ႏိုင္ငံေရးနဲ႔စီးပြားေရးေၾကာင့္ အေမရိကန္က ဆန္ရွင္ဆိုင္းငံ့တာျဖစ္ပါတယ္ – ဦးရဲမင္းေအာင္

အေမရိကန္က ျမန္မာအေပၚခ်မွတ္ထားတဲ့ ပိတ္ဆို႔ဒဏ္ခတ္မႈ (ဆန္ရွင္) ကို ေျခာက္လ ယာယီဆုိင္းငံ့ခဲ့ပါတယ္။ ႏို၀င္ဘာလ ၈ ရက္ေန႔ ပါတီစုံေရြးေကာက္ပြဲ အႏိုင္ရပါတီ ေခါင္းေဆာင္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္နာယက သူရဦးေရႊမန္း၊ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္၊ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးမင္းေအာင္လႈိင္၊ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး (ၿငိမ္း) ဦးသန္းေရႊတို႔နဲ႔ သီးျခားစီေတြ႔ဆုံအၿပီး ႏိုင္ငံျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈအတြက္ အလားအလာေကာင္းေတြ ထြက္ေပၚခဲ့ၿပီးေနာက္ ဆန္ရွင္႐ုပ္သိမ္းခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဆန္ရွင္ဆိုင္းငံ့မႈေၾကာင့္ ျမန္မာ့ပုို႔ကုန္သြင္းကုန္လုပ္ငန္းေတြ၊ ခရီးသြားလုပ္ငန္းေတြမွာ လက္ငင္းအက်ဳိးေက်းဇူး ခံစားရႏုိင္တယ္လို႔ တြက္ခ်က္မႈေတြရွိေနၿပီး အၿမဲတမ္း႐ုပ္သိမ္းေရးအတြက္ ေခါင္းေဆာင္ေတြက ဆက္လက္ႀကိဳးပမ္းၾကဖို႔  စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြက လိုလားၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံဆန္စပါးအသင္းခ်ဳပ္အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး၊ ျမန္မာ့လယ္ယာစီးပြား အမ်ားပိုင္ေကာ္ပိုေရးရွင္း (MAPCO) အုပ္ခ်ဳပ္မႈဒါ႐ုိက္တာ ဦးရဲမင္းေအာင္ကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္။ အေမရိကန္က ျမန္မာအေပၚ ခ်မွတ္ထားတဲ့ ပိတ္ဆို႔ဒဏ္ခတ္မႈ (ဆန္ရွင္) ကို ေျခာက္လ ယာယီ႐ုပ္သိမ္းခဲ့တာက ဘာေၾကာင့္႐ုပ္သိမ္းတာလို႔ ယူဆပါသလဲ။ “က်ေနာ္ျမင္တာကေတာ့ ၂ ပိုင္းရွိပါတယ္။ တခုကေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ႏိုင္ငံေရး အေျခအေနေပါ့ေနာ္။ ႏိုင္ငံေရးအေျခအေနကေတာ့ က်ေနာ္တို႔အားလုံး သိတဲ့အတိုင္းပဲ ေရြးေကာက္ပဲြမွာလည္း အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က တႏိုင္ငံလုံးမွာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေတာင္ၿပဳိကမ္းၿပဳိ ႏိုင္တယ္ေပါ့ေနာ္။ အဲဒီႏိုင္တဲ့ လုပ္ငန္းစဥ္တခုတည္းတင္ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီထက္ပိုၿပီးေတာ့ ထူးျခားတာက ျပည္တြင္းျပန္ၿပီးေတာ့ အမ်ဳိးသားျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရး၊ အမ်ဳိးသားျပန္လည္စည္းလုံး ညီညြတ္ေရးကိစၥနဲ႔ စပ္လ်ဥ္းၿပီးေတာ့မွ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေနနဲ႔ ဦးေရႊမန္းနဲ႔ေတြ႔တယ္၊ ေနာက္တခါ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတနဲ႔ေတြ႔တယ္။ ေနာက္တခါလႊတ္ေတာ္ပိုင္းဆိုင္ရာကိစၥရပ္ေတြထက္ကို ပိုၿပီးေတာ့ လုပ္ႏိုင္မယ့္၊ အစိုးရဖြဲ႔ႏိုင္တဲ့အေနအထားထိလည္းရွိလာတယ္။ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္နဲ႔ေတြ႔တယ္။ ေနာက္တခါ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတႀကီး ဦးသိန္းစိန္ကလည္း ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းနဲ႔ လႊဲေျပာင္းေပးမယ္ ဆုိတဲ့ဟာကိုလည္း အာမခံတယ္ဆိုတာ ဒါက က်ေနာ္တို႔ တဖက္က ေရြးေကာက္ပဲြက်င္းပတာထက္ကို ပိုၿပီးေတာ့ သာလြန္တဲ့ ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ ျဖစ္ထြန္းမႈေတြ ျဖစ္လာတာကို တစိတ္တပိုင္းေတြ႔ရတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒီျဖစ္စဥ္ကေတာ့ ခုနေျပာတဲ့ အာဏာလႊဲေျပာင္းေပးတဲ့အခ်ိန္အထိ၊ အစိုးရဖြဲ႔တဲ့အခ်ိန္က်မွ ၿပီးမွာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ အခု တ၀က္တျပက္မွာ ေတာ္ေတာ္ကိုေကာင္းတဲ့ အေနအထားျဖစ္လာတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ ဒါကို ခ်က္ခ်င္း က်ေနာ္တို႔ ႏို္င္ငံေရးဆိုင္ရာ အေျခအေနကို ခ်က္ခ်င္း အသိအမွတ္ျပဳတယ္လို႔ က်ေနာ္ယူဆတယ္။ ေနာက္တခုကေတာ့ စီးပြားေရးဆိုင္ရာေပါ့ေနာ္။ စီးပြားေရးပိုင္းဆိုင္ရာမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံက အေရွ႕ေတာင္အာရွမွာ တကယ္ကို အေရးပါတဲ့ ေစ်းကြက္တခုျဖစ္လာတာေပါ့ေနာ္။ ဒါက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံကို မ်က္စိက်တယ္။ တဖက္က ႏိုင္ငံေရး ျဖစ္ေပၚေျပာင္းလဲမႈေတြေၾကာင့္ စီးပြားေရးမွာလည္း အမ်ားႀကီးအေျခအေန ေကာင္းေတြရိွလာတယ္။ ေနာက္တခါ တိုင္းျပည္မွာ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံခ်င္သူေတြလည္း မ်ားလာတယ္။ ေနာက္တခါ ျပည္တြင္းထုတ္လုပ္မႈေတြ ဘာေတြကလည္း တုိးလာႏိုင္တဲ့ အေနအထားရွိတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ စီးပြားေရးအေျခအေနအခြင့္အလမ္းကလည္း ေကာင္းလာတဲ့ သေဘာထားရွိတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ ဒီႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးအေျခအေန ႏွစ္ခ်က္ကို အဓိကစဥ္းစားၿပီးေတာ့မွ စပ္ကူးမတ္ကူးအခ်ိန္ကာလမွာေတာင္ ဒီေျခာက္လေလာက္ကို ေခတၱ ဆိုင္းငံ့ေပးဖို႔အတြက္ သူတို႔ဆုံးျဖတ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ယူဆပါတယ္။” ကုန္သြယ္ေရးတားျမစ္မႈေတြ ဆိုင္းငံ့တဲ့အေနအထားမွာ ျမန္မာျပည္ရဲ႕ ကုန္သြယ္ေရး၊ စီးပြားေရးက႑ေတြအေပၚ ဘယ္လို႐ုိက္ခတ္ႏိုင္လဲ။ “အဓိက က်ေနာ္တို႔ျပန္ၾကည့္ရမွာကေတာ့ ဒီလုပ္ငန္းစဥ္ေပါ့ေနာ္ ဆန္ရွင္ေတြကို ေျခာက္လအခ်ိန္ကာလ ေခတၱဆိုင္းငံ့တယ္ဆိုတဲ့ အေနအထားက ဒါႀကီးကို ႀကီးမားစြာေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္လာႏိုင္ေလာက္တဲ့ အေနအထားဆိုတာေတာ့ အကန္႔အသတ္ပဲ ရွိႏိုင္တယ္လို႔ က်ေနာ္ယူဆတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့ ဒီေျခာက္လေလာက္နဲ႔ေတာ့ ဘာမွ သိပ္အရမ္းသိသာထင္ရွားတဲ့ တိုးတက္မႈေတာ့ ျဖစ္မွာမဟုတ္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ ဒါ အစေပ့ါေနာ္။ ဒီေျခာက္လေလာက္က က်ေနာ္ခုနေျပာသလို က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈက တ၀က္တျပက္ အေျခအေန အေနအထားရွိတာေပါ့ေနာ္။ တဖက္ကလည္း အစိုးရဖြဲ႔ဖို႔တို႔၊ ဘာတို႔ က်န္ေနေသးတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ တဖက္ကလည္း တ၀က္တျပက္အေနအထားေပၚမွာ ၾကည့္ၿပီးေတာ့ ေျခာက္လဆိုတဲ့ အခ်ိန္ကာလကို သတ္မွတ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ယူဆတယ္ေပါ့ေနာ္။ တဖက္ကလည္း က်ေနာ္တို႔က ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္း ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာ အစိုးရေရာ၊ တပ္မေတာ္ေရာ၊ ျပည္သူေရာ၊ ေနာက္တခါ တိုင္းရင္းသား ညီအကိုေမာင္ႏွမေတြေရာ ေလးဦးေလးဖလွယ္ ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ဒီ အစိုးရဖြဲ႔ႏိုင္မယ္၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလည္း တည္ေဆာက္ႏိုင္မယ္၊ ျဖစ္ေပၚလာမယ့္ အစိုးရသစ္ကိုလည္းပဲ အာဏာလြႊဲေပးႏိုင္မယ္ဆိုတဲ့ကိစၥေတြ ျဖစ္ၿပီဆိုရင္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဒီဆန္ရွင္ကိစၥေတြက ဒီထက္ပိုၿပီးေတာ့ အခ်ိန္ကာလ အကန္႔အသတ္မရွိ ဆန္ရွင္ေတြလည္း လုံး၀ျပဳတ္သြားၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ပိုၿပီးေတာ့ လုပ္ႏိုင္မယ္ဆိုတဲ့ အေနအထားအတြက္ကို အခုက ဒါ တံခါးဖြင့္လိုက္တဲ့သေဘာလို႔ပဲ က်ေနာ္ယူဆပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ ေနာက္ပိုင္းကို အမ်ားႀကီး ဆက္လုပ္ဖို႔ ရွိေသးတယ္ဆိုတာကို က်ေနာ္တို႔ သတိခ်ပ္ရမွာပါခင္ဗ်။” ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔ခံထားရေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဆီကလုပ္ငန္းရွင္ေတြက စင္ကာပူလို၊ တ႐ုတ္လို ေနရာမ်ဳိးေတြကေန ၾကားခံေဆာင္ရြက္ၾကရတယ္။ လတ္တေလာယာယီ႐ုပ္သိမ္းလိုက္ေတာ့ အဲဒီလုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ဘလ္လိုမ်ဳိးက်ဳံ႕သြားေစမလဲ။ “အမွန္တကယ္ကေတာ့ ၂၀၁၀-၁၁ ေပါ့ေနာ္ သမၼတႀကီး ဦးသိန္းစိန္တက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ဆန္ရွင္ေတြဘာေတြ ေလ်ာ့နည္းၿပီးေတာ့ လုပ္ရကိုင္ရတာ ေတာ္ေတာ္ႀကီးေတာ့ အဆင္ေျပတဲ့အေနအထားရွိလာတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒါေပမယ့္ တဖက္ကေတာ့ အေမရိကန္ႏိုင္ငံရဲ႕ ဆန္ရွင္တခ်ဳိ႕က က်န္ေနေသးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔လို႔ ကုန္သြယ္မွဳနဲ႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေဆာင္ရြက္တဲ့အခါမွာ က်ေနာ္တို႔က သူမ်ားႏိုင္ငံေတြမွာ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီေတြအေနနဲ႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံဖို႔အတြက္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္တခုကို ခ်မယ္၊ investment decision တခုကိုလုပ္မယ္ဆိုရင္ ၂ လ ၃ လ ေလာက္နဲ႔ ၿပီးေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ တိုင္းျပည္မွာ investment decision ကို ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီတခုက ခ်ဖို႔အတြက္က က်ေနာ္တို႔ ႏွစ္နဲ႔ခ်ီၿပီးေတာင္ၾကာတဲ့ အေနအထားကို က်ေနာ္တို႔ ေတြ႔ရတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့ ဒီဆန္ရွင္ေတြရဲ႕ကိစၥေတြကို စဥ္းစားေနရတယ္၊ ေနာက္ ႏိုင္ငံတကာမွာ က်ေနာ္တို႔က ဘယ္လိုပဲ ေငြေၾကးေတြက အဆင္ေျပတယ္ဆိုေပမယ့္လည္း ႏိုင္ငံတကာမွာ က်ေနာ္တို႔ ဒီကေန႔အထိ အေမရိကန္ေဒၚလာကို ပစ္ပယ္လို႔မရေသးတဲ့အတြက္ အေမရိကန္ေဒၚလာနဲ႔ အကူးအေျပာင္းေတြ လုပ္ရတယ္၊ ေငြေပးေငြယူေတြလုပ္ရတဲ့ လုပ္ငန္းေတြ မွန္သမွ် က်ေနာ္တို႔က ဒီဆန္ရွင္ကို ျပန္ျပန္ၿပီး ၾကည့္ေနရတာဟာ က်ေနာ္တို႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ျပန္ၿပီးႀကိဳးခ်ည္သလိုျဖစ္တာေပ့ါေနာ္။ အဲဒီေတာ့ ဒါက က်ေနာ္တို႔တင္မဟုတ္ဘူး၊ ႏိုင္ငံျခားကလာတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြအကုန္လုံး ဒီအတိုင္းျဖစ္ေတာ့ အကုန္လုံးက၊ ေနာက္ဆုံး က်ေနာ္တို႔က ဆန္ရွင္ကို႐ုပ္ဖို႔ဆိုတာထက္ ႏိုင္ငံျခားကေန ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လာရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူေတြက ပိုၿပီးေတာ့ ေမ်ွာ္လင့္တယ္ဗ်။ ပိုၿပီးေတာ့ ေမွ်ာ္လင့္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ သူတို႔အတြက္လည္း ဒါ  အမ်ားႀကီးအက်ဳိးရွိတယ္၊ သူတို႔အတြက္လည္း အေထာက္အပံ့ျဖစ္မယ့္ အစီအစဥ္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔  ဒီဆန္ရွင္ေတြဟာ အကုန္လုံး လြတ္သြားမယ္ဆိုရင္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔တိုင္းျပည္အတြက္ အေကာင္းဆုံးအေျခအေနျဖစ္သြားမယ္။ က်ေနာ္တို႔ တိုင္းရင္းသားလုပ္ငန္းရွင္ေတြတင္မဟုတ္ပါဘူး၊ က်ေနာ္တို႔တိုင္းျပည္မွာ လာေရာက္ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံတဲ့ ႏိုင္ငံျခားသားလုပ္ငန္းရွင္ေတြေပါ့ေနာ္ အဲဒီသူေတြပါ အဆင္ေျပသြားမယ္။ ေနာက္တခါ က်ေနာ္တို႔က ကမာၻေပၚမွာ က်န္တဲ့ႏိုင္ငံေတြနဲ႔ ရင္ေဘာင္တန္းၿပီးေတာ့ မ်က္ႏွာမငယ္ဘဲနဲ႔ေပါ့ေနာ္၊ မ်က္ႏွာမငယ္ဘဲနဲ႔ ရင္ေဘာင္တန္းၿပီးေတာ့ လယ္ဗယ္တူ ေဆြးေႏြးႏိုင္မယ္။ ဆန္ရွင္ေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔ မ်က္ႏွာငယ္စရာမရွိေတာ့ဘဲနဲ႔ တန္းတူရည္တူ ဆက္ဆံေဆာင္ရြက္ႏိုင္မယ့္အေနအထားေတြ ပိုၿပီးေတာ့ ရွိလာမယ္ေပ့ါေနာ္။ ဒါက ၂၀၁၀ -  ၁၁ ေလာက္ကတည္းကေတာ့ က်ေနာ္တို႔အတြက္ အထိုက္အေလ်ာက္ေတာ့ ဒီလိုအေနအထားရွိခဲ့ေပမယ့္ အကုန္လုံး တင္းျပည့္က်ပ္ျပည့္ လြတ္သြားတာ မဟုတ္ေသးတဲ့အတြက္ ဒီအခ်ိန္မွာေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ၂၀၁၅ - ၁၆ ႏိုင္ငံေရး အေျပာင္းအလဲမွာေတာ့ ဆန္ရွင္ေတြ အကုန္လုံးကို လုံး၀မရွိမယ့္ အေနအထားကို က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာစီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြေရာ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာလာၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံတဲ့ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီေတြေရာက ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္ခင္ဗ်။” အခုအခ်ိန္က ခရီးသြားရာသီျဖစ္သလို ႏိုင္ငံေရးရာသီဥတုကလည္း ေကာင္းမြန္တယ္လို႔ရွဳျမင္ေရးသားေနၾကခ်ိန္မွာ ခရီးသြားလုပ္ငန္းေတြ၊ ပို႔ကုန္သြင္းကုန္လုပ္ငန္းေတြ၊ ဘဏ္လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ဒီေျခာက္လအတြင္း ဘာေတြျဖစ္ႏုိင္မလဲ။ “ခရီးသြားေတြကေတာ့ က်ေနာ္သိသေလာက္ကေတာ့ ဒီရက္ပိုင္းမွာ ေတာ္ေတာ္ကိုတိုးတက္လာတဲ့အေနအထားေတြ႔ပါတယ္။ ခါတိုင္းႏွစ္ေတြထက္ မ်ားတယ္ဆိုတာလည္း ၾကားသိရတယ္ေပါ့။ ေနာက္တခုက တဖက္ကလည္းပဲ ခရီးသြားလုပ္ငန္းက က်ေနာ္တို႔တိုင္းျပည္ကို ဖြ႔ံၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္လုပ္ႏိုင္တဲ့ industry ကိုး၊ က်န္တဲ့ industry က လုပ္ငန္းတခု ေအာင္ျမင္ဖို႔က တႏွစ္၊ ႏွစ္ႏွစ္ ေစာင့္ရတယ္။ ခရီးသြားလုပ္ငန္းဆိုတာ ခ်က္ခ်င္းကို တိုးတက္ႏိုင္တဲ့ industry ျဖစ္တဲ့အတြက္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဂရုစိုက္ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္ရမွာေပါ့။ ဒီလိုေဆာင္ရြက္တဲ့ေနရာမွာ ဘာပဲေျပာေျပာ အေျခခံလိုအပ္ခ်က္ေတြေပါ့ေနာ္၊ အထူးသျဖင့္ ဒီခရီးသြားလုပ္ငန္းေတြကို ဆြဲေဆာင္တဲ့အေျခခံလိုအပ္ခ်က္ေတြကို အစိုးရသစ္အေနနဲ႔ေရာ ျဖည့္ဆည္းဖို႔လိုိတာေပါ့ေနာ္။ ဒီေျခာက္လအတြင္းမွာလည္း က်ေနာ္ထင္ပါတယ္ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ခရီးသြားအစီအစဥ္ေတြ၊ package ေတြ ဆြဲေနတာျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒီ ၄ -၅-၆ လ အတြင္းမွာလည္း ခရီးသြားလာမႈ အေနအထားအရေတာ့ က်ေနာ္ထင္တယ္။ အမ်ားႀကီး ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္လာဦးမယ္။ ေနာက္ ဘဏ္လုပ္ငန္းကလည္း ဘာပဲေျပာေျပာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္လည္ေလာက္မွာ လိုင္စင္ေပးခဲ့တဲ့ ႏိုင္ငံျခားဘဏ္ ၉ ဘဏ္ေပါ့ေနာ္။ ႏိုင္ငံျခားဘဏ္ ၉ ဘဏ္နဲ႔ စၿပီးေတာ့ လုပ္ငန္းကိုေဆာင္ရြက္ဖို႔အတြက္ အဆင္သင့္ျဖစ္လာၿပီ။ ပိုၿပီးေတာ့လည္း လိုင္စင္ရၿပီးတဲ့အခ်ိန္မွာရုံးေတြဖြင့္တယ္။ ရုံးေတြဖြင့္ၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္းမွာ သူတို႔ ၀န္ထမ္းေတြခန္႔တယ္၊ သင္တန္းေတြေပးတယ္။ အဲဒီေတာ့ အခုခ်ိန္မွာ တကယ္၀န္ေဆာင္မွဳေပးႏိုင္တဲ့အေျခအေနျဖစ္လာၿပီျဖစ္တဲ့အတြက္ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီေတြနဲ႔ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ ႏိုင္ငံျခားနဲ႔ျပည္တြင္းနဲ႔ ဖက္စပ္လုပ္တဲ့ ကုမၸဏီေတြကေတာ့ ဒီဘဏ္ေတြကို စၿပီးေတာ့ အသုံးျပဳလို႔ရလာၿပီ။ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ က်ေနာ္တို႔က ျမန္မာႏိုင္ငံသားကုမၸဏီေတြကိုသာ အသုံးျပဳလို႔ရႏိုင္တဲ့ အေနအထားျဖစ္လာမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ပိုေကာင္းတာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ banking လည္း က်ေနာ္တို႔ ဘာပဲေျပာေျပာ အထိုက္အေလ်ာက္ဖြ႔ံၿဖိဳးလာၿပီဆိုတဲ့အေနအထားျဖစ္ပါတယ္ခင္ဗ်။” ဆုိင္းငံ့မႈေၾကာင့္ ဆိပ္ကမ္းကုန္တင္ကုန္ခ်လုပ္ငန္းေတြ အဆင္ေျပလာၿပီး ရန္ကုန္ဆိပ္ကမ္းနဲ႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုဆိပ္ကမ္းေတြနဲ႔ ကူးလူးဆက္ဆံမႈ ပိတ္ထားရာက ခုအခါ တိုက္႐ုိက္ကူးလူးဖို႔ ျပန္ပြင့္လာတယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒီေတာ့ ဘာေတြျဖစ္ႏုိင္လဲခင္ဗ်။ “အဓိကကေတာ့ ဆိပ္ကမ္းေတြပြင့္သြားတာ ပိုေကာင္းပါတယ္။ အဓိကေတာ့ ကုန္တင္ကုန္ခ်က ခုန က်ေနာ္တို႔ေျပာတဲ့ သေဘၤာမွတ္တမ္းတို႔၊ ဘီအယ္လ္တို႔ေပါ့ေနာ္ သေဘၤာေပၚကုန္တင္တဲ့ လက္မွတ္တို႔ဘာတို႔နဲ႔ပတ္သက္ရင္ တခ်ဳိ႔ေနရာေတြမွာ ဆန္ရွင္ေၾကာင့္ ေငြေပးေခ်တဲ့ကိတ္စေတြမွာ သြားၿပီးေတာ့ အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္တာတို႔၊ ၾကန္႔ၾကာတာတို႔၊ လုံး၀လုပ္မရတာတို႔ ဒါေတြျဖစ္ေတာ့ မ်ားေသာအားျဖင့္ က်ေနာ္တို႔တိုင္းျပည္က ၀ယ္လို႔ရေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔တိုင္းျပည္က မ၀ယ္ဘဲနဲ႔ တျခားတိုင္းျပည္မွာ ရိုးရွင္းတဲ့ ႏိုင္ငံေတြကို ၀ယ္သြားတဲ့ကိစၥေတြရွိေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ေစ်းကြက္ေတြ ေပ်ာက္တာေပါ့၊ အဲဒီေတာ့ ဘာပဲေျပာေျပာ ဒီဟာေတြလုပ္ႏိုင္ၿပီဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔က ႏိုင္ငံျခားကိုတင္ပို႔တာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ႏိုင္ငံျခားကေန ျပည္တြင္းကို သြင္းတာပဲျဖစ္ျဖစ္ ကိုယ္က တိုက္ရိုက္ supplier ေတြ customer ေတြနဲ႔ အလုပ္လုပ္ႏိုင္ၿပီျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ၾကားခံအဆင့္ေတြ၊ ေနာက္တခါ ခုနေျပာတဲ့ အကန္႔အသတ္ေတြ၊ အတားအဆီးေတြမရွိတဲ့အတြက္ ပိုၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံျခားက တင္သြင္းတယ္ဆိုရင္လည္း ျပည္သူေတြကို ေစ်းသက္သက္သာသာနဲ႔ ျဖန္႔ျဖဴးႏိုင္မယ္။ ႏိုင္ငံျခားကိုတင္ပို႔တယ္ဆိုရင္လည္း ၀င္ေငြပိုရမယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒီလိုအက်ဳိးေက်းဇူးကေတာ့ လက္ငင္းခံစားရမွာေပါ့။” အေမရိကန္ရဲ႕ ဆန္ရွင္ယာယီ႐ုပ္သိမ္းခ်ိန္ဟာ ျမန္မာျပည္မွာ ပထမဆုံး ရန္ကုန္စေတာ့ရွယ္ယာေစ်းကြက္စတင္ဖြင့္လွစ္ခ်ိန္နဲ႔ တိုက္ဆိုင္ေနတယ္။ မရည္ရြယ္ဘဲ သာမန္တိုက္ဆိုင္မႈလား၊ တြက္ခ်က္မႈေတြ ရွိႏိုင္လား။ အေမရိကန္ကုမၸဏီေတြ ပါ၀င္ပတ္သက္ႏိုင္လား။ “ေလာေလာဆယ္ေတာ့ ရန္ကုန္စေတာ့့အိတ္ခ်ိန္းကေတာ့ ျပည္တြင္းကုမၸဏီေတြပဲ ျဖစ္တဲ့အတြက္ က်ေနာ္ျမင္တာကေတာ့ တိုုက္ဆိုင္မႈပဲလို႔ ျမင္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့ ရန္ကုန္စေတာ့အိတ္ခ်ိန္းကလည္း ဒီအခ်ိန္မွာ ဖြင့္မယ္္လို႔ေတာ့ ေၾကညာထားတယ္ေပါ့။ ဆန္ရွင္႐ုပ္သိမ္းတာကလည္း ႏို္င္ငံေရးအေျခအေနနဲ႔ ဆက္စပ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ယူဆတယ္ဆိုေတာ့ေလ ရန္ကုန္ စေတာ့အိပ္ခ်ိန္းေၾကာင့္ ဒီဟာလုပ္တယ္လို႔ေတာ့ က်ေနာ္မထင္ဘူး။ ဒါေပမယ့္ဘာပဲေျပာေျပာ ရန္ကုန္စေတာ့အိတ္ခ်ိန္းလည္းရွိလာတယ္၊ ဆန္ရွင္ေတြလည္း ဒီလိုရုပ္လာတယ္ဆိုတဲ့အခါမွာ ႏိုင္ငံတကာမွာေတာ့ ဒီဆန္ရွင္ရုပ္လိုက္တဲ့ သက္ေရာက္မႈထက္ ဒီဆန္ရွင္ရုပ္တယ္လို႔ ေၾကညာတဲ့ ေၾကညာခ်က္ရဲ႕ သက္ေရာက္မႈက က်ေနာ္ျမင္တယ္ ပိုၿပီးေတာ့ တာသြားတယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။” ေမးခြန္းေတြထဲမွာ မပါခဲ့တဲ့ စီးပြားေရး၊ ကုန္သြယ္ေရးေလာကေတြမွာ ထူးျခားမယ့္ အလားအလာေတြ ဘာေတြ က်န္ခဲ့ေသးလဲ ေျပာျပေပးပါ။ “အဓိကကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အေထြအထူးေတာ့မရွိပါဘူး။ က်ေနာ္တို႔ ဒါဟာ ဘာပဲေျပာေျပာ ျပည္တြင္းက တင္သြင္းေနတဲ့သူေတြ၊ ျပည္ပတင္ပို႔ေနတဲ့သူေတြအေနနဲ႔ကေတာ့ ပိုၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဒီၾကားထဲမွာ ဆန္ရွင္ေၾကာင့္ ရပ္ဆိုင္းလိုက္ရတဲ့ လုပ္ငန္းေတြေပါ့ေနာ္၊ မလုပ္ျဖစ္တဲ့အစီအစဥ္ေတြရွိတဲ့ဟာေတြကို ျပန္ၿပီးေတာ့လုပ္ဖို႔ကို္င္ဖို႔ ျပင္ဆင္ေနရတာကို က်ေနာ္တို႔  အားရ၀မ္းသာစြာေတြ႔ရတယ္ေပါ့ေနာ္။ တဖက္ကလည္း ဘာပဲေျပာေျပာ ဆန္ရွင္ေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔က တျခားၾကားခံတခုကို အသုံးျပဳၿပီးေတာ့ လုပ္ေနရာကေန တိုက္ရိုက္လုပ္ႏို္င္မယ့္အေနအထားကို သြားေတြ႔ရတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ခုနေျပာသလို တဖက္ကလည္း ဒါက ေျခာက္လပဲဆိုတဲ့အသိစိတ္ကလည္း ရွိေနေသးတယ္ဆိုတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔ကေတာ့ သက္ဆိုင္တဲ့ State Holder ေတြျဖစ္တဲ့ လက္ရွိ သမၼတႀကီးဦးသိန္းစိန္အစိုးရေရာ၊ ေနာင္ဖြဲ႔လာမယ့္အစိုးရေရာေပါ့ေနာ္ အကုန္လုံးေပါ့ေနာ္ စီးပြားေရးလုပ္တဲ့ေနရာမွာ က်ေနာ္တို႔လုပ္ငန္းရွင္ေတြ လြတ္လြတ္လပ္လပ္နဲ႔ လြယ္လြယ္ကူကူ လုပ္ႏိုင္မယ့္အစီအစဥ္ေတြ၊ ဒီလိုမ်ဳိး စိုးရိမ္ပူပန္ေၾကာင့္ၾကမႈမရွိဘဲနဲ႔ လုပ္ႏိုင္တဲ့အေနအထားမ်ဳိးေတြကို ဖန္တီးေပးမယ္ဆိုရင္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြအတြက္ေရာ၊ က်ေနာ္တို႔ျပည္သူေတြအတြက္ေရာ အမ်ားၾကီးအက်ဳိးျဖစ္မယ့္အေနအထားျဖစ္တဲ့အတြက္ ဒီလိုမ်ဳိးျဖစ္ေအာင္သာလုပ္ေပးပါလို႔ တိုက္တြန္းႏႈိးေဆာ္ခ်င္တာေပါ့ေနာ္။”

Independent media are under attack by the Myanmar junta. DVB continues reporting the facts, but needs support for the safety of our journalists. You help with any donation. Thank you.

Donate
More News
Up