္ျပဳခဲ့တာ ျဖစ္ေပမယ့္ ဖိလစ္ပိုင္ႏုိင္ငံအေပၚ အမ်ားႀကီး အေလးထား ဆံုးျဖတ္ခဲ့တာ ျဖစ္တယ္လို႔ ယူဆတဲ့ ႏုိင္ငံတခ်ိဳ႕လည္း ရွိေနတာေၾကာင့္ ဒီကိစၥကို တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက ဘယ္လိုတုံ႔ျပန္လာေလမလဲ ဆုိတာကို စိုးရိမ္စရာ ျဖစ္လာတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေဒသခံႏုိင္ငံ အမ်ားစုကေတာ့ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ေဒသကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏုိင္ေရးအတြက္ အားထုတ္မႈေတြကို ပိုၿပီး အရွိန္ျမႇင့္ လုပ္ေဆာင္လာမွာကို စိုးရိမ္ပူပန္ေနၾကတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ဟာ အေရးႀကီးတဲ့ ကုန္သြယ္ေရး လမ္းေၾကာင္းတခု ျဖစ္သလို ငါးဖမ္းလုပ္ငန္းနဲ႔ သဘာ၀ရင္းျမစ္ သတၱဳသိုက္ေတြ ရွိေနတဲ့အတြက္ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက ခုလို က်ားကုတ္က်ားခဲ သူ႔ရဲ႕ အခ်ဳပ္အျခာပိုင္ေဒသ ျဖစ္တယ္လို႔ ႀကံဳး၀ါးေတာင္းဆိုေနသလို အနားပတ္၀န္းက်င္ ႏုိင္ငံတခ်ိဳ႕ကလည္း သူတို႔နဲ႔ သက္ဆိုင္ ပိုင္ဆိုင္တယ္လို႔ အၿပိဳင္အဆိုင္ ေတာင္းဆိုလာခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ၀ါရွင္တန္ မဟာဗ်ဴဟာနဲ႔ ႏုိင္ငံတာေလ့လာေရး ဗဟိုဌာနက အာရွဆိုင္ရာ အႀကီးတန္း အႀကံေပးအရာရွိ ဘြန္နီ အက္စ္ ဂေလဇာကေတာ့ “က်ေနာ္ကေတာ့ သူ႔ဘက္က အားလံုးနီးပါး ဆံုး႐ႈံးခဲ့ရတဲ့ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက ျပင္းျပင္းထန္ထန္ တုံ႔ျပန္မႈ လုပ္လာလိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ထားပါတယ္။ တကယ္တမ္းမွာလည္း သူႏုိင္တယ္ဆိုတာ ဘာမွမရွိခဲ့ဘူးေလ” လို႔ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွာ ဖိလစ္ပိုင္ႏုိင္ငံက ခုလို ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးကို အမႈဖြင့္ တိုင္ၾကားရတဲ့အထိ ျဖစ္လာရတာကလည္း ႏွစ္ႏုိင္ငံလံုးက အခ်ဳပ္အျခာ အာဏာပိုင္တယ္လို႔ ေတာင္းဆိုထားခဲ့တဲ့ သႏၱာေက်ာက္တန္းတခုကို တ႐ုတ္က သိမ္းပိုက္လိုက္လို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာန ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဂၽြန္ကာဘီကလည္း အေမရိကန္ အေနနဲ႔ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံဟာ စီရင္ဆံုးျဖတ္မႈ လိုက္နာမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ထားခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ “ကမၻာကို သူ႔ကိုယ္သူ ကမၻာ့အင္အားႀကီး ႏုိင္ငံတခုအျဖစ္ ေျပာလာတာနဲ႔ တာ၀န္ရွိတဲ့ အင္အားႀကီးႏုိင္ငံတခု ျဖစ္ေနၿပီလို႔ ေျပာလာတာကို ေျပာတာပါ။” လို႔ သူက ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ဒီ ႏုိင္ငံတကာခံု႐ုံး အဆံုးအျဖတ္ဟာ ကမၻာ့ကုလသမဂၢရဲ႕ အဆံုးအျဖတ္ပဲျဖစ္ၿပီး ကမၻာ့ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔၀င္ ႏုိင္ငံအားလံုးက နာခံရမယ့္ အဆံုးအျဖတ္ပါ။ စီရင္ဆံုးျဖတ္မႈအေပၚ မေက်နပ္ရင္ အယူခံတင္သြင္းခြင့္ရွိသလို အေထာက္အထား ျပည့္ျပည့္၀၀နဲ႔ ထပ္ၿပီး စဥ္းစား အဆံုးအျဖတ္ျပဳဖို႔ ေတာင္းဆိုခြင့္လည္း ရွိပါတယ္။ ခု ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ေဒသ နယ္ေျမပိုင္ဆိုင္မႈ ျပႆနာအေပၚ ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးရဲ႕ စီရင္ခ်က္ကိုလည္း တ႐ုတ္ႏုိင္ငံက လက္မခံႏုိင္ဘူးလိ႔ု ေျပာဆိုခြင့္ရွိသလို ေမးျမန္းစံုစမ္း ျပန္လည္ၾကားနာ စစ္ေဆးအေရးယူ ေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုခြင့္လည္း ရွိပါတယ္။ ဒါက ဒီမိုကေရစီ တရားစီရင္ေရးအရ ရရွိရမယ့္ အခြင့္အေရးပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီဥပေဒနဲ႔ ညီညြတ္တဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္အဆင့္ဆင့္ေတြ အၿပီးမွာ တရားခံု႐ုံးက ထပ္ၿပီး စီရင္ဆံုးျဖတ္္တဲ့ စီရင္ခ်က္ကိုေတာ့ သက္ဆိုင္ရာ စီရင္ခံရသူက နာခံရပါလိမ့္မယ္။ မေပး ေပးေပးေပး ငါ့ေရႊခြက္ေပး လုပ္လို႔မရပါဘူး။ လက္မခံဘူးလို႔ ေျပာခြင့္မရွိေတာ့ပါဘူး။ တကယ္လို႔ အဲဒီအခ်ိန္မွာ မနာခံဘူးလို႔ ေျပာဆို တုံ႔ျပန္ရင္ေတာ့ ႏုိင္ငံတကာတရား႐ုံးအေနနဲ႔ မျဖစ္မေန အေရးယူရပါလိမ့္မယ္။ အဲဒီလိုမွ မလုပ္ႏုိင္ရင္ေတာ့ ႏုိင္ငံတကာ တရား႐ုံးကို ဖ်က္သိမး္ပစ္လိုက္ဖို႔ပဲ ရွိပါေတာ့မယ္ ဆိုတဲ့အေၾကာင္း။ စိုးေနလင္း

Independent media are under attack by the Myanmar junta. DVB continues reporting the facts, but needs support for the safety of our journalists. You help with any donation. Thank you.

Donate
More News
Up